Bijlage 1 Advies onafhankelijke commissie.pdf
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam T.a.v. college van burgemeester en wethouders Postbus 202 1000 AE AMSTERDAM
Datum Ons kenmerk Behandeld door
12 september 2023 120923/sub/Adam750 KenC
Kopie aan
Rento Zoutman Gemeentesecretaris P. Teesink, A. Ahmadali, R. Gopal
Onderwerp
Advies beoordelingscommissie subsidieregeling Amsterdam750 Kunst en Cultuur
Geacht college, In april 2023 installeerde u de beoordelingscommissie Subsidieregeling Kunst en Cultuur Amsterdam 750 Jaar. U vroeg de commissie u van onafhankelijk advies te voorzien over de voor deze regeling ingediende aanvragen. Dit advies ligt nu voor u. De culturele instellingen hebben enthousiast gereageerd op de regeling: de commissie kreeg in totaal 76 aanvragen ter beoordeling voorgelegd. Het grote aantal aanvragen heeft ertoe geleid dat u de commissie, die in april nog uit vier leden bestond, heeft uitgebreid naar acht, inclusief voorzitter. De commissie heeft van april tot en met september 2023 met veel plezier, energie en toewijding gewerkt aan de beoordeling van de aanvragen (zie bijlage 1 voor de samenstelling van de commissie). De aanvragen zijn in het algemeen divers van karakter en ze getuigen van grote vindingrijkheid. De commissie heeft dan ook een ruime meerderheid positief gewaardeerd. Het valt op dat veel aanvragers zowel hoogstaande artistieke kwaliteit nastreven als sociale impact voor de stad. Zij werken met co-creatie en zoeken daadwerkelijk de verbinding met en de inbreng van Amsterdammers in wijken en buurten. Vaak reiken projecten verder dan de muren van de eigen instelling. Veel aanvragers denken ‘out of the box’ en gaan nieuwe samenwerkingen aan met strategische partners. De aanvragen tezamen laten een goede spreiding over de stad zien.
De commissie vindt in de aanvragen actuele stadsthema’s terug, zoals de bezorgdheid over gentrificatie en een verdeelde stad, en de noodzaak van processen van ‘healing’ in relatie tot het slavernijverleden.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 2 van 7
Uit de diversiteit, het enthousiasme en de inventiviteit van de aanvragen maakt de commissie op dat culturele organisaties en kunstenaars zich collectief geroepen voelen om bij te dragen aan de viering van Amsterdam 750 jaar. Zij willen er allen een bijzonder moment van maken voor iedereen in de stad.
Kader en werkwijze In totaal zijn er 76 aanvragen door de commissie beoordeeld en van advies voorzien. De commissie heeft alle aanvragen beoordeeld met behulp van de zeven criteria van de regeling: - De artistieke kwaliteit - De zakelijke kwaliteit en haalbaarheid - De uniciteit van de projecten - De aansluiting bij de programmalijnen van Amsterdam 750 - De mate van toegankelijkheid - De veronderstelde toegevoegde waarde van samenwerking - Het communicatieplan en het beoogd bereik/draagvlak In deze regeling gaat het om relatief grote kunst- en cultuurprojecten met een subsidie tussen € 100.000,- en € 500.000,-. Voor de regeling is een budget beschikbaar van € 1.750.000,-. De commissie werkte voor de adviezen met een Beoordelingswijzer (bijlage 2): een uitwerking van de subsidieregeling. Die laat zien op welke manier de commissieleden (en de secretarissen) de regeling hebben gevolgd en de bijbehorende criteria hebben toegepast. Met behulp van de Beoordelingswijzer kon de commissie alle aanvragen zorgvuldig en gelijkwaardig behandelen, overeenkomstig de richtlijnen van de subsidieregeling. De commissie heeft in de beoordeling gewerkt met scores op een schaal van 0 tot en met 5 punten per beoordelingscriterium: van onvoldoende tot zeer goed en alle gradaties daartussenin. Als de aanvraag van voldoende kwaliteit was is er een geadviseerd subsidiebedrag genoemd.
Advies over de verdeling subsidies Amsterdam 750 Kunst en Cultuur De commissie heeft, conform de opdracht, een prioriteitenlijst gemaakt voor het college van B en W, waarin de aanvragen zijn geordend in volgorde van score, de hoogste bovenaan. Deze werkwijze leidde tot een topscorelijst (zie bijlage 3 voor de volledige lijst) op basis waarvan de commissie het college adviseert om de top zes volledig te honoreren. Voor de zevende aanvraag in de lijst is niet het volledig aangevraagde bedrag beschikbaar, omdat het subsidieplafond dat niet toelaat. De commissie adviseert het college met de aanvrager Stichting Nationale Opera en Ballet in gesprek te gaan om te bezien of het project ook haalbaar is met het beschikbare subsidiebedrag.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 3 van 7
De lijst van de zeven aanvragen met positief subsidieadvies ziet er als volgt uit: Projectnaam
Aanvrager
Aangevraagd bedrag € 124.000,-
Geadviseerd bedrag € 124.000,-
Score
SHEBANG. De schouders waar we op staan / Ruimte voor nieuwe verbindingen LANG ZULLEN WE LEVEN! We vieren de kunst van het leven, met alle Amsterdammers Ik ben Jo!
Stichting Centrum Beeldende Kunst Zuidoost
Stichting Het Dolhuys
€ 353.600,-
€ 353.600,-
34
Stichting Van Gogh Museum Stichting Female Economy Garage Noord BV Stichting Boost Producties
€ 313.000,-
€ 313.000,-
34
€ 175.000,-
€ 175.000,-
33
€ 366.781,-
€ 366.781,-
33
€ 195.000,-
€ 195.000,-
33
Stichting € 310.000,€ 222.619,-* Nationale Opera en Ballet *) Dit bedrag wijkt af in verband met het bereikte subsidieplafond.
33
Over en Weer, een helingsritueel De nacht maken we samen From Cradle to Circus to Craft, dragen en gedragen worden Heel Amsterdam Danst
34
Toelichting De commissie is van mening dat de stad met deze projecten een geweldig feest kan vieren. Het zijn kleine en grote projecten, participatie- en community projecten, met dag- en nachtcultuur; er zijn straks activiteiten in alle stadsdelen. Instellingen treden buiten de muren en werken samen met soms uitzonderlijke partijen zoals zorginstellingen of de politie. Veel projecten zijn multidisciplinair.
Stichting Centrum Beeldende Kunst Zuidoost SHEBANG: een hybride maak-, ontwikkel en presentatieplek in de Bijlmer, voor creatieve makers, denkers en publiek. SHEBANG combineert podiumkunsten, beeldende kunst en erfgoed. In een periode van vier tot zes maanden wordt één onderwerp multidisciplinair benaderd en onderzocht, in co-creatie met het publiek; bezoekers zijn ook makers. In het kader van Amsterdam 750 presenteert SHEBANG twee ‘programmablokken’: een over alledaags racisme, kansenongelijkheid en etnisch profileren en een over alternatieve toekomstverhalen vanuit historisch en ecologisch oogpunt.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 4 van 7
Gedurende het onderzoek zijn er verschillende momenten met presentaties voor publiek. Locatie is een leegstaand bedrijf in Amstel 3/Bijlmer West (Hettenheuvelweg). Initiatiefnemers zijn CBK Zuidoost, Imagine IC en Bijlmer Parktheater.
Stichting Het Dolhuys Lang zullen we leven: een project dat Amsterdammers oproept om zichzelf een dag cadeau te geven aan een zorginstelling in de buurt en samen met een cliënt levenskunst te ervaren. Dit kan bijvoorbeeld door samen iets maken: een mooi verhaal, poëzie of een kunstwerk over de kunst van het leven. Deelnemers krijgen ter voorbereiding een ‘toolkit levenskunst’ dat wordt samengesteld door een artistiek team en zorgexperts. Het project bevat ook een tentoonstelling waarin de resultaten van het project te zien zijn. Hoofdpartner is Cordaan, met vijftig deelnemende locaties.
Stichting Van Gogh Museum Het Van Gogh Museum ontwikkelt samen met de alliantie Samen Sterk met Werk het project Ik ben Jo!: een empowerment-traject waarin artistieke inhoud samengaat met workshops en trainingen voor vrouwen. Een belangrijke inspiratiebron is Jo van Gogh-Bonger, vrouw van Theo van Gogh, de broer van Vincent. Zij had de kracht om vanuit slechte omstandigheden een positieve, zelfstandige, weerbare vrouw te worden. De verhalen van de vrouwen worden gepresenteerd in een tentoonstellingsruimte van het museum als onderdeel van de Kiezen voor Vincent-tentoonstelling. Ze zijn daarnaast ook te zien in tentoonstellingen in de stadsdelen waar de vrouwenorganisaties actief zijn. Het project zal een breed, lokaal publiek aanspreken en zal zich op de eerste plaats richten op de vrouwen die betrokken zijn bij Samen Sterk met Werk – een alliantie van vijf vrouwenorganisaties die zich in de stadsdelen inzetten voor vrouwen in kwetsbare posities.
Stichting Female Economy ‘Over en weer’ is de werktitel van het project, een helingsritueel, waarin theatergezelschap Female Economy samenwerkt met Surinaamse en Amsterdamse ervaringsdeskundigen en de Amsterdamse politie om racisme en discriminatie bij de wortels aan te pakken. De verhalen van inwoners van Suriname en Amsterdam, onder wie politiemensen, worden in het feestjaar Amsterdam 750 gespeeld in een rituele vorm op verschillende plekken in de stad – waaronder het Amsterdamse Bostheater waar de première plaatsvindt. Female Economy verzamelt die verhalen en maakt er theater van met de bedoeling de stad ‘nog liever te maken’. In die verhalen komt bijvoorbeeld aan de orde waarom sommige mensen regelmatig in botsing komen met de politie en ook waarom mensen binnen de politie te maken hebben met discriminatie en racisme. Het project maakt gebruik van de adoptiemethodiek – naar een idee van Adelheid Roosen, artistiek leider van Female Economy. Acht mensen uit Suriname gaan ‘in adoptie’ bij acht witte Amsterdamse gezinnen van politiemedewerkers. De adoptie-ervaringen worden bewerkt tot nieuwe verhalen en theaterteksten die de deelnemers zelf voor het voetlicht brengen. Dit is te zien in workshops, installaties en rituelen, ingebed in passende muziek. De Female Academy wil het publiek vanaf het begin deelgenoot maken van het maakproces.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 5 van 7
Garage Noord BV In het kader van Amsterdam750 presenteert club Garage Noord (stadsdeel Noord) in samenwerking met club Kanaal40 (stadsdeel Centrum) en club Radio Radio (stadsdeel West) het programma De nacht maken we samen, van 27 oktober 2024 t/m 27 oktober 2025. De drie nachtclubs richten zich ieder op hun eigen manier op een doelgroep die zich bezighoudt met progressieve en eigentijdse (jeugd)cultuur. Gedurende een jaar worden op de drie verschillende locaties elk kwartaal programma’s gemaakt rondom een voor de Amsterdamse nachtcultuur relevant thema. Met zowel online- als offlineprogramma’s vieren, bevragen, onderzoeken en evalueren de clubs de staat van de Amsterdamse nachtcultuur. Het idee is concreet vertaald in een blokkenschema waarin alle programmaonderdelen – vier weekends, zestien clubavonden, dertig talks en dertig workshops – zijn toegelicht. In het alternatieve Amsterdamse culturele nachtleven nemen de deelnemende clubs in artistiek opzicht een toonaangevende plaats in. Het plan richt zich vooral op jongeren van 15 tot 35 jaar en benoemt zes specifieke publieksgroepen. De organisatoren hebben eigen mediakanalen met een groot bereik en werken samen met verschillende mediapartners.
Stichting Boost Producties Circusgezelschap Boost Producties en CC Amstel organiseren het project From Cradle to Circus to Craft, samen met buurtbewoners, ondernemers, instellingen en kunstenaars uit en geïnspireerd op het Asscherkwartier. Zij ontwikkelen gezamenlijk een circuswandeling rond het thema ‘dragen en gedragen worden’ voor de viering van 750 jaar Amsterdam. Het is een combinatie van circus en community arts, met een multidisciplinaire aanpak waarin de buurt actief wordt betrokken bij de wandeling. Centraal staat de wandeling zelf en het ontwikkeltraject ernaartoe. Resultaten worden (tussentijds) gepresenteerd in een serie vlogs, blogs en een tentoonstelling. De initiatiefnemer wil het project combineren met een blijvend speeltoestel annex kunstwerk. Het project heeft een voor de buurt een interactief en uniek karakter. Samen maken loopt als een rode draad door het project.
Stichting Nationale Opera en Ballet Heel Amsterdam Danst is een groot dansevenement ter gelegenheid van Amsterdam 750 geïnitieerd door Nationale Opera en Ballet (NO&B) met speciale ruimte voor een participatietraject en uitvoeringen in acht stadsdelen. Centraal thema: ruimte geven en ruimte innemen. Dit thema wordt uitgewerkt aan de hand van In C, een dansstuk van de gerenommeerde choreograaf Sasha Waltz op de gelijknamige muziek van Terry Riley. Uit elk van de acht stadsdelen van Amsterdam wordt een groep van 20-25 inwoners geselecteerd zonder professionele dansachtergrond. Elk van deze groepen werkt onder leiding van een dansdocent van NO&B aan de voorbereiding van een uitvoering van In C. Na zo’n twaalf sessies geeft elke groep in de periode april-juni 2025 een uitvoering van hun eigen In C op een geschikte locatie in hun eigen wijk. Er worden acht wijkvoorstellingen gerealiseerd met 150 tot 200 deelnemende dansers en 1.200 bezoekers. In juni 2025 is er een grote uitvoering in de Gashouder op het Westergasterrein door de acht wijkgezelschappen samen met de dansers van de Nationale Balletacademie (80 tot 100 deelnemende dansers, 900 bezoekers). Van deze productie worden twee video’s gemaakt.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 6 van 7
De eerste bevat portretten van deelnemers uit de wijkgezelschappen, waarbij deze in hun dagelijkse omgeving worden bevraagd op het centrale thema ruimte delen en de verhouding tot de ander. In de uiteindelijke montage worden deze portretten afgewisseld met fragmenten van de uitvoering van In C. De andere video is de livestream van het slotoptreden, die tegelijkertijd op andere plaatsen in de stad kan worden bekeken (3.200 toeschouwers). Interessant is de combinatie van professionele dans van internationaal hoog niveau met participatie en educatie van wijkbewoners.
Hoe is de commissie tot deze lijst gekomen? De commissie werkt met scores op een schaal van 0-5 punten per criterium. De top drie van de aanvragers heeft een score van 34 punten. Daarna volgen vier aanvragen met een identieke score van 33 punten. Deze kunnen niet alle vier binnen het beschikbare budget worden gehonoreerd. Om toch tot een rangorde te komen – rekening houdend met de maximale subsidiehoogte – moest de commissie een nadere afweging maken. De commissie heeft deze vier aanvragen met elkaar vergeleken op de twee onderscheidende criteria uit de doelstelling van de regeling: de uniciteit van de projecten en de aansluiting bij de programmalijnen van Amsterdam 750. De aanvragen van Stichting Female Economy en Garage Noord BV zijn beide gewaardeerd als zeer goed (5) op beide criteria. Deze zijn door de commissie zonder meer in de lijst van te honoreren aanvragen geplaatst. De aanvragen van Stichting Boost Producties en Stichting Nationale Opera en Ballet eindigden allebei met een score goed (4) op uniciteit en een score zeer goed (5) op de aansluiting bij de programmalijnen van Amsterdam 750. De commissie heeft vervolgens beide aanvragen nogmaals gewogen op het criterium uniciteit en de aanvragen op dit punt met elkaar vergeleken.
Stichting Boost Producties kenmerkt zich volgens de commissie door daadwerkelijke participatie, met een ‘bottom up’-aanpak in de buurt, die een impact op de lange termijn mogelijk maakt. Een ander pluspunt is het werken met meerdere disciplines in één project. Op grond van deze kenmerken kan dit initiatief rekenen op een hogere score op uniciteit dan dat van Nationale Opera en Dans. De commissie heeft daarom Stichting Boost Producties in de lijst van te honoreren projecten opgenomen. Stichting Nationale Opera en Ballet kan als gevolg van het subsidieplafond de aanvraag van € 310.000,- gehonoreerd zien met een maximale subsidie van € 222.619,-. De commissie hoopt dat – na overleg met de gemeente – de aanvrager Stichting Nationale Opera en Ballet het project met het beschikbare subsidiebedrag toch kan realiseren. De commissie wil benadrukken dat ze het een bijzonder project vindt. Stichting Nationale Opera en Ballet maakt een uitzonderlijke stap, buiten de bestaande praktijk om, met een project dat zich kenmerkt door participatie van amateurs en activiteiten en uitvoeringen in alle stadsdelen. Op basis van dit gegeven – in combinatie met de professionaliteit en de naamsbekendheid van de instelling – meent de commissie dat dit project van grote educatieve waarde kan zijn.
Datum 12 september 2023 Kenmerk 120923/sub/Adam750 KenC Pagina 7 van 7
Afsluiting De commissie dankt het college van B en W voor het in haar gestelde vertrouwen en is desgevraagd graag bereid om de inhoud van het advies en het proces van advisering toe te lichten. We kijken uit naar een bijzondere viering van de verjaardag van Amsterdam, waaraan de geselecteerde projecten zeker een goede bijdrage zullen leveren! Hoogachtend,
Cathelijne Broers Voorzitter beoordelingscommissie Subsidieregeling Amsterdam 750 Kunst en Cultuur
Bijlagen: - Lijst leden commissie Subsidieregeling Amsterdam 750 Kunst en Cultuur (1) - Beoordelingswijzer Subsidieregeling Amsterdam 750 kunst en Cultuur (2) voor commissieleden en secretarissen - Definitief overzicht rangschikking aanvragen Subsidieregeling Amsterdam 750 Kunst en Cultuur (3)