Bijlage 2 Luide voertuigen rapportage Munisense

Meting geluidniveaus aan voertuigen in Amsterdam.

9 september 2025

Veel Amsterdammers hebben last van (te) luide voertuigen. Dit blijkt uit de vele ingediende klachten van bewoners maar ook uit de vierjaarlijkse GGD-monitor komen de motorfietsen als grootste geluidhinderbron naar voren. Maar liefst 19% van de Amsterdammers ervaart ernstige geluidsoverlast van deze bron. De handhaving van te luide voertuigen is in Amsterdam (en veel andere steden) erg beperkt omdat deze tijdrovend is en de politie hiervoor maar zeer beperkt capaciteit heeft. Amsterdam zoekt dan ook naar andere mogelijkheden om iets aan deze overlast te doen. En in dat verband laat de gemeente sinds 2021 het geluid van de voertuigen ook periodiek meten. In dit memo ligt het zwaartepunt bij de resultaten van de zogenaamde “geluid-smiley” metingen die Munisense sinds 2023 in Amsterdam uitvoert. In samenspraak met Munisense is ervoor gekozen om ook enkele resultaten van de eerdere metingen van TNO1 en M+P2 in dit memo op te nemen, zodat een vollediger beeld gegeven kan worden van de overlast problematiek van de luide voertuigen.

1.

Resultaten van de geluidmetingen van TNO en M+P in Amsterdam

Bij de metingen van Munisense wordt het totaal aantal passerende voertuigen nog niet bepaald. Daardoor is het niet mogelijk om te bepalen welk deel van de voertuigen te luid is. Vandaar dat hiervoor teruggekeken is naar de resultaten van de metingen van TNO uit 2021-2023. Een luid event is bij deze metingen gedefinieerd als de een passage van meer dan 80 of 83 dB(A), gemeten op een afstand van 7,5 meter van het voertuig. In figuur 1 zijn de resultaten voor de vier steden opgenomen.

Tabel 1. Resultaten van de TNO-metingen in de G4 steden. De drempelwaarde is in Amsterdam en Rotterdam anders gekozen dan in Den Haag en Utrecht, 83 dB(A) en 80 dB(A) respectievelijk. Dit heeft te maken met de soort meetlocatie en verkeerssituatie en -aanbod. De percentages luide voertuigen voor Amsterdam en Utrecht zouden hoger uitvallen als ook uitgegaan wordt van 80 dB(A) als drempelwaarde (ongeveer dubbel zo hoog voor motorvoertuigen). TNO heeft ook opgemerkt dat het werkelijke percentage hoger kan liggen, omdat een deel van de metingen door overlap (twee of meer voertuigen) is uitgevallen, omdat sommige kentekens worden gemist (slecht leesbaar) of omdat luide voertuigen niet altijd luid zijn bij de meetpositie (verderop mogelijk wel). Teruggerekend naar een grenswaarde van 80 dB(A) is in de vier grote steden slechts 0,1-0,4% te luid tegen 10-25% van de motorfietsen. Dit beeld is ook in het onderzoek van M+P voor de Baden Powellweg

1 In 2021 heeft TNO gedurende vijf dagen geluid van het verkeer gemeten in Amsterdam. Gemeten is

op de n Weesperstraat, Europaboulevard en Tussen Meer. Het eindrapport van TNO is in 2022 ingebracht in college en Raad. Zie voor de Amsterdamse rapportage: tno_2022_r10053.pdf. TNO heeft aansluiten in 2022 en 2023 ook metingen uitgevoerd in de ander drie grote steden. 2 Een volledig rapport met de resultaten van de M+P metingen is opgenomen als separate rapportage.

bevestigd: hier bleek 0,17% van de personenauto’s te luid en voor de motorfietsen lag dit percentage op 7,96%. Voor ‘te luid’ is bij dit onderzoek ook een grensaangehouden van 80 dB(A). Ondanks het feit dat er in Amsterdam ruim 50 x meer auto’s de meetpunten passeerden overheerst de hinder van de luide motorfietsen. Dit is in alle grote steden het geval, behalve in Rotterdam waar de te luide auto’s de grootste problemen vormen, met name in het centrumgebied.

Figuur 1: locatie metingen van munisense in de jaren 2023, 2024 en 2025, met daarin het gemiddelde aantal luide events per uur

2. Resultaten pilot geluid-smiley 2023 In 2023 is Amsterdam gestart met een pilot rond de inzet van zogenaamde geluid-smileys3. De metingen worden niet gebruikt om te handhaven, het gaat om een informatieve aanpak die gericht is op gedragsbeïnvloeding. De digitale borden lijken op de bekende snelheid-displays die aangeven of er te hard gereden wordt. Op de gekozen locaties staat een geluidsmeter langs de weg. Ca. 100 meter verderop staat een digitaal bord (display). Als een voertuig dat langs de geluidsmeter rijdt te veel lawaai maakt (meer dan 80 dB(A)), dan krijgt de bestuurder het bericht 'TE LUID' op het bord te zien. Het geluid-smiley meetsysteem in Amsterdam

3 Ook wel Geluid Informatie Displays (GID’s) genoemd, in analogie met de bekende Snelheid Informatie Displays (SID’s).

Figuur 2. Het geluid-smiley meetsysteem in Amsterdam Zie ook de beschrijving van de pilot op de website van de gemeente Amsterdam: https://www.amsterdam.nl/wonen-leefomgeving/geluid/proef-geluidsoverlast-voertuigen/ Voor de pilot levert Munisense de geluidmeters (Geluidduider) en de displays. In 2023 zijn de systemen op vier plaatsen in Amsterdam geplaatst. Een passage wordt als luid event beoordeeld als de geluidbelasting boven de 80 dB(A) is. Hieronder de resultaten over het tweede helft van 2023. Zie ook de figuren in de bijlage of zie de gedetailleerde resultaten op https://portal.glimi.nl

Locatie Europaboulevard Molenaarsweg Stadhouderskade Tussen Meer

Range luide events/week 140-440 280-660 140-520 35-160

Gemiddeld aantal events per week en per uur 330 / 2.0 460 / 2.7 320 / 1.9 75 / 0.4

Tabel 2. Resultaten van de smiley pilot in 2023 (van begin juli tot eind december) Het aantal luide events per week ligt hier meest wel wat hoger dan bij de TNO-metingen uit 2022. Dat kan ook met het weer te maken hebben dat in 2022 wat minder was. In de volgende grafiek is het gemiddelde aantal events per uur voor vier maanden in 2023 aangegeven.

Figuur 3. Aantal luide events per uur voor de vier locaties in 2023 Te zien is dat het op de meeste locaties gaat om (gemiddeld) 3-5 luide events per uur op de dag en rond de 2 tot 3 luide event per uur in de avond. In de nacht gaat het meestal om ca. 1 luide event per uur. Juist de events in de avond en nacht zijn het meest hinderlijk en deze kunnen ook leiden tot slaapverstoring. Het aantal luide events bij de locatie Tussen Meer ligt aanmerkelijk lager dan op de andere locaties. Opvallend is wel dat er hier meer pieken zijn in de avond dan op de dag. De woningen staan hier echter dicht op de weg en vanuit het stadsdeel wordt dit wel degelijk als een probleem locatie gezien als het om geluid van het wegverkeer gaat. Op mooie zomerse dagen kan het aantal luide events per uur ook veel hoger liggen In de volgende grafiek is een representatieve zomeravond voor de Molenaarsweg in beeld gebracht. Op dit soort dagen kan het aantal luide events oplopen tot 10-15 per uur.

Figuur 4. Geluidsbeeld bij de Molenaarsweg op een representatieve zomerdag (een zondag) 4

4 Deze informatie in publiek toegankelijk op https://portal.glimi.nl

3. Resultaten pilot geluid-smiley metingen Munisense 2024 De pilot met de smiley’s is in 2024 voortgezet. Ingezet zijn vier systemen van Munisense. Ook is door M+P een geavanceerdere geluidscamera van het bedrijf Sorama ingezet. In de volgende tabel zijn de resultaten gegeven voor de Munisense locaties over de eerste 5-6 weken alsmede de M+P locatie. Zie ook de figuren in de bijlage.

Locatie Cornelis Lelylaan Haarlemmerweg Klaprozenweg Bijlmerdreef (vanaf eind augustus) Baden Powellweg (gemeten bij GID)

Range luide events/week 1000-1500 400-600 230-350 160-350

Gemiddeld aantal events per week en per uur 1250 / 7,4 550 / 3,3 260 / 1,5 260 /1,5

30-60

50 / 0,3

Tabel 3. Resultaten van de smiley pilot in 2024 (van midden juli tot en met december).

Figuur 5. Gemiddeld aantal luide events per uur voor de vijf locaties in 2024 in de periode van juli tot en met november Te zien is dat Cornelis Lelylaan de meeste pieken vertoont in lijn met de meetlocaties uit 2023. Dit varieert tussen de 1 tot 4 pieken per uur. Bij de meeste locaties neemt het aantal pieken, zoals verwacht, richting het najaar af. Dit is in mindere mate het geval in de nacht. Bij de Cornelis Lelylaan waar ook de meeste pieken zich voordoen in de avonduren. De Bijlmerdreef en de Baden Powellweg zijn aanzienlijk lager. Bij de Baden Powellweg is gemeten bij het GeluidInformatieDisplay, het effect van dit display is daarom impliciet mee gemeten. Bovenstaande waarden geven een indruk van de gemiddelde maandelijkse geluidspieken. Het maximale aantal pieken dat per dag kan optreden geeft een ander hinderbeeld. In de detailoverzichtenbijlage hieronder zijn ook de uur-waarden voor een representatieve zomerse dag (zondag 18 augustus) weergegeven voor de drie luidste meetpunten in 2024. Langs de Cornelis Lelylaan komen regelmatig tot wel 15 luide events per uur voor. Met soms erg luide passages. Bij Haarlemmerweg komen ook

regelmatig tot wel 10 events per uur voor. Op de Klaprozenweg ligt dit aantal veel lager (meest onder de 5/uur). Cornelis Lelylaan

Aantal luide pieken per uur op zondag 18 augustus 2024 op de Cornelis Lelylaan

4. Initiële resultaten pilot geluid-smiley metingen Munisense 2025 (lopend) De pilot met de smiley’s is ook in 2025 voortgezet. Ingezet zijn vier systemen van Munisense. Ook is door M+P een geavanceerdere geluidscamera van het bedrijf Sorama ingezet. In de volgende tabel zijn de resultaten gegeven voor de Munisense locaties over de eerste 6 tot 12 weken en ook de M+P locatie (Weesperstraat).

Locatie Cornelis Douweslaan President Kennedylaan Piet Heinkade Weesperstraat (GID locatie) Nieuwmarkt (GID locatie)

Range luide events/week 400 - 500 400 - 500 150 - 200 160-190 190 - 220

Gemiddeld aantal events per week/per uur 530 / 3,1 520 / 3,1 190 / 1,2 190 /1,2 200 / 1,2

Tabel 4. Eerste resultaten van de smiley pilot in 2025 (van midden mei tot en met juli). De Cornelis Douweslaan en president Kennedylaan kennen een relatief hoog aan luide events per uur. Voor de Piet Heinkade en de Weesperstraat is dit minder. De Nieuwmarkt kent veel luide events, maar deze kunnen deels door publiek zijn veroorzaakt. Met geluidherkenning wordt dit onderscheid in de komende tijd beter gemaakt.

Figuur 6. Aantal luide events per uur voor de vijf locaties in 2025 in de periode van mei tot en met juli

Figuur 7. Aantal luide events per maand (en uur), voor het meetpunt aan de stadhouderskade in de jaren 2023, 2024 en 2025 Een meetpunt aan de stadhouderskade is permanent blijven meten (vanaf 2024 zonder display) en geeft daarom een goed beeld van het aantal geluidevents door de seizoenen en jaren heen. Duidelijk waarneembaar is de invoering van de 30 km/uur rijsnelheid. Mede door deze invoering is ook het aantal geluidsevents aan de Stadhouderskade met +/- 20% afgenomen.

5. Effect van het GID Het GID (GeluidInformatieDisplay), maakt bestuurders bewust van de hinder die zij veroorzaken in de woonomgeving. Uit een eerste analyse blijkt het effectief op bestuurders die door hun gedrag te luid zijn (tot 88 dB(A)). In onderstaande figuur zijn de passages aan de haarlemmerweg bij het detectiepunt en het GID (afstand tussen de twee punten is 90 meter), weergegeven. Bij het scherm is het aantal te luide voertuig 34% lager dan bij het detectie punt.

Figuur 8. Impact van het GeluidInformatieDisplay op de te luide voertuigen aan de Haarlemmerweg

6. Conclusies Uit de metingen blijkt dat maar een beperkt deel van de voertuigen te veel geluid maakt. Op basis van het TNO-onderzoek is ingeschat dat in de vier grote steden minimaal 0,1-0,4% van de auto’s en 10-25% van de motorfietsen te luid is. Hierbij is te luid gedefinieerd als meer dan 80 dB(A). Ook uit de M+P metingen komt naar voren dat in Amsterdam de motorfietsen overheersen in de luide events, naast enkele dure sportauto’s (Maserati, McLaren, Porsche). Het aantal luide events in Amsterdam ligt op weekbasis gemiddeld tussen de 50 en 1500 en op uur basis is dit 0,3 tot 7,4 luide events per uur. Er is dus sprake van een grote spreiding per locatie. De Cornelis Lelylaan had in de meetperiode 25 x meer luide events dan de Baden Powellweg. Inzicht in de intensiteit van de luide events is zeer gewenst om de prioriteit van de maatregelen te bepalen, maar ook het effect van deze maatregelen te toetsen. Bij de meest luide locaties (Cornelis Lelylaan, Haarlemmerweg en Molenaarsweg) varieert dit aantal (gemiddeld) op 2-4 luide events per uur op de dag en rond de 1 tot 3 luide event per uur in de avond In de nacht gaat het bij meestal om (beduidend) minder dan 1 passage per uur, behalve bij de Cornelis Lelylaan waar dit rond de 2 passages per uur uitkomt. Bij de Haarlemmerweg is er (gemiddeld) geen verschil in luide events tussen de dag en de avond.

Bij de Molenaarsweg zijn ligt het zwaartepunt op de dagperiode en bij de Cornelis Lelylaan zijn de meeste luide events in de avondperiode.

Bij Tussenmeer is het aantal luide events overwegend laag, maar juist op de avond hoger dan op de dag.

Op mooie zomerse dagen kan het aantal luide events per uur veel hoger liggen dan de gemiddelden. Op een luide locatie zoals de Cornelis Lelylaan komen regelmatig tot wel 15 luide events per uur voor. Met soms erg luide passages. Bij de Haarlemmerweg en de Molenaarsweg komen ook regelmatig tot wel 10 events per uur voor. Voor de Haarlemmerweg blijkt het aantal luide events bij het display 34% lager dan bij het detectiepunt, de schermboodschap (te luid) lijkt hier invloed te hebben op het rijgedrag. Door de geluidmeting te combineren met een kentekencamera is ook in beeld te brengen wat de “veelovertreders” zijn. Dit kan op termijn mogelijk een rol spelen bij de handhaving (hiervoor dient de handhavingsgrond nog wel uitgewerkt te worden).

Memo opgesteld door Munisense. De resultaten van de metingen van TNO en M+P zijn aangeleverd door de gemeente Amsterdam.

BIJLAGE . Detailoverzichten. Onderstaande detail overzichten zijn ook online in te zien op de website https://portal.glimi.nl

2023 metingen Munisense Tussenmeer (de piek in de week van 25 december is te verklaren door het vuurwerk bij de jaarwisseling).

Molenaarsweg

Europa Boulevard

Stadhouderkade

2024 metingen Munisense Cornelis Lelylaan

Haarlemmerweg

Bijlmerdreef

Klaprozenweg

Per uur Op de Cornelis Lelylaan komen regelmatig tot wel 15 luide events per uur voor. Met soms erg luide passages. Op de Haarlemmerweg worden ook regelmatig veel events per uur gemeten (tot wel 10/uur). Op de klaprozenweg ligt dit aantal veel lager. Cornelis Lelylaan

Haarlemmerweg

Klaprozenweg

2025 metingen Munisense Tot 8 september 2025) Cornelis Douwesweg

Piet Heinkade

Nieuwmarkt

Weesperstraat

President Kennedylaan