Bijlage 14 - Participatieverslag kruising Marnixstraat-Rozengracht.pdf

Als de bruggen over de Lijnbaansgracht en de Singelgracht vernieuwd worden, wordt ook de trambaan vernieuwd. Via het programma Oranje Loper wordt u verder op de hoogte gehouden. De uitvoeringsplanning en de fasering van het werk zijn nog niet bekend. Op de vraag wanneer de uitvoering plaatsvindt, antwoordt mevrouw Schipper dat de voorbereidende werkzaamheden voor het vervangen van de bruggen in het kader van het project Oranje Loper in het voorjaar van 2021 gepland zijn. De planning en fasering voor uitvoering van de renovatie van de bruggen, en daarmee van de herinrichting van de kruising, zijn echter nog niet bepaald. Mevrouw Schipper geeft aan dat de bewoners bij het vervolg betrokken worden.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 23 van 29

Mevrouw Schipper geeft aan dat er nog een laatste vraag van een bewoner is ontvangen, namelijk of tijdens de werkzaamheden de tram blijft rijden. Geantwoord wordt dat de trams op de Rozengracht tijdelijk omgeleid zullen worden, omdat zij niet kunnen rijden als de bruggen vervangen worden en de kruising opnieuw ingericht. Wel is het streven om de tram op de Marnixstraat te laten rijden, zodat het gebied bereikbaar blijft met het openbaar vervoer. De voorzitter gaat bij de aanwezigen na of de informatie duidelijk is overgebracht ondanks de online bijeenkomst. De aanwezigen bevestigen dat de informatie duidelijk is en bedanken voor de toelichting en beantwoording van de vragen. De aanwezigen hebben geen bezwaar tegen het automatisch toesturen van het verslag. De voorzitter sluit de bijeenkomst om 21.00 uur en dankt de aanwezigen voor hun inbreng.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 24 van 29

Bijlage 2 verslag informatieavond 15 juni 2021

Locatie:

Online via Teams

Datum:

15 juni 2021

Verslag:

Anneloes Vernooij (Notu-flex Secretariaatsdiensten)

Opening De voorzitter, Bas de Joode, communicatieadviseur bij de gemeente, opent de bijeenkomst om 19.30 uur en heet iedereen welkom op deze tweede informatiebijeenkomst over de aanstaande herinrichting van de kruising Marnixstraat-Rozengracht. Op 19 januari jl. is tijdens de eerste bijeenkomst het voorlopig ontwerp voor de kruising gepresenteerd. Naar aanleiding van de inspraakreacties is dit ontwerp aangepast en ook is een variant gemaakt. Hierop wordt vanavond een toelichting gegeven. Namens de gemeente zijn naast de heer De Joode aanwezig: Désirée Barendregt, projectmanager van project de Binnenring, waar meer ruimte wordt gemaakt voor fiets en openbaar vervoer. Zij licht de varianten A en B toe. Wendy Schipper, omgevingsmanager bij dit project, licht toe wat er met de inspraakreacties in januari gedaan is. Mathilda Heyman, assistent projectmanager, clustert de vragen die via de chat gesteld worden. Mohamed El Faghloumi, verkeersontwerper, licht de totstandkoming van de varianten, en alle (on)mogelijkheden toe. Dennis van der Meer, technisch manager van project de Oranje Loper.

Terugblik, verwerking inspraakreacties, onderzoek en advies Wendy Schipper geeft een korte terugblik op de vorige bijeenkomst: de aanleiding voor de herinrichting en de hoofdpunten uit het voorlopig ontwerp. Vervolgens vertelt zij welke reacties zijn ontvangen, wat er met de inspraakreacties gedaan is, wat nader onderzocht is en wat de resultaten zijn van dat onderzoek en advies. Aan de hand van een luchtfoto wordt kort de situatie van de kruising geschetst. De aanleiding voor de herinrichting van de kruising is drieledig: voor 2024 moet er groot onderhoud aan de trambaan plaatsvinden, de gemeente wil tegelijkertijd de verkeersveiligheid en de overzichtelijkheid verbeteren, waarbij meer ruimte zal worden gemaakt voor het OV en de fiets. Een van de hoofdpunten van het voorlopig ontwerp is het creëren van overzicht door een kleiner kruisingsvlak te maken door te schuiven met de sporen in de Marnixstraat. Op de kruising rijdt de auto mee over de trambaan in de Marnixstraat en wordt zo

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 25 van 29

gescheiden van de fiets. Verderop in de Marnixstraat wordt een fietsstraat ingericht, in aansluiting op het ontwerp van de Binnenring. Hiermee wordt ook meer ruimte gemaakt voor bredere trottoirs. Ook worden de tramhaltes toegankelijk gemaakt voor iedereen, ze worden breder en krijgen een gelijkvloerse inen uitstap. Naar aanleiding van de eerste bijeenkomst in januari zijn ruim dertig reacties ontvangen. Mede naar aanleiding hiervan zijn diverse onderzoeken uitgezet. In maart zijn de reacties met beantwoording rondgestuurd aan alle aanwezigen en geïnteresseerden. Een aantal zaken was toen nog in onderzoek. De reacties die op het voorlopig ontwerp binnengekomen zijn betroffen vooral: o Zorgen zijn geuit over de verwachte geluidsoverlast en trillingen als de trams dichter bij de woningen gaan rijden. o Met betrekking tot fietsers zijn veel goede ideeën ontvangen. Sommige suggesties vielen af, omdat hiervoor een meer autoluwe kruising is vereist. Wel zijn op basis van de ideeën betere oversteken bedacht met logischer opstelplekken. o Voor voetgangers is de wens uitgesproken om meer doorloopruimte te creëren en waar mogelijk is hier rekening mee gehouden. o Om nog meer ruimte te creëren voor fietsers en voetgangers, is verzocht om meer parkeerplaatsen op te heffen.

In de Marnixstraat zal dit op een aantal plekken gebeuren, onder andere ook om ondergrondse afvalcontainers te kunnen plaatsen en om meer fietsparkeerplaatsen te creëren. o Het omdraaien van de verkeerscirculatie op de Marnixstraat, zodat het verkeer vanaf de Elandsgracht zou rijden is niet mogelijk, gelet op de bereikbaarheid van de buurt en de samenhang met de verkeerscirculatie in de wijdere omgeving. Ook is nog een aantal andere zaken uitgezocht, zoals de plek voor de bovenleidingmasten en de verkeerslichten, de mogelijkheid om vier bomen op de Rozengracht te plaatsen en de verplaatsing van de elektrische laadplekken. De resultaten van de pilot op De Clerqstraat zijn inmiddels bekend en duidelijk is dat er geen gevolgen zijn voor de inrichting van de kruising met de Nassaukade en de Rozengracht. Naar aanleiding van de vorige informatiebijeenkomst is een aantal zaken ook ter plekke met bewoners bekeken. Hierbij ging het bijvoorbeeld om de afstelling van de verkeerslichten, en om ervaringen van mensen die rondom de kruising wonen te horen. Daarnaast zijn ook diverse onderzoeken gedaan. Onderzocht is wat de eventuele toename in geluid- en trillingshinder zou zijn bij het verschuiven van de trambaan naar de gevels in de Marnixstraat. Formeel is dit niet noodzakelijk in het kader van de Wet geluidhinder, omdat de hele kruising een 30 km-zone wordt.

Toch is onderzoek gedaan naar de eventuele geluidshinder door het verschuiven van de trambaan. Voor dit akoestisch onderzoek is een modelmatige berekening gedaan en hieruit is naar voren gekomen dat bij een verschuiving van 2,00 meter richting de gevel, bij drie woningen op de hoek van de Rozengracht/Marnixstraat het geluidsniveau met een paar decibel omhoog zou gaan tot boven het maximaal toegestane geluidsniveau. Bij de variant waar de trambaan 1,20 meter zou opschuiven, geldt dit alleen voor de woning op de eerste verdiepingen boven het casino. Bij het onderzoek is uitgegaan van de huidige snelheidslimiet van 50 km/u en in de nieuwe situatie met 30 km/u zal dit geluidsniveau minder zijn. Deze snelheidslimiet van 30 km/u geldt ook voor de trambaan. Naast het invoeren van 30 km/u zal ook nader worden gekeken naar de geluidsreductie bij de bron, dus naar de aanleg van de trambaan. De bocht die de tram maakt vanaf de Rozengracht naar de Marnixstraat zal iets ruimer worden bij de verschuiving van 1,20 meter, wat uiteindelijk zal schelen in geluid, trilling en slijtage van de rails. Ook worden op enkele plekken in de stad momenteel proeven gedaan met een andere trambaanconstructie, waarbij de sporen op een andere manier bevestigd worden. Indien de testresultaten positief zijn kan ook op deze locatie gekozen worden voor een alternatieve constructie.

De uitslagen van deze proeven zijn nu nog niet bekend. Dit wordt uiteraard wel gemonitord door programma Oranje Loper, die de verdere uitwerking van het ontwerp en de uitvoering overneemt. Uit verschillende metingen met betrekking tot trillingen is duidelijk geworden dat bij het verschuiven van de trambanen de trillingsintensiteit zal toenemen, maar qua classificatie zal deze gelijk blijven aan de huidige situatie, namelijk classificatie ‘voelbaar’. Het risico op trillingsschade aan gebouwen blijft binnen de toegestane normen.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 26 van 29

Verder is er een scan van de ondergrond gedaan in verband met de aanplant van twee bomen aan elke zijde van de Rozengracht. Op dit moment zou dit gezien de hoeveelheid kabels en leidingen niet mogelijk zijn, maar bij de inrichting van de nieuwe kruising zal worden geprobeerd om meer ruimte te creëren. Ook zijn diverse adviezen ingewonnen bij de GGD (naar eventuele gezondheidseffecten), de Centrale Verkeerscommissie, de Werkgroep Verkeerslichten en de Werkgroep Blackspots. Daarnaast is gekeken naar de ligging van de trambaan die moet kloppen met de nieuwe bruggen van het project Oranje Loper, naar het minder verschuiven van de trambaan, de oversteekbaarheid met de fiets, de verkeerslichtenregeling en waar mogelijk een ruimere stoep, met meer vrije ruimte voor voetgangers en voor fietsparkeren. Al deze onderzoeksresultaten hebben er toe geleid dat het voorlopig ontwerp uit januari is aangepast op een aantal punten. Ook is een tweede variant uitgewerkt, met zo min mogelijk verschuiving van de trambaan. Daarbij kunnen 3 bomen langs de kade niet behouden blijven. De toelichting op de varianten volgt in de volgende presentaties.

Toelichting variantenonderzoek Mohamed El Faghloumi is de verkeersontwerper van de kruising. Hij geeft aan de hand van digitale ontwerptekeningen een technische toelichting op de uitwerking van de varianten en gaat in op vragen van bewoners en andere aanwezigen. Om tot een ontwerp te komen, wordt integraal gekeken naar wat technisch mogelijk is, gelet op allerlei eisen en richtlijnen die het kader vormen. Dat zijn wettelijke eisen waar aan voldaan moet worden, er wordt bekeken of het verkeerstechnisch gewenst is voor alle weggebruikers en wat de impact is op de ruimtelijke kwaliteit. In het voorlopig ontwerp was een uitgangspunt het behoud van de bomen langs de kade. Om de benodigde ruimte voor een breder fietspad en toegankelijke halte te krijgen is de trambaan in de Marnixstraat 2,00 meter verschoven. Naar aanleiding van de zorgen van omwonenden is naar alle opties gekeken om de verschuiving van de sporen zo minimaal mogelijk te maken, zo is de variant met verschuiving van 1,20 meter ontstaan, variant B. De heer De Vries, oud-bewoner van de Marnixstraat, begrijpt uit de tekening dat het fietspad bijna tegen de reling van de kade ligt wat zou betekenen dat het voetpad langs de kade is gebruikt voor de opschuiving. De heer El Faghloumi bevestigt dit en voegt hieraan toe dat ook het verwijderen van 3 bomen hiervoor noodzakelijk is.

Ook moet er ruimte gemaakt worden voor schrikstroken langs het fietspad. In de nieuwe situatie kan niet meer achter het fietspad, langs de kade gelopen worden. Maar ook nu kan dat eigenlijk niet, het is geen trottoir. Gevraagd wordt of de trambaan ter hoogte van de watertuin, dus meer richting brug over de Lijnbaansgracht, ook meer richting de kade geschoven kan worden. Het trottoir daar wordt niet gebruikt door wandelaars, er staan alleen fietsen geparkeerd. Ook wordt gevraagd of het begin van de halte, ter hoogte van de bomen, smaller kan. Dit zou minder verschuiving van de trambaan betekenen en mogelijk behoud van nog een boom. De heer El Faghloumi licht aan de hand van een digitale technische tekening uitgebreid toe dat dat niet mogelijk is. Als de trambaan dichter langs de kade gelegd wordt kan de bocht naar de brug over de Lijnbaansgracht niet goed gemaakt worden. Een trambaan kent een aantal dwangpunten, of kritische punten, en kan een krappere draai niet maken. Ook de wissels mogen niet op een brug komen. De loze ruimte langs het water is een gevolg van de beperkingen in de spoortechniek. Ook zijn er wettelijke eisen voor de toegankelijkheid van haltes. De halte is ter hoogte van de bomen met 2,10 meter al onder de minimaal vereiste maat van 2,30 meter. Dit is de absoluut minimale maat en kan niet nog kleiner.

In het ontwerp is gezocht naar het optimum om de trambaan zo weinig mogelijk te verschuiven en toch een toegankelijke halte en waar mogelijk meer ruimte voor fiets te maken. Zo is de heer El Faghloumi op de voorkeursvariant B gekomen waarbij de trambaan 1,20 meter naar de gevel schuift. Er is ook bekeken of de trambaan nog minder kan schuiven, 0,90 meter, maar dan lukt het niet aan de minimale eisen te voldoen. Bij de 2,00 meter variant blijft er meer loze ruimte langs de kade over. Voor de oversteek van fietsers over de kruising zijn diverse varianten onderzocht, ook suggesties die zijn aangedragen door een aantal omwonenden en door de Fietsersbond, zoals diagonale oversteken, of alle verkeerslichten voor de fiets tegelijk op groen. Zoals in de vorige presentatie is aangegeven kan bij

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 27 van 29

dergelijke oplossingen het verkeer niet tijdig verwerkt worden, met het risico van roodlichtnegatie als men te lang moet wachten, of er is onvoldoende ruimte. Gebleken is dat haaks oversteken en een groter opstelvak voor afslaande fietsers het beste zal werken. De heer De Vries heeft de indruk dat de doorsteek bij het zebrapad op de Rozengracht waar de fietsers rijden erg smal wordt. Hij vraagt zich af of de tussenstap of vluchtheuvel in het zebrapad echt nodig is. Ook een andere aanwezige bewoner merkt op dat de ruimte voor met name rechtdoor rijdende fietsers vanuit de Marnixstraat Noord richting Leidseplein zo wordt beperkt. Op dit moment passeren fietsers vaak aan de linkerkant van de vluchtheuvel en ze komen dan in de trambaan terecht. De heer El Faghloumi licht toe dat de werkgroep Blackspots heeft geadviseerd dat de fietsers moeten worden afgeschermd van het autoverkeer in de bocht en overstekende voetgangers een extra stop in de lange oversteek nodig hebben, waardoor er geen conflict met de auto of tram ontstaat. De meest veilige manier om dit te doen is fysiek afscheiden, met een vluchtheuvel dus. Ook wordt de doorstroming van fietsers beter door de combinatie met aangepaste afstelling van de verkeerslichten, waardoor er minder sprake is van een flessenhals effect.

In de uitwerking wordt nog bekeken of het fietspad nog wat verbreed kan worden, maar niet ten koste van het voetpad op de hoek, dat is al minimaal.

Toelichting aangepaste ontwerpen, variant A en voorkeursvariant B Désirée Barendregt is projectmanager van de Binnenring en geeft, in aanvulling op de voorgaande toelichting, een korte samenvatting van de verschillende varianten. Naar aanleiding van de inspraakreacties in januari dit jaar is het voorlopig ontwerp (variant A, de ‘2,00 meter variant’) op punten aangepast. Er is extra opstelruimte toegevoegd op de hoeken voor linksafslaande fietsers op de kruising. Voor overstekende voetgangers zijn de vluchtheuvels wat aangepast en de doorsteken voor fietsers waar mogelijk verruimd. Dit levert op de hoek bij het casino helaas een smaller voetpad op. Door het verwijderen van bovenleidingmasten en GVB-kasten van de stoep is iets meer doorloopruimte gecreëerd. In variant B, waarbij de spoorverschuiving naar de woningen 1,20 meter bedraagt, kan het voetpad iets breder worden, en verderop in de Marnixstraat veel breder. Deze variant veroorzaakt zo min mogelijk hinder voor omwonenden, gelet op geluid en trilling, en geeft minder slijtage aan de sporen. Zoals gezegd, gaat het wel ten koste van 3 bomen langs de kade. We willen deze bomen compenseren door langs de Rozengracht 4 extra bomen te plaatsen. In deze variant is een breder fietspad mogelijk dan in de 2,00 meter variant.

Aan de kant van de brandweer wordt het voetpad iets breder dan in de huidige situatie, maar het voetpad aan de andere kant deels smaller. Gevraagd wordt waar de bomen op de Rozengracht komen. Mevrouw Barendregt antwoordt dat er 2 bomen aan weerszijden van de Rozengracht komen, tussen Marnixstraat en de Singelgracht. De heer De Vries wijst erop dat het huidige voetpad dat voor casino Lucky Jack loopt al erg smal is en dit wordt door de aanpassingen nog smaller. Bovendien blokkeren fietsen hier het trottoir en het verzoek is om dit deel vrij van geparkeerde fietsen te houden door bijvoorbeeld een tegel toe te voegen die fietsers hiervan bewust maakt. Mevrouw Barendregt denkt dat dit een goed idee is en zal deze suggestie meenemen. Op de opmerking dat ook het fietspad hier erg smal is en in de nieuwe variant lijkt dit niet te veranderen, stelt mevrouw Barendregt dat de nieuwe situatie er voor zorgt dat fietsers en auto’s niet meer met elkaar in conflict zijn in de bochten. Op de kruising is een gedenkteken geplaatst, na een dodelijk ongeval. Het gedenkteken kan niet op dezelfde plek terugkomen door het verschuiven van de trambaan. Er zijn twee alternatieve plekken, op de vluchtheuvels rond de kruising. De gedenktegel staat op het ontwerp nu ingetekend op de vluchtheuvel in de Marnixstraat. De uiteindelijke locatie wordt samen met de familie bepaald.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 28 van 29

Mevrouw Van Bentum vindt het een goed idee om het gedenkteken op een vluchtheuvel te plaatsen, maar dan op de andere hoek, de vluchtheuvel in de voetgangersoversteek op de Rozengracht. Dit is een veel opvallender plek, direct voor de kruising, om al het verkeer te waarschuwen dat ze moeten uitkijken en letten op andere verkeer. Mevrouw Schipper geeft aan dat er nog overlegd wordt met de nabestaanden over waar de gedenkplaat herplaatst wordt.

Planning en vervolg Tot en met 22 juni kan een schriftelijke reactie worden gegeven op de ontwerpvariant A, verschuiving trambaan 2,00 meter, en ontwerpvariant B, verschuiving trambaan 1,20 meter via e-mail binnenring@amsterdam.nl. Voor meer informatie verwijst zij naar de website www.amsterdam.nl/MarnixstraatRozengracht. Op 24 augustus a.s. wordt het ontwerp in de stadsdeelcommissie besproken. Het is mogelijk voor omwonenden of andere belanghebbenden om hier in te spreken. Eind september wordt het ontwerp vastgesteld door wethouder De Vries en begin november wordt het besproken in de raadscommissie ter vaststelling. Ook hier is het weer mogelijk om in te spreken. Hierna wordt het voorlopig ontwerp overgedragen aan het projectteam Oranje Loper dat belast is met verdere uitwerking van het ontwerp en de uitvoering. Mevrouw Beerman vraagt welke variant wordt gepresenteerd in de stadsdeelcommissie. Mevrouw Barendregt antwoordt dat variant B, waarbij de sporen 1,20 meter verschuiven, gepresenteerd wordt als de voorkeursvariant voor de herinrichting van de kruising, naar aanleiding van de zorgvuldige afweging zoals vanavond is toegelicht. Programma Oranje Loper Omdat het project na besluitvorming door het bestuur wordt overgedragen aan programma Oranje Loper wordt de heer Dennis van der Meer voorgesteld.

De heer Van der Meer, technisch manager van de Oranje Loper, geeft een korte toelichting. De heer Van der Meer legt uit dat de Oranje Loper het project zal overnemen, vanwege de raakvlakken en technische verwevenheid met de vervanging van de bruggen op de Rozengracht. De Oranje Loper werkt aan de negen bruggen tussen de Raadhuisstraat en het Mercatorplein en aan de inrichting van gevel tot gevel tussen de bruggen. Om bruggen te vervangen, moeten kabels en leidingen worden verlegd en hiervoor worden hulpbruggen naast de bestaande bruggen aangelegd. Deze kunnen door fietsers en voetgangers worden gebruikt. Autoverkeer zal tijdens de uiteindelijke werkzaamheden worden omgeleid. De planning is om medio 2022 te starten met de eerste vervanging van de bruggen. Meer informatie over planning en fasering kan worden gevonden op www.oranjeloper.nl. De heer De Vries heeft begrepen dat het invoeren van de 30 km-zone zal helpen bij het dempen van het verkeersgeluid. Hij is benieuwd hoe dit wordt gewaarborgd en constateert dat de verkeersdrempels vaak te laag zijn waardoor automobilisten hun snelheid niet matigen. De heer Van der Meer licht toe dat een 30 km-zone ook als zodanig moet worden ingericht door onder andere drempels die een wettelijke maximale hoogte hebben. Voor de tram wordt de snelheid geborgd door een systeem in de tram dat automatisch werkt.

Daarnaast is de bestuurder altijd verantwoordelijk zich te houden aan de toegestane snelheid. De heer El Faghloumi voegt hier nog aan toe dat het infrastructureel gezien onmogelijk is voor de tram om op deze locatie te hard te rijden. Mevrouw Beerman geeft aan dat zij als bewoonster constateert dat de trams op dit moment op dit punt sneller rijder dan wenselijk, in de avonduren, als het rustiger is op de weg. Volgens de heer Van der Meer is dit in de nieuwe situatie niet meer mogelijk door de inrichting.

Gemeente Amsterdam

Datum 9 augustus 2021 Pagina 29 van 29

De voorzitter vraagt of de toelichting duidelijk is geweest en of er nog vragen zijn? Er zijn geen vragen meer. De voorzitter dankt de aanwezigen voor hun deelname aan het gesprek. De ontwerpvarianten staan sinds 10 juni op de website, zodat iedereen er nog rustig zelf naar kan kijken. Tot en met 22 juni is het mogelijk te reageren op de varianten voor de herinrichting. De bijeenkomst sluit om 20.50 uur.