Bijlage 1 Projectplan onderzoek en inrichting NV Drinkwater.pdf

Onderzoeksfase1 oprichting N.V.Drinkwater Projectplan en planning

Status: versie 1.0 na bespreking wethouder 10 oktober Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater 1

1

De onderzoeksfase volgt conform de nota beleidskader verbonden partijen van Gemeente Amsterdam op de denkfase en bereidt de definitieve oprichtingsbesluiten voor College en Raad. Deze fase wordt gevolgd door de implementatie- en nazorgfase. Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

1

Inhoud 1

Inleiding en gevraagd besluit

3

2

Resultaten van de denkfase

4

3

Opdracht voor de onderzoeksfase

6

4

Tegenspraak

7

5

Randvoorwaarden

7

6

Participatie en besluitvorming

8

7

Projectorganisatie en teamsamenstelling

8

8

Planning

9

9

Begroting

10

10 Bijlage

11

10.1 Vragen uit het eindrapport van de denkfase

11

10.2. Aanvullend gedefinieerde vragen

12

10.3 Onderzoeksvragen met betrekking tot het ontwerp

12

Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

2

1

Inleiding en gevraagd besluit

In maart en april 2021 verschenen rapporten van respectievelijk de Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT) en de Rekenkamer Amsterdam (RK). Daarin wordt onafhankelijk van elkaar geconcludeerd dat de organisatiestructuur en -cultuur van de Stichting Waternet aanpassing behoeft. Beide onderzoeken laten zich kritisch uit over de aansturing van Waternet door het waterschap Amstel Gooi en Vechtstreek (AGV) en Gemeente Amsterdam (Amsterdam):  De taken en verantwoordelijkheden van gemeentelijke- en waterschap bestuurders met betrekking tot Waternet zijn onduidelijk;  De aansturing van Waternet door het stichtingsbestuur is onvoldoende;  De toezichthoudende taak van het stichtingsbestuur wordt onvoldoende ingevuld;  De informatievoorziening van de directie van Waternet aan het stichtingsbestuur is niet ingericht op dit toezicht. In dit kader hebben AGV en Amsterdam als opdrachtgevers van Stichting Waternet een bestuursopdracht geformuleerd om de governance nader te beschouwen. Daarnaast vereist het behoud van gebruik van de koepelvrijstelling voor de BTW door Waternet dat de drinkwatertaken op afstand van de Gemeente Amsterdam moeten worden geplaatst. Drinkwater N.V Sinds 2006 zijn de drinkwatertaken van Amsterdam toegevoegd aan het samenwerkingsverband tussen Amsterdam en AGV in Stichting Waternet. De drinkwatertaken worden uitgevoerd door Waternet namens Amsterdam.

Voor de drinkwatertaak geldt dat dit een btw-belaste prestatie betreft, in tegenstelling tot de andere taken die Waternet uitvoert namens de Amsterdam en AGV. Waternet maakt voor de gezamenlijke werkzaamheden gebruik van de btw-koepelvrijstelling en dat betekent dat bijvoorbeeld salarislasten niet met btw belast worden als zij in rekening worden gebracht bij de inwoners. De inbreng van een btw-belaste prestatie (Drinkwaterlevering) binnen een samenwerking met gebruik van een btw-koepelvrijstelling is niet langer toegestaan door de fiscus. Dit is het gevolg van toepassing van Europese regelgeving en al geruime tijd door de Belastingdienst bij Waternet onder de aandacht gebracht. Dit is een belangrijke reden om te onderzoeken of het drinkwaterbedrijf op afstand kan worden geplaatst van Amsterdam in een 100% gemeentelijke deelneming. De btw-koepelvrijstelling blijft dan behouden voor de gemeentelijke (riool)watertaken en waterschapstaken. Een geschatte lastenverzwaring voor de inwoners van tenminste circa 12 miljoen euro per jaar structureel wordt daarmee voorkomen. Een N.V. voor de Amsterdamse drinkwatertaak zou betekenen dat de gemeente kiest voor een soortgelijke rechtspersoon zoals die van de andere drinkwaterbedrijven in Nederland.

De vereisten van de drinkwaterwet, het toezicht van het ministerie op drinkwaterbedrijven en fiscale voorwaarden geven duiding aan de inrichtingsvereisten voor drinkwater N.V.’s. Voor de oprichting van een gemeentelijke N.V. geldt dat deze tevens moet voldoen aan het gemeentelijke verbonden partijen beleid. In 2021 is het traject gestart voor de evaluatie en de herijking van de samenwerking tussen Amsterdam en AGV. Begin december 2021 heeft besluitvorming plaatsgevonden in de besturen van beide organisaties over de o.a. de eerste fase met betrekking tot een aparte gemeentelijke drinkwater N.V., de zogenaamde denkfase uit het gemeentelijke verbonden partijen beleid. Het document wat voorligt betreft het projectplan en de planning voor de onderzoeksfase oprichting N.V.-Drinkwater. Achtereenvolgens wordt hierna ingegaan op: Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

3

          

De conclusies uit de denkfase Doelstelling Vragen die in de onderzoeksfase worden beantwoord Reikwijdte/scope Tegenspraak Aanpak en te verwachten resultaten Projectorganisatie inclusief samenstelling projectteam Planning/doorlooptijd Communicatie Participatie Inzet middelen: interne uren en externe kosten

Gevraagde besluiten: Aan leden OGO en BOGO wordt gevraagd in te stemmen met: 1. het afsluiten van de denkfase en de resultaten zoals in paragraaf 2 van dit plan weergegeven, alsmede dit projectplan voor de onderzoeksfase voor te leggen ter besluitvorming aan College van B&W (TKN aan de Raad en aan het Dagelijks Bestuur van AGV) 2. in te stemmen met de begroting en de voorgestelde dekking om de kosten van de onderzoeksfase te dekken.

2

Resultaten van de denkfase

Context en huidige praktijk Volgens de Drinkwaterwet dragen bestuursorganen zorg voor de duurzame veiligstelling van de openbare drinkwatervoorziening. Nederland kent tien regionale aanbieders van drinkwater. De andere drinkwaterbedrijven zijn alle N.V.’s met als aandeelhouders provincies en/of gemeentes. Amsterdam is de enige gemeente in Nederland die haar drinkwater laat uitvoeren door een uitvoeringsorganisatie namens Amsterdam en in samenwerking met een derde, namelijk AGV. Levering en productie van drinkwater is als taak ondergebracht in Stichting Waternet. De financiering daarvan is opgenomen in de gemeentebegroting in programma 9 Duurzaamheid en ruimtelijke ordening. De kosten worden gedekt uit het drinkwatertarief (2022: € 136,5 mln). De uitvoering van de werkzaamheden heeft vooral een uitvoerend en bedrijfsmatig karakter. Strategische beleidsstukken, zoals de Toekomstvisie drinkwater 2050 (2021) worden vastgesteld door de gemeenteraad of het college en bevatten doorgaans onomstreden uitgangspunten (hoge kwaliteit, lage prijs, leveringszekerheid, toekomstbestendig). Een toekomstbestendige drinkwatervoorziening is een belangrijke publieke taak. Drinkwater is onderdeel van het veiligheidsbeleid voor vitale sectoren.

Om een duidelijke structuur aan te brengen in de governance van de drinkwatertaak is in het eindrapport van de denkfase voor de drinkwatertaak Amsterdam aangegeven dat het de voorkeur heeft om deze te organiseren in een separate N.V.

Voordelen drinkwatertaak onderbrengen in een N.V. De voordelen van een separate gemeentelijke drinkwater N.V. zijn onder andere: • Biedt mogelijk een oplossing voor de instandhouding van de btw-koepelvrijstelling van Stichting Waternet;

Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

4

•

• • • • • • • •

De standaard governance inrichting van een N.V. op basis van het burgerlijk wetboek, met een raad van bestuur en een onafhankelijke raad van commissarissen, sluit aan bij de door ILT gehanteerde governance richtlijnen en de drinkwaterwet; Een herkenbare sturing vanuit Amsterdam als aandeelhouder op de drinkwatertaak; Creëert qua organisatievorm meer aansluiting bij de overige 9 Nederlandse drinkwaterbedrijven; De mogelijkheid voor optimalisatie van rolverdelingen tussen de gemeente als aandeelhouder enerzijds en de N.V. als opdrachtgever en Waternet als opdrachtnemer anderzijds; De mogelijkheid om gerichte externe financiering aan te trekken (binnen de kaders van de drinkwaterwet); De mogelijkheid om andere medeoverheden toe te laten als aandeelhouder; De mogelijkheid tot gemeentelijke balansverkorting en creëren van investeringsruimte; De mogelijkheid om binnen de grenzen van de gereguleerde drinkwatersector economische activiteiten te ontplooien en diensten aan derden te verrichten; en De mogelijkheid om aan drinkwater gerelateerde deelnemingen, zoals de huidige deelneming van Amsterdam in Watertransportmaatschappij Rijn-Kennemerland (WRK) onder te brengen in de N.V.

Nadelen N.V. voor de drinkwatertaak De nadelen van een separate gemeentelijke drinkwater N.V. zijn onder andere: • Het wijzigen van de huidige inrichting van het drinkwaterbedrijf naar een N.V. is een omvangrijke opgave met name als gevolg van de overdracht en financiering van de assets; • De wijziging naar een separate drinkwater N.V. kan mogelijk een effect hebben op de eindgebruiker, bijvoorbeeld een kostenstijging die in de tariefstelling wordt doorberekend; • Het belang van een deelneming en/of een marktgericht karakter van een gemeentelijke deelneming kan mogelijk conflicteren met politiek-bestuurlijke opgaven, zoals politiek gewenste openbare informatievoorzieningen; • Het op afstand plaatsen van de drinkwateractiva aan een separate N.V., die vervolgens haar taken in belangrijke mate uitbesteedt, vraagt nadrukkelijk om goede roltoedeling en deze rolzuiverheid ook te handhaven; • De sturing op de drinkwatertaak als aandeelhouder in de N.V. impliceert een afstand en betreft ten opzichte van het jaarmandaat de goedkeuring en vaststelling van meerjarige beleids- en uitvoeringskaders onder andere voor de drinkwatertarieven. Directe sturing op de dagelijkse uitvoering vindt niet plaats.

Omvang van de Drinkwater N.V. De N.V. Drinkwater is verantwoordelijk voor de aansturing en verantwoording van de drinkwatertaak zoals o.a. vastgelegd in de drinkwaterwet. Zij zal over zodanige functies beschikken dat zij die taken kan vervullen, hetgeen ter toetsing aan de ILT zal worden voorgelegd. Met het oog op de meerwaarde van uitvoering van drinkwatertaken in samenhang met taken voor de afvalwaterverzorging en de watersysteemtaken zal de N.V. drinkwater een uitvoeringsopdracht aangaan met de herijkte Stichting Waternet. Binnen Amsterdam zal een Strategieteam Water worden ingericht die o.a. het College integraal adviseert over de samenhangende watertaken. In de onderzoeksfase zal worden vastgesteld welke inzet van medewerkers binnen de N.V. noodzakelijk is in relatie tot functies en taken binnen het Strategieteam enerzijds en bij Waternet anderzijds. Hierbij zal ook aandacht worden gegeven aan de zorgplicht welke ingevolge de Drinkwaterwet aan de eigenaarsrol (aandeelhouder) is opgelegd.

Een nieuwe governance moet bijdragen aan een doelmatige en doeltreffende uitvoering zonder onnodige stapeling van management en toezichtlagen en gelet op de unieke Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

5

samenwerking in de watertaken een aantrekkelijke werkgever blijft in een gespannen arbeidsmarkt. Alternatieve opties Met het oog op de wens om medewerkers in de waterketen zoveel mogelijk onder 1 watercyclusbedrijf te behouden en daarmee verbonden het behoud van synergievoordelen binnen de waterketen (zie collegebesluit) zijn gedurende de denkfase geen alternatieve varianten uitgewerkt voor nader onderzoek. Alternatieve varianten zijn o.a. de hierna opgesomde varianten. Het is denkbaar dat onderzoek naar deze alternatieve opties bij het onderdeel tegenspraak2 en/of als onderdeel van het bestuurlijke besluitvormingsproces alsnog wenselijk wordt geacht. Zodra hier sprake van is, zal dit bestuurlijk worden voorgelegd, waarna besluitvorming hierover kan plaatsvinden. Met de start van de onderzoeksfase vormen onderstaande opties nu geen onderdeel van de activiteiten. 1. Doorgaan huidige praktijk maar dan binnen een herijkte Stichting Waternet. Om aan de eisen van btw-koepelvrijstelling te kunnen voldoen wordt dit scenario niet realistisch geacht. 2. De drinkwatertaak terugnemen en onderbrengen in de gemeentelijke organisatie. Het is aannemelijk dat dit aan de eisen van ILT en Belastingdienst kan voldoen.

Synergievoordelen binnen Waternet gaan hiermee verloren, wat een kostenverhogend effect zal hebben voor zowel drinkwater als de overige taken die Waternet nu uitvoert voor Amsterdam en AGV. In Nederland is er geen enkele gemeente meer die zelf de drinkwatertaak uitvoert. De drinkwatertaak ontvlechten uit Waternet en: a. volledig inbrengen in de door Amsterdam op te richten Drinkwater N.V, of b. samen met de provincie Noord-Holland (100% aandeelhouder van PWN) verkennen of de gemeentelijke drinkwatertaak kan worden ingebracht in (of overgedragen aan) PWN. De drinkwater distributiegebieden van Amsterdam en PWN vallen nu niet logisch samen met gemeentegrenzen, zodat in veel gemeentes in de regio twee aanbieders opereren. Het onderliggende netwerk aan leidingen is verknoopt, er vinden over en weer leveringen uit productielocaties plaats. Amsterdam deelt met PWN diverse assets, waaronder de leidingen en productielocaties van de N.V. Watertransportmaatschappij Rijn-Kennemerland (WRK, 50% eigendom Amsterdam). Amsterdam staat in deze samenwerking garant voor een maximum van € 230 mln. Een dergelijke variant levert zeker schaalvoordelen en een aantal bestuurlijke vereenvoudigingen op, maar de meerwaarde daarvan afgezet tegen de synergie door de huidige samenwerking in Waternet is onvoldoende in beeld, alsmede de bereidheid van Provincie en PWN om hieraan medewerking te verlenen.

3

Opdracht voor de onderzoeksfase

De opdracht is om de politiek-bestuurlijke, organisatorische, juridische, financiële, fiscale en personele gevolgen van het onderbrengen van de Amsterdamse drinkwatertaak in een separate N.V. 2

Om tijdig een beeld te krijgen of alternatieve opties in voldoende mate in beeld zijn en geen sprake is van “ tunnelvisie” zal in een vroeg stadium (nog in kalenderjaar 2022) conform het programma “Letop” een tegenspraakactie worden georganiseerd. Dit houdt ook een externe blik in op het voorliggende projectplan Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

6

in kaart te brengen. Op basis van de inventarisatie moeten het College van B en W en de gemeenteraad van Amsterdam een besluit kunnen nemen over de oprichting van de N.V. Drinkwater. Daarnaast zal, indien de N.V. de uitvoering van drinkwatertaken onderbrengt in Waternet, hiervoor de instemming van het dagelijks en algemeen bestuur van AGV nodig zijn. De keuze voor de gekozen structuur zal ook (deels) de instemming van de Minister van I&W en de Rijksbelastingdienst moeten krijgen De volgende producten worden als resultaat van de onderzoeksfase opgeleverd: 1. Antwoorden op de onderzoeksvragen uit de denkfase (zie bijlage 1); 2. Opvolging gevolgen van de stakeholderanalyse van de nieuwe N.V. tov de positionering van Waternet nu (nieuwe samenwerkingsrelaties); 3. Voorstel governancestructuur in samenhang met de inrichting van het Strategieteam Water en de gewijzigde juridische en organisatorische inrichting van Stichting Waternet 4. Voorstel inrichting organisatie en personele bezetting N.V.3; 5. Voorstel voor inrichting samenwerking N.V. en andere partners in het drinkwaterdomein; 6. Voorstel incidentele en structurele financiering van de N.V.; 7. Voorstel hoe om te gaan met inbreng assets en deelneming WRK; 8. Overzicht risico’s en beheersmaatregelen inclusief uitkomsten tegenspraak; 9. Overzicht werkwijze transparante sturing en verantwoording (Planning & control) N.V. 10.

Overzicht borging risicomanagement en crisisbeheersing drinkwatertaak binnen N.V. Drinkwater 11. Plan van aanpak implementatiefase.

4

Tegenspraak

Eén van de risico’s bij een complex proces, zoals het wijzigen van de governance, is het fuik- of wensdenken. Het organiseren van tegenspraak voorkomt tunnelvisie en helpt bij het opsporen van mogelijke blinde vlekken en ongefundeerde aannames op het traject en de aanpak in de onderzoeksfase en het toetsen van de haalbaarheid van de beoogde herijking. In samenwerking met het Programma LetOp van de Amsterdam, het Programmabureau dat meedenkt hoe tegenspraak dit proces kan versterken, zal het meest passende tegenspraakinstrument toegepast worden in deze onderzoeksfase van het traject. Aangezien tegenspraak volgens het beleid al in de denkfase had plaats kunnen vinden, zal in de planning van de onderzoeksfase tijdig ruimte worden gemaakt voor de tegenspraakrol.

5

Randvoorwaarden

Aan de uitvoering van de onderzoeksfase zijn de volgende randvoorwaarden verbonden:  

  

Opvolging aanbevelingen van De Rekenkamer Metropool Amsterdam, Opvolging van de aanbevelingen van de Inspectie Leefomgeving en Transport(ILT) naar de verbetering van de uitvoering van de wettelijke zorgplicht en meldplicht en de besturing van de organisatie zodat bijgedragen wordt aan de gewenste beëindiging van het verscherpt toezicht. Aanbevelingen vanuit het rapport AEB Beleidskader nota verbonden partijen 2021 Afstemming met Ondernemingsraad

3

Hierbij zal aandacht worden besteed aan de relatie met en positionering van bijzondere onderdelen zoals de laboratoriumtaken Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

7

    

6

Afspraken Belastingdienst rondom de BTW-koepelvrijstelling Het zoveel mogelijk handhaven van formatie binnen het huidige (dit is in eerste instantie het uitgangspunt) In overeenstemming met wet en regelgeving, zoals: drinkwaterwet, drinkwaterbesluit, inkoop en aanbestedingsregels, staatsteun etc. Opvolging aanbevelingen en onderzoeksvragen van de gemeentelijke verkenning ‘herijking Waternet’ van begin 2021 en het principebesluit inclusief eindrapport van eind 2021. Bij de beantwoording van de vragen dient een directe relatie te worden gelegd met de andere deelprojecten zoals de uitvoeringsorganisatie en strategische unit Amsterdam.

Participatie en besluitvorming

Algemeen Het creëren van draagvlak is van groot belang voor het welslagen van een project als het oprichten van een Drinkwater N.V. Het projectteam gaat niet zelfstandig aan de slag met het beantwoorden van de gestelde onderzoeksvragen, het moet een coproductie van medewerkers van Amsterdam en Waternet worden. Het is daarbij van belang om in een veel bredere context het gesprek aan te gaan over de concepten die het projectteam ontwerpt, en om kritiek te organiseren. De formele lijn richting de Ondernemingsraad loopt via de WOR-bestuurder en wordt voorbereid op het programmateamniveau. In de projectgroep is een plaats voor een toehoorder van de OR. De besluiten en documentatie, die de projectgroep voorbereidt, worden afgestemd in het bredere programmateam met beide programmaleiders. In samenspraak met hen worden ze geagendeerd en ingediend in de OGO-en BOGO-overleggen. Na aldaar verkregen instemming zullen de beslisdocumenten in de reguliere procedures ingebracht worden voor besluitvorming door B&WAmsterdam (wethouder water in collegiale afstemming met wethouder deelnemingen) en DB/AB AGV. Ambtelijk opdrachtgever voor de onderzoeksfase zijn de directeur Ruimte & Duurzaamheid in afstemming met directeur Middelen & Control.

7

Projectorganisatie en teamsamenstelling 4

Voor de uitvoering van de werkzaamheden is deskundigheid benodigd op juridisch, fiscaal, financieel/waardering, organisatorisch en personeel gebied. Met inachtneming van het uitgangspunt om zoveel als mogelijk interne deskundigheid in te zetten, is het volgende team van onderzoekers en betrokken adviseurs samengesteld. Kennis van de drinkwatertaak en de operationele aspecten wordt met vertegenwoordiging van Waternetmedewerkers ingevuld. De communicatietaak wordt binnen het overkoepelende programma ingevuld. Deelnemingen: Guikje Roethof Juridisch: Marike Bachrach, Jan-Bart Michels Fiscaal: Jos Verboven (Waternet), Jos Boer (bureau FAC van Directie Belastingen) Financieel/waardering: Jeffrey van Rijgersma Financieel: Kees van de Berge in nauwe samenwerking met J. Moojen (Treasury Amsterdam) en Mark Schols (DMC) Advies Risicomanagement en Crisisbeheersing: Linda Riemer, Marlies Banens, Yvonne van Nijdam, Drinkwatertaken: Job Rook 4

Binnen het projectteam zullen deelopdrachten worden geformuleerd, waaraan de beoogde inzet en medewerkers worden gekoppeld. Aan de collega’s is gevraagd hun inzet af te stemmen met de leidinggevenden. Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

8

Drinkwatertaken: Chris Rümke Digitale Informatievoorziening: Simon Bouwman Personele aspecten: Maaike Olfers Projectleider: Vincent van Woerkom Projectondersteuner: Edgar Corts/secretarieel: ntb Daarnaast wordt aan de OR een plaats in het projectteam als toehoorder (Denise Kristel) aangeboden.

8

Planning

De overall-planning van deze onderzoeksfase wordt in grote mate bepaald door een viertal (deels) exogene invloeden: 1.) Instemming met ontwerp en inrichting governancestructuur van de Belastingdienst, gericht op behoud van de koepelvrijstelling voor riool- en waterschapstaken; 2.) Goedkeuring van ILT met de gekozen inrichting van de governancestructuur; Mitigatie: de opzet van een voorgenomen inrichting nog dit najaar voorgelegd aan Belastingdienst en ILT. De nadruk ligt hierbij op het beschrijven van de nieuwe sturingsinrichting van Waternet in relatie tot de wensen van: AGV: verlengd bestuur of organisatie inrichting die niet gelijk is aan Amsterdam gewenste inrichting. Amsterdam: aandeelhouder en eigenaar drinkwaterbedrijf in het kader van de Drinkwaterwet. Belastingdienst: Amsterdam voor de drinkwatertaak geen onderdeel van de samenwerking met Waternet ILT: duidelijk herkenbare sturing- en verantwoordingslijnen voor de drinkwatertaak binnen Waternet richting N.V. en organiseren van effectief en doelmatig toezicht op de drinkwatertaak. Waternet: samenhang en werkgeverschap van 1 watercyclusbedrijf. 3.) Implicaties van eventuele overdracht assets aan en structurele financiering van de NV Mitigatie: Onderzocht zal worden in hoeverre een fasering mogelijk is van de financiële inrichting door overdracht na oprichting.

Ook zal worden gekeken in hoeverre een overdracht “going concern” versus een waarderings- en mogelijk due diligencetraject mogelijk is. 4.) Bestuurlijke besluitvorming mede gezien de Waterschapsverkiezingen in voorjaar 2023. Mitigatie: Eventueel kan een tussentijds bestuurlijk besluit worden genomen. Het streven is erop gericht om de besluiten voor de start van de implementatiefase (en daarmee afronding van de onderzoeksfase) eind 2023 te nemen en de implementatie in 2024 te realiseren. Hieruit volgt de volgende globale planning van de aanpak voor de onderzoeksfase: Product Voorgenomen inrichting

Intern PG OGO

Verwerking reacties ILT/Belastingdienst

1-11-2022

1-10-2022

Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

BOGO

DB/College

AB/raad

24-10-2022

November ‘22

December “22

9

7-11-2022

14-11-2022

1-12-2022

Voor Kerstreces

Q4 2022

Q4 2022

Q4 2022

Q4 2023

Q4 2023

Q3 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q3 2023

Einde Q3 2023

Einde Q3 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q4 2023

Q4 2023

Einde Q4 2023

Einde Q4 2023

risico’s en beheersmaatregelen Q2 2023 inclusief uitkomsten tegenspraak Q1 2023 beschrijving transparante sturing en verantwoording (Planning & control) N.V. borging risicomanagement en Q2 2023 crisisbeheersing drinkwatertaak binnen N.V. Drinkwater Concept uitwerking juridische Q3 2023 documenten (statuten/reglementen/mandat en/dvo’s) Q4 2023 Plan van aanpak implementatiefase

Q3 2023

Q3 2023

Bij eindrapport Q4

Bij eindrapport Q4

Q2 2023

Q3 2023

Bij eindrapport Q4

Bij eindrapport Q4

Q2 2023

Q3 2023

Bij eindrapport Q4

Bij eindrapport Q4

Q3 2023

Q4 2023

Bij eindrapport Q4

Bij eindrapport Q4

Q4 2023

Q4 2023

Bij eindrapport Q4

Bij eindrapport Q4

Bestuursbesluit voorgenomen inrichting5 Antwoorden onderzoeksvragen Heel 2023 Q1 2023 Stakeholdermanagement Voorstel inrichting organisatie en personele bezetting N.V.; Voorstel voor inrichting samenwerking N.V. en andere partners in het drinkwaterdomein; Businesscase en incidentele en structurele financiering van de N.V.; Inbreng assets en deelneming WRK

9

Begroting

De uitvoering van de werkzaamheden vergt zowel interne uren als inhuur van aanvullende externe expertise. Een aparte waarderingsactie en mogelijke due diligence hebben behalve grote impact op de planning ook aanzienlijke financiële consequenties. Uitgegaan wordt van een voorlopige raming. Voor de dekking wordt voorgesteld te onderzoeken in hoeverre deze als aanloopkosten van de N.V. io (in oprichting) kunnen worden geboekt, waarmee ze uiteindelijk ten laste van de drinkwatertarieven zullen worden gebracht. De raming betreft de periode 1 juli 2022 t/m 31-122023. De posten betreffen vooral de kosten aan de zijde van de oprichting van de NV. Indien er sprake is van een belang van de andere partij (gemeente Amsterdam, Waternet voor de DVO) of documenten specifiek betrekking hebben op de juridische gevolgen voor AGV en Stichting Waternet zijn deze hier niet geraamd. A

Interne doorberekende capaciteit

€ 350.000

5

Afhankelijk van de mogelijkheden van vooroverleg met de Rijksbelastingdienst zal gekeken worden of dit besluit vervroegd kan worden. Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

10

B C

Kosten facilitair Externe ingeleende capaciteit

€

PM

Fiscaal advies

€

20.000

Ondersteuning juridische documentatie

€

100.000

Organisatie tegenspraak

€

15.000

Advies financiering

€

20.000

Inbreng assets waardering en due diligence (*) Totaal

€ 600.000-1.000.000 € 1.105.000-1.505.000

(*) De kosten voor de inbreng van de assets betreffen zowel de aansluiting van de werkadministraties op de financiële administraties (controle op volledigheid), de kosten voor juridische en fiscale advisering rond de overdracht als de kosten voor een waardering en eventueel te treffen voorzieningen. In overleg met DMC wordt gewerkt aan een model waarmee deze kosten kunnen worden gemitigeerd afhankelijk van de gekozen titel van overdracht, de vermogensstructuur en de mogelijkheid die de belastingdienst biedt voor de openingsbalans.

10 Bijlage Vragen die in de onderzoeksfase worden beantwoord Bij de uitwerking van de onderzoeksvragen wordt een onderscheid gemaakt tussen de vragen die zijn opgenomen in het eindrapport van de denkfase, de tijdens de voorbereiding van de onderzoeksfase aanvullend gedefinieerde vragen en de vragen die te maken hebben met het ontwerp, de contouren van de variant. De antwoorden op deze onderzoeksvragen vormen essentiële bouwstenen voor bestuurlijke besluitvorming. 10.1 Vragen uit het eindrapport van de denkfase In het eindrapport van de denkfase zijn met betrekking tot de N.V.-Drinkwater de volgende vragen gesteld: 1. De omvang (met of zonder personeel) van het drinkwaterbedrijf dat wordt ingebracht in de N.V. moet nader worden bepaald en is afhankelijk van gesprekken met de fiscus, ILT en het ministerie van infrastructuur en waterstaat. 2. Hoe kan de continuïteit van de drinkwatertaak, bij afstoting van het drinkwaterbedrijf aan een separate N.V. duurzaam worden geborgd? 3. Welke financieringsstructuur kan worden toegepast op de N.V. en welke financiële aanpassingen zijn hiervoor nodig aan bestaande leningen en garanties? 4. Kunnen ook toekomstige en maatschappelijke opgaven die de drinkwatertaken raken plaatsvinden binnen de N.V.? 5.

Hoe vindt de waardering plaats van de activa (percelen grond, installaties, leidingen en aansluitingen) die door Amsterdam ingebracht worden in de drinkwateronderneming? 6. Welke juridische aanpassingen zijn noodzakelijk voor de realisatie van een drinkwater N.V., inclusief alle drinkwatertaken gerelateerde diensten die Waternet nu uitvoert namens de Amsterdam, waaronder bijvoorbeeld ook de DVO met WRK? Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

11

7.

Wat zijn de fiscale aandachtspunten onder meer op het gebied van vennootschapsbelasting en overdrachtsbelasting?

10.2. Aanvullend gedefinieerde vragen Tijdens de voorbereiding van de onderzoeksfase zijn de volgende aanvullende vragen gedefinieerd: 1. Wat is de huidige structuur van de drinkwatertaken bij Stichting Waternet? 2. Wat is het publieke belang van de oprichting van de N.V. Drinkwater? 3. Hoe wordt de uitvoering van de drinkwatertaken belegd via een overeenkomst tussen de N.V. en uitvoerende organisatie stichting Waternet? 4. Hoe is de organisatiestructuur van de N.V. WRK (Watertransportmaatschappij RijnKennemerland) en welke lessen kunnen we hiervan leren voor de toekomstige structuur van de Drinkwater N.V.? 5. Wat is de structuur bij andere drinkwaterbedrijven in Nederland en wat kan het betekenen voor Waternet? 6. Heeft Amsterdam meerdere N.V.’s en welke organisatiestructuur hanteert men en wat is wenselijk? 7. Welke vormen van structuur voor Drinkwater N.V. zijn mogelijk en waar ligt de voorkeur? 8. Wat zijn de stakeholders met betrekking tot het herijkingsproces en specifiek de N.V. Drinkwater? 9. Dienen we het project onder te brengen onder de regeling risicovolle projecten? 10. Waar beleggen we de zorg- en meldplicht onder de Wet beveiliging netwerk- en informatiesystemen (Wbni) t.b.v. de drinkwateractiviteiten? onderzoeksvragen mbt crisisbeheersing: 11.

Welke wijzigingen in mandatering zijn noodzakelijk voor de crisisorganisatie bij de keuze voor een nieuw besturingsmodel? 12. Welke gevolgen heeft het nieuwe besturingsmodel voor de samenwerking tussen de ‘vervlochten’ onderdelen van de gehele Waternetorganisatie tijdens een crisis? 13. Welke gevolgen heeft het nieuwe besturingsmodel voor de crisisstructuur, rollen, taken en bevoegdheden van de crisisorganisatie, de bezetting van de crisisorganisatie? 14. Welke gevolgen heeft het nieuwe besturingsmodel voor de organisatie van de Crisisbeheersing binnen Waternet en de plannen om Risicomanagement en Continuïteitsmanagement, samen met Crisisbeheersing, gezamenlijk vorm te geven?

10.3 Onderzoeksvragen met betrekking tot het ontwerp Om een goed beeld te verkrijgen voor de aangegeven consequenties met name op organisatorisch en personeel gebied, worden de volgende vragen uitgewerkt voor de N.V.-Drinkwater: 1. Hoe ziet het besturingsmodel eruit? 2. Wat zijn de hoofd(werk)processen van de N.V.-Drinkwater? 3. Hoe wordt het opdrachtgever-opdrachtnemer proces georganiseerd en gefinancierd tussen de N.V. opdrachtgever en Waternet als opdrachtnemer? 4. Welke afdelingen/organisatorische eenheden zijn er en wat is de personele omvang? 5. Wat zijn de belangrijkste uitgangspunten en kenmerken van de organisatiecultuur? 6. Hoe worden bestaande samenwerkingsrelaties geborgd? 7. Welke taak heeft de N.V.-Drinkwater in de regionale samenwerking tussen de gemeente, het waterschap en de omringende gemeenten en overige strategische partners? Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

12

8. Wat zijn de belangrijkste aandachtspunten bij de implementatie van de N.V.-Drinkwater? 9. Wat zijn de volgende stappen voor de uitvoeringsfase? 10. Wat zijn de transformatie en de inrichtingskosten?

Projectplan en planning Onderzoekfase N.V.-Drinkwater versie 1.0

13