Bijlage 1 Uitvoeringsplan Groen update 2025_CieMOW26-6-25.docx

Juni 2025

Bijlage 1: Uitvoeringsplan Groen 2025

Wat is in 2024 uitgevoerd en wat verwachten we de komende jaren op te leveren?

Juni 2025

Inleiding De projecten in dit Uitvoeringsplan Groen dragen bij aan het vergroenen van de stad en sluiten daarmee aan bij de ambities uit het coalitieakkoord 2022-2026, de Groenvisie 2020-2050 en de Omgevingsvisie 2050. In september 2024 is de eerste versie van het Uitvoeringsplan opgeleverd met een overzicht van alle groenprojecten die in Amsterdam op dat moment werden uitgevoerd. Ook is aangegeven dat jaarlijks een nieuwe versie van het Uitvoeringsplan als bijlage bij de Raadsinformatiebrief “Stand van zaken groen” zou worden opgenomen. Leeswijzer en structuur In deze rapportage geven we een overzicht van de opgeleverde projecten in 2024 en de verwachte opleveringen de komende jaren. Dit doen we aan de hand van drie hoofdstukken, ingedeeld naar type groenproject in de openbare ruimte. 1. Stad verbeteren: (herprofilering, verbetering en extra kwaliteit)

2. Stad zijn (instandhouding en vervanging)

3. Stad maken (nieuwe opgave/ -bieden)

1.1 ‘Groot’ groen: Verbetering HGS en grote groene verbindingen, stadsparken en knelpunten in de ecologische structuur 1.2 ‘Middelgroot’ groen: Wijkgroen, programma 100 plekken van grijs naar groen, vergroening van speelplaatsen en pleinen 1.3 'Klein’ groen Buurtgroen, geveltuinen, boomspiegels, kleinschalige buurtinitiatieven en medebeheerprojecten 1.4 Omvangrijke integrale projecten in openbare ruimte met groen: Groen/vergroenen is een integraal onderdeel van een het project (bijv. vervanging/ herinrichting van straat) en wordt daarom integraal meegenomen. 2.1 Dagelijks onderhoud: Verzorgend onderhoud als zwerfafval verwijderen en onkruid beheersen (schoffelen) en technisch onderhoud, zoals het maaien van gras, scheren van hagen en het verwijderen van stamopschot. 2.2 Groot onderhoud en vervanging: Incl. boomveiligheid en ziekten en plagen 3.1 Groen in (nieuwe) gebiedsontwikkelingen: Binnenplanse aanleg & bovenwijkse voorzieningen 1

Centrale Database voor Groenprojecten: Inzicht en Samenhang Sinds de laatste rapportage in september 2024 hebben we grote stappen gezet om de koppeling van het Dashboard te optimaliseren. Wat is er veranderd?  Waar we voorheen werkten met een handmatige koppeling, is er nu een betrouwbare realtime verbinding tot stand gebracht. Deze directe koppeling stelt ons in staat om beter grip te houden op het volledige uitvoeringsplan, terwijl de projectinformatie steeds completer wordt.  Daarnaast is de interactieve kaart verbeterd en kunnen we steeds gedetailleerde gegevens tonen. Dat draagt bij aan een transparanter en dynamischer overzicht.  Ook is de informatie van het Amsterdamse Bos toegevoegd aan de kaart. Nu de basis voor planning en financiën stevig staat, richten we ons op de volgende stap: het verwerken van de aantallen. We doen er alles aan om een eerste stap te zetten in de volgende rapportage.

1 Bovenwijkse voorzieningen zijn bijvoorbeeld hoofdwegen, waterbergingen, groenstructuren of verkeersknooppunten

die niet alleen nodig zijn voor één woonwijk, maar voor de hele stad. Het tegenovergestelde is binnenplans: specifiek bedoeld voor één ontwikkellocatie of wijk.

1

Juni 2025

Alle informatie over groenprojecten wordt centraal bijgehouden in één database. Verschillende directies en stadsdeelorganisaties leveren hieraan hun input. Zo wordt bijvoorbeeld vastgelegd hoe een project is gefinancierd, hoeveel groeiplaatsen voor bomen worden verbeterd en hoeveel vierkante meters groen erbij komen. Door deze gegevens op één plek te bundelen, krijgen we beter inzicht in de benodigde capaciteit en de resultaten van afgeronde projecten. Daarnaast maakt de database het mogelijk om integrale afwegingen te maken voor vergroening, in samenhang met de stedelijke programmering van de openbare ruimte.

De interactieve kaart is toegankelijk via deze link https://tinyurl.com/Uitvoeringsplan en geeft de informatie uit de database op een visuele manier weer. Door op een project te klikken, krijg je gedetailleerde informatie. De gegevens achter de kaart worden voortdurend aangevuld en verbeterd. Om de datakwaliteit structureel te verbeteren, zijn we een protocol aan het ontwikkelen. Dit gaat ervoor zorgen dat ieder project de juiste informatie gestructureerd kan aanleveren.

1. Stad verbeteren De categorie "Stad verbeteren" betreft groenprojecten in de bestaande openbare ruimte met als doel functionele wijzigingen, renovaties, herinrichtingen of het toevoegen van extra kwaliteit aan het huidige areaal. Dit omvat ook aanpassingen waarbij het profiel of de functionaliteit van een gebied wordt aangepast, wat leidt tot een verbetering van zowel de kwaliteit als het gebruik ervan. 1.1 Stadsverbetering - ‘Groot’ groen De categorie "Groot groen" omvat projecten die gericht zijn op de verbetering van de hoofdgroenstructuur (HGS), het versterken van grote groene verbindingen, het ontwikkelen van stadsparken en het aanpakken van knelpunten in de ecologische structuur. Deze projecten hebben een waarde tussen de €0,3 en €5,0 miljoen, waarbij veel projecten worden gefinancierd vanuit het SHP Bovenwijks Groen. Programma Groot Groen opgeleverd in 2024 In 2024 is het Spoorpark Zuid opgeleverd.

2

Juni 2025

Foto: Wethouder Van der Horst en portefeuillehouder Türkkol openen het Spoorpark Zuid in NieuwWest Programma Groot Groen 2025 -2028 50 projecten in de categorie “Groot groen” zijn in uitvoering of in voorbereiding om uit te voeren in de periode 2025-2028. Dit zijn bijvoorbeeld de Renovatie van het Gerbrandypark en de vergroening van het Bijlmer Sportpark.

Foto: Aangelegd nieuw groen bij De Nederlandsche Bank, winter 2024-2025

3

Juni 2025

Afbeelding screenshot interactieve kaart (https://tinyurl.com/Uitvoeringsplan) 1.2 Stadsverbetering - ‘Middelgroot’ groen Middelgroot groen omvat projecten gericht op de vergroening op wijkniveau. Dit betreft onder andere nieuwe groene plekken die de afgelopen jaren zijn gerealiseerd, evenals de vergroening van speelplaatsen en pleinen. Deze projecten hebben een omvang tussen de €80.000 en €300.000. Programma Middelgroot Groen opgeleverd in 2024 In 2024 zijn 6 projecten afgerond waaronder de groene plek aan de A.Reitsmakade in Nieuw-West.

Foto: Pleintje Beverenstraat-Willebroekstraat Nieuw-West in 2024 opgeleverd als stadsdeelproject, na participatie met de buurt. Programma Middelgroot Groen 2025 -2028 4

Juni 2025

27 projecten in de categorie “Middelgroot groen” zijn in uitvoering of in voorbereiding om uit te voeren in de periode 2025-2028.

Afbeelding screenshot interactieve kaart (https://tinyurl.com/Uitvoeringsplan) 1.3 Stadsverbetering - ‘Klein’ groen De categorie "klein groen" beschrijft het buurtgroen, zoals groenvakken, geveltuinen, boomspiegels en kleinschalige buurtinitiatieven. De projecten variëren in omvang van circa €500 tot €80.000 per project. De financiering komt voornamelijk uit stadsdeelbudgetten en wordt in enkele gevallen aangevuld met groengelden. Voor projecten onder "Groen in de buurt" (kleinschalige buurtinitiatieven/groot medebeheer) ontvangt elk stadsdeel jaarlijks €212.500, met uitzondering van het stadsgebied Weesp, dat €80.000 krijgt. De medebeheerprojecten verdelen we onderdelen in twee categorieën: 

Klein medebeheer: Dit betreft het beheer door bewoners van bijvoorbeeld geveltuinen, boomspiegels en plantenbakken (kosten minder dan €1.000,-).



Groot medebeheer: Hierbij gaat het om projecten met een omvang van circa €5.000 tot €80.000, waarbij meerdere bewoners uit de buurt betrokken zijn, zoals bij moestuinen, heemtuinen, vlinderstroken, plantenvakken en boomspiegeladoptie met meer dan vier bomen.

Wat is in 2024 opgeleverd?  761 nieuwe geveltuinen zijn aangelegd.  189 nieuwe boomspiegels zijn beplant en in beheer genomen door bewoners.  meer dan 85 grotere medebeheerprojecten (Groen in de buurt) zijn door bewoners en de gemeente uitgevoerd.

5

Juni 2025

Foto: Groen in de buurt project: Meeuwenlaan – Amsterdam Noord

6

Juni 2025

Foto: Groen in de buurt project: Buurtmoestuin aan de Kometensingel – Amsterdam Noord

Foto: Groen in de buurt project: Moestuinproject de Kruitkiktuin, waar omwonenden typisch Nederlandse, Surinaamse en Chinese groenten gaan kweken – Amsterdam Zuidoost

7

Juni 2025

1.4 Omvangrijke integrale projecten in de openbare ruimte met groen Dit zijn projecten in de openbare ruimte waarbij groen een integraal onderdeel is van het project, naast bijvoorbeeld de vervanging en herinrichting van straten. Deze projecten zijn niet uitsluitend gericht op vergroening. De financiering van deze projecten komt grotendeels uit het programma Stadsverbetering, vaak aangevuld met andere financieringsbronnen. Een analyse van de huidige projectportefeuille Stadsverbetering laat zien dat ongeveer 40% van de 120 projecten die zich in PBI fase 4 of verder bevinden een bepaalde mate van vergroening of kwaliteitsverbetering van het bestaande groen inhouden.

Toelichting PBI fasering Projecten in de openbare ruimte verlopen volgens de zogenaamde PBI fasering (Planfasering Besluitvormingsproces Infrastructuur). Deze fasering is gekoppeld aan beschikbaar geld en een verwachting over de uitvoering. De uiteindelijke realisatie is afhankelijk van het besluitvormingsproces van het betreffende project. PBI kent 5 fases. PBI 1: Initiatief: eerste verkenning, analyse om te komen tot principebesluit. PBI 2: Uitgangspunten: uitwerking in een aantal hoofdlijnen en uitgangspunten. Meerdere varianten met voor- en nadelen en eerste inschatting haalbaarheid en effect op kosten van aanleg en beheer. Dit alles om te komen tot voorkeursoplossing. PBI 3: Definitief: vertalen in helder geformuleerde oplossing (eisen). Nader onderzoek naar (technische) haalbaarheid. PBI 4: Ontwerp: detaillering van oplossing, ontwerp, raming, risicoanalyse, beheerplan voor het verkrijgen van middelen voor uitvoering. PBI 5: Contract en realisatie: aanbesteding, gunning, contracterering en uitvoering. Nieuwe projecten die in fase PBI 1 zitten of nog daarvoor zijn niet opgenomen in dit uitvoeringsplan. Deze zijn nog onvoldoende uitgewerkt om op te kunnen nemen of de financiering is nog niet geregeld. Hieronder vallen ook vergroeningswensen vanuit de stadsdelen die nog geen toegekend budget hebben.

2. Stad behouden (stad zijn) 2 2.1 Dagelijks Onderhoud Het bestaande groen (bomen en beplanting) in de openbare ruimte wordt dagelijks onderhouden door Stadswerken op onderhoudsniveau sober. Jaarlijks is hier ca.€ 43,5 mln. voor beschikbaar. Dit onderhoud is geen onderdeel van specifieke projecten, maar omvat de volgende kernactiviteiten die worden uitgevoerd:  Wijkgroen €18,6 mln.: Het onderhoud van groene ruimten in wijken, zoals parken, plantsoenen en straatbeplanting. Dit omvat snoeien, schoffelen, maaien, het verwijderen van zwerfafval en invasieve exoten (zoals Japanse duizendknoop, berenklauw, en grasaren).  Boomverzorging €3,8 mln.: Het dagelijks onderhoud van de bomen bestaat uit regelmatig snoeien om de vorm te behouden, het verwijderen van dode of gevaarlijke takken, toezicht op zorgvuldig werken rond bomen, en inspectie op ziekten en plagen. Daarnaast wordt er gezorgd voor voldoende water, voeding, en soms bemesting. In bepaalde gevallen worden wortelstructuren gecontroleerd om schade aan wegen of gebouwen te voorkomen. Stormschade of omgewaaide bomen worden snel aangepakt.

2 Bomen komen bij Stad behouden deels ook aan bod, maar het volledige overzicht van acties en ontwikkelingen

gericht op bomen van 2024 ontvangt u bij de jaarlijkse bomenbrief in juni 2025.

8

Juni 2025







Ecologie €5,1 mln.: Onderhoud gericht op natuurvriendelijk en duurzaam groenbeheer, zoals het gefaseerd maaien van gras, het toevoegen van inheemse planten en het verwijderen van invasieve exoten. Groenafval wordt ter plaatse gecomposteerd om de ecologische kringloop te ondersteunen. Schonen van Watergangen € 1,7 mln.: Onderhoud gericht op het verwijderen van overtollige begroeiing, slib, afval en andere obstakels uit sloten. Dit wordt gedaan om een goede doorstroming van het water te behouden, wateroverlast te voorkomen en de waterkwaliteit te verbeteren. Personeel € 14,3 mln.: Verschillende kernactiviteiten worden in eigen beheer uitgevoerd door opgeleid personeel. Dit betreft onder andere groenbeheer in parken en heemtuinen, boomverzorging door gespecialiseerde teams, en toezicht door medewerkers met ecologische en groenkennis, zoals parkconciërges en boomtechnisch adviseurs.

NB: Voor de periode 2025-2028 is per jaar € 2 mln. incidenteel beschikbaar gekomen om de prijsstijgingen in de contracten te dekken. Dit incidentele budget vervalt in 2029. Vanaf 2029 is het beschikbare budget voor dagelijks beheer groen dus € 2 mln. lager.

Foto: Snoeien van hulst in het Westerpark door Stadswerken, december 2024 2.2 Groot onderhoud en vervanging Het jaarlijkse groot onderhoud en vervanging vindt plaats aan het groen in de openbare ruimte. Dit gebeurt zowel binnen stadsbrede doorlopende programma’s als binnen specifieke groot onderhoudsprojecten. De programma’s zijn er voor: groot onderhoud bomen, groot onderhoud beplanting en gazons en bestrijding (boom)ziektes en plagen. Wat hebben we in 2024 aan Groot onderhoud gerealiseerd? In 2024 is €27 miljoen besteed aan Groot Onderhoud van groen. De uitvoering van groot onderhoud heeft zich in 2024 voornamelijk gericht op het vervangingsprogramma boomveiligheid en het herstel van plantvakken en gazons in wijken en parken. Er zijn:  circa 1.725 groeiplaatsen voor bomen aangelegd  505 bomen geplant. Een deel op dezelfde plek en een deel op een andere plek (compensatiebomen). Het planten van bomen is achtergebleven bij de prognose vanwege de late start van het plantseizoen door de slechte weersomstandigheden.  790 bomen gekapt vanwege veiligheid, 11 als gevolg van storm en 197 als gevolg van ziekte  365.000 m2 aan plantvakken en gazons gerenoveerd  100 boomroosters verwijderd 9

Juni 2025



10 waterregulatiesystemen onderhouden

De plaagdruk van (boom)ziekten is ook dit jaar weer licht gedaald. De Japanse duizendknoop is met 13.000 m2 bestreden en op 1.200 bomen is de Eikenprocessierups verdreven.

Foto: Beatrixpark – Kastanjering krijgt nieuwe bomen en halfverharding

Beatrixpark – Plantvakken en grindpad

10

Foto:

Juni 2025

Foto: Vervangen Ooievaarspaal in de Vrije Geer

Foto: Gedeelten van het Vondelpark krijgen een nieuw gazon

11

Juni 2025

Foto: Bloeiende plantvakken aan de Apollolaan Projecten Groot Onderhoud 2025 -2028

Afbeelding screenshot interactieve kaart (https://tinyurl.com/Uitvoeringsplan)

12

Juni 2025

3. Stad maken Dit gaat zowel over het nieuwe groen dat in gebiedsontwikkelingen wordt aangelegd als nieuw groen dat als bovenwijkse voorziening wordt aangelegd.

Tabel met budget per stadsdeel voor groen in Stad maken voor periode 2025-2028

Foto: Vergroening IJburglaan in 2024 met aanplant bomen, heesters en kruidenrijk grasland

13

Juni 2025

Disclaimer bij uitvoeringsplan groen en interactieve kaart  De informatie op dit dashboard wordt periodiek bijgewerkt en bevroren als bijlage van de groenbrief. Het is dus geen live informatie waardoor dit kan afwijken van de huidige situatie.

 Ondanks intensieve inspanningen om alle groenprojecten te verzamelen, kan het voorkomen dat er projecten ontbreken, data niet kloppen of dat projectinformatie ontbreekt. Help ons en geef dit door aan het groenloket@amsterdam.nl  Nog niet alle projecten beschikken over een heldere scopeomschrijving en/of afbeeldingen. Deze zullen geleidelijk worden toegevoegd.

14