Bijlage 1. Raadsinformatiebrief Brede monitor 2025 .pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 8 mei 2026

Portefeuille(s)

Armoede en schuldhulpverlening

Portefeuillehouder(s):

Wethouder Groot Wassink

Behandeld door

Directie Werk, Participatie en Inkomen, bestuurszaken.wpi@amsterdam.nl

Onderwerp

Brede Monitor armoederegelingen 2025

Geachte leden van de gemeenteraad, In Amsterdam verdiept armoede zich, waardoor de kloof tussen verschillende groepen groeit. Veel Amsterdammers blijven afhankelijk van een laag inkomen, wat niet alleen financiële gevolgen heeft, maar ook sociale en maatschappelijke impact. Het beperkt kansen op onderwijs, werk en gezondheid, en belemmert deelname aan de samenleving. Om Amsterdammers te ondersteunen kunnen zij gebruik maken van armoederegelingen. In deze raadsinformatiebrief informeren wij u over het bereik en gebruik van deze armoederegelingen in 2025. De bijgevoegde Brede Monitor biedt inzicht in het gebruik in absolute aantallen en de belangrijkste bevindingen. Het bereik van armoederegelingen in Amsterdam is in vergelijking met andere gemeenten hoog 1. Tegelijkertijd wordt nog niet iedereen bereikt die hier recht op heeft. Zo maakt 70% van de minimahuishoudens2 gebruik van de Stadspas3. Om verborgen armoede tegen te gaan en het bereik te vergroten wordt ingezet op gerichte communicatie, voorlichting en samenwerking met maatschappelijke organisaties, hulpverleners en scholen. Hiermee worden Amsterdammers beter geïnformeerd over hun rechten en de beschikbare regelingen. We zien met name dat werkenden in loondienst en zelfstandigen in het eerste jaar minder goed worden bereikt.

Daarom zijn er, in overleg met deze doelgroep, nieuwe materialen ontwikkeld om hen beter te bereiken. Deze inzet draagt bij aan een gestage toename van het bereik onder werkenden. Brede Monitor armoederegelingen 2025: Overzicht en Ontwikkelingen De Brede Monitor omvat alle armoedevoorzieningen en kwijtscheldingen voor Amsterdammers met een inkomen tot 130%4 van het sociaal minimum en een laagvermogen. Het biedt een zo volledig mogelijk overzicht van inkomensondersteunende voorzieningen met beschikbare data, waarbij waar mogelijk een vergelijking wordt gemaakt met voorgaande jaren. De absolute aantallen laten zien hoe de voorzieningen zich tot elkaar verhouden en ontwikkelen. Voor relatieve bereikpercentages

1 2

Verkenning gemeentelijk minimabeleid Doelstellingen, instrumenten en effecten, Nibud (2026)

Minimahuishoudens zijn huishoudens met een inkomen tot 130 procent van het sociaal minimum en een vermogen onder de bijstandsnorm. Dit komt neer op een inkomen van ongeveer €1.550 netto per maand voor een alleenstaande, exclusief eventuele toeslagen, zie Armoedemonitor 2024. 3 Amsterdamse Armoedemonitor 2024 | Website Onderzoek en Statistiek 4 Voor de kindregelingen geldt een inkomen tot 150% van het wettelijk minimumloon (WML).

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 mei 2026 Pagina 2 van 3

verschijnt jaarlijks de Armoedemonitor van Onderzoek en Statistiek (O&S), waarin verstrekkingen worden afgezet tegen de rechthebbende doelgroep. Deze Brede Monitor loopt van 1 januari 2025 tot en met 31 december 2025. Bij een aantal kindregelingen wordt gekeken naar het aantal verstrekkingen per schooljaar en bij de overige regelingen per kalenderjaar. Een eventuele toename van het gebruik van armoederegelingen als gevolg van toename van de armoede in de stad wordt pas na enige tijd zichtbaar. Dit komt doordat aanvragen van de armoederegelingen worden getoetst op het inkomen van het voorgaande jaar. Dit betekent dat actuele ontwikkelingen in armoede nog niet volledig zichtbaar zijn in deze monitor. Dit is van belang om mee te nemen bij het interpreteren van de cijfers uit de Brede Monitor. Het bereik van de meeste armoederegelingen ligt in lijn met voorgaande jaren. Bij een aantal regelingen lichten we de verschillen toe ten opzichte van voorgaande jaren. Hieronder vatten we de voornaamste bevindingen voor u samen: • Het gebruik van de Regeling tegemoetkoming meerkosten (Rtm) is met 4% licht gestegen. Deze regeling biedt Amsterdammers met een laag inkomen en een chronische ziekte of beperking een jaarlijkse tegemoetkoming voor extra zorgkosten.

De groei hangt samen met de toenemende vergrijzing: een groter aandeel ouderen komt in aanmerking en blijft langer aangewezen op de regeling. Inmiddels bestaat 55% van de gebruikers uit 60-plussers. De verwachting is dat deze ontwikkeling zich voortzet en structureel druk blijft zetten op de betaalbaarheid van de regeling. • Het aantal ouderen dat een beroep doet op de minimaregeling Gratis Openbaar Vervoer voor ouderen neemt jaarlijks toe met een redelijk vergelijkbaar aantal. Dit is in lijn met de toenemende vergrijzing. In 2025 bedroeg de stijging van de hoeveelheid gebruikers met 6% ten opzichte van het voorafgaande jaar. Het aantal ritten is ook met 4% gestegen in vergelijking met vorig jaar. Gemiddeld maken ouderen 245 ritten per jaar in het OV. • Het aantal toekenningen van Witgoed bij Nood via Noodfonds Amsterdam is met bijna 11% gestegen. Het Noodfonds ontving in 2025 ook aanzienlijk meer aanvragen (15%). Deze toename hangt samen met meerdere factoren. Een daarvan is de versimpeling van de aanvraagprocedure voor tandartskosten. Daarnaast heeft de naamswijziging in 2025 van ‘Fonds Bijzondere Noden Amsterdam’ naar ‘Noodfonds Amsterdam’ bijgedragen aan een betere herkenbaarheid. Hierdoor hebben Amsterdammers het Noodfonds Amsterdammers mogelijk beter weten te vinden.

• Het aantal Amsterdammers dat naar de Voedselbank gaat is in 2025 met 19,6% gestegen, na een daling in 2024. Deze stijging hangt onder meer samen met de landelijke campagne ‘Ook voor jou’ van Voedselbank Nederland. Het huidige gebruik ligt daarmee weer in lijn met voorgaande jaren en sluit beter aan bij de verwachte omvang van de doelgroep. De volgende Brede Monitor armoederegelingen zal betrekking hebben op de cijfers van 1 januari tot 1 augustus 2026. Deze zal waarschijnlijk in het derde kwartaal van 2026 samen met de Armoedemonitor 2025 aan de raad worden aangeboden. Tot slot Het gebruik van armoederegelingen blijft over het algemeen stabiel, maar we zien dat een deel van de Amsterdammers langdurig afhankelijk blijft van ondersteuning. De toenemende druk op de bestaanszekerheid vraagt om blijvende aandacht.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 8 mei 2026 Pagina 3 van 3

Deze signalen nemen wij mee in onze inzet om bestaanszekerheid te versterken en kwetsbare groepen beter te bereiken. Samen met onze partners in de stad blijven we werken aan een toekomst waarin armoede geen verborgen probleem meer is, maar een uitdaging die we gezamenlijk aanpakken. Het college blijft zich inzetten om verborgen armoede onder werkende minima en andere kwetsbare groepen te signaleren en aan te pakken. Door gerichte communicatie, het toegankelijk maken van de armoederegelingen en het versterken van vertrouwen, werken we aan een inclusieve stad waarin iedereen toegang heeft tot de ondersteuning die nodig is. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Rutger Groot Wassink Wethouder Armoedebestrijding

Bijlagen 1. Brede Monitor armoederegelingen 2025