Bijlage 2. Factsheets Techniekmonitor Amsterdam.pdf

Bijlage Techniekmonitor Amsterdam: Factsheets

Datum: 17 juli 2023

Inhoud

• Inleiding • PPS-en • Gemeentelijke programma’s

Inleiding

Factsheets geven en goed beeld van de PPS’en en programma’s • Cijfers voor elke PPS en gemeentelijk programma anders. • De visuals zijn gemaakt op basis van de cijfers die door de PPS’en en gemeentelijke programma’s zijn aangeleverd. In sommige gevallen (zoals het verdelen van de totaalbegroting over 5 actielijnen) gaat het om een inschatting. Werkelijke aantallen kunnen afwijken. • De definities kunnen afwijken per factsheet. • Vandaar dat de factsheets niet bedoeld zijn om de PPS’en met elkaar te vergelijken. De factsheets zijn er om snel overzicht te krijgen van het doel, bereik en de financiering van de PPS’en. • Voor details, inhoudelijke toelichtingen, bevindingen, aanbevelingen en beoordelingen verwijzen we door naar het verslag zelf. • Er zijn voor 2 gemeentelijke programma’s factsheets gemaakt: Andersom Amsterdam en Maakplaats 021. daar is voor gekozen omdat zij voldoende cijfers hebben bijgehouden en aangeleverd om een factsheet te maken.

3

Totaaloverzicht

Totaaloverzicht Financiering

Overig

Inkomsten uit betaalde dienstverlening Bijdragen Rijksoverheid Overheid inkind Overheid euro Bedrijf inkind (uren) Bedrijf euro School inkind School euro €-

€500.000,00 VTI

NexTechnician

Bouw Academie

House of Digital

€1.500.000,00

€2.000.000,00

CoE City Net Zero

Bereik (partners)

Bereik

20 80

200 0

104 0 116

990

Studenten mbo

0 122 17 10 4 0 33

4 6 0 9

120

0 28 0

25 12 0 2 92

750

800 0 Studenten hbo

1. Ecosysteem

5

€1.000.000,00

5 0 Studenten wo

2: brede orientatie

3. Leren

130 Scholieren (VO) 4. Werken

4 Anders 5. Innovatie

1. Ecosysteem

2: brede orientatie

3. Leren

4. Werken

5. Innovatie

1 10 0

Publiek-private samenwerkingen

Vakschool Technische Installaties Basisgegevens Oprichtingsjaar PPS

2016

Locatie

Groot-Amsterdam

Type schoolniveau

mbo

Inhoudelijke focus

Zij-instroom

20 klassen (PO & VO). 10 scholen. 200 zijinstromers

42 partners: 2 onderwijsinstellingen, 8 werkveldpartners in bestuur, 2 regionale en lokale overheden. 30 overige partners

“We hebben veel impact gehad, 20% meer groei aantal studenten mbo jaarlijks, de PPS verduurzaamt, ontwikkelt certificaten, het bedrijfsleven participeert meer en dit loopt goed, hybride docenten opgezet, goedwerkende governance vorm gevonden en we hebben de installatiebranche op de kaart gezet”

7

Begroting per programmalijn

Financiering VTI Totale begroting €209.200

Scholen bijdrage: 20.000 Bedrijf bijdrage: 15.000 Overheid bijdrage: 40.200

Bereik (enkel op programmalijn “ecosysteem”)

32 13

1

3

Studenten (mbo)

800

Scholieren (VO)

500

1: Ecosysteem en contextrijke infrastructuur

€ 41.840,00

2: Brede oriëntatie

€ 41.840,00

3: Leren

€ 41.840,00

4: Werken

€ 41.840,00

5: Innovatie

€ 41.840,00

Multisectoraal

Multilevel

Multidisciplinair

samenwerkingen met BouwAcademie en andere pps'en)

samenwerkingen met BouwAcademie en andere pps'en) Technisch en economisch

Vakschool Technische Installaties Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

VTI focust op meer en betere instroom van installatietechnici. Daarvoor ontwikkeld VTI o.a. MBO certificaten voor installatiebranches. Ook biedt VTI gastlessen aan, bieden trainingen en excursies aan leerlingen. VTI begon in Groot Amsterdam, maar uiteindelijk is de werkregio heel Nederland omdat overal partners zitten. verder hebben ze contact met buitenlandse clubs. De uiteindelijke deelnemers zijn vooral uit Amsterdam, met een aanzienlijk aantal uit de rest van Noord-Holland. VTI is een stichting waar de RIF in is verduurzaamd. De governancevorm is bijzonder omdat alle stakeholders uit het bedrijfsleven, onderwijs en overheid aan tafel zitten en ook iets bijdragen (geld, kennis, inzet, etc). De governancestructuur wordt prettig gevonden en begrepen door alle partijen. De impact wordt door de PPS zelf als goed beoordeeld. Zo was VTI de eerste partij in Nederland die een certificaat ontwikkelde voor basisonderhoud CV. Daar zijn al honderd zij-instromers mee opgeleid. Er zit nog een uitdaging in om plannen en resultaten van initiatieven te borgen in de onderwijsorganisatie(s), omdat er onvoldoende capaciteit in het onderwijs is. Om dat op te lossen zijn flexibilisering in het onderwijs, hybride docenten en modulaire opleidingen nodig. Gezien dat VTI het resultaat is van een RIF-project wat is verduurzaamd, is het doel om VTI voor een langere periode te laten lopen.

Specifieke behoeften voor wat daarvoor nodig is zijn niet geuit.

8

NexTechnician Basisgegevens

Begroting per programmalijn

Financiering

Oprichtingsjaar PPS

2019/2020

Locatie

MRA

Type schoolniveau

MBO 2, 3, 4, deel niveau 1.

Inhoudelijke focus

Zij-instroom organiseren, LLO, Werving en onderwijsontwikkeling

12 schoolklassen (PO/VO), 32 scholen, 20 zij-instromers

5 partners: 1 onderwijsinstelling, 2 werkveldpartners, 2 lokale en regionale overheden

Totaal begroting €1.023.980

School: €638.280 Bedrijf: €73.000 Bedrijf in kind: €86.870 Overheid: €47.500 Rijksoverheid: €34.000 Dienstverlening inkomsten: €54.000 Overig: €177.200

9

€ 661.280,00

2: Brede oriëntatie

€ 102.000,00

3: Leren

€ 266.000,00

4: Werken

5: Innovatie

Bereik

Multisectoraal

41

“We doen veel en zijn daarin succesvol; werving en instroom gaat goed in samenwerking met bedrijven. LLO wordt steeds urgenter en beter. We werken met en ontwikkelen certificaten. Samenwerking met onderwijs kan nog wel beter.”

1: Ecosysteem en contextrijke infrastructuur

3

5

20

5

Multilevel

Multidisciplinair

Niet van toepassing

Mbo en vo

Ambitie voor multidisciplinariteit

NexTechnician Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

NexTechnician is een PPS die gefocust is op werving, onderwijsontwikkeling, LLO en zij-instroom verbeteren op het gebied van mobiliteitstechniek. Hiervan is ongeveer 50% autotechniek, een deel tweewielertechniek een een deel schadehersteltechniek. Nextechnician is voornamelijk actief in MRA, met uitbreiding richting Flevoland. NexTechnician is onderdeel van ROC MBO Westpoort. Het door de PPS beschreven succes van het programma wordt toegeschreven aan de goede samenwerking tussen bedrijven en onderwijs waarop wordt ingezet. De samenwerking met de partners is een belangrijke sterkte van de PPS: de partnerbedrijven nemen kennis over de nieuwste technieken met zich mee wat landt in het netwerk van VO scholen. Doelstelling van NextTechnician is om bedrijven gelijk te stellen aan onderwijs. Ze willen flexibiler worden, meer instroom momenten in het onderwijs bewerkstelligen, modulair onderwijs ontwikkelen en keuzevaken inzetten met andere technieken. De focus ligt op werving, LLO en zij-instroom. De impact wordt door de PPS zelf bescheven als succesvol. Wel wordt gezegd dat onderwijsontwikkeling lastig is omdat het tempo bij onderwijs en bedrijven verschilt. LLO is het meest ingewikkeld is om voortgang op te boeken, terwijl juist dat nu meer urgentie begint te krijgen. Ook wordt geconcludeerd dat qua oplossen van tekorten nog veel moet gebeuren om het doel te bereiken.

Vandaar dat de PPS kijkt naar de NGF aanvraag. Deze NGF aanvraaag probeerd docenten te ontlasten die normaal voor de klas staan én andere dingen doen. Dat werkt niet altijd goed. De werving en instroom doelen behalen gaat goed, maar onderwijsontwikkeling minder. Ze staan nog ver af van wat ze willen bereiken en kijken daarvoor naar een Nationaal Groeifonds Aanvraag. Deze zou bijvoorbeeld een rol kunnen spelen in het verbeteren van onderwijsontwikkeling, maar draagt ook bij aan de continuering van activiteiten van de PPS.

10

ASTA Basisgegevens

Financiering Totale begroting: €344.271

Oprichtingsjaar PPS

2021

Locatie

Arbeidsmarktregio Groot Amsterdam

Type schoolniveau

VO en mbo

Inhoudelijke focus

Zij-instroom

Ca. 80 studenten bereikt. Daarnaast een stuk of 10 overheidsinstanties

3 branches aangesloten met hele achterban. 6 partners die cofinanciering leveren voor de inkind uren en inkind regelingen.

“ASTA is opgezet om te kunnen versnellen, de krachten te bundelen van bestaande initiatieven/netwerken/ecosystemen, die zich bezighouden met het vraagstuk Leven, Lang Ontwikkelen (LLO) en zijinstroom in de technische branches, in de arbeidsmarktregio Groot Amsterdam.”

11

Programmamanger: €49.000 Communicatie: €6000 Vergaderkosten: €3000 Inkind uren: €56.271 Inkind regelingen: €230.000

Uitsplitsing co-financiering €108.760,00

€104.590,00 €68.340,00

€11.011,00 Installatiesector

Bouwend Nederland

Mataal en Metalektro

Netbeheer/Alliander

€21.900,00 €2.920,00 FNV

House of Skills

ASTA Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

ASTA heeft een multisectorale focus, richt zich voornamelijk op LLO en zij-instroom in banen gerelateerd aan klimaatdoelstellingen en energietransitie. ASTA bied een arbeidsmarktcoach die kandidaten uitkiest waarvan iedereen denkt dat ze er iets mee kunnen doen. Het type opleiding dat een kandidaat krijgt hangt af van het bedrijf. Het aanbod kan van alles zijn: een mbo-opleiding, een certificaat, of iets anders. ASTA is qua subsidie onderdeel van VTI. House of Digital doet daar ook aan mee. De Gemeente Amsterdam, UWV en WSP zijn ook betroken. De partnerschappen met het bedrijfsleven worden als goed beoordeeld. De PPS merkt dat zij soms de bedrijfsverwachtingen echter wat moeten remmen. Wat betreft doelen wordt door de PPS zelf gezegd dat ze meer dan behaald worden, al ontbreken daar de details om tot die conclusie te komen. Tegelijkertijd zijn er ondanks het genoemde succes enkele verbeterpunten te benoemen: de capaciteit van de arbeidsmarktcoaches moeten worden opgehoogd en het tempo van de zij-instroom moet worden versneld. Daar zijn extra middelen en mensen voor nodig. Het toekomstbeeld van de PPS is duidelijk: ze geven aan moeite te hebben met het verkrijgen van voldoende middelen om de arbeidsmarktcoaches actief te houden. Dit terwijl de impact van de arbeidsmarktcoach als effectief wordt beoordeeld: die doet wat nodig is om iemand te plaatsen.

Maar omdat deze interventies op persoonsniveau worden uitgevoerd, strookt dat minder met het instellingsniveau waarop de geldschieters denken.

12

Bouw Academie Amsterdam Basisgegevens Oprichtingsjaar PPS

2021

Locatie

Gevestigd in Diemen, opleidingen in het hele land.

Type schoolniveau

Mbo 1-4, Associate Degree, hbo en wo.

Inhoudelijke focus

Efficiënt en meer opleiden, zij instroom, werk-werk transitie, leren in praktijk.

12 schoolklassen (PO/VO), 32 scholen, 20 zij-instromers

5 partners: 2 onderwijsinstelling, 1 werkveldpartners, 1 lokale overhedeid, 1 overige kennispartner

“Impact is te beperkt: doelstellingen is om meer mensen in de bouw te krijgen en op innovativiteit in te zetten. Dit kan beter. Het 'feestje' moet echt beginnen. Onderwijs moet er ook nog verder op worden ingericht.”

13

Begroting per programmalijn

Financiering Totale begroting €905.000

1: Ecosysteem en contextrijke infrastructuur 2: Brede oriëntatie

€ 90.500,00

€ 543.000,00

3: Leren

School: 127.000 School (in-kind): 125.000 Bedrijf (in-kind): 15.500 Overheid: 600.000 Overig 37.500

4: Werken

5: Innovatie

Bereik

Multisectoraal

104

MKB

17

1

Opleidingen

Docenten / onderzoekers

Studenten (mbo)

440

Studenten (wo)

5

Scholieren (vo)

750

Multilevel

Multidisciplinair

€ 271.500,00

Bouw en Infra. Ambitie meer multisectoraal te werken WO, VO, Hbo

Nog niet, ambitie voor meer

Bouw Academie Amsterdam Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

BouwAcademie is in 2021 opgericht door Bouwmensen (opleidingsbedrijf) en het ROC. De focus ligt op meer mensen met de juiste vaardigheden in de bouw krijgen, een up-todate onderwijsprogramma creëren, innovatie bewerkstelligen in de logistiek en de bouw, efficiënter werken en nieuwe bouwconcepten verkennen, zoals circulaire bouwmaterialen, biobased materialen en digitalisering. De focus ligt daarmee op zowel de jeugd als volwassenen. De stuurgroep bestaat uit bouwbedrijven, gemeente Amsterdam, bouwmensen en het ROC van Amsterdam. TNO is aangehaakt als partner. De Bouw Academie heeft relevante partnerships, zoals met de BAM, woningbouwcorporaties. De commitment wordt per thema bepaald in sessies met bedrijven. De bedrijven zijn aangesloten op inhoud. Er is geen sprake van getekende samenwerkingsovereenkomsten, al komt dat er wel aan met de NGF aanvraag. De Bouw Academie heeft een belangrijke coördinerende rol in het speelveldt tussen de bedrijven, onderwijsinstellingen en de overheden. Wat betreft impact wordt het zij-instroom traject richting banen met toekomst positief beoordeeld door de Bouw Academie zelf. Ze zien belangstelling bij mensen die overwegen om wat anders te doen: ca. 8 a 9 sessies tot nu toe met elke keer 80 deelnemers. Daarvan gaat ca. 50% door naar verdiepende sessies. De Bouw Academie heeft 120 mensen kunnen plaatsen.

Bouw Academie ziet wel dat het lastig is om de reguliere doorstroom in het VMBO te stimuleren, maar de aansluiting op de Techschool biedt daarin mogelijkheden. De vervolgstap van Bouw Academie ligt bij de Nationaal Groeifonds Aanvraag waarmee ook de partnerships met bedrijven wordt geformaliseerd als deze wordt toegekend.

14

House Of Digital Basisgegevens

Begroting per programmalijn

Financiering

Oprichtingsjaar PPS

2018

Locatie

Stadsregio Amsterdam

Type schoolniveau

Vmbo, mbo, hbo

Inhoudelijke focus

Doorstroom, onderwijsvernieuwing, Samenwerking

Opleidingen: 4 ICT opleidingen, losse certificaten, E-commerce, Bit Academy, Cloud & infra.

Ca. 44 partners. Waaronder HvA, ROC van Amsterdam en Gemeente Amsterdam.

Totale begroting: €450.000 Onderwijsontwikkeling

LLO

Bronnen van begroting: - RIF - Co-financiering (in-kind uren zijn opgemaakt)

Bereik

166

“Veel impact want er is veel ontwikkeld. Denk bijvoorbeeld aan het aantal studenten en de niveau-verhogende werking in de Bitacademy.”

Community

112

24

18

102

28

Studenten (mbo)

2400

Scholieren (vo)

80

€135.000,00

€90.000,00

Multisectoraal

Veel verschillende sectoren

Multilevel

Vmbo, mbo, hbo, vo

Multidisciplinair

15

€225.000,00

Opleidingoverstijgend

House of Digital Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

House of Digital was voornamelijk gericht op IT opleidingen en het versterken van IT componenten in andere beroepen. Bedrijven weten niet altijd wat ze met het technische domein kunnen doen, en House Of Digital probeerde daar verandering in te brengen door o.a. de medewerkers op te leiden om het toch te kunnen. Inmiddels is HoD gestopt. Nu richt de PPS zich voornamelijk op de BIT-academy. De BIT-academy is een softwaredeveloper opleiding van 3 jaar voor ongeveer 200 studenten. Er wordt gewerkt met opdrachten uit het bedrijfsleven. HoD viel onder het ROC van Amsterdam en was ontstaan uit de RIF die 31-12-2022 afliep. Er wordt samen gewerkt met ITPH, HvA en BIT. De samenwerking met de HvA gaat nu goed al werd die in het begin beschreven als moeizaam. De samenwerking met bedrijven wordt beschreven als waardevol, omdat je daar kennis en kunde vandaan haalt. Dat geldt voornamelijk voor grotere bedrijven. Kleine bedrijven bieden dan weer veel ruimte om studenten onder te brengen. De huidige Bit-academy staat los van de school. Een complexiteit die daardoor ontstaat is dat de Bit een soort concurrent is van de school.

HoD was redelijk succesvol, want er is veel aan onderwijsontwikkeling gedaan. Het richtte zich vooral op de IT component in verschillende beroepen versterken. Om tekorten tegen te gaan, zou er nog meer gedaan kunnen worden op het gebied van kantoorautomatisering, e-commerce en vroeger beginnen met techniek (basisschool). Een doel voor de toekomst is ook om het ICT onderwijs meer toegepast te maken. Wat HoD nu doet is het teken van verduurzaming: er is nieuw geld nodig voor nieuwe plannen.

16

CoE CityNetZero Basisgegevens Oprichtingsjaar PPS

2022/2023

Locatie

MRA

Type schoolniveau

Hbo

Inhoudelijke focus

Onderwijsinnovatie: Vertalen van nieuwe kennis naar beroepspraktijk en onderwijs

Minstens 15 opleidingen die de professionals van morgen opleiden in verduurzaming.

15 onderzoeksgroepen verbonden. 33 projecten (afgerond en lopend)

“Impact op onderzoeksgroepen door ze in contact te brengen met praktijkpartners, nieuwe vraagstukken aandragen en verbreding naar multidisciplinair. Onze impact op het onderwijs door het inbrengen van casuïstiek en ontwikkelen van nieuwe onderwijsmodules. Tenslotte impact op de beroepspraktijk door ontwikkelen van leertrajecten en modules.”

17

Begroting per programmalijn

Financiering Totale begroting €942.603

1: Ecosysteem en contextrijke infrastructuur

€ 10.000,00

2: Brede oriëntatie

3: Leren

School: 870.683 Bedrijf (in-kind): 6.570 Rijksoverheid: 107.000 Inkomsten dienstverlening: 64.000

Bereik

4: Werken

€ 24.000,00

5: Innovatie

€ 117.000,00

Multisectoraal

Multilevel

18

15 10 1

MKB

Opleidingen

1 Werknemers

Docenten / onderzoekers

Lectoren

Multidisciplinair

In aanpak, lopende projecten programma’s verschillende sectoren Nog niet met mbo, verkenning landelijk loopt. CoE verbindt alle opleidingen en onderzoeksgroepen in energietransitie.

Be an Engineer Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

Be an Engineer is een landelijke samenwerking tussen hogescholen, overheden, bedrijven en branches. Het doel van Be an Engineer is het verwelkomen van mensen zonder technische achtergrond in de techniek. Bedrijven worden geholpen met het creëren van een leercultuur voor deze zij-instromers. Het oriënterende proces is vaak een pijnpunt voor kandidaten. Zij moeten juist geholpen worden met het maken van de stap richting de techniek. Dat doen ze door campagnes op zij-instroom mbo en hbo te organiseren, te helpen met de oriëntatie op de techniek, evenementen te organiseren en een servicepunt op de HvA te creëren. De stuurgroep bestaat uit 2 branches, 2 bedrijven en 2 scholen. Partners als UWV worden gezien als waardevol omdat zij helpen in het bewerkstelligen van de leercultuur met regionale activiteiten zoals de oriëntatie van kandidaten. Be an Engineer is een sterk en zichtbaar label en het aantrekken gaat goed; werkgevers zijn blij met aangeleverde talenten. Er zijn ook twee barrières. Bedrijven willen wel, maar ‘hoe’ blijft lastig. Ook is er geen servicepunt voor het HBO in de regio en geen hulp voor het oriëntatieproces. Be an Engineer wordt niet vanuit de gemeente Amsterdam gesubsidieerd, maar vanuit een landelijk model. De middelen komen van 8 hogescholen waarbij Techniek NL, FME en metaalunie ook meedoen.

Voor de toekomst wordt gekeken om landelijk aan te sluiten op de Katapult Groeifondsaanvraag. Be an Engineer zou voor een succesvolle continuïteit behoefte hebben aan een soort van “RIF voor het hbo”. Dat is omdat er niet echt iets betstaat als een investerinsginstrument voor het hbo wat kleiner is dan bijvoorbeeld een groeifonds.

18

Make IT Work Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

Make IT Work is een omscholingsprogramma van 5 maanden (voltijd) voor IT’ers dat in 2015 is opgericht en is gericht op zij-instroom van werkzoekenden met een HBO of WO opleiding. Het doel is om de overstap te vergemakkelijken via werving, selectie en dan matching met een werkgever. Het onderwijs wordt gegeven door docenten van hogescholen. De formele governance valt volledig onder de HvA. Al speelt informeel de HCA ICT een rol. Verder hebben de afnemende bedrijven (geen partners) de mogelijkheid om input te geven in het materiaal dat wordt onderwezen. Er wordt samengewerkt met meerdere HBO instellingen zoals de Hanze, HAN, Haagse Hogeschool, Hogeschool Rotterdam en Fontys. Tot nu toe zijn in 8 jaar ongeveer 1100 mensen omgeschoold. Het gaat gemiddeld dus om 200 mensen per jaar. Daarnaast ligt het uitval percentage van het programma laag: 8%. Werkgevers waren in het begin twijfelend, maar zijn nu erg gretig. Ze zien dat ca. 400 afnemende bedrijven gebruik maken waarvan 320 mkb zijn. Het is fijn dat de propositie duidelijk is en dat bedrijven zelf input kunnen leveren in het materiaal dat wordt onderwezen. Make IT Work ontvangt geen subsidie van de gemeente. Als vervolgstap wordt gekeken hoe het programma efficiënt verkort zou kunnen worden, zonder dat het ten koste gaat van de benodigde kennis voor een baan. Modulariseren wordt gezien als een mogelijke kans hierin.

19

ACCT Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

ACTT is een PPS die focust op verspanen (materiaal/metaal bewerking). Ze zijn in 2012 ontstaan.

De governance van ACTT wordt gedaan door de stuurgroep. De kwaliteit van de samenwerkingen verschilt, al wordt over het algemene gezegd dat er sprake is van gezamenlijk optrekken met veel contact, ook op persoonsniveau. Wat betreft impact is de vraag vanuit de PPS zelf ook of zij hun horizon niet moeten verbreden. Er is veel geld geïnvesteerd voor een klein aantal studenten die in een kleine niche binnen de bredere maakindustrie zitten: verspanen. Dat terwijl de vraag vanuit de gehele sector dus groot is. Ook de PPS geeft dus aan het gesprek te willen voeren met partners hoe zij dat zouden kunnen aanpakken. Dan is de vraag of er moet worden aangehaakt bij al bestaande initiatieven.

20

Gemeentelijke programma’s

Maakplaats021 Basisgegevens

Bezoekers maakplaats 021 locaties

Oprichtingsjaar PPS

2017

Locatie

Ontwikkelgebieden gemeente Amsterdam.

Type schoolniveau

PO, kinderen tussen 8 en 16 jaar.

Inhoudelijke focus

Oude ambachten en nieuwe technologieën. Minimaal 10 maakplaatsen opzetten voor kinderen.

4 programma’s: expeditie technieklab, maritiem Maaklab, Ontwerpen en coderen, Digitale Fabricage. Aangevuld met programma’s op maat.

12 partners, waaronder NEMO, De Waag, OBA, HvA, Brightner. MBO ontbreekt nog.

“Onze impact is groot. Er zitten altijd kinderen tussen die via deze programma’s ontdekken dat ze ergens goed in zijn. Sommigen die normaliter moeite hebben met lezen en taal komen er via ons achter dat ze een talent hebben voor programmeren. Kinderen krijgen zelfvertrouwen.”

22

Training & Coaching

385

OBA IJburg

180

Maakplaats 021 Oosterdok

2073

Maakplaats 021 Molenwijk

252

Maakplaats 021 Staatsliedenbuurt

425

Maakplaats 021 Osdorp

401

Maakplaats 021 Mercatorplein

866

Maakplaats 021 Javaplein

615

Maakplaats 021 CC Amstel

1107

Maakplaats 021 Slotermeer

1173

Maakplaats 021 Reigersbos

761

Maakplaats 021 Waterlandplein

1142

Financiering

Bereik schoolaanbod Aantal scholen

24

Aantal klassen

65

Aantal activiteiten

447

Aantal unieke deelnemers

1362

Totaal aantal deelnemers( aantal activiteiten x aantal leerlingen/unieke deelnemrs)

9974

Sinds 2021 is er 50.000 jaarlijks aan financiering beschikbaar. Eigen personeeel en huisvesting wordt door de Openbare Bibliotheek Amsterdam gefinancierd. De HvA doet onderzoek (in-kind).

Maakplaats021 Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

Maakplaats 021 is opgericht in 2017 en richt zich op kinderen tussen de 8 en 16 jaar. Er zijn 10 maakplaatsen gecreëerd in ontwikkelgebieden in Amsterdam. Deze maakplaatsen worden gebruikt om kinderen in aanraking te brengen met technische vaardigheden, waar ook koppelingen worden gemaakt naar “oude ambachten”. De maakplaatsen worden door Maakplaats 021 weggegeven, maar de docenten moeten zelf betaald worden door de scholen. Ook is o.a. klantenservice personeel omgeschoold om te werken als maakplaatcoach. Maakplaats021 is bedacht in samenwerking met Education Makers de Waag en Pakhuis de Zwijger, die werken aan een sociaal maatschappelijke toekomst. Er is een trekkercoalite die geld investeert. De OBA, betaalt de FTE’s en huisvesting. 12 formele partners zetten eigen expertise in en geven les in de maakplaatsen. Ook is er sinds 2021 elk jaar 50.000 euro vanuit EZ, waaruit ook de partners uitbetaald moeten worden. Er wordt een positieve bijdrage van partners geconstateerd. Iedereen is in deze constructie bezig. Dat is ook nodig aangezien geldstromen binnenhalen voor het grootste deel bij hen ligt.

De impact van het programma wordt niet bijgehouden. Het is logischerwijs lastig voor de maakplaatsen om te kijken of het participeren aan een programma bijdraagt aan een latere keuze richting een technisch profiel. Op zijn minst kan gezegd worden dat door de maakplaatsen meer kinderen in aanraking komen met technische profielen en activiteiten en zien de maakplaatsen dat kinderen ontdekken dat ze goed zijn in het werken met hun handen. Het is voor de toekomst van het programma belangrijk om inzicht te krijgen in de uiteindelijke onderwijskeuze van de kinderen die mee hebben gedaan aan Maakplaats 021 en om de financiering voor een langere termijn gestructureerd te krijgen. De gemeente zou hierin kunnen bemiddelen.

23

Andersom Amsterdam Basisgegevens

Bereik (gebruik platform)

Oprichtingsjaar PPS

2022

Locatie

MRA

Type schoolniveau

PO

Inhoudelijke focus

Ontzorgen schoolleiders, leerkrachten en besturen door deze externe schil van vakdocenten snel bereikbaar te maken als zij deze in relatie tot het lerarentekort of met het oog op werkdrukvermindering willen inzetten

Onderwijspartners denken mee over scholen, curriculum, welke profielen wel en niet nodig zijn.

71 aanbieders op platform, waarvan 19 lessen bieden in “Wetenschap en Techniek”

“het succes van ons programma kan zich vertalen in het feit dat we stoppen: als er meer matches buiten ons platform worden gemaakt omdat aanbieders en scholen elkaar goed weten te vinden, dan zijn wij niet meer nodig.”

24

01-10-2022

01-01-2023

29-03-23

Aantal aangemelde scholen

62

72

80

Aantal unieke gebruikers van platform

494

2200

3000

Aantal aanbieders

52

53

56

Aantal programma’s

205

238

241

Aantal basisscholen die worden ondersteund

29

36

44

Programma’s Wetenschap en techniek (inclusief digitale geletterdheid_ Sport, lijf en bewegen 121 Kunst & cultuur

Natuur & Milieu

26

117

35

85

43

Andersom Amsterdam Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

Andersom Amsterdam helpt basisscholen externe professionals en vakdocenten te vinden om het leraren tekort en de werkdruk te verlichten óf om leerlingen een rijke schooldag te bieden. De aanpak bestaat uit langs scholen gaan om tekorten op te halen, vaak in de wetenschap en techniek. Vervolgens gaat Andersom Amsterdam aan de slag om de scholen te matchen met aanbieders. Dit programma heeft dus niet als hoofddoel om de instroom in het techniekonderwijs en de technische beroepen te verhogen en wijkt daarmee af van de meeste andere programma’s in deze techniekmonitor. In het begin van het programma ging iemand langs bij scholen om te pijlen waar de tekorten liggen en werd dat gematcht aan aanbieders. Via het digitale platform dat sinds 2022 werkt is dat overbodig en kijken scholen zelf naar het aanbod wat bij hen past. Daarmee is het contact met de “partners” (de aanbieders op de website) en de gebruikers (scholen), zeer gereduceerd. Op een gegeven moment moeten scholen en aanbieders elkaar buiten het platform kunnen vinden. Wat betreft impact houdt het platform niet bij wat het doet met de techniekinstroom. Op zijn minst kan gezegd worden dat de voor het PO wetenschap en techniek vaak nog ver weg staat, en de programma’s die dit platform aanbied zorgt in elk geval voor meer aanraking met de branche en zorgt voor beeldvorming.

Het enige wat is bijgehouden is een enquete onder de gebruikers met een beoordeling van het platofrm. Dat werd goed beoordeeld (cijfers varieren tussen de 6,2 en 8,2). Al had Andersom Amsterdam enkele scores hoger ingeschat. De impact zou kunnen toenemen als specifieke programma’s met het doel om techniekinstroom te verhogen worden aangeboden op het platform, en als de aanbieders meer capaciteit leveren, met name op het gebied van techniek. Wat betreft het toekomstbeeld heeft Andersom Amsterdam een duidelijke filosofie: “ons succes kan zich vertalen in het feit dat wij niet meer nodig gaan zijn”. Dat wil zeggen: als onderwijspartijen straks zelf aanbieders van programma’s en lessen kunnen vinden, is ons platform niet meer nodig. Er is een eenmalige subsidie gegeven vanuit de gemeente.

25

Projectplannen MBO Agenda Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

De MBO agenda is 8 jaar geleden gestart en is een middel om samenwerking met MBO’s te vergroten. Dat gebeurd o.a. door samen te kijken naar financieringsvoorstellen. In de praktijk werkt de MBO agenda ook als een soort voorportaal voor gemeentelijke financieringen. Met de mbo-agenda werken de mbo-instellingen en de gemeente samen om goed onderwijs in de stad aan te bieden en de samenwerking tussen mbo’s te vergroten. De mboinstellingen kunnen subsidie bij de gemeente aanvragen voor projecten die bijdragen aan de doelen zoals beschreven in de mbo-agenda. Tot de doelen behoren meer onderlinge samenwerking en betere afstemming, duurzame inzetbaarheid bevorderen en Leven Lang Ontwikkelen stimuleren, maar ook de toeleiding naar het mbo en de aantrekkelijkheid en kwaliteit van het mbo-onderwijs te bevorderen. Een van de doelen van de mbo-agenda met betrekking tot de techniek is het bevorderen van de instroom richting de tekortsectoren (waaronder de techniek). De nieuwe mbo-agenda is gepubliceerd en zal lopen tot 2027. De nieuwe mbo-agenda bouwt voort op de doelen in de vorige agenda, maar heeft nu de nadrukkelijke toevoeging gekregen dat er ‘meer toeleiding naar het mbo’ moet komen.

De Amsterdamse MBO’s zijn volgens het programma positief over de MBO agenda. Ze zien dat de interactie tussen mbo’s groter is dan voorheen. Er is beter contact door de werkgroep met beleidsadviseurs en daardoor zijn betere afspraken gemaakt. Over de impact wordt gezegd dat het verhogen van de techniekinstroom lastig gaat en het wellicht een goed idee om eerder in de onderwijsketen te beginnen: bij het basisonderwijs en voortgezet onderwijs, inclusief het meer en beter betrekken van ouders. Verder is het lastig om te zien wat het oplevert, ondanks dat er voortgangrapportages worden bijgehouden en gepubliceerd. Desondanks is betere monitoring iets wat op de agenda staat, evenals concretere resultaatafspraken. Met het formuleren hiervan zou de gemeente bij kunnen helpen.

26

Werk Opleiding Jongeren Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

De afdeling WOJ houdt zich bezig met het begeleiden van jongeren tussen 16 en 27 jaar zonder werk of school in alle stadsdelen van Amsterdam. Jongeren worden geholpen met financiën en praktische ondersteuning door een uitgebreid team van jongeren adviseurs, schuldhulpverleners, job hunters en job coaches. Vacatures worden binnengehaald door WSP adviseurs. Deze groep jongeren is een groep waar een werkgever veel in moet investeren, omdat ze ook begeleiding nodig hebben buiten de werktijden. WOJ is actief op de vindplaatsen van jongeren, zoals ROC’s, binnen wijken en bij maatschappelijke organisaties. Dit maakt het bereik groter. Er zijn veel kleinschalige evenementen in wijken, maar die zijn wel effectief (ondanks dat het bereik tussen de 50 en 100 ligt). Er is nog geen systeem om de “gebruikers” te volgen, al zouden ze dat willen. Wel wordt gemeten wat de resultaten zijn van de campagnes (2 per jaar). Het betreft dan voornamelijk social media campagnes.

27

Programma Bruggen en Kadermuren Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

PBK is een programma dat probeert jongeren te enthousiasmeren voor techniek om zo het gat tussen onderwijs en de arbeidsmarkt te verkleinen. De doelgroep is primair onderwijs en het vmbo. Er worden workshops, snuffelstages, excursies en gastcolleges georganiseerd. PBK werkt samen met NexTechnician want die hebben de ideeën om jongeren te inspireren en PBK heeft de mensen. De focus van de samenwerking was te veel gericht op de korte termijn, erg ad hoc. Samenwerking Amsterdam Light Festival goed. Daarnaast werd samengewerkt met ROC van Amsterdam Noord waarmee werd meegedacht over de herindeling van het curriculum. Hierover wordt gezegd dat dit moeizaam verliep en weinig op terug kwam. In totaal heeft het programma naar eigen schatting 2300 leerlingen bereikt met hulp van een netwerk van 18 ambassadeurs en andere collega’s. 1100 leerlingen werden via de Tech Campus bereikt. Met het Amsterdam Light Festival zijn ongeveer 1200 basisschoolleerlingen bereikt. Het is lastig te beoordelen of de verschillende activiteiten ook daadwerkelijk impact heeft gehad om de keuze voor het voortgezet onderwijs. Het is niet alleen belangrijk om jongeren te introduceren met bijvoorbeeld bruggen en kadermuren, maar ook om ze daar van tevoren en na afloop over na te laten denken, zodat het hun onderwijskeuze mogelijk beïnvloedt richting techniek.

28

STO Contextrijke infra-structuur

Praktijk-gericht onderzoek

Onderwijs & Werving

Leven lang ontwikkelen

Netwerk-vorming

Innovatie beroeps-praktijk

In Nederland zijn er 86 STO regio’s die het landelijke budget inzetten om het techniekonderwijs te verbeteren. In 2020 is in Amsterdam gestart een team gestart dat de STO middelen (8 miljoen) zou inzetten. Esprit is daarvan de penvoerder. STO Amsterdam heeft als ambitie om alle jongeren vanaf groep 6 te laten oriënteren op de techniek. Ze willen daarmee de instroom in het technisch vmbo en de doorstroom van voortgezet techniekonderwijs naar MBO bevorderen. STO denkt mee over curriculum van de leerlingen, profielen, met welke bedrijven samengewerkt kan worden en de inrichting van het onderwijs. STO Amsterdam is een van de weinige initiatieven/programma’s met een (gedeeltelijke) focus op het PO en heeft als voornemen om de inzet op het PO komend jaar te verdubbelen. Het programma bereikt 220 basisscholen en 96 VO scholen. STO werkt met drie programmalijnen: TASC (techniekschool) de Techcampus en MVI. Binnen het programma TechCampus Amsterdam worden 6500 leerlingen bereikt.

29