Bijlage 1 - Investeringsnota Buiteneiland dd aug 2021.pdf

Buiteneiland IJburg

Investeringsnota: voorbereiding circulair landmaken

augustus 2021

2

Inhoudsopgave Samenvatting

1. 2.

3.

5

Inleiding en doel van de Investeringsnota De voorbereiding tot circulair landmaken

4.

Tijdelijke inrichting en beheer

17

4.1

17

Beheer werkterrein en openbare ruimte

7 5.

Planologische en juridische kaders en vergunningen

18

6.

Planning op hoofdlijnen

19

7.

Bijlagen

23

1.

Afstemming met stakeholders

24

2.

Raakvlakken met Strandeiland

26

Vergunningenoverzicht

28

9

2.1

Contouren Buiteneiland

9

2.2

Aanleg voorzieningen

9

2.3

Investeringsraming

12

2.4

Inkoop- en aanbestedingsstrategie

12

Circulair landmaken en duurzaamheid nader verklaard

13

3.

3.1

Wat is circulair landmaken?

13

Colofon

3.2

Maatregelen Duurzaamheid

15

3.3

Kaders toepassing herbruikbare grond

15

29

3

4

Luchtfoto landmaken IJburg Fase II, met de waterlijn van Buiteneiland als witte stippellijn.

Samenvatting Het college van Burgemeester en Wethouders (hierna: B en W) heeft in

De doorlooptijd voor de aanleg van de voorzieningen betreft de periode

september 2019 opdracht gegeven om voor Buiteneiland een Projectnota en een

2021-2024. In deze periode worden vergunningen aangevraagd, het contract

Investeringsnota op te stellen. In de Principenota is vastgelegd dat Buiteneiland

voorbereid en aanbesteed, en de aanleg gerealiseerd. Aansluitend hierop volgt

grotendeels wordt aangelegd met grond die vrijkomt bij bouwprojecten in

het circulair landmaken, waarbij de ruimte binnen de ringdijk wordt gevuld

Amsterdam. Met voorliggende Investeringsnota “voorbereiding circulair

en het landschap zich langzaam ontwikkelt. Het circulair landmaken heeft een

landmaken Buiteneiland” wordt aan de gemeenteraad gevraagd een krediet

doorlooptijd van 15 – 20 jaar.

beschikbaar te stellen voor de aanleg van voorzieningen die direct gerelateerd zijn aan het circulair landmaken Buiteneiland.

Het vigerende generieke bodembeleid biedt onvoldoende kaders om Buiteneiland aan te leggen met grond afkomstig uit Amsterdamse projecten.

De aan te leggen voorzieningen zijn in deze investeringsnota beschreven en

Onder de omgevingswet, die in werking treedt in 2022, kan echter van de

financieel onderbouwd en bestaan uit: de aanleg van een ringdijk, het vastleggen

generieke normen afgeweken worden, mits de milieurisico’s voldoende zijn

van de bodem binnen de ringdijk d.m.v. een 0,5 -1,0 meter dikke zandlaag, het

geborgd. De focus ligt hierbij met name op borging van de waterkwaliteit

uitdiepen van een vaargeul, de aanleg en inrichting van de zuidoever met het

in het IJmeer. Het benodigde gebiedsspecifiek beleid is in deze fase, het

vrijkomende slib, aanleg van een werkterrein voor de toekomstige keuring en

besluitvormingstraject, nog niet vastgesteld. Daarom gaan de gemeente

ontvangst van herbruikbare grond, aanleg van een toegangsdam en de aanleg

Amsterdam en Rijkswaterstaat de intentie met betrekking tot het gebiedsspecifiek

van een loswal en het verdiepen van de huidige bodem voor de aanvoer van

beleid vastleggen in een intentiebrief.

herbruikbare grond per schip. Bij de investeringsraming is tevens rekening gehouden met proces- en VAT-kosten en kosten voor tijdelijke maatregelen en tijdelijk beheer. De gemeente wil snel starten met het circulair landmaken, om twee redenen: 1.

Amsterdam wil zoveel mogelijk grond lokaal nuttig hergebruiken op een zo duurzaam mogelijke wijze. Buiteneiland is hiervoor het meest geschikt;

2.

Een deel van het sportprogramma van Strand- en Centrumeiland (5,5 hectare) wordt gerealiseerd op Buiteneiland, daarvoor moet tijdig terrein beschikbaar zijn.

5

6

De Markerwadden tijdens het landmaakproces: paden over dijken maken het landschap beleefbaar voor de recreant.

1. Inleiding en doel van de Investeringsnota

–

Een deel van het sportprogramma van Strand- en Centrumeiland (netto 5,5 hectare) wordt gerealiseerd op Buiteneiland. Met het besluit voor sportvelden

Het college van B en W van de gemeente Amsterdam heeft op 24 september

op Buiteneiland kan een groter woonprogramma (en de daarbij behorende-

2019 ingestemd met de Principenota voor Buiteneiland. Met een omvang van

grondopbrengsten) op Strand- en Centrumeiland worden gerealiseerd.

circa 42 hectare wordt Buiteneiland het laatste eiland van het eilandenrijk IJburg.

Om aan te sluiten op de sportbehoefte voor IJburg is een tijdige aanleg

In de Principenota is vastgelegd dat Buiteneiland grotendeels wordt aangelegd

van Buiteneiland nodig. De sportvelden worden daarbij met voorrang

met grond die vrijkomt bij bouwprojecten (verder te noemen: herbruikbare

gerealiseerd. Medio 2032 is de in gebruik name van de eerste sportvelden

grond) in Amsterdam. Het college van B en W heeft opdracht gegeven aan

op Buiteneiland voorzien om aan de sportbehoefte voor IJburg te kunnen

Grond en Ontwikkeling om voor Buiteneiland zowel een Projectnota als een

voldoen. De aanleg van de sportvelden zelf is geen onderdeel van deze

Investeringsnota op te stellen.

investeringsnota. Medio 2027 zal hiervoor een investeringskrediet worden aangevraagd.

De ontwikkeling van dit unieke eiland verloopt geleidelijk, een en ander afhankelijk van de jaarlijkse aanvoer van de herbruikbare grond. Het groene en

Buiteneiland wordt globaal in twee opeenvolgende fasen aangelegd:

natuurlijke karakter is het leidend principe voor de ontwikkeling van Buiteneiland.

1.

Allereerst wordt gestart met de aanleg van voorzieningen als voorbereiding

Er wordt o.a. ruimte gereserveerd voor sport, recreatie, cultuur en natuur

op het circulair landmaken. In deze fase wordt een ringdijk aangelegd alsook

voor Amsterdammers onder wie de inwoners van IJburg. Een kleinschalig

voorzieningen om herbruikbare grond aan te voeren en te verwerken. (zie

woningbouwprogramma is mogelijk, maar ondergeschikt bij de verdere

paragraaf 2). Deze fase duurt inclusief de technische voorbereiding en

planontwikkeling van Buiteneiland. De visie en ambitie voor Buiteneiland is

aanvraag van vergunningen circa 3 jaar;

uitgewerkt in de Projectnota Buiteneiland, die tezamen met deze Investeringsnota aan het Bestuur wordt voorgelegd.

2.

In de daaropvolgende fase, het circulair landmaken (zie paragraaf 3), wordt herbruikbare grond verwerkt tussen de eerder aangelegde ringdijk. Deze fase duurt circa 15 - 20 jaar. Gedurende deze fase vormt het landschap zich

De gemeente wil, om twee redenen, snel starten met de aanleg van Buiteneiland:

langzaam. In deze periode worden inrichtingsplannen ontwikkeld voor de

–

definitieve functies, waaronder de aanleg van het natte rietlandschap.

Amsterdam wil zoveel mogelijk grond lokaal nuttig hergebruiken op een zo duurzaam mogelijke wijze. Voorheen kon er grond lokaal worden hergebruikt in de Noorder IJplas. Dit project is inmiddels afgerond

Met deze Investeringsnota wordt aan de gemeenteraad gevraagd een krediet

waardoor nu veel herbruikbare grond verwerkt moet worden op locaties

beschikbaar te stellen voor de aanleg van voorzieningen (fase 1) als voorbereiding

buiten de gemeentegrenzen. Dat levert vaak langere transportafstanden

op het circulair landmaken, alsook een beperkt budget voor tijdelijk beheer

op en is daarmee minder duurzaam. Onderzoek naar verschillende nieuwe

en tijdelijke initiatieven. De kosten van het circulair landmaken (fase 2) worden

toepassingslocaties wijst uit dat Buiteneiland het meest geschikt is. Hierdoor

gefinancierd uit de reserve stedelijke bodemsanering en nazorg en maken daarom

kan de grond lokaal nuttig worden toegepast en wordt het gebruik van

financieel geen onderdeel uit van de Investeringsnota. De financiële paragraaf,

primaire grondstoffen beperkt;

die als geheime bijlage bij de raadsvoordracht (ook wel: het investeringsbesluit) met betrekking tot de investeringsnota is gevoegd, geeft een onderbouwing van de investeringen en van de risico’s.

7

8

De nieuwe contouren van Buiteneiland met de oude contouren in zwart gestippeld. Buitendijkse delen zijn groen gearceerd. Onderwaternatuur is geen onderdeel van de contour, en is blauw gearceerd.

2. De voorbereiding tot circulair landmaken

2.2 Aanleg voorzieningen Het Ingenieursbureau (IB) heeft een technisch definitief ontwerp (DO)

Deze paragraaf beschrijft de ligging van Buiteneiland in het IJmeer, de aanleg

opgesteld waarin de voorzieningen technisch nader zijn uitgewerkt. Tevens zijn

van verschillende voorzieningen als voorbereiding op het circulair landmaken

de uitvoeringskosten geraamd op basis van de Standaard Systematiek voor

alsook de financiële vertaling. In de inkoopstrategie, een bijlage bij de

Kostenramen (SSK-methodiek). Deze kosten zijn opgenomen in de Financiële

collegevoordracht, wordt de wijze van contracteren en aanbesteden beschreven.

Paragraaf, een geheime bijlage bij de raadsvoordracht (het investeringsbesluit)

Technisch gezien kan, 3 jaar na de aanleg van de ringdijk, gestart worden met het

met betrekking tot deze investeringsnota.

circulair landmaken.

2.1 Contouren Buiteneiland

De volgende voorzieningen worden aangelegd om het circulair landmaken mogelijk te maken, (zie onderstaande afbeelding):

Buiteneiland is al sinds het prille begin onderdeel van het eilandenrijk IJburg. Onderstaande schets betreft een impressie van het masterplan IJburg en is opgenomen in de Nota van Uitgangspunten IJburg uit 1995. Deze nota is in 1996 vastgesteld door de gemeenteraad. In de Projectnota Buiteneiland 2021 is de contour ten opzichte van het bestemmingsplan iets gewijzigd (ca. 42 ha) en is een optionele zoeklocatie voor onderwaternatuur aan de oostzijde van Buiteneiland opgenomen, zie afbeelding aan de linkerkant.

1. Aanleg van een ringdijk (zwarte lijn) en het vastleggen van de bodem binnen de ringdijk d.m.v. een 0,5-1,0 meter dikke zandlaag; 2. Aanleg van een werkterrein voor de toekomstige keuring en ontvangst van herbruikbare grond; 3. Aanleg van een toegangsdam voor de aanvoer van herbruikbare grond over land; 4. Aanleg van een loswal en het verdiepen van de huidige bodem voor de aanvoer van herbruikbare grond per schip; 5. Aanleg en inrichting van de zuidelijke oever, waarbij zoveel als mogelijk gebruik wordt gemaakt van slib dat vrijkomt bij de aanleg van de vaargeul. Deze investeringsnota richt zich op de voorzieningen die direct gerelateerd zijn aan het circulair landmaken. Daarom zijn de aanleg van het natte rietlandschap alsook de onderwaternatuur, aan de oostzijde van het Buiteneiland, geen onderdeel van deze investeringsnota. De werkwijze voor het aanleggen van bovengenoemde voorzieningen wordt hieronder toegelicht. In alle gevallen wordt voor de aanleg gebruik gemaakt van de zogenaamde “pannenkoekmethode”, waarbij zand in dunne lagen wordt aangebracht op de slappe bodem van het IJmeer. Deze methodiek is met succes toegepast bij alle voorgaande eilanden van IJburg.

Impressie van het masterplan IJburg in de Nota van Uitgangspunten IJburg uit 1995

9

10

Aanleg voorzieningen, met zichtbaar: werkterrein, werkdijken en loswal. Ten zuiden van het eiland wordt slib toegepast (2) dat vrijkomt bij het graven van een vaargeul (1) naar de loswal.

Vastleggen slappe waterbodem

als een breed zandlichaam met flauwe taluds. Dit is nodig om de stabiliteit van

De bodem van het IJmeer bestaat uit een dik holoceen pakket met slap

het zandlichaam te borgen. Het benodigde zand voor ringdijk, werkterrein en

materiaal. Om de bodem geschikt te maken voor de toekomstige verwerking van

toegangsdam is zogenaamd gebiedseigen zand. Dit is afkomstig uit het Marker-

herbruikbare grond wordt deze allereerst afgedekt met een 0,5 - 1,0 meter dikke

of IJsselmeergebied. Zowel vanuit civieltechnisch als milieuhygiënisch perspectief

zandlaag. De dikte volgt uit geotechnische berekeningen uit het technisch DO.

is toepassing van herbruikbare grond voor de ringdijk niet gewenst.

Aanleg ringdijk

Na een wachtperiode wordt de ringdijk in profiel gebracht en aan de buitenzijde

De ringdijk scheidt het watersysteem van Buiteneiland van het watersysteem

voorzien van stortsteen en worden maatregelen getroffen om oevernatuur te

van het IJmeer en krijgt in zijn definitieve vorm de status van primaire

ontwikkelen. Het omzetten van de ringdijk tot een primaire waterkering volgt pas

waterkering. Hiermee wordt eenzelfde bescherming gegarandeerd als bij de

later. Deze omzetting kan naar verwachting in 2026 uitgevoerd worden.

rest van het eilandenrijk IJburg. Deze scheiding van watersystemen is nodig om de waterkwaliteit van het IJmeer, zowel tijdens de aanleg als tijdens de

Het profiel voor een mogelijke uitwerking van de definitieve ringdijk is

gebruiksfase van Buiteneiland, te borgen. Deze uitwerking is het resultaat van

weergegeven in onderstaand figuur.

overleg met Rijkswaterstaat Midden Nederland. De ringdijk wordt aangelegd

11

bodemlijn

waterlijn

1. Stortsteensortering

2. Plaatselijk aanbrengen van rietwortelspecie +2,80 NAP

+2,30 NAP +1,30 NAP 1:3

-0,20 NAP

1:3

-0,40 NAP

Buitendijks

13 m

erin

werk d

1:4

-3,00 NAP

opw aard ijk

6m

1,5 m

3 m (var)

g to

t pri

mair e ke

ring

Binnendijks

Profiel voor een mogelijke uitwerking van de definitieve ringdijk. Met stippellijn is een suggestie voor de opwaardering tot een primaire kering aangegeven. De dijken van Buiteneiland worden vanaf de eerste fase gebruikt om de land-water grens te verrijken voor vissen en vogels.

Werkterrein, toegangsdam en loswal

2.3 Investeringsraming

Het werkterrein is nodig om in de fase “circulair landmaken” de herbruikbare

In de financiële paragraaf, geheime bijlage 1 bij deze Investeringsnota, zijn

grond te kunnen ontvangen en te verwerken binnen de ringdijk. Het werkterrein

alle investeringen uit paragraaf 2.2 (voorzieningen) en paragraaf 4 (tijdelijke

is zowel vanaf de loswal als de toegangsdam bereikbaar. Vanaf een zandlichaam

initiatieven en beheer) opgenomen. Omdat het circulair landmaken een lange

(werktitel ‘aorta’) kan de herbruikbare grond d.m.v. kranen met een lange giek

doorlooptijd kent, namelijk 15 – 20 jaar, is in de financiële paragraaf tevens een

worden verwerkt.

beperkt budget opgenomen voor tijdelijke initiatieven en het beheer voor de periode 2024-2029. De financiële paragraaf geeft ook inzicht in de exploitatie

De toegangsdam is nodig om de herbruikbare grond per vrachtwagen, via

van de Grondbank, deze exploitatie is echter financieel geen onderdeel van

het Strandeiland, aan te kunnen voeren. De toegangsdam wordt voldoende

deze nota. Tevens is in de investeringsraming een bedrag opgenomen voor de

breed aangelegd om bouwverkeer en bezoekersverkeer gescheiden te houden.

verwerving van de waterbodem. Met het Rijksvastgoedbedrijf en Rijkswaterstaat

Het zandlichaam voor de toegangsdam ligt direct naast het tracé van de

wordt de aankoop van de waterbodem uitgewerkt en geëffectueerd. De grenzen

toekomstige verbindingsbrug met Strandeiland. De studie voor de aanleg van

uit de koopakte (2009), zijn vrijwel gelijk aan de contouren van Buiteneiland.

deze verbindingsbrug is onderdeel van een later te nemen investeringsbesluit. De aanvoer van de herbruikbare grond gaat voor circa 70% per schip en voor 30%

2.4 Inkoop en aanbestedingsstrategie

per vrachtwagen over de toegangsdam.

Het Ingenieursbureau heeft voor de inkoop- en aanbesteding van de voorzieningen een inkoopstrategie opgesteld. De inkoopstrategie richt zich op

12

De loswal op Buiteneiland wordt circa 100 meter lang en is nodig voor het

de voorzieningen die direct gerelateerd zijn aan het circulair landmaken (zie ook

ontvangen van herbruikbare grond per schip. De loswal kan eventueel ook nog

paragraaf 2.2). De aanleg van het natte rietlandschap alsook de invulling van de

worden gebruikt voor de aanvoer van bouwmateriaal voor het Strandeiland. Het

onderwaternatuur, aan de oostzijde van het Buiteneiland, vormen geen onderdeel

slib dat vrijkomt bij het baggeren wordt gebruikt voor de ontwikkeling van (oever)

van deze investeringsnota en derhalve ook niet van deze inkoopstrategie.

natuur aan de zuidkant van Buiteneiland.

De inkoopstrategie is afgestemd met de Leadbuyer Fysiek en de Tenderboard van de gemeente Amsterdam. De inkoopstrategie en het verslag van de Tenderboard zijn een (geheime) bijlage bij de collegevoordracht. De aanbesteding wordt, gezien de verwachte hoogte van de aanneemsom, een Europese aanbesteding. Bij uitwerking van de inkoopstrategie wordt uitgegaan van een traditioneel bestek als contractdocument. Bij de gunningscriteria is, in vergelijking met de aanbesteding van landmaken Strandeiland, meer gewicht gegeven aan duurzaamheidsaspecten.

3. Circulair landmaken en duurzaamheid nader verklaard

De snelheid van de realisatie van Buiteneiland is grotendeels afhankelijk van de

Amsterdam wil een duurzame stad zijn, voor nu én voor de generaties na ons. Een

conjunctuur zal er veel grond worden aangeboden, in tijden van laagconjunctuur

groene, gezonde en welvarende stad voor iedereen die hier woont, werkt of op bezoek komt. Amsterdam wil in 2050 een circulaire stad zijn. In een circulaire stad wordt ervoor gezorgd dat grondstoffen en materialen worden hergebruikt en niet verloren gaan. Buiteneiland draagt hieraan bij door o.a. het circulair landmaken.

hoeveelheid grond die bij de Grondbank wordt aangeboden. In tijden van hoogzal dat aanzienlijk minder zijn. Er van uitgaande dat gezien de looptijd van het

project beide scenario’s zullen optreden, wordt gerekend met een gemiddelde

aanvoer van grond uit zowel het hoog- als het laagconjunctuurscenario. Voor de doorlooptijd van het circulair landmaken is 15 – 20 jaar jaar aangehouden.

Hierbij wordt grond, vrijkomend bij (bouw)projecten, hergebruikt en op een zeer nuttige en duurzame wijze toegepast, namelijk in het fundament van Buiteneiland.

3.1 Wat is circulair landmaken?

Vanuit de projecten in de gemeente wordt de grond deels per vrachtwagen (circa 30%) en deels per schip (circa 70%) aangeleverd op het gronddepot op Buiteneiland. In de meest voorkomende gevallen is deze grond al voorzien van

Met circulair landmaken wordt bedoeld dat Buiteneiland zoveel als mogelijk aan-

een milieuhygiënische kwaliteitsverklaring. Deze grond kan dan direct worden

gelegd wordt met herbruikbare grond. Hierdoor wordt geen beroep gedaan op

verwerkt binnen de ringdijk. In de (uitzonderlijke) gevallen dat de grond nog

natuurlijke grondstoffen, bijvoorbeeld zand uit het Marker- en IJsselmeergebied.

niet gekeurd is, maar er wel de verwachting is dat deze voldoet, wordt de grond

Door bouwactiviteiten dreigt zand in de loop van deze eeuw een schaarse grond-

op het gronddepot op Buiteneiland gekeurd. Als uit de definitieve classificatie

stof te worden. Daarnaast worden transportafstanden beperkt door grond uit

blijkt dat de grond aansluit bij de kwaliteit en functie die de bodem heeft voor

Amsterdam toe te passen. Dit leidt tot minder uitstoot van CO2 en de herbruik-

de beoogde toepassing, kan deze grond vervolgens worden verwerkt. Als uit

bare grond komt vrij bij de vele projecten die de gemeente in uitvoering heeft. Er

de definitieve classificatie blijkt dat de grond niet geschikt is voor de beoogde

komt hierbij ook grond vrij die minder geschikt is voor hergebruik binnen andere

toepassing, dan wordt deze afgevoerd naar een locatie die wel aansluit bij

bouwprojecten, zgn. “overtollige grond”. Dit betreft meestal kleiige of venige

de kwaliteit en functie die de bodem heeft of naar een erkend verwerker. De

grond met matige eigenschappen in relatie tot ontwatering en zettingsgedrag. Bij

verwachting is dat laatstgenoemde situatie zelden optreedt. Het werkterrein

de aanleg van Buiteneiland kan deze “overtollige” grond nuttig worden herge-

wordt als gronddepot ingericht met verblijfsruimten en bouwkeet. Ook een

bruikt. Dit levert een kostenvoordeel op. De kosten voor aanschaf van primair

weegbrug maakt onderdeel uit van de inrichting van het depot. Nadat de

materiaal kunnen worden bespaard. Anderzijds wordt bij de afzet van deze grond

benodigde vergunningen voor de inrichting zijn verkregen kan de aanvoer

bespaard op transport- en verwerkingskosten. De kosten die gemaakt zouden

van herbruikbare grond per as van start gaan. Zodra de loswal is vergund en

moeten worden bij traditioneel landmaken, komen gemeentebreed globaal uit op

gerealiseerd kunnen partijen herbruikbare grond per schip worden aangeleverd

€ 65 tot € 70 miljoen (uitgaande van aankoop en verwerken primair zand en het

en overgeslagen.

voorkomen van stortkosten herbruikbare grond buiten de gemeente). De kosten voor het circulair landmaken (exploitatie gronddepot en verwerken herbruikbare grond) komen uit op circa € 41,7 miljoen.

13

14

Natuurontwikkeling langs de de Noorder IJplas: in het landmaakproces is ruimte voor natuurontwikkeling.

3.2 Maatregelen Duurzaamheid

3.3 Kaders toepassing herbruikbare grond

Om de gemiddelde temperatuurstijging op aarde in te perken moeten de CO2-

Het huidige kader voor het gebruik van grond is het Besluit Bodemkwaliteit

uitstoot teruggebracht worden. Daarom heeft Amsterdam de ambitie in 2030

(verder BBK). In de toekomst zal het BBK deels overgaan naar de Omgevingswet

haar CO2-uitstoot met 55% en in 2050 met 95% te verminderen in vergelijking

(verder OW). De regelgeving zelf zal echter inhoudelijk slechts beperkt

met de uitstoot in 1990 (zie Routekaart Amsterdam klimaatneutraal op www.

veranderen. Omdat de nieuwe regelgeving nog niet is vastgesteld, is de

amsterdam.nl). De ambitie voor het eiland is om op zijn minst zelfvoorzienend

onderstaande beschouwing gebaseerd op het BBK. Daarbij is wel geverifieerd

(liefst energieleverend) op het gebied van energie te zijn.

dat er geen essentiële wijzigingen voortkomen uit de Omgevingswet. Naar

Concreet zijn de volgende maatregelen en ambities voorzien tijdens het circulair

verwachting treedt de Omgevingswet in 2022 in werking en zal pas vanaf 2024

landmaken:

herbruikbare grond worden toegepast. De circulaire aanleg van Buiteneiland zal

a. Duurzame en slimme bouwlogistiek

dus onder het regime van de Omgevingswet plaatsvinden.

Bouwverkeer per vrachtwagen is de grootste verkeersstroom in de stad en heeft

Op dit moment is er veel belangstelling voor PFAS. Het Rijk heeft een Tijdelijk

ook de meeste impact op de leefbaarheid van de stad. Een gunningscriterium

Handelingskader (THK) opgesteld. De Gemeente Amsterdam heeft lokale

(in de gemeente Amsterdam) bij aanbestedingen is dan ook zoveel als mogelijk

beleidsregels voor toepassen op landbodem opgesteld. De verwachting is dat in

bouwlogistiek over water. Deze ambitie wordt bij Buiteneiland waargemaakt

2021 PFAS wordt genormaliseerd en wordt opgenomen in het BBK.

door circa 70% van de grondtransporten per boot via de loswal aan te leveren aan Buiteneiland. Deze loswal kan tevens worden gebruikt voor aanvoer van

In het BBK wordt bepaald in welke situaties secundaire grond en bagger mag

bouwmaterialen voor Strandeiland.

worden toegepast (artikel 35). Dit is een limitatieve opsomming die moet

b. Schone mobiele en geluidsarme werktuigen

regelen dat de van elders vrijkomende grond ook daadwerkelijk nuttig wordt toegepast. Het BBK reguleert de toepassing van grond en bagger op land- en

Amsterdam heeft als ambitie om te werken met zoveel mogelijk uitstootvrije

waterbodem. Voor toepassing op landbodem is de gemeente bevoegd gezag

bouwwerktuigen of bouwwerktuigen met een schone emissienorm (Actieplan

en voor toepassing op waterbodem is de waterkwaliteitsbeheerder bevoegd

Schone Lucht; oktober 2019). Voor het materieel op het gronddepot is deze norm

gezag. Het dempen van oppervlaktewater is door een omissie niet als nuttige

uitgangspunt.

toepassing opgenomen in het Besluit bodemkwaliteit. Deze omissie wordt onder

c. Tijdelijke zonnevelden

de Omgevingswet hersteld.

Onderzocht wordt of een tijdelijk drijvend zonnepanelenveld van circa 2 hectare

In het geval van het IJmeer is Rijkswaterstaat bevoegd gezag omdat het IJmeer

kan worden aangelegd binnen de ringdijk met als doel als doel om energie

bij ministeriele regeling als Rijkswater is aangewezen. Als Buiteneiland boven

te leveren aan de in te zetten werktuigen en andere voorzieningen op het

water komt en de ringdijk status heeft van primaire waterkering, zal het eiland

gronddepot. Deze ambitie vraagt om een nadere studie waarvan de resultaten

worden overgedragen aan de gemeente waarmee de gemeente bevoegd gezag

op dit moment nog niet bekend zijn. De kosten voor aanleg van een tijdelijk

wordt.

zonneveld zijn geen onderdeel van deze investeringsnota.

15

Toepassingskaders

3.

Het BBK biedt drie verschillende mogelijkheden voor toepassing van grond en

Het BBK biedt ook de mogelijkheid tot gebiedsspecifiek beleid. Daarmee kan

bagger:

van de generieke normen afgeweken worden, mits de milieurisico’s (zowel in

Gebiedsspecifiek beleid

aanleg- als gebruiksfase) voldoende zijn geborgd. De focus ligt hierbij vooral 1.

Generiek beleid

op borging van de waterkwaliteit in het IJmeer. De risico’s en de eventueel

Generiek beleid bestaat uit algemene regels die altijd kunnen worden toegepast.

te treffen maatregelen moeten met een uitgebreide risicoanalyse inzichtelijk

Een belangrijke randvoorwaarde voor generiek beleid is dat de toegepaste

worden gemaakt. Het uitgewerkte beleid moet zowel door gemeente Amsterdam

grond net zo schoon of schoner moet zijn dan de ontvangende waterbodem.

alsook het Rijk/RWS worden vastgesteld volgens de procedure van art 3.4 van

Uit recent uitgevoerd bodemonderzoek blijkt dat de waterbodem ter plaatse

de Algemene wet Bestuursrecht. Daarmee is inspraak en beroep geborgd. RWS

van Buiteneiland grotendeels schoon is. Dat betekent dat volgens het generieke

heeft zijn medewerking toegezegd om samen met de gemeente Amsterdam en

beleid alleen volledig schone grond en bagger mag worden toegepast die

de Omgevingsdienst de randvoorwaarden voor het gebiedsspecifiek beleid nader

voldoet aan de achtergrondwaarde. In Amsterdam voldoet slechts ca 30% van

te verkennen.

de vrijkomende grond aan dat criterium. Dat wil zeggen dat het generiek beleid onvoldoende kader biedt om Buiteneiland circulair aan te leggen met grond

Onder de omgevingswet is het instrument Gebiedsspecifiek beleid verdwenen,

afkomstig uit Amsterdamse projecten.

maar is het wel mogelijk om hetzelfde via een maatwerkvoorschrift te reguleren. Voor het project Buiteneiland is gezien bovenstaande gekozen gebiedsspecifiek

16

2.

Grootschalige bodemtoepassing (GBT)

beleid onder de Omgevingswet vorm te geven middels maatwerkvoorschrift.

Binnen het BBK bestaat ook de mogelijkheid van de GBT. Bij deze mogelijkheid

Aangezien het beleid zelf nog niet is vastgesteld gaan de gemeente Amsterdam

kan ook licht verontreinigde grond worden toegepast tot maximaal klasse

en Rijkswaterstaat de intentie met betrekking tot het gebiedsspecifiek beleid

Industrie. Daarmee zou de Amsterdamse ambitie waargemaakt kunnen worden en

vastleggen in een intentiebrief.

de grondbalans zo goed als sluitend gemaakt kunnen worden. De GBT is echter alleen in specifieke gebruikssituaties mogelijk. Dit betekent dat Buiteneiland slechts gedeeltelijk (met name de waterkering en het natuurdeel) als GBT kan worden gezien.

4.Tijdelijke inrichting en beheer

haar werknemers. Het terrein is in deze fase niet toegankelijk voor publiek. Als medio 2024 de Grondbank start met het daadwerkelijk circulair landmaken gaat

Gezien de lange doorlooptijd van het project is gekozen voor een fasering in

het beheer van het gebied over naar de Grondbank. De Grondbank start met

zowel aanleg als inrichting. Er wordt gestart met het aanbrengen van herbruikbare

het opvullen van het westelijke deel van Buiteneiland en op de ringdijk kunnen

grond op de westelijke helft van het eiland. Dit omdat het westelijke deel de

de eerste tijdelijke initiatieven worden gerealiseerd. Op het moment dat de

meest geschikte locatie is voor de realisatie van de sportvelden. De verwachting is

gemeente een deel van het terrein voor het publiek in de openbaarheid brengt, is

dat tijdelijke en definitieve functies zich later in de tijd geleidelijk op Buiteneiland

zij ook verantwoordelijk voor een veilige situatie en het beheer en onderhoud. In

gaan vestigen.

de financiële paragraaf is rekening gehouden met een beperkt budget voor zowel de inrichting van de tijdelijke openbare ruimte (b.v. de route naar het uitkijkpunt),

Belangrijke opgave is om het project vanaf het begin goed op de kaart zetten bij

als een beheer- en onderhoudsbijdrage gedurende de periode 2024 – 2029.

de omgeving en hiermee de identiteit van het Buiteneiland te versterken. Met het realiseren van bijzondere (tijdelijke) locaties gaat het projectteam publiek actief betrekken en nieuwsgierig maken en verbinden met het gebied. Er zijn veel mogelijkheden voor tijdelijke activiteiten. Er is tijd en ruimte om te innoveren, experimenteren en tijdelijke initiatieven een plek te geven. Denk hierbij aan uitkijkpunten, terras, tijdelijke kunstroute en tijdelijke moes- of

17

schooltuinen. Er wordt gedacht aan een cultureel gebiedsregisseur die het proces van selectie tot realisatie kan begeleiden en inspirator is voor initiatiefnemers. Al deze initiatieven zullen door middel van participatie tot stand komen. Ook het definitieve programma komt tot stand door middel van participatie. De gemeente wil het programma van het eiland samen met de Amsterdammers vormgeven. In de financiële paragraaf is een stelpost opgenomen voor tijdelijke activiteiten voor de komende jaren. Analoog aan Strandeiland zijn er eenheidsprijzen en referentiebeelden opgenomen zodat er een beperkt budget beschikbaar is voor het realiseren van tijdelijke functies.

4.1 Beheer werkterrein en openbare ruimte De aannemer die vanaf medio 2022 de voorzieningen als voorbereiding op het circulair landmaken aanlegt, is binnen de werkgrenzen primair verantwoordelijk voor het beheer, de toegankelijkheid en handhaving van de veiligheid voor Voorbeelden voor een tijdelijke inrichting met kunst en natuurbeleving.

5. Planologische en juridische kaders en vergunningen

Buiteneiland in Omgevingsvisie 2050 In 2022 treedt zover nu bekend naar verwachting de Omgevingswet in werking.

18

Het aanleggen van de ringdijk, toegangsdam en werkterrein, kan worden

Het gebiedsspecifieke toetsingskader uit de Nota Bodembeheer – nu nog

gerealiseerd binnen het vigerende planologische kader. Nog in 2021 zal gestart

zonder Buiteneiland – wordt via het overgangsrecht automatisch onderdeel

worden met de aanvraag van de benodigde vergunningen zodat er medio 2022

van het ‘tijdelijke deel van het Omgevingsplan’. Wanneer het Omgevingsplan

gestart kan worden met de eerste werkzaamheden. De verdere ontwikkeling van

van Amsterdam definitief wordt, komt dit gebiedsspecifieke toetsingskader

Buiteneiland zal onder de Omgevingswet mogelijk worden gemaakt. Vanaf 2022

er als maatwerkregel in te staan. De omzetting van het tijdelijke deel van het

zal de planvorming hiervoor worden opgepakt.

Omgevingsplan naar het definitieve deel van het Omgevingsplan wordt door de

Om te komen tot een nieuw juridisch planologisch kader zou normaliter

gemeenteraad vastgesteld.

in 2021 gestart worden met een Milieu Effect Rapportage (MER) en een

Om deze maatwerkregels in de toekomst gemotiveerd in het Omgevingsplan

bestemmingsplan. Echter, door de invoering van de Omgevingswet (Ow;

op te kunnen nemen, wordt de aanleg van Buiteneiland opgenomen in de

verwacht op 1 januari 2022) is het niet haalbaar om deze producten nog dit jaar in

Omgevingsvisie. Het circulair aanleggen van het eiland met herbruikbare grond

procedure te krijgen. De gebiedsontwikkeling van Buiteneiland moet anticiperen

past goed in het voornemen van de gemeente om zo duurzaam mogelijk om

op de invoering van deze nieuwe wetgeving. Het huidige bestemmingsplan wordt

te gaan met secundaire grondstoffen en het gebruik van primaire stoffen te

van rechtswege opgenomen in Omgevingsplan Amsterdam.

beperken. De Omgevingsvisie is al in een vergevorderd stadium, verwachting is

Maatwerkvoorschrift: gebiedsspecifiek bodembeleid

dat deze nog in 2021 bestuurlijk wordt vastgesteld.

Bij de aanleg van Buiteneiland wordt grond gebruikt die vrijkomt bij Amsterdamse

Vergunningen

(bouw)projecten. Het generieke kader van het Besluit Bodemkwaliteit (BBK) biedt

Voor de start uitvoering zullen de benodigde vergunningen en toestemming

onvoldoende kader om Buiteneiland circulair aan te leggen met grond afkomstig

verkregen moeten worden. Waarvan de belangrijkste zijn: een watervergunning

uit Amsterdamse projecten. Om invulling te kunnen geven aan de ambitie om

voor de aanleg van de ringdijk en het landmaken, een omgevingsvergunning

land te maken met herbruikbare grond, is het noodzakelijk om specifiek voor

voor aanleg van de diverse objecten (ringdijk, zanddam, loswal, een

Buiteneiland gebiedsgericht bodembeleid te maken. De gemeente Amsterdam is

omgevingsvergunning voor de inrichting van de Grondbank (gronddepot) en

samen met het bevoegd gezag (Rijkswaterstaat) in gesprek om de mogelijkheden

toestemmingen in het kader van de Wet Natuurbescherming voor de aanleg van

hiertoe samen te verkennen. Onderzocht wordt of het mogelijk is om via een

de ringdijk en het landmaken. Een overzicht van de vergunningen is opgenomen

maatwerkvoorschrift gebiedsgericht bodembeleid voor Buiteneiland vorm te

in bijlage 4.

geven. Dit beleid is een randvoorwaarde om herbruikbare grond toe te kunnen passen.

6. Planning op hoofdlijnen

Gebiedsspecifiek beleid Na ingang van de Omgevingswet wordt door Rijkswaterstaat gebiedsspecifiek

In onderstaande planning zijn de belangrijkste activiteiten opgenomen tot en

beleid opgesteld en vastgesteld door middel van zogenaamde

met het einde van de gebiedsontwikkeling tussen 2040 en 2045. De nadruk is

maatwerkvoorschriften (zie paragraaf 3.3.).

hierbij gelegd op de periode tot aan ingebruikname van de eerste sportvelden medio 2032. Voor realisatie van de sportvelden en aanverwant programma

Aanleg voorzieningen als voorbereiding op het circulair landmaken

wordt te zijner tijd meerdere investeringsbesluiten aan het Bestuur voorgelegd.

Als basis voor deze Investeringsnota heeft het IB het Definitief Ontwerp

Deze investeringsbesluiten volgen op een fase 3 ontwerp: het Landschapsplan.

opgesteld. Dit ontwerp wordt vertaald in een aantal bestekken en contracten. De

In het landschapsplan worden de hoofdlijnen die met het Ruimtelijk Frame zijn

benodigde vergunningen (zie bijlage 3) worden aangevraagd. Na vaststelling van

vastgelegd in de Projectnota (fase 2 product) tot een overall-ontwerp uitgewerkt.

de investeringsnota volgt de eerste aanbesteding voor de aanleg van de ringdijk,

Vaststellen Projectnota en voorliggende Investeringsnota.

toegangsdam, bodemstabilisatie en werkterrein. Na gunning kan dan medio 2022 gestart worden met de uitvoering van deze werkzaamheden. Na vaststelling

De concept Projectnota is in november 2020 door het college vrijgegeven voor

van het Omgevingsplan en Omgevingseffectenrapportage volgt de tweede

inspraak. De reacties op de concept Projectnota zijn verwerkt in een Nota van

aanbesteding: de aanleg van de laad-en loswal en het uitgraven van de vaargeul.

Beantwoording en verwerkt in de Projectnota. De aangepaste Projectnota en de

Deze werkzaamheden zijn afgerond voordat de Grondbank start met het vullen

Investeringsnota worden in derde kwartaal 2021 aangeboden voor bestuurlijke

van Buiteneiland met herbruikbare grond. Het omzetten van de ringdijk tot een

besluitvorming. Het college wordt gevraagd om de Projectnota vast te stellen en

primaire waterkering is ook opgenomen in de investeringsraming. Deze omzetting

in te stemmen met het ter besluitvorming van de Investeringsnota voorleggen

kan naar verwachting in 2026 uitgevoerd worden.

aan de gemeenteraad. In het derde / vierde kwartaal 2021 volgt vaststelling van de Investeringsnota in de gemeenteraad.

Juridisch planologisch kader De aanleg van de ringdijk, toegangsdam, bodemstabilisatie en werkterrein worden op basis van het vigerende Bestemmingsplan en MER uitgevoerd. Voor alle overige werkzaamheden wordt een nieuw Omgevingsplan en een Omgevingseffectenrapportage opgesteld (zie ook paragraaf 5).

19

BUITENEILAND

2021 Project- en Investeringnota Landmaken vastgesteld

2022

2023

Ingangsdatum Omgevingswet

2024

2025

Start Landmaken met herbruikbare grond

2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033-2045

2045-2050

In gebruikname sportvelden

MIJLPALEN

Technische Voorbereiding

Aanbesteding

Juridisch Planologisch voor Conditioneringsfase

Vergunnigen

Conditioneringfase Ringdijk, zanddam, werkterrein

20

Realisatie ringdijk, werkterrein, zanddam

Juridisch Planologisch voor Uitvoeringsfase Landmaken

Omgevingsplan

Gebiedsspecifiek beleid voor Uitvoeringsfase Landmaken

Maatwerkvoorschriften

Landmaken met herbruikbare grond Realiseren Sportprogramma en infra t.b.v. sport

Landmaken met Herbruikbare grond – indicatieve doorlooptijd 15 tot 20 jaar

Realisatie sportprogramma

Afronden gebiedsontwikkeling op werkterrein Grondbank

Tijdelijk en definitief Programma

Afronden ge gebiedsontwik. biedsontwik

Gedurende de ontwikkeling van Buiteneiland wordt de invulling van het tijdelijk en het definitief programma met de Amsterdammers bedacht middels participatie. Besluitvorming over het programma vindt plaats middels deel-investeringsbesluiten (per fase)

Indicatieve planning op hoofdlijnen Buiteneiland (dd. Juni 2021). Snelheid Landmaken wordt grotendeels bepaald door aanbod herbruikbare grond NB: de tijdschaal in deze planning varieert. Na 2032 is de tijdschaal gecomprimeerd.

Circulair landmaken: fase 1 – locatie sportvelden Eind 2024 kan de Grondbank starten met het vullen van Buiteneiland met herbruikbare grond. De grond voor de sportvelden wordt in 2030 opgeleverd, waarna het inrichten van de sportvelden van start kan gaan. De eerste sportvelden worden medio 2032 in gebruik genomen.

Circulair landmaken: overige fases en afronding gebiedsontwikkeling De snelheid van de realisatie van Buiteneiland is afhankelijk van de hoeveelheid grond die de Grondbank krijgt aangeboden. In tijden van hoogconjunctuur zal er veel grond worden aangeboden, in tijden van laagconjunctuur zal dat aanzienlijk minder zijn. Er van uitgaande dat gezien de looptijd van het project beide scenario’s zullen optreden, wordt gerekend met een gemiddelde aanvoer van grond uit zowel het hoog- als het laagconjunctuurscenario. De doorlooptijd van het circulair landmaken wordt geschat op 15 – 20 jaar. Het eiland zou met deze schatting uiterlijk 2045 volledig gevuld kunnen zijn. De gebiedsontwikkeling loopt zoveel als mogelijk gelijk op met de oplevering van de deelgebieden. 21

22

IJmeer met zicht op Amsterdam

7. Bijlagen 1.

Afstemming met stakeholders

2.

Raakvlakken met Strandeiland

3.

Vergunningenoverzicht

23

1. Afstemming met stakeholders Inleiding

De provincie is bevoegd gezag ten aanzien van de vergunning Wet Natuurbescherming. Bij de aanleg van IJburg 1 en Strand-en Centrumeiland zijn

Voor de project- en investeringsnota is een uitgebreide stakeholdersanalyse

reeds natuurcompenserende maatregelen getroffen in de vorm van de aanleg

uitgevoerd. Hierbij zijn de volgende belangrijke stakeholders verkend:

van mosselbanken. Nagegaan wordt of er aanvullende ecologische maatregelen

Rijkswaterstaat

24

Provincie

getroffen moeten worden voor Buiteneiland.

Rijkswaterstaat Midden-Nederland (hierna RWS) is o.a. verantwoordelijk voor

Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied

onderhoud en beheer van het water binnen het IJsselmeergebied en daarom een

De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) is het bevoegd gezag

belangrijke stakeholder. Na vaststelling van de Principenota (najaar 2019) is het

in Amsterdam op het gebied van de Wet Bodembescherming en het Besluit

contact met RWS Midden-Nederland verder geïntensiveerd tot een 4-wekelijks

Bodemkwaliteit. Zij geeft advies, verleent vergunningen, en handhaaft op deze

overleg. In dit overleg wordt RWS betrokken bij het ontwerp Buiteneiland: de

wet en het besluit. De OD NZKG is een belangrijke schakel in het ontwikkelen

waterkeringen, het cyclisch landmaken en de buitendijkse natuur. RWS is het

van gebiedsspecifiek beleid. Zij adviseert en toetst of het voorgestelde

bevoegd gezag voor het afgeven van vergunningen en ontheffingen, die nodig

gebiedsspecifiek beleid voldoet aan de vigerende wet- en regelgeving met het

zijn bij de aanleg van Buiteneiland. Daarnaast is RWS betrokken bij de overdracht

oog op de Omgevingswet. Op het moment is Buiteneiland gelegen binnen

van het beheer van het areaal aan de gemeente Amsterdam alsook

de waterkaart van Rijkswaterstaat, daarmee is Rijkswaterstaat het bevoegd

bij de overdracht van het beheer van de waterkeringen aan AGV. Voor de

gezag. Wanneer het land boven water komt, en het dus landbodem betreft,

ontwikkeling van nieuw gebiedsspecifiek bodembeleid voor Buiteneiland is RWS

en de primaire waterkering is gerealiseerd, kan het bevoegd gezag worden

een belangrijke partner van Amsterdam (en de Omgevingsdienst).

overgedragen aan de OD NZKG.

Waternet en Waterschap AGV

Stichting Natuurmonumenten

Met Waternet/AGV is 4-wekelijks overleg in relatie met IJburg-brede

Natuurmonumenten is eigenaar van de IJdoorn: een buitendijkse polder bij

onderwerpen. De afgelopen periode heeft met name overleg plaatsgevonden

Durgerdam, ten Noorden van Buiteneiland. Natuurmonumenten is daarom

over het ontwerp en beheer van de waterkeringen. Ook voor de definitieve

stakeholder vanuit de omgeving, maar ook vanuit de wens om in Nederland

inrichting van het watersysteem is Waternet onze gesprekspartner.

nieuwe natuur te creëren. In de meerjarenvisie van de stichting is ervoor gekozen om de komende jaren geen gemeenschappelijke beheerprojecten en gemeenschappelijke educatieve projecten te doen met gemeenten. Natuurmonumenten zal dus geen beheerdersrol op zich nemen, maar is absoluut bereid om te adviseren en mee te denken met de ontwikkelingen van Buiteneiland.

Overige stakeholders De projectorganisatie Buiteneiland is naast bovengenoemde overheidsorganisaties met vele andere stakeholders in gesprek om hen te informeren over de plannen van de gemeente Amsterdam voor Buiteneiland. Uit deze gesprekken komen logischerwijs vragen, opmerkingen en suggesties die de projectorganisatie mee heeft genomen bij de uitwerking van het Plan Buiteneiland. Er is de afgelopen maanden o.a. gesproken met de volgende stakeholders: Staatsbosbeheer, Stadscuratorium Amsterdam, Kunst op IJburg, Natuurlijk IJburg, direct omwonenden etc.

25

2. Raakvlakken met Strandeiland

Participatie: De ervaringen zoals opgedaan bij het Strandeiland worden meegenomen voor Buiteneiland. Ook vindt er afstemming plaats over de

De ontwikkelingen op Strandeiland en Buiteneiland hebben veel met elkaar te

verschillende participatietrajecten zodat wordt voorkomen dat deze door elkaar

maken. De eilanden worden verbonden door een brug en ontwikkelingen vinden

heen gaan lopen.

gelijktijdig plaats. Daarom is het belangrijk dat de projectteams regelmatig afstemmen over de verschillende raakvlakken tussen de projecten. Over in ieder

Programma: Zowel ten aanzien van tijdelijk als definitief programma vindt er

geval onderstaande raakvlakken wordt door beide projectteams met elkaar

afstemming plaats tussen de twee ontwikkelgebieden. Voor het uitvoeren van het

afgestemd:

in 2019 vastgestelde Stedenbouwkundig plan Strandeiland is het noodzakelijk om 5,5 hectare aan formele sportvelden en maximaal 500 woningen op Buiteneiland

Juridisch planologisch: Tussen beide eilanden zit een sterke ruimtelijke relatie.

te realiseren. Buiteneiland en Strandeiland zijn ook qua woningbouw met elkaar

Dit vraagt stedenbouwkundig om een integrale aanpak. De uitwerkingen daarvan

verbonden. Mogelijke reductie van woningen op Buiteneiland kan wellicht

zullen uiteindelijk haar weerslag krijgen in de juridisch-planologische vormgeving

gecompenseerd worden met extra woningen op Strandeiland. Hiervoor is nader

van de plannen voor Buiteneiland.

onderzoek nodig. Maar ook zal er afstemming plaatsvinden over het definitieve programma – en dan met name gericht op (maatschappelijke) voorzieningen,

26

Bouwlogistiek en uitvoering: Voor de bouwlogistiek is de te maken loswal

horeca, educatie, kunst, cultuur en sport – met als doel de twee gebieden goed

Buiteneiland van belang. Een deel van de bouwmaterialen voor Strandeiland zal

op elkaar aan te laten sluiten en elkaar te laten versterken en zo te komen tot een

aangevoerd worden via deze loswal.

divers aanbod.

Duurzaamheid: Zowel Strandeiland als Buiteneiland heeft hoge duurzaamheids-

Uitvoering/bouwlogistiek: De afronding van de gebiedsontwikkeling van

ambities en er zijn veel raakvlakken om hier gezamenlijk in op te trekken,

Strandeiland en Buiteneiland brengt veel verkeersbewegingen over de weg en

waaronder onderzoeken van aansluiten van Buiteneiland op het lokale bronnennet

het water met zich mee. De logistiek zal erop gericht zijn om bij de aanleg van

van Strandeiland, samenwerking rondom realisatie van zonnevelden en ook op

Buiteneiland overlast op het dan al deels bewoonde Strandeiland zoveel mogelijk

grootstedelijk niveau wordt er gekeken naar wind in het IJmeer waarbij Buiten-

te voorkomen. Ook de overlast voor de beroeps- en recreatiescheepvaart dient

eiland en Strandeiland gezamenlijk een bijdrage leveren naar de nog lopende

zoveel mogelijk te worden beperkt. De loswal op Buiteneiland kan mogelijk ook

onderzoeken.

dienstdoen om bouwmaterialen voor Strandeiland aan- en af te voeren. Ook zal het BLVC-kader van Strand- en Centrumeiland op het Buiteneiland van toepassing

Juridisch planologisch: Tussen beide eilanden zit een sterke ruimtelijke relatie.

zijn.

Dit vraagt stedenbouwkundig om een integrale aanpak. De uitwerkingen daarvan zullen uiteindelijk haar weerslag krijgen in de juridisch-planologische vormgeving

Openbaar Vervoer: De afstemming van openbaar vervoer richt zich met name

van de plannen voor Buiteneiland.

op het bepalen van de meest optimale locatie voor de (eind)halte van de HOVbussen, inclusief een elektrisch oplaadpunt.

Waterrecreatie: De behoefte aan waterrecreatie is in dit waterrijke gebied logischerwijs groot. Tussen Strandeiland, Buiteneiland, de overige eilanden van IJburg en Zeeburgereiland vindt afstemming plaats om de verschillende vormen van watersport optimaal, evenredig en veilig te verdelen over het gebied in samenhang met bestaande en nieuw te creëren natuur. Dit gebeurt in het kader van het Programma Waterrecreatie en Ecologie IJburg en Zeeburgereiland. Duurzaamheid: Zowel voor Strandeiland als Buiteneiland zijn de kansen voor duurzaam bouwen groot en daarmee de duurzaamheidsambities hoog. Er zijn veel mogelijkheden om hier gezamenlijk in op te trekken, waaronder het onderzoeken van aansluiten van Buiteneiland op het lokale warmte- en koudesysteem (WKO) van Strandeiland en samenwerking rondom realisatie van velden met zonnepanelen.

27

3. Vergunningenoverzicht

De vergunning in het kader van de Wet Natuurbescherming is met name gericht op twee elementen: compensatie van ecologische waarde en uitstoot van

Voor het realiseren van de voorzieningen als voorbereiding op het circulair

stikstofoxiden (NOx) door inzet van materieel. De compensatie van ecologische

landmaken zijn onderstaande vergunningen nodig:

waarde is reeds gerealiseerd in de vorm van kunstmatige mosselbanken in de baai van IJburg. De daar gemeten biomassa is dusdanig groot dat de gerealiseerde

• Watervergunning

mosselbanken volstaan voor ontwikkeling van geheel IJburg-2, waaronder Buiten-

• Omgevingsvergunning

eiland. Daarnaast wordt jaarlijks een vogelmonitoring gehouden om te volgen

• Vergunning Wet Natuurbescherming

welke volgelsoorten foerageren op de mosselbanken.

• Ontgrondingsvergunning De vergunning voor de uitstoot van NOx is een belangrijk onderdeel en de Een belangrijk onderdeel van de Watervergunning is het uitvoeren van een toets

rapportage is eerder dit jaar reeds indicatief onderzocht en zal naar aanleiding

aan de Kaderrichtlijn Water (KRW), de BPRW-toets. Hiermee wordt bepaald in

van het DO nader uitgewerkt worden.

hoeverre de ontwikkeling van het eiland een (negatieve) invloed heeft op de

28

ambities uit het KRW. Alle negatieve invloeden moeten gecompenseerd worden.

De Ontgrondingsvergunning is van belang voor het realiseren van de vaargeul

Het plan zoals beschreven in dit DO heeft belangrijke elementen om ecologische

aan de noordzijde van Buiteneiland. Op dit moment wordt er nog milieukundig

waarde aan het Markermeer toe te voegen. De BPRW-toets kan pas tussen

onderzoek uitgevoerd om de milieuklasse van het slib te bepalen. Dit is een

december en januari definitief worden opgesteld vanwege nog uit te voeren

belangrijk onderdeel van de ontgrondingsvergunning.

veldonderzoek waarbij de ecologische waarde van de huidige waterbodem wordt bepaald. Een Omgevingsvergunning is een vergunning voor het bouwen van een bouwwerk en/of een vergunning voor bedrijfsactiviteiten op Buiteneiland. In de vergunning moet de opdrachtgever o.a. aantonen hoe zij het bouwwerk constructief opricht en dat het voldoet aan de normen. Maar ook hoe mogelijke hinder voor mens en milieu kan worden beperkt.

29

Colofon Investeringsnota Buiteneiland Amsterdam, augustus 2021. Deze investeringsnota is opgesteld door Gemeente Amsterdam met bijdragen van Grond en Ontwikkeling, Ingenieursbureau, Verkeer en Openbare Ruimte, Projectmanagementbureau, Ruimte en Duurzaamheid. Voorblad: Schets locatie Buiteneiland in het IJmeer, laatste eiland van de IJburgarchipel Foto’s: Fotobank Gemeente Amsterdam, tenzij anders vermeld

Kaarten en illustraties: Gemeente Amsterdam, tenzij anders vermeld Informatie en contact: www.amsterdam.nl/buiteneiland

We hebben al het mogelijke gedaan om rechthebbenden op de afbeeldingen te achterhalen. Mocht ons iets zijn ontgaan bij de vermelding van afbeeldingen of heeft u andere vragen, neem dan contact met ons op.