Bijlage 1 Afspraken 10 grootste uitstoters

Verduurzamingsafspraken Vattenfall en Gemeente Amsterdam Datum

woensdag 18 juni 2025

Het Zweedse Vattenfall produceert op de Hemweglocatie elektriciteit met een gascentrale en zonnepanelen. In het energiesysteem heeft de gascentrale een rol als regelbare elektriciteitsvoorziening, door elektriciteit te produceren op het moment dat er onvoldoende elektriciteit geproduceerd wordt uit duurzamere bronnen, zoals zon en wind. Op de locatie ligt een knooppunt van elektriciteitsinfrastructuur die cruciaal is voor de elektriciteitslevering in Amsterdam. De kolencentrale op deze locatie is in 2019 gesloten en wordt gesloopt. Daarnaast is Vattenfall als 50% aandeelhouder van Westpoort Warmte (WPW) een belangrijke partner in de warmtevoorziening voor de stad. Vanwege parallelle trajecten met Vattenfall zijn de warmtenetten geen onderdeel zijn geweest van deze gesprekken. De gascentrale van Vattenfall op de Hemweg stootte in 2023 637 kton CO₂ uit. Voor de elektriciteitssector geldt op nationaal niveau het Klimaatakkoord uit 2019, waarin is afgesproken dat de sector uiterlijk in 2035 volledig klimaatneutraal moet zijn. Vattenfall heeft de ambitie om op termijn een duurzame energiehub te worden op de Hemweg.

Proces In 2022 heeft Vattenfall meegedaan aan het REHA-traject1. Eind 2024 is contact met Vattenfall opgenomen om te onderzoeken of we afspraken kunnen maken om de verduurzaming te versnellen. Sindsdien zijn er meerdere gesprekken gevoerd om verschillende verduurzamingsplannen en mogelijkheden te bespreken. Vattenfall heeft de ambitie om verder te verduurzamen en in open gesprekken zijn er verschillende opties naar voren gekomen. Een energiescan om verdere energiebesparingsopties te onderzoeken is besproken, maar is niet nodig omdat Vattenfall zelf al meerdere onderzoeken heeft laten uitvoeren. Vattenfall onderzoekt de optie voor gebruik van biogas in het kader van de mogelijke bijmengverplichting, plannen hiervoor zijn nog niet concreet genoeg om afspraken over te maken. Daarnaast is gesproken over waterstof. Vattenfall voert hier gesprekken over met Hynetwork Services en Firan, die respectievelijk de landelijke en regionale waterstofinfrastructuur aanleggen. Vattenfall en de gemeente maken afspraken over de rol die beide partijen kunnen nemen om de ontwikkelingen op gebied van waterstof te versnellen.

1

Roadmap Energietransitie Havenindustrie Amsterdam Confidentiality: C2 - Internal

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 2 van 4

Verduurzamingsopties waar de gemeente en Vattenfall afspraken over maken zijn CO2-afvang, ontwikkelingen op het gebied van waterstof, en toekomstige inspanningen. Deze worden hieronder toegelicht.

Afspraken CO2-afvang CO2-afvang zou een mogelijkheid kunnen zijn bij de gascentrale, wanneer CO2-infrastructuur beschikbaar is. Wel moet in overweging genomen worden dat dit ten koste gaat van de efficiëntie. Ook draait de gascentrale steeds minder vaak vanwege de toename aan duurzame stroom en daarom is het moeilijk om CO2 afvang rendabel te maken. Vattenfall heeft dit eerder al onderzocht. Toch zijn er landelijk veel ontwikkelingen op gebied van CO2-afvang, - transport en opslag, en is het belangrijk om CO2-vrij regelbaar vermogen te hebben voor de elektriciteitssector. De gemeente en Vattenfall spreken daarom af de ontwikkelingen op gebied van CO2-afvang en opslag te volgen en indien opties zich voordoen die de businesscase voor CO2 afvang bij de Hemwegcentrale verbeteren dit verder te onderzoeken. Wat doet Vattenfall: Vattenfall volgt de ontwikkelingen op gebied van CO2-afvang om te beoordelen of zich opties voordoen die de business case voor CO2 afvang bij de Hemwegcentrale verbeteren. Vattenfall informeert de gemeente over de uitkomsten. Indien een optie gevonden wordt die haalbaar en rendabel is, onderneemt Vattenfall vervolgstappen om CO2-afvang verder te onderzoeken en uiteindelijk een financieringsbeslissing te nemen.

Wat doet de gemeente: De gemeente bespreekt de uitkomsten met Vattenfall en zal zich actief inzetten om mogelijke knelpunten op te lossen waar mogelijk. De gemeente werkt samen met het Programmabureau Noordzeekanaalgebied aan een CO2-netwerk in de regio. De gemeente informeert Vattenfall over de laatste stand van zaken en linkt het bedrijf aan de kwartiermaker voor het CO2-netwerk. De gemeente faciliteert gesprekken met relevante stakeholders en informeert Vattenfall over andere mogelijkheden wanneer deze zich voordoen. Ook zorgt de gemeente voor het stroomlijnen van het vergunningsproces voor verduurzamingsprojecten van Vattenfall door het inzetten van vergunningsregie. Waar mogelijk zal de gemeente actief met Vattenfall samenwerken op lobby met betrekking tot de energietransitie en verduurzaming. Zo wil de gemeente landelijk en Europees beleid beïnvloeden en de energietransitie te versnellen. Wat levert het op: Vattenfall heeft de grootste CO2-uitstoot van Amsterdam, meer dan 600 kton CO2 per jaar in 2023. In de komende jaren zal de uitstoot afnemen omdat de gascentrale minder zal draaien (vanwege de toename in hernieuwbare opwek). Als gevolg hiervan was de CO2 uitstoot in 2024 al 25% lager dan in 2023 (450 kton). Het opvangen van (een deel van) de CO2 kan verdere CO2-besparing opleveren (in potentie honderden kilotonnen).

Confidentiality: C2 - Internal

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 3 van 4

Waterstof Waterstof is een CO2-vrij alternatief voor aardgas in de gascentrale. Om dit mogelijk te maken is visie nodig vanuit de overheid en consistent beleid. Infrastructuur en betaalbaarheid van waterstof zijn momenteel de belangrijkste knelpunten voor het gebruik van waterstof. Elektriciteit opwekken met waterstof is namelijk duurder dan met aardgas. Er moet gekeken worden hoe dat gerealiseerd kan worden en hoe met de betaalbaarheid van energie omgegaan kan worden. Daarnaast is de infrastructuur nog niet beschikbaar. Door Gasunie wordt gewerkt aan een landelijk waterstofnet dat ook door het Amsterdamse havengebied zal lopen. Daarnaast wordt door Firan gewerkt aan een distributienet in de haven dat invoeders en afnemers van waterstof zal verbinden. Omdat groene waterstof op dit moment nog beperkt beschikbaar en erg duur is, is het niet mogelijk voor bedrijven om toe te zeggen dat ze waterstof gaan afnemen en de infrastructuur gaan gebruiken. Zonder toezeggingen van bedrijven is het aanleggen van de waterstofinfrastructuur economisch een risico, omdat de kans bestaat dat er geen gebruikers zullen zijn. De gemeente en Vattenfall kunnen allebei een rol spelen om de ontwikkelingen op gebied van waterstof te versnellen.

Wat doet Vattenfall: Vattenfall zegt toe de ontwikkelingen met betrekking tot duidelijk beleid voor betaalbare waterstof nauwlettend te volgen en concrete vervolgstappen te bepalen zodra de business case hiervoor gunstig is. Wat doet de gemeente: De gemeente zal zich op meerdere manieren inzetten om de waterstofinfrastructuur in de haven mogelijk te maken. De gemeente zal de infrastructuur faciliteren waar mogelijk, en het vergunningsproces versoepelen door inzet van vergunningsregie. Daarnaast onderzoekt de gemeente of zij de infrastructuur financieel kan steunen vanuit het klimaatfonds. Hier zal binnenkort een aanvraag voor worden ingediend. Wat levert het op: De aanwezigheid van infrastructuur is essentieel voor de waterstofeconomie, met groot CO2 besparingspotentie. Vattenfall zou in potentie al het aardgas met waterstof kunnen vervangen, dus de CO2 besparing ligt tussen de 1 en 450 kton (de gehele uitstoot van 2024), afhankelijk van hoeveel waterstof wordt bijgemengd.

Mogelijke toekomstige inspanningen Vattenfall is een energieproducent en daarom altijd op zoek naar optimalisatie en energiebesparingsmogelijkheden. Zo implementeren ze in 2026 een extra optimalisatiestap met 1,5% rendementsverbetering. Dit heeft direct invloed op de CO2-uitstoot per MW opgewekte elektriciteit. Daarnaast is Vattenfall zich al aan het voorbereiden op de mogelijkheid om in de toekomst restwarmte te kunnen leveren aan het warmtenet. Extra onderzoek naar de interne processen en energiebesparing is daarom niet van toegevoegde waarde voor Vattenfall.

Confidentiality: C2 - Internal

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 4 van 4

Voor verdere verduurzamingsstappen in de toekomst is nieuwe infrastructuur nodig die Vattenfall verbindt met duurzame netwerken zoals CO2, warmte en waterstof. De gemeente zegt toe om zich samen met het Havenbedrijf proactief in te zetten voor de realisatie van duurzame infrastructuur en de mogelijkheden tot investeringen te onderzoeken wanneer een project daar om vraagt. Denk aan een waterstofnetwerk of een CO2 netwerk dat de bedrijven verbindt met de CO2-opslag en CO2-gebruikers. Vattenfall zegt toe opnieuw te kijken naar de mogelijkheden van CO2-afvang wanneer de infrastructuur beschikbaar is, en daar dan te zijner tijd ook afspraken over te willen maken met de gemeente. Deze afspraken zijn ondertekend door:

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid, energietransitie en circulaire economie Gemeente Amsterdam

Confidentiality: C2 - Internal

Ahmed Abdisalaam Vice President of Heat NL Vattenfall

X

x x

Gemeente Amsterdam

Verduurzamingsafspraken Bunge Netherlands BV en Gemeente Amsterdam Datum

vrijdag 27juni 2025

Bunge Netherlands BV (locatie Vlothaven)("Bunge) is een belangrijke terminal en verwerkingsfaciliteit van de multinational Bunge voor oliehoudende zaden en granen. Ze importeren, slaan op en verwerken agrarische producten door malen en raffinage. Bij deze locatie worden oliehoudende zaden verwerkt tot onder andere voedsel voor dieren en mensen, en bio-fuels. Bunge corporation is van oorsprong een Nederlands bedriff en heeft in 1934 het Bungehuis op de Spuistraat laten bouwen als hoofdkantoor. Er werkt nu i8ofte bij Bunge. Bunge heeft 2 erfpachtcontracten. De fabriek bevindt zich in de Vlothaven waar haven-Stad gepland is, de erfpacht van de fabriek loopt in 2040 al Dat betekent dat de fabriek dan de locatie moet verlaten, tenzij de erfpacht wordt verlengd. De erfpacht van de silo's en steiger loopt tot 31 mei 2049 met een eenzijdige verlengingsoptie van 25 jaar. Bunge stootte in 2023 62 kton CO2 uit. Daarmee staat Bunge op nummer 3 in de top io meest energie intensieve bedrijven van Amsterdam. Voor hun verduurzaming werken ze aan plannen voor een eboiler, stoom, waterstof, een industriele warmtepomp en procesoptimalisatie. Onder andere door de hoge (energie)prijzen is hun Amsterdamsefabriek al een van de meest geoptimaliseerde fabrieken binnen de gehele Bunge keten.

Sinds 2025 zijn de producten van Bunge wereldwijd ontbossingsvrij, en Bunge corporation loopt daarin voorop ten opzichte van branchegenoten. Voor 2030 willen ze wereldwijd 25% CO2 reductie realiseren.

Proces In 2022 heeft Bunge meegedaan aan het REHA-trajectl. Eind 2024 is contact met Bunge opgenomen om te onderzoeken of we afspraken kunnen maken om de verduurzaming te versnellen. Sindsdien zijn er meerdere gesprekken gevoerd om verschillende verduurzamingsplannen en mogelijkheden te bespreken. Bunge heeft de ambitie om verder te verduurzamen en in open gesprekken zijn er verschillende opties naar voren gekomen. Het installeren van een e-boiler van io MW wordt door Bunge al onderzocht en is in een vergevorderd stadium. De verwachting is dat deze eind volgend jaar in gebruik genomen kan worden en naar verwachting zo% CO2 reductie kan realiseren. Bunge is hier al mee bezig, en afspraken hierover zijn in dit stadium niet nodig. De mogelijkheid voor CO2 afvang van de resterende emissies is besproken, maar dit is voor Bunge op dit moment geen realistische optie

1 Roadmap Energietransitie Havenindustrie Amsterdam

Gemeente Amsterdam

Datum 27 juni 2025 Pagina 2 van 3

vanwege de hoge kosten. Hetzelfde geldt voor waterstof. Bunge heeft op dit onderwerp al stappen ondernomen, zo hebben ze de mogelijkheid ingebouwd om waterstof bij te mengen in de gasboiler en een intentieverklaring getekend met H2avennet. Vanwege de hoge kosten van een overstap naar waterstof kunnen ze vooralsnog geen volgende stappen nemen. We spreken alleen of dat Bunge in de toekomst overstapt als het duurzame alternatief beschikbaar en betaalbaar is. Daarnaast is gesproken over een stoomleiding naar Bunge vanaf een derde partij. Bunge gebruikt nu namelijk een gasboiler om stoom te maken. Als een andere partij stoom over heeft zou deze als reststoom aan Bunge geleverd kunnen worden, waardoor de gasboiler niet meer nodig is. De Biomassa Energie Centrale (BEC) van AEB staat op korte afstand van Bunge en zou een potentiele duurzame stoomleverancier kunnen worden. Volgens de huidige plannen zal de BEC in 2032 sluiten. Het is niet rendabel om te investeren in een stoomleiding voor die korte periode. Hier worden daarom geen afspraken over gemaakt. Verduurzamingsopties waar gemeente en Bunge afspraken over maken zijn onderzoek naar energiestromen en toekomstige inspanningen. Deze worden hieronder toegelicht.

Afspra ken Onderzoek naar energiestromen Bunge en de gemeente hebben afspraken gemaakt om de verduurzaming te versnellen. Bunge zal een onderzoek laten uitvoeren over hun energiestromen, dat verder bouwt op eerdere onderzoeken die reeds gedaan zijn. De mogelijkheid om een industriele warmtepomp te gebruiken om warmte op te waarderen, bijvoorbeeld tot lagedrukstoom zal meegenomen worden in deze studie, en hoe de restwarmte van Bunge ingezet kan worden. Daarnaast wordt ook de flexibiliteit van de elektriciteitsvraag van Bunge meegenomen in het onderzoek, en de vraag hoe deze optimaal kan worden ingezet. Bunge heeft namelijk flexibiliteit in de elektriciteitsvraag door het gebruik van hun eigen gasturbine. Eind volgend jaar neemt Bunge mogelijk een nieuwe eboiler in gebruik wat nog extra flexibiliteit geeft. Als dit goed ingezet wordt kan dit een gunstige impact hebben op netcongestie. Wat doet Bunge: Bunge zegt toe maatregelen die uit het onderzoek naar voren komen te implementeren als deze maatregelen een terugverdientijd hebben van minder dan 4 jaar (met een maximale investering van J. miljoen euro).

Maatregelen met een terugverdientijd van minder dan 7 jaar, aangezien deze wettelijk verplicht zijn, zullen worden opgenomen in de volgende EED-cyclus (Energy Efficiency Directive, die vereist dat bedrijven eens in de 4 jaar rapporteren over hun energiegebruik en van de mogelijkheden om energie te besparen en te verduurzamen). Wat doet de gemeente: De gemeente zegt toe het onderzoek te financieren voor een bedrag van 30.00o euro (excl. BTW). Daarnaast zorgt de gemeente voor het stroomlijnen van het vergunningsproces van de verduurzamingsprojecten door het inzetten van vergunningsregie. Waar mogelijk zal de gemeente actief met Bunge samenwerken op lobby met betrekking tot de energietransitie en verduurzaming. Zo wil de gemeente landelijk en Europees beleid beInvloeden en de energietransitie te versnellen. Wat !evert het op: Het onderzoek kan nieuwe maatregelen opleveren die de uitstoot van CO2 kunnen verminderen met een acceptabele terugverdientijd. De maatregelen met een

•

Gemeente Amsterdam

Datum 27 juni 2025 Pagina 3 van 3

terugverdientijd van minder dan 4 jaar kunnen eerder worden uitgevoerd dan wanneer we wachten op een nieuwe EED-cyclus. Het onderzoek kan ook nieuwe maatregelen met een terugverdientijd van minder dan 7 jaar opleveren, die dan met de volgende EED-cyclus geImplementeerd zullen worden. Daarnaast zal ons onderzoek zich ook richten op de interactie tussen het energiesysteem van Bunge met het energiesysteem van de haven en omringende bedrijven. Mogelijk synergien die in extra verduurzaming kunnen resulteren (zowel bij Bunge als bij andere bedrijven) zouden niet in individuele onderzoeken gevonden worden. De vergunningsregie zorgt voor versnelde vergunningsverlening en maakt het proces voor alle stakeholders efficienter. Door actief samen te werken op lobby worden knelpunten en kansen in de verduurzaming goed op de juiste plekken geagendeerd en kunnen er sneller oplossingen voor worden bedacht. Mogelijke toekomstige inspanningen Bunge heeft al veel stappen geklentificeerd om de bedrijfsprocessen te verduurzamen en de CO2 uitstoot te beperken, maar loopt tegen netcongestie aan. Toch lukt het ze een aantal stappen te nemen en kunnen ze flexibiliteit aanbieden aan de netbeheerder. Voor verdere verduurzamingsstappen in de toekomst is nieuwe infrastructuur nodig die Bunge verbindt met duurzame netwerken zoals elektriciteit, stoom, warmte, waterstof en CO2.

De gemeente zegt toe om zich samen met het Havenbedrijf proactief in te zetten voor de realisatie van duurzame infrastructuur en de mogelijkheden tot investeringen te onderzoeken wanneer een project daar om vraagt. Denk hierbij aan investeringen in het stoomnet, H2avennet, nieuwe warmtebronnen en buffers en een CO2 netwerk dat de bedrijven verbind met de CO2-opslag en CO2 gebruikers. Bunge zegt toe over te stappen wanneer het duurzame alternatief beschikbaar en betaalbaar is, en daar te zijner tijd ook afspraken over te willen maken met de gemeente.

Deze afspraken zijn ondertekend door:

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid, energietransitie en circulaire economie Gemeente Amsterdam

x Gemeente x Amsterdam

Paul Stam Director Trading Soy Crushing EMEA Bunge

Caries Argelich Sr Energy Manager Europe and Asia Bunge

BUNGE

Verduurzamingsafspraken Waterschap Amstel, Gooi en Vecht en Gemeente Amsterdam Datum

woensdag 18 juni 2025

Waterschap Amstel, Gooi en Vecht (AGV) zorgt voor veilig, schoon en voldoende water door waterbeheer, dijken en rioolwaterzuivering. De rioolwaterzuiveringsinstallatie (RWZI) in AmsterdamWest heeft installaties die essentieel zijn voor de verwerking van het afvalwater van de stad, waarbij ze verschillende technologieën en processen gebruiken om water effectief en duurzaam te zuiveren. De RWZI zuivert rioolwater van huishoudens en bedrijven uit het beheergebied van AGV, waar gemeente Amsterdam en aantal buurgemeenten onder vallen. Als restproduct van de zuivering blijft rioolslib over die de zuivering vergist tot biogas, die als duurzame energiebron wordt ingevoegd op het aardgasnet. Daarnaast heeft de zuivering op eigen grond zonnepanelen en vier windturbines waarmee ze groene elektriciteit produceren en energiepositief zijn. De RWZI West stootte in 2023 28 kton CO₂-equivalenten uit. Daarmee staat de RWZI op nummer 6 in de top 10 meest energie-intensieve bedrijven van Amsterdam. De RWZI heeft op deze site geen scope 1 CO2-emissies, maar emissies van andere broeikasgassen, namelijk lachgas (door het verwijderen van stikstof uit het rioolwater) en methaan (dat vrijkomt uit de sliblijn). Deze tellen tezamen in CO2equivalenten op tot een scope 1 uitstoot van 28 kton per jaar.

Er zijn bestuurlijke afspraken gemaakt tussen de Rijksoverheid en de Unie van Waterschappen, waarin de ambitie is opgenomen om in 2027 energieneutraal te zijn en in 2035 klimaatneutraal te zijn. AGV heeft de ambitie om klimaatneutraal te zijn in 2030, vijf jaar eerder dan bestuurlijke afspraak tussen Rijksoverheid en Unie van Waterschappen. Op dit moment is de RWZI West al energiepositief; ze wekt meer energie op dan dat ze verbruikt voor de zuivering van rioolwater. Echter, door hogere Europese eisen aan de zuivering van water, met name ten aanzien van microverontreinigingen afkomstig uit geneesmiddelen, zijn aanvullende zuiveringsstappen nodig, die weer extra energie nodig hebben. Hierdoor verwacht AGV vanaf 2035 weer een extra opgave te hebben om energieneutraal te worden.

Proces Eind 2024 is contact met AGV opgenomen om te onderzoeken of we afspraken kunnen maken om de verduurzaming van de RWZI West verder te helpen versnellen. Sindsdien zijn er meerdere gesprekken gevoerd om verschillende verduurzamingsplannen en mogelijkheden te bespreken. AGV heeft al een stevige ambitie om verder te verduurzamen en in open gesprekken zijn er verschillende opties naar voren gekomen. Er is gesproken over het verder reduceren van de uitstoot van lachgas, een sterk broeikasgas, dat vrijkomt bij het zuiveringsproces. Er zijn nog Classificatie: Intern

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 2 van 3

technologische knelpunten bij het afvangen van dit gas. Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA), het kenniscentrum voor waterschappen, en het waterschap zelf doen hier onderzoek naar. Voor nu heeft de vermindering van de uitstoot van lachgas de grootste potentie, dus daar richten ze zich nu op. AGV gaat een test doen op de RWZI West met pure zuurstof, om te onderzoeken of dat de lachgasuitstoot vermindert. Hier zijn met gemeente Amsterdam verder geen afspraken over gemaakt, omdat het proces loopt en AGV aangeeft dat de kennis en expertise hiervoor bij hen en andere Waterschappen ligt. Hier zijn ze al goed op aangehaakt. Ook is gesproken over het gebruik van pure zuurstof om de beluchting energiezuiniger te maken. Beluchting is de zuiveringsstap met het grootste energieverbruik. Hier zijn met gemeente Amsterdam geen afspraken over gemaakt omdat het nog in testfase zit, maar kunnen in de toekomst wellicht wel afspraken over komen (zie mogelijke toekomstige inspanningen). Ook is gesproken over industriewater, maar hiervoor wordt al een regieteam industriewater opgericht. Daarom zijn ook hiervoor nu geen afspraken over gemaakt. Verduurzamingsopties waar de gemeente en AGV wel afspraken over maken zijn samenwerking op de CO2-afvang bij de productie van biogas en thermische energie uit afvalwater. Deze worden hieronder toegelicht.

Afspraken CO2-afvang en hergebruik of opslag AGV werkt aan het opvangen van CO2 uit het biogas bij de RWZI West. Deze CO2 is biogeen, en telt daarom niet mee bij de uitstoot van de RWZI. Door deze CO2 af te vangen zouden we negatieve emissies kunnen creëren. AGV wil de afgevangen CO2 als groene grondstof leveren aan partijen die daar groene synthetische brandstoffen of groene methanol van kunnen maken, of permanent opslaan om daarmee negatieve emissies te realiseren. Het betreft ongeveer 10kton aan CO2-emissies per jaar. Wat doet AGV: AGV heeft zich al gecommitteerd aan het afvangen van de CO2, maar ondervindt vertraging vanwege het uitblijven van de infrastructuur om de CO2 te kunnen transporteren. Recent is AGV een onderzoek gestart met TNO om te onderzoeken hoe ze CO2 afvang toch op korte termijn mogelijk kunnen maken. AGV streeft te starten met CO2 afvang zodra transport en hergebruik of opslag mogelijk zijn. Wat doet de gemeente: De gemeente en het Havenbedrijf zullen de RWZI ondersteunen in het vinden van een bestemming voor de afgevangen CO2. Ze zetten zich in voor CO2 infrastructuur in het havengebied, en brengen AGV in contact met OCAP voor een mogelijke aansluiting op hun pijpleiding. Ook legt de gemeente de connectie tussen AGV en CarbonORO, een startup die werkt aan CO2 afvang.

Daarnaast zorgt de gemeente voor het stroomlijnen van het vergunningsproces voor de verduurzamingsprojecten van AGV door het inzetten van vergunningsregie. Dit kan bijvoorbeeld helpen bij het plaatsen van een CO2-afvang installatie. Waar mogelijk zal de gemeente actief met AGV samenwerken op lobby met betrekking tot de energietransitie en verduurzaming. Zo wil de gemeente landelijk en Europees beleid beïnvloeden en de energietransitie te versnellen.

Classificatie: Intern

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 3 van 3

Wat levert het op: Door de expertise en het van de gemeente en het Havenbedrijf in te zetten kunnen we AGV ondersteunen en realisatie van het project versnellen. Zo kunnen we eerder starten met afvang van 10 kton CO2 per jaar. Thermische energie uit afvalwater gebruiken AGV heeft ambities op het gebied van aquathermie. AGV heeft hiervoor de Visie aquathermie AGV vastgesteld waarin onder andere opgenomen om alle RWZI’s van warmtebenutting te voorzien. Lage temperatuur warmte (rond de 20˚C) uit afvalwater, ook wel van TEA (Thermische Energie uit Afvalwater) wordt momenteel met het effluent (gezuiverde afvalwater) geloosd op het oppervlaktewater. Voor de RWZI West is de geloosde warmte ongeveer vergelijkbaar met de warmtebehoefte van 40.000 woning equivalenten (bestaande bouw). Dit reduceert niet direct de uitstoot van de RWZI zelf, maar zorgt wel voor vermeden uitstoot bij de gebruikers van de warmte, én helpt AGV om energieneutraal te blijven. De gemeente wil het Waterschap AGV ondersteunen in het vinden van deze lage temperatuurtoepassingen voor de energie uit het afvalwater van de RWZI. Daarnaast zullen de gemeente en AGV een intentieovereenkomst samenwerking aquathermie opstellen en tekenen, aanvullend en als uitwerking van de algemene samenwerkingsagenda tussen gemeente Amsterdam en AGV.

Wat doet AGV: AGV heeft zich al gecommitteerd om energieneutraal te zijn en blijven, en daarvoor is thermische energie uit afvalwater gebruiken als restwarmte een belangrijk project. AGV zegt toe om de benodigde vervolgstappen te nemen wanneer een geschikte afnemer van de warmte gevonden wordt. AGV tekent de intentieovereenkomst samenwerking aquathermie. Wat doet de gemeente: De gemeente biedt haar expertise en netwerk om een afnemer te vinden voor de warmte uit de RWZI West en tekent de intentieovereenkomst samenwerking aquathermie. Wat levert het op: De warmte van RWZI West is voldoende voor ongeveer 40.000 woningen. Mogelijke toekomstige inspanningen Het Waterschap AGV heeft grote duurzaamheidsambities en heeft al grote resultaten behaald, zoals energiepositief zijn. Ook zijn ze goed op weg om volgende verduurzamingsstappen te nemen, waar de gemeente ze graag in ondersteunt. Voor verdere verduurzamingsstappen in de toekomst is nieuwe infrastructuur nodig die de RWZI West verbindt met duurzame netwerken zoals CO2, warmte en elektriciteit en wellicht pure zuurstof. De gemeente zegt toe om zich samen met het Havenbedrijf proactief in te zetten voor de realisatie van deze duurzame infrastructuur en de mogelijkheden tot investeringen te onderzoeken wanneer een project daar om vraagt.

Denk aan een mogelijke zuurstofleiding of een CO2 netwerk dat de bedrijven verbindt met de CO2-opslag en CO2-gebruikers. AGV zegt toe gebruik te maken van de infrastructuur wanneer dat beschikbaar en betaalbaar is, en daar te zijner tijd ook afspraken over te willen maken met de gemeente.

Classificatie: Intern

X

x x

Gemeente Amsterdam

Verduurzamingsafspraken Cargill en Gemeente Amsterdam Datum

vrijdag 27 juni 2025

Het Amerikaanse Cargill Multiseeds is gespecialiseerd in het verwerken van oliehoudende zaden. Cargill is een van de grootste familiebedrijven ter wereld en speelt een rol in de productie, verwerking en distributie van zaden en gewassen, wat belangrijk is voor de voedselvoorzieningsketen. In Nederland (evert Cargill plantaardige °lien en diervoeders. Er werken 63 medewerkers bij Cargill Amsterdam. Het bedriff vervoert veel lading over zee, wat belangrijk is voor de Port of Amsterdam en voor de zee infrastructuur (sluizen, (oodsen). Cargill Amsterdam stootte in 2023 25 kton CO2 uit. Daarmee staat Cargill Amsterdam op nummer 8 in de top so meest energie-intensieve bedrijven van Amsterdam. De locatie in Amsterdam is een proeflocatie van Cargill voor innovatie. Begin 2025 hebben ze hun biomassacentrale in gebruik genomen, die zij op eigen initiatief gebouwd hebben. Als deze volledig draait zal dit samen met de inkoop van groene elektriciteit (van een windmolenpark in Flevoland) zorgen voor een CO2 reductie van 90%. Daardoor zouden ze in de toekomst niet Langer in de top io van Amsterdam staan.

Proces In 2022 heeft Cargill Amsterdam meegedaan aan het REHA-trajectl. Eind 2024 is contact met Cargill Amsterdam opgenomen om te onderzoeken of we afspraken kunnen maken om de verduurzaming te versnellen. Sindsdien zijn er meerdere gesprekken gevoerd om verschillende verduurzamingsplannen en mogelijkheden te bespreken. Cargill Amsterdam heeft de ambitie om verder te verduurzamen en in open gesprekken zijn er verschillende opties naar voren gekomen. Omdat Cargill al grote verduurzamingsstappen heeft genomen sinds 2023, zijn de mogelijkheden beperkt. De mogelijkheid om de cacaodoppen voor de biomassacentrale van Zaandam naar Amsterdam per schip in plaats van per vrachtwagen te vervoeren, is besproken. Dit blijkt geen kansrijke optie op dit moment, omdat de schepen te groot zijn en er dus veel opslag op locatie nodig is. Daarnaast is de haven al druk in gebruik voor de aan- en afvoer van de grondstoffen van de fabriek en is het daarom operationeel te lastig. Bovendien lukt het niet de business case positief te krijgen. Van de opties voor verduurzaming die zijn besproken, zijn er twee kansrijk en uitvoerbaar. Verduurzamingsopties waar gemeente en Cargill afspraken over maken zijn reststoom van de

I Roadmap Energietransitie Havenindustrie Amsterdam

Gemeente Amsterdam

Datum 27 juni 2025 Pagina 2 van 3

biomassaketel leveren aan derde partijen en CO2-afvang bij de biomassaketel. Deze worden hieronder toegelicht.

Afspraken Onderzoeken naar stoom leveren en CO2-afvang Stoom: Cargill ziet potentie in een onderzoek naar de mogelijkheden om stoom te leveren aan derden. Cargill houdt namelijk stoom over van de biomassacentrale, wat als restwarmte met derden gedeeld zou kunnen worden. Ze hebben al verkennende gesprekken gevoerd met mogelijke afnemers. Omdat Cargill nog druk is met de eerder genomen verduurzamingsstappen (met name de biomassacentrale) heeft het nu geen prioriteit om dit verder uit te zoeken. Als de gemeente een onderzoek naar de potentie en haalbaarheid van het leveren van stoom aan derden zou ondersteunen, zou dat het proces kunnen versnellen. Bij dit onderzoek wordt ook meegenomen wat de consequenties van stoomlevering zijn voor de EU-ETS verplichtingen van Cargill, hun erfpacht en mogelijke andere consequenties. CO2-afvang: De gemeente ondersteunt Cargill in hun ambitie om CO2 of te vangen, te gebruiken en zo negatieve emissies te realiseren. De gemeente heeft al geld toegezegd voor een haalbaarheidsstudie naar CO2-afvang met CarbonORO (afvangtechnologie) en Peabbl (CO2 vastleggen in bouwmateriaal). Wat doet Cargill: Cargill werkt mee aan het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar het duurzaam (her)gebruiken van stoom en naar de afvang van CO2 door de benodigde informatie beschikbaar te stellen.

Cargill zegt toe voor zowel de CO2-afvang als stoomlevering om vervolgstappen te nemen wanneer dit betaalbaar en haalbaar is. Wat doet de gemeente: De gemeente ondersteunt en financiert een haalbaarheidsonderzoek naar het leveren van stoom aan derden. Daarnaast heeft de gemeente subsidie toegekend voor het haalbaarheidsonderzoek naar CO2 afvang, inclusief onderzoek naar mogelijke manieren om de CO2 toe te passen (totaal 30.000 euro, waarvan 20.000 euro gedekt uit Subsidie Ruimte Voor Duurzaam Initiatief en io.000 euro vanuit programma Verduurzaming Haven en Industrie), en is er de mogelijkheid voor extra financiering in de toekomst voor een volgende stap in het onderzoek. Ook zorgt de gemeente voor het stroomlijnen van het vergunningsproces van de verduurzamingsprojecten door het inzetten van vergunningsregie. Waar mogelijk zal de gemeente actief met Cargill samenwerken op lobby met betrekking tot de energietransitie en verduurzaming. Zo wil de gemeente landelijk en Europees beleid beinvloeden en de energietransitie te versnellen. Wat !evert het op: Cargill heeft ongeveer 2 ton stoom/uur beschikbaar om te leveren aan derden. Dit zou ongeveer 3 kton CO2 per jaar kunnen besparen als dit stoom vervangt dat is opgewekt met aardgas. CO2-afvang van de biomassaketel kan negatieve emissies realiseren. Hoeveel is afhankelijk van hoeveel CO2-afvang haalbaar is.

Mogelijke toekomstige inspanningen Cargill heeft al veel stappen genomen om de bedrijfsprocessen te verduurzamen en de CO2uitstoot te beperken. Voor verdere verduurzamingsstappen in de toekomst is nieuwe infrastructuur nodig die Cargill verbindt met duurzame netwerken zoals CO2 en stoom. De gemeente zegt toe om zich samen met het Havenbedrijf proactief in te zetten voor de realisatie

Datum 27 juni 2025

Gemeente Amsterdam

Pagina 3 van 3

van duurzame infrastructuur en de mogelijkheden tot investeringen te onderzoeken wanneer een project daar om vraagt. Denk aan een stoomnetwerk of een CO2 netwerk dat de bedrijven verbindt met de CO2-opslag en CO2-gebruikers. Cargill zegt toe gebruik te maken van de infrastructuur wanneer deze beschikbaar en betaalbaar is, en daar te zijner tijd ook afspraken over te willen maken met de gemeente. Deze afspraken zijn ondertekend door:

• Zita Pels Wethouder Duurzaamheid,

Martin Blomm- ijn Plant manager Amsterdam

energietransitie en circulaire economie Gemeente Amsterdam

Cargill

x Gemeente x Amsterdam

Ca all

Docusign Envelope ID 0979A526-5612-42CA-A87A-6930A03D49D3

VOLMACHT

Cargill B.V., een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid naar Nederlands recht, gevestigd te Amsterdam, kantoorhoudende te Evert van de Beekstraat 378, 1118 CZ Schiphol en ingeschreven in het Nederlandse handelsregister onder nummer 33119622 (de "Volmachtgever"),

verklaart volmacht te verlenen aan: Martin Blommestijn, Plant Superintendent - Multiseed Plant ("Gevolmachtigde"),

om voor en namens de Volmachtgever: verduurzamingsafspraken met de gemeente Amsterdam met betrekking tot de Cargill Multiseed plant te Amsterdam te maken en voor akkoord te ondertekenen en voorts al hetgeen te verrichten wat de Gevolmachtigde terzake nodig mocht oordelen. Deze volmacht is onderworpen aan Nederlands recht, wordt gegeven zonder recht van substitutie en is geldig tot 31 juli 2025.

Getekend te Schiphol op 15 June 2025 DocuSigned by:

D.,(4. vnet.3 [D7D271C08F0047D. . Cargill B.V. Door: D.W.J. Stregels Functie: directeur

X

x x

Gemeente Amsterdam

Verduurzamingsafspraken Sonneborn Refined Products en Gemeente Amsterdam Datum

woensdag 3.8 juni 2025

Het Amerikaanse Sonneborn Refined Products werkt aardoliedestillaat en basisolie op tot hoogwaardige olien en petrochemische producten, zoals vaselines en witte ollen, voor de cosmetica-, pharma-, en maakindustrie. Er werken 190 werknemers. In 2023 was de CO2 -uitstoot van Sonneborn 13 kton. Recent heeft Sonneborn een aantal energieefficientiestappen genomen waardoor het gasverbruik is verminderd en het bedriff niet (anger onder EU ETS valt. Sonneborn wil graag verder overschakelen naar duurzame alternatieven, zoals elektriciteit of stoom. Sonneborn is in gesprek met het Havenbedriff over alternatieve energie en de noodzaak om daarvoor nieuwe (collectieve) energie-infrastructuren aan te leggen, zoals een stoomleiding. Het bedrijf zal daarmee in staat zijn om haar CO2 -uitstoot verder terug te brengen.

Proces Het college van burgemeesters en wethouders van de Gemeente Amsterdam onderstreept de belangrijke maatschappelijke functie van de industrie voor de regio: energievoorziening, economie, werkgelegenheid, afvalverwerking en producten. Tegelijkertijd ziet Amsterdam ook dat klimaatverandering onze samenleving ernstig bedreigt en dat vergaande actie nodig is om CO2 uitstoot terug te dringen. Daarom werkt Amsterdam samen met de industrie aan de verduurzaming van de sector. In dat kader heeft Sonneborn in 2022 meegedaan aan het RENAtrajectl. Eind 202.4 is contact met Sonneborn opgenomen om te onderzoeken of we afspraken kunnen maken om de verduurzaming te versnellen. Sindsdien zijn er meerdere gesprekken gevoerd om verschillende verduurzamingsplannen, mogelijkheden en vereisten om die te bereiken te bespreken. Sonneborn heeft de ambitie om verder te verduurzamen en in open gesprekken zijn er verschillende opties naar voren gekomen. Sonneborn zou graag verder elektrificeren en ziet dat als de meest geschikte optie. Echter vanwege netcongestie tot 2032 is dat op de korte termijn slechts beperkt mogelijk. Op dit moment gebruikt het bedrijf aardgas om stoom te maken voor hun productieprocessen. Ook is er een aardgasbehoefte voor een aantal directe verbrandingsprocessen. Sonneborn zou direct stoom of kunnen nemen van AEB om aan hun stoombehoefte te voldoen.

De gemeente en Sonneborn zien nadere verduurzamingsopties voor Sonneborn waar de beide partijen een rol in spelen. Daarom zijn er afspraken gemaakt over de verantwoordelijkheden in het faciliteren van de beschikbaarheid van energie, zoals stoom enerzijds en het afnemen van

1 Roadmap Energietransitie Havenindustrie Amsterdam

Gemeente Amsterdam

Datum 3.8 juni 2025 Pagina 2 van 3

beschikbare energie anderzijds. Daarnaast zijn er wellicht mogelijkheden via deelname aan de energyhub in de haven (ECAH). Deze afspraken worden hieronder toegelicht.

Afspraken Deelname aan energyhub ECAH De meest energie-efficiente manier voor Sonneborn om te verduurzamen is elektrificeren. Hier heeft Sonneborn al stappen in genomen, maar vanwege netcongestie moeten ze tot minstens 2032 wachten op meer transportcapaciteit. De processen van Sonneborn gaan dag en nacht door, dus flexibele contracten van de netbeheerder lijken geen optie. Het Havenbedrijf heeft een energyhub opgericht (ECAH) waar bedrijven proberen samen te werken om hun elektriciteitsverbruik of te stemmen en efficienter gebruik te maken van de beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet. Wat doet Sonneborn: Sonneborn gaat in gesprek met ECAH om te onderzoeken of meedoen aan ECAH extra capaciteit op kan leveren om verder te kunnen elektrificeren. Deze extra capaciteit moet beschikbaar zijn wanneer het productieproces van Sonneborn dit vraagt. Als er mogelijkheden lijken te zijn die een lange-termijnoplossing bieden, zegt Sonneborn toe deze nader te onderzoeken. Wat doet de gemeente: De gemeente en het Havenbedrijf brengen Sonneborn in contact met ECAH. De gemeente en het havenbedrijf werken tegelijkertijd aan versnelling van de uitbreiding van het elektriciteitsnet, specifiek in haar rol als aandeelhouder van Alliander en vergunningsverlener in het gebied.

Waar mogelijk zal de gemeente actief met Sonneborn samenwerken op lobby met betrekking tot de energietransitie en verduurzaming, zonder het speelveld in Nederland of de regio verder te verslechteren. Zo wil de gemeente landelijk en Europees beleid beInvloeden en de energietransitie te versnellen. Wat !evert het op: Als extra transportcapaciteit beschikbaar is, kan Sonneborn een extra verduurzamingsstap nemen met een efficientieslag, wat direct CO2-emissies zal besparen. Hoeveel er bespaard kan worden, hangt of van hoeveel elektriciteit beschikbaar is. Stoomnet Sonneborn heeft ook interesse in een aansluiting op het stoomnet. Dit kan een snellere verduurzamingsoptie zijn dan elektrificatie (vanwege netcongestie tot 2032). Voor het stoomnet staat op de planning om deze in 2028 in gebruik te nemen. Kanttekening hierbij is dat Sonneborn op vrij grote afstand tot AEB zit en het daarom financieel lastig is om een leiding naar Sonneborn aan te leggen. Wat doet Sonneborn: Sonneborn zegt toe stoom of te willen nemen wanneer dit beschikbaar, betrouwbaar en betaalbaar is. Wat doet de gemeente: De gemeente werkt aan het realiseren van het stoomnet, in eerste instantie tussen AEB en Argent. Tegelijkertijd onderzoekt de gemeente welke knelpunten er zijn om de stoom beschikbaar te maken voor meerdere gebruikers, waaronder Sonneborn en wat er nodig is om deze knelpunten weg te nemen.

De gemeente zal zich hier actief voor inzetten. Ook zorgt de gemeente voor het stroomlijnen van het vergunningsproces van de verduurzamingsprojecten, zoals de stoomleiding, door het inzetten van vergunningsregie.

•

Gemeente Amsterdam

Datum 18 juni 2025 Pagina 3 van 3

Wat 'evert het op: Met de stoomleiding kan Sonneborn het grootste deel van haar CO2-emissies verminderen, wat een reductie van meer dan so kton CO2 per jaar zou betekenen. Mogelijke toekomstige inspanningen Sonneborn heeft al veel stappen geklentificeerd om de bedrijfsprocessen te verduurzamen en de CO2-uitstoot te beperken, maar loopt tegen netcongestie aan. Toch heeft Sonneborn een aantal verduurzamingsstappen kunnen nemen. Voor verdere verduurzamingsstappen in de toekomst is nieuwe infrastructuur nodig die Sonneborn verbindt met duurzame netwerken zoals elektriciteit of stoom. De gemeente zegt toe om zich samen met het Havenbedrijf proactief in te zetten voor de realisatie van duurzame infrastructuur en de mogelijkheden tot investeringen te onderzoeken wanneer een project daar om vraagt. Sonneborn zegt toe gebruik te maken van de infrastructuur wanneer dat beschikbaar, betrouwbaar en betaalbaar is, en daar te zijner tijd ook afspraken over te willen maken met de gemeente.

Deze afspraken zijn ondertekend door:

Zita Pels Wethouder Duurzaamheid, energietransitie en circulaire economie Gemeente Amsterdam

1'ri He ster Vice President Operations Sonneborn

x Gemeente x Amsterdam

sonneborn