Bijlage 2 - Duidende memo adviezen stadsdelen concept jaarplan vervoer 2026.pdf

Duidende memo adviezen van Dagelijks Besturen van Stadsdelen rondom het conceptJaarplan Vervoer 2026 Aan Kopie aan

Leden van de gemeenteraad Amsterdam College van Burgemeester en Wethouders gemeente Amsterdam Dagelijks Bestuur Vervoerregio en GVB

Datum

woensdag 11 juni 2025

Van

Geachte leden van de gemeenteraad Amsterdam, GVB heeft een concept Jaarplan Vervoer 2026 opgesteld. Dit is het eerste Jaarplan Vervoer van de nieuwe concessieperiode. De gemeente Amsterdam heeft de mogelijkheid gekregen om hier een advies op te formuleren via de Adviescommissie Amsterdam. Het college bereidt binnen dit proces een reactie voor de gemeenteraad van Amsterdam voor. Het college heeft de stadsdelen gevraagd in hoeverre de stadsdelen het eens zijn met de concept reactie van het College en hun aanvullende wensen en aandachtspunten geïnventariseerd. In bijlage 1 ontvangt u deze adviezen gebundeld. In deze brief duidt het College in hoeverre de adviezen de concept reactie van het College ondersteunen, en welke andere adviezen door meerdere stadsdelen zijn gegeven. Het College stelt op basis van de adviezen van de stadsdelen een aantal aanscherpingen voor de brief voor. De gemeenteraad, in haar rol als Adviescommissie Amsterdam, kan vervolgens aanscherpingen maken op de concept reactie van het College. Een rode draad die het college door de adviezen van de stadsdeelbesturen heen ziet, is dat zij op hoofdlijnen achter de concept reactie van het college staan. De stadsdeelbesturen zijn blij dat het OV-aanbod stadsbreed weer toeneemt en waarderen de inzet op fijnmazigheid en uitbreidingen van een aantal lijnen.

Daarnaast delen zij grotendeels de mening dat de voorgestelde wijzigingen in het tramlijnennet fors zijn en dat dit voor een deel van de bewoners en bezoekers van de stad leidt tot een langere reis of overstappen. Ook geven ze aan het eens te zijn met de aandacht die het College vraagt voor de lijnen waar de frequenties omlaag gaan, en de wens om deze waar mogelijk te verhogen. De aandacht die in de concept reactie van het College is gevraagd voor de bediening van ziekenhuizen en zorginstellingen, en het behoud van de fijnmazigheid van het Nachtnet en behoud van de vroege bussen ondersteunen zij. Tegelijkertijd geven de stadsdelen op een aantal onderdelen extra bedenkingen mee, of hebben zij aanvullende wensen of zorgen. Onderstaande geeft thematisch een weergave van vooral deze extra aandachtspunten of wensen en nieuwe inzichten op basis van de adviesaanvraag. Hieronder

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 2 van 7

volgt eerst puntsgewijs een samenvatting van de aanscherpingen in de brief, en vervolgens een toelichting.

Samenvatting aanscherpingen concept brief n.a.v. de stadsdeeladviezen: Naar aanleiding van de consultatie heeft het College een aantal aanvullingen en aanpassingen gedaan aan de concept brief van de Adviescommissie Amsterdam. De gemeente vraagt aanvullend: 1. Aandacht te hebben voor de belangrijke oost-westverbindingen in de stad in de toekomstige ontwikkelplannen; 2. GVB te verzoeken of een tram via de Ferdinand Bolstraat en Vijzelstraat toch mogelijk is vanwege toegevoegde waarde fijnmazigheid en inclusiviteit; 3. De frequentie van buslijn 18 te verhogen in de daluren en weekenden om de bereikbaarheid van West en Nieuw-West te verbeteren, o.a. vanwege de bereikbaarheid van het Centraal Station ten tijde van de werkzaamheden van de Oranje Loper; 4. Specifiek dat lijn 47 op busstation Gaasperplas blijft halteren vanwege de korte loopafstanden voor reizigers uit Zuidoost; 5. GVB te vragen de frequentie van lijn 33 te verhogen waardoor de interne bereikbaarheid in Noord verbetert. De gemeente vindt de bereikbaarheid van Noord onder de streep te mager, zeker gezien de groei van dit stadsdeel. 6. GVB te vragen al in het Jaarplan 2026 met lijn 38 een metrostation aan te doen, in plaats van op termijn. 7. Diverse suggesties voor de verdere netwerkontwikkeling een plek te geven in de ontwikkelplannen.

Daarnaast stelt het College voor de eerder neergelegde wens om voorlopig lijn 36 nog op busstation Molenwijk te laten halteren te laten vervallen, indien GVB daadwerkelijk de frequentie van lijn 33 verhoogt. Bovendien gaat de gemeente aan de slag met het verbeteren van de toegankelijkheid van de halte Standerdmolen, en de looproute naar winkelcentrum Molenwijk. Daarnaast heeft het College een extra argument toegevoegd voor het behoud van de Schiphollijnen (deels ook functie als Nachtnet bij gebrek aan een doordeweeks Nachtnet in de stad)

Wijzigingen tramnet De reacties op de wijzigingen in het tramlijnennet verschillen per stadsdeel: • Stadsdeel Zuid adviseert negatief op de voorgestelde wijzigingen en geeft daarbij een aantal zaken mee, namelijk: o om lijn 25 niet door te trekken en de huidige lijn 3, die zorgt voor een belangrijke oost-west verbinding in de stad, in stand te houden; o om de Ferdinand Bolstraat en de Vijzelstraat te blijven bedienen met een tramlijn;

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 3 van 7

o

•

•

•

•

om in plaats van het doortrekken van lijn 25 te kiezen voor het terugbrengen van de oude route van lijn 65 door het stadsdeel o om aandacht te hebben voor de gevolgen van de werkzaamheden aan Zuidasdok de komende jaren Stadsdeel West ziet de wijzigingen als negatief en wil lijn 3 graag behouden. Zij zien het verdwijnen van lijn 3, samen met de voorgestelde lagere frequenties voor lijn 15 en 18, en de langdurige werkzaamheden aan de Oranje Loper als een optelsom, waardoor het openbaar vervoer in stadsdeel West in hun ogen verslechtert. Stadsdeel Centrum benadrukt de drukteproblematiek rondom de Leidsestraat en Utrechtsestraat. Om dit tegen te gaan stelt Centrum voor om tram 24 weer langs Vijzelstraat te laten rijden. Ook benadrukt Centrum het belang van het behoud van lijn 3 en de frequentie van lijn 18. Stadsdeel Oost geeft aan zorgen te hebben over de oost-westverbindingen in de stad door het verdwijnen van lijn 3. Het stadsdeel adviseert om alternatieven te onderzoeken en geeft aan bijvoorbeeld buslijn 65 terug te brengen in plaats van tram 25 door te trekken. De andere stadsdelen hebben geen extra aandachtspunten ten aanzien van de tramwijzingen ingebracht.

Het College begrijpt de aandachtspunten, zoals eerder opgenomen in de concept reactie, maar staat alles afwegende nog steeds achter de tramwijzigingen vanwege de verbeterde verbinding van de stad met station Zuid door het doortrekken van lijn 25. De nieuwe verbinding verbetert de bereikbaarheid van o.a. het VUMC en de Vrije Universiteit voor stadsdeel Oost en delen van Zuid. Ook zorgt de nieuwe verbinding tussen Amstelveen/Uithoorn en stadsdeel Zuid en Oost ervoor dat het voor diverse beroepsgroepen aantrekkelijker wordt om in de stad te komen werken. Zo kunnen ook reizigers vanuit het achterliggende gebied (bijv. Mijdrecht) met één overstap een groot deel van de stad bereiken, waarmee de auto-afhankelijkheid afneemt. Dit kan een bijdrage leveren aan het oplossen van de personeelstekorten in de vitale beroepen in onze stad. Tevens ziet het college deze wijzigingen als een opmaat naar een verdere verbetering van het OV in de komende jaren. Nu al neemt het aanbod toe met 4%, maar op termijn verwacht het College een nog verdere toename in het aanbod, de frequenties en de verbondenheid van de verschillende stadsdelen, zowel intern als tussen de stadsdelen. Het College zal GVB vanwege de wens voor OV in de Vijzelstraat verzoeken te onderzoeken of het mogelijk is om daar toch een tramlijn toe te voegen.

Deze rijdt dan vanaf het Centraal Station, via het Leidseplein en het Museumplein door de Ferdinand Bolstraat en Vijzelstraat terug naar het Centraal Station. Dit gezien de toegevoegde waarde voor de fijnmazigheid, toegankelijkheid en inclusiviteit voor bewoners, de investeringen in de Rode Loper en ontlasten van de Leidsestraat. Het College erkent ook dat de werkzaamheden rondom Zuidasdok tijdelijk veel effect zullen hebben op de lijnvoering en neemt in haar reactie op dat VRA en GVB hier samen met gemeente Amsterdam aandacht voor hebben. Verder wil het College voorstellen in het Ontwikkelplan 20282031 kijken naar een verdere verbetering van de bereikbaarheid van station Zuid.

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 4 van 7

Aanpassingen buslijnennet Noord Het Dagelijks Bestuur van stadsdeel Noord ziet de voorgestelde wijzigingen als een verslechtering voor het openbaar vervoer in Noord. Volgens hen is de verlaging in de frequenties van een aantal buslijnen een verschraling. Ook zien zij een verslechtering in de interne bereikbaarheid van het stadsdeel. Het College is van mening dat de hogere frequentie en versnelling van lijn 36 bijdraagt aan een betere verbinding van stadsdeel Noord met Sloterdijk, dat bijdraagt aan de meerkernige ontwikkeling van de stad, en ziet dat een aantal wijzigingen de interne bereikbaarheid van stadsdeel Noord verbetert. Tegelijkertijd begrijpt het College de zorgen van stadsdeel Noord en zal voorstellen in het gemeentelijk advies op te nemen om de frequenties van lijn 33, die een belangrijke ader in het stadsdeel vormt, in het weekend en avonden te verhogen. Hiermee krijgt ook busstation Molenwijk een betere verbinding met de rest van het stadsdeel. Stadsdeel Noord vraagt om te onderzoeken hoe lijn 38 weer aan een metrostation gekoppeld kan worden. Het College kan zich hierin vinden en vraagt in plaats van de koppeling van lijn 38 op termijn aan een metrostation, om dit indien mogelijk al in Jaarplan 2026 op te nemen. Stadsdeel Noord heeft ook gevraagd of het mogelijk is om lijn 34 en 36 van station Noord naar Olof Palmeplein te verlengen.

GVB geeft aan dat dit vanwege de spreiding van laadvoorzieningen en lijnvoering van elektrische bussen technisch onmogelijk is. Het College neemt dit advies daarom niet over in de gemeentelijke brief. Een hogere frequentie van lijn 33 zal de verbinding tussen metrostation Noord en het Olof Palmeplein al enigszins verbeteren. Verzoek tot hogere frequenties van ontsluitende buslijnen en aandachtspunten fijnmazigheid Veel stadsleden delen de oproep van het College om voor een aantal buslijnen waar de frequentie in het concept Jaarplan lager is dan de huidige situatie in de avonduren, de frequentie waar mogelijk te verhogen en doen daarvoor verschillende suggesties. Wel begrijpt het College dat er beperkte aanpassingen mogelijk zijn. GVB kan binnen de gegeven kaders niet méér aanbod bieden. Dat betekent dat extra aanbod op één plek ten koste gaat van aanbod elders. Het college stelt daarom voor om voor lijn 33 in stadsdeel Noord en lijn 18 in West en Nieuw-West de frequenties in de avonden en weekenden te verhogen. Hier ziet het College, alles afwegende, de meeste toegevoegde waarde voor hogere frequenties, namelijk het verbeteren van de interne bereikbaarheid in Noord (lijn 33) en de directe verbinding met het Centraal Station tijdens de werkzaamheden Oranje Loper voor West en Nieuw-West (lijn 18). Lijn 18 is bovendien essentieel voor de interne bereikbaarheid van o.a.

Slotervaart. Om de toegankelijkheid en inclusiviteit voor bewoners van Zuidoost te behouden op het busstation Gaasperplas, vraagt het College GVB specifiek of lijn 47 op het busstation Gaasperplas kan blijven halteren. Lijn 49 kan wel direct doorrijden van Driemond naar Kraaiennest, gezien dit de reis substantieel versnelt en gezien station Kraaiennest een prettigere overstaplocatie is dan busstation Gaasperplas. Bediening ziekenhuizen en zorginstellingen De impact van de wijzigingen van het tramlijnennet op de bediening van het OLVG Oost is meerdere keren benoemd door een aantal stadsdelen (West, Oost, Centrum). Het College erkent

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 5 van 7

dat een aantal groepen reizigers zullen moeten overstappen. Tegelijkertijd zijn er ook groepen die niet meer hoeven over te stappen, doordat reizigers uit stadsdeel Zuid direct kunnen reizen naar OLVG Oost. Wel vraagt het College aan GVB om te zorgen voor frequente tramlijnen en toegankelijke (overstap) haltes. Het voorstel om de lijn 62 niet meer langs het VUmc te laten rijden lijdt tot veel weerstand vanuit stadsdeel Zuid. Vanuit de sociaal-maatschappelijke functie van het OV en het belang voor het stadsdeel is het wenselijk deze verbinding te behouden. Het College verzoekt GVB om de route van lijn 62 via VUMC te behouden. Nachtnet en vroege Schiphollijnen De stadsdelen geven aan het eens te zijn met de reactie van het College voor het behoud van de vroege Schiphollijnen, fijnmazigheid van het nachtnet in Zuidoost. De stadsdelen vragen daarbij ook aandacht voor het ontbreken van een doordeweeks Nachtnet in veel van de stadsdelen in de stad. Dit is pas voorzien in een latere fase van de nieuwe concessie, tussen 2028 en 2031. De vroege Schiphollijnen hebben tot die tijd ook vanuit die wens een functie. Bediening Cruquiuseiland Stadsdeel Oost is blij met de beoogde ontsluiting van Cruquiuseiland, maar vraagt om onderzoeken naar een alternatieve lijnvoering waarbij de bewoners van Cruquiuseiland een betere verbinding met de rest van Oost krijgt.

Hoewel het College de meerwaarde ziet van een dergelijke verbinding, is het College gezien de beperkte mogelijkheden voor extra aanbod tevreden dat Cruquiuseiland wordt ontsloten en vraagt GVB om in de komende ontwikkelplannen te onderzoeken of verdere verbeteringen voor Cruquiuseiland mogelijk zijn. Vraag om het behoud van oost-westverbindingen in de stad Door het verdwijnen van lijn 3 en de opsplitsing van lijn 22 in twee lijnen, zal op meer relaties tussen het westelijk en oostelijk deel van de stad moeten worden overgestapt. Tegelijkertijd verbeteren ook de Oost-Westverbindingen in de vorm van tram 7 met eindpunt Flevopark en tram 12 die naar de Zoutkeetsgracht gaat rijden, terwijl tram 19 in stand blijft. Stadsdelen West, Centrum en Oost geven aan dat zij meer aandacht willen hebben voor de kwaliteit en aantrekkelijkheid van Oost-Westverbindingen. Het College stelt voor hier bij het komende ontwikkelplan aandacht voor te hebben. Mogelijke introductie OV-knoop Anderlechtlaan Stadsdeel Nieuw-West stelt voor om de ritten van buslijn 369 die op het Belgiëplein eindigen bij de halte Anderlechtlaan te laten keren. Zo ontstaan meer overstapmogelijkheden zijn voor de reizigers van en naar Schiphol. Ook heeft Nieuw-West voorgesteld om buslijn 61 van Osdorpplein naar Nieuw-Sloten te verlengen via de Baden Powellaan.

Gezien de beperkingen voor GVB om extra aanbod te faciliteren, stelt het College voor deze twee voorstellen te onderzoeken op de ontwikkeltafels met GVB voor de langere termijn. Wensen ontsluiting gebiedsontwikkelingen Stadsdeel Zuidoost heeft zorgen geuit over de bereikbaarheid van Amstel III met het openbaar vervoer. In dit gebied worden 15.000 woningen gebouwd. Om de bereikbaarheid te verbeteren vinden wij het nodig om het gebied beter te ontsluiten. Het College vraagt GVB om hier aandacht voor te hebben bij de ontwikkelplannen.

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 6 van 7

Stadsgebied Weesp maakt zich zorgen over de ontsluiting van Weespersluis. Volgens het Jaarplan Vervoer 2026 zal lijn 49 langs de Korte Muiderweg rijden. Stadsgebied Weesp zou graag willen dat deze lijn via de Waterlinieweg rijdt zodat het industriegebied Noord en de wijken ten westen van de Oude Papelaan (waar het grootste deel van de woningen in Weespersluis zal komen te staan) beter bereikbaar zijn. Deze wensen van stadsgebied Weesp worden ingebracht op de ontwikkeltafels. Bovendien is het College aan het onderzoeken hoe de ontsluiting van Weespersluis fysiek mogelijk gemaakt kan worden. Keuzes in aanbod zijn nodig. Het College beseft dat extra aanbod op één plek ten koste moet gaan van aanbod elders. Het College vindt de sociaal-maatschappelijke functie van het openbaar vervoer essentieel, ook vanuit het principe ongelijk investeren in gelijke kansen. Het College constateert dat veel gebiedsontwikkelingen hoog frequente lijnen krijgen die niet direct vanuit de Vervoervraag nodig is, en geeft als principe mee dat dit eventueel ook iets langzamer kan ingroeien. Met belangrijk uitgangspunt dat een plus ten opzichte van de dienstregeling 2025 wel nog van belang is. Aandachtspunten ontvlechting metro Een aantal stadsdelen (Centrum, Oost) hebben ook een aantal aandachtspunten gedeeld in het kader van de ontvlechting van de metro.

Voor de ontvlechting van de metro loopt een separaat proces via de Vervoerregio Amsterdam. Zij zijn op dit moment met een consultatietraject bezig. Aangezien hier een separaat proces voor loopt, wordt de input voor de ontvlechting van de metro niet meegenomen in het Jaarplan Vervoer 2026 en dit consultatietraject. Overige ingebrachte punten Stadsdelen (o.a. Nieuw West, Weesp, Zuidoost) hebben voorstellen gedeeld die pas op de middellange termijn gerealiseerd kunnen worden. Dat komt omdat er dit jaar bij GVB geen capaciteit meer is om deze voor het Jaarplan 2026 te realiseren of omdat infrastructurele aanpassingen nodig zijn om deze te kunnen rijden. Dit benadrukt de meerwaarde van de vierjaarlijkse Ontwikkelplannen die als instrument onderdeel zijn van de volgende concessieperiode. Rol stadsdelen in consultatie op kaderbrieven, ontwikkelplannen en vervoerplannen De stadsdeelbesturen verwachten betrokkenheid bij de uitwerking van ontwikkelplannen en vervoerplannen, voornamelijk bij voorstellen die ingrijpende wijzigingen inhouden van de lijnvoering. Zij worden graag tijdig betrokken om deze van passend advies te voorzien inzake gebiedsgerichte aandachtspunten. In dit kader stelt het College voor mee te geven dat de gemeente voornemens is om bij de vierjaarlijkse ontwikkelplannen de stadsdelen standaard onderdeel te maken van het proces door een adviesaanvraag.

Bij de jaarlijkse vervoerplannen worden de stadsdelen ambtelijk betrokken. Het College wil de stadsdelen graag bedanken voor hun gedetailleerde input. Zoals gezegd heeft het College haar advies op enkele punten aangescherpt dankzij deze input. Zelfs al kan het College niet alle adviezen overnemen vanwege de eerder genoemde beperkingen, zijn de adviezen verhelderend voor het College. Het laat zien wat er leeft in de verschillende stadsdelen. Het

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juni 2025 Pagina 7 van 7

College zal zich blijven inspannen om deze lokale input onder de aandacht van GVB en de Vervoerregio Amsterdam te brengen. Ook buiten het concept Jaarplan Vervoer om.

Hoogachtend, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit