Bijlage 1. Raadsinformatiebrief meerjarenplan Gezonde School.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 18 juli 2024 Onderwijs, Publieke gezondheid en preventie, MBO Marjolein Moorman, Alexander Scholtes en Sofyan Mbarki GGD (gezondeschool@ggd.amsterdam.nl)

Onderwerp

Gezonde School: meerjarenplan 2024-2027

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de Gezonde School-aanpak van de GGD Amsterdam en het bijgevoegde meerjarenplan voor 2024-2027. In Amsterdam streven we naar eerlijke kansen voor alle kinderen en jongeren om gezond en veerkrachtig op te groeien. Een gezonde school draagt hieraan bij door een omgeving te bieden waar de gezondheid van leerlingen en studenten wordt beschermd en bevorderd, waarin zij zich veilig en vrij kunnen ontwikkelen en waar zij positieve relaties leren en kunnen aangaan. Het bieden van een gezonde leeromgeving is niet alleen van belang voor de gezondheid van leerlingen en studenten, maar ook om alle kinderen kansen te bieden om optimaal te kunnen leren. Een goede gezondheid vormt immers een belangrijke basis om te kunnen leren en is essentieel om schoolaanwezigheid te bevorderen. Helaas zien we de afgelopen jaren dat de ervaren gezondheid onder jongeren is gedaald, dat de mentale gezondheid niet is verbeterd sinds de coronapandemie en dat stress zelfs verder is toegenomen. Een groot deel van de jongeren voldoet niet aan de richtlijnen voor een gezonde leefstijl. Ook zien we dat gezondheidsproblemen vaker voorkomen bij praktisch opgeleide jongeren en in de stadsdelen Noord, Nieuw-West, West en Zuidoost 1.

Door preventief te werken aan gezondheid in het onderwijs kunnen problemen voorkomen worden en bieden we alle leerlingen gelijke kansen om zich optimaal te ontwikkelen. Met de Gezonde School-aanpak kunnen scholen in het primair-, voortgezet- en middelbaar beroepsonderwijs advies en ondersteuning krijgen bij de invulling van de kerndoelen 2 en het realiseren van een gezonde leeromgeving. De Gezonde School-aanpak draagt bij aan de ambities zoals geformuleerd in de Amsterdamse Nota Gezondheidsbeleid 2021-2025 en de gezamenlijke Onderwijsambities 2023- 2027 voor een gezonde, inclusieve en veilige school. De aanpak is in lijn met de Amsterdamse jeugdvisie met als uitgangspunt om niet alles tot een individueel probleem te maken, maar juist de collectieve voorzieningen te versterken.

1

Zie o.a. Regiobeeld Amsterdam en Gezondheidsmonitor Jeugd 2023 In de kerndoelen voor het primair en voortgezet onderwijs is opgenomen dat leerlingen leren om zorg te dragen voor de lichamelijke en psychische gezondheid van hunzelf en de ander en respectvol om te gaan met seksualiteit en diversiteit binnen de samenleving, waaronder seksuele diversiteit.

2

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 juni 2024 Pagina 2 van 3

Gezonde School Amsterdam 2024-2027 De Gezonde School-aanpak is een landelijk advies- en ondersteuningsprogramma voor scholen dat lokaal wordt uitgevoerd door de GGD’en. De Gezonde School-aanpak is een integrale benadering om preventief te werken aan de gezondheid van alle leerlingen en studenten, waarbij het gehele schoolteam, leerlingen en studenten, ouders en de (zorg)partners op en rondom school worden betrokken. Binnen de aanpak ligt de nadruk op het aanpassen van omgevingsfactoren om de gezondheid te beschermen en gezond gedrag te bevorderen. Bijvoorbeeld door te werken aan sociale veiligheid en het voorkomen van (seksueel) grensoverschrijdend gedrag, een beweegvriendelijke omgeving te creëren en gezond voedselbeleid te bevorderen. Scholen kunnen ondersteuning krijgen bij de keuze en implementatie van schoolbrede interventies en lesprogramma’s, bij visievorming en het opstellen van gezond schoolbeleid en bij deskundigheidsbevordering om gezondheid bespreekbaar te maken en (risico op) gezondheidsproblemen vroegtijdig te signaleren. Daarbij worden zowel het schoolteam, leerlingen en studenten en hun ouders en opvoeders betrokken. In de afgelopen jaren hebben veel Amsterdamse scholen al stappen gezet om preventief te werken aan de gezondheid van hun leerlingen en studenten.

Met ondersteuning van de Amsterdamse Aanpak Gezond Gewicht is gezond voedselbeleid en extra inzet op bewegen de norm geworden op veel basisscholen. Sinds de start van de landelijke aanpak Gezonde School in 2017 zijn veel po en vo scholen aan de slag gegaan met erkende lesprogramma’s en de implementatie van effectieve interventies. In 2022 is in Amsterdam de Gezonde School-aanpak uitgebreid naar het mbo. Met de opgedane ervaring in Amsterdam kiezen we ervoor om de landelijke aanpak op een aantal punten te wijzingen. In bijgaand meerjarenplan leest u welke keuzes we maken om beter te kunnen aansluiten op de wensen en behoeften van Amsterdamse scholen en hoe we de aanpak verder willen versterken. Voor de Gezonde School-aanpak worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: - We prioriteren op mentale gezondheid, gezonde relationele en seksuele vorming en gezonde leefstijl. Binnen deze drie hoofdthema’s is altijd aandacht voor de online leefwereld, zoals online weerbaarheid en verminderen beeldschermgebruik. - We investeren ongelijk en differentiëren in de mate van ondersteuning. - We werken met vaste contactpersonen voor meerjarige samenwerking. - We werken vraaggericht en bieden meer maatwerk. - We vergroten de kennis over de effectieve aanpak van gezondheid binnen het onderwijs. - We verstevigen de netwerksamenwerking op en rondom school.

Tenslotte Het is belangrijk om in te zetten op de plekken waar en de interventies waarmee we de grootste gezondheidswinst kunnen verwachten. Hierbij moet wel rekening gehouden worden met het huidige lerarentekort en de werkdruk in het onderwijs. We willen het scholen zo makkelijk mogelijk maken om collectief in te zetten op preventie en een gezonde leeromgeving te realiseren. We streven naar meer samenhang in de ondersteuning aan scholen. Dit vraagt om een stevig partnerschap met scholen, leerlingen en studenten, ouders, jongerenorganisaties, kennisinstellingen, het Ouder-Kind Team en jeugdgezondheidszorg, mbo jeugdteam, andere

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 18 juni 2024 Pagina 3 van 3

zorg- en welzijn organisaties en de preventie aanbieders waaronder de APOO-aanbieders. Gezondheid staat namelijk nooit op zichzelf maar hangt vaak samen met andere domeinen, waaronder armoede, sport en bewegen en (sociale) veiligheid. Wij zullen u middels een voortgangsrapportage na schooljaar 2024-2025 informeren over de samenwerking en de resultaten vanuit de scholen. Dan is hopelijk ook duidelijk wat de impact is van de plannen van het nieuwe kabinet ten aanzien van gezondheidspreventie in het onderwijs, zoals het mogelijke afschaffen van het schoolontbijt en “neutrale seksuele voorlichting”. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Onderwijs

Bijlagen 1. Meerjarenplan Gezonde School 2024-2027

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl