Bijlage 07 Zienswijze 2.pdf

23 juli 2021, Amsterdam BETREFT:Zienswijze op beleidskader participatie vanuit Hart voor de Kbuurt ref: https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/10228648/1/Beleidskader%20participatie email: XXXXXXXX@gmail.com PROCES WAT IS GEËXPERIMENTEERD EN GELEERD ZIEN WIJ NIET TERUG HET PROCES VAN DIT TRAJECT INHOUDELIJK INSTRUMENTEN ‘DE VERKENNENDE SESSIE’ IS EEN GOED INSTRUMENT MAAR ALLEEN SAMEN MET BEWONERS. HET PROCES MOET SAMEN BEPAALD WORDEN DE PARTICIPATIE EFFECT RAPPORTAGE DE BEWONERSFLAP GEEN PDF’s MEER , COÖPERATIEF WERKEN ! STRUCTURELE AANPASSINGEN HET BUURTPLATFORM (RECHT) MIST EN MOET WORDEN OPGENOMEN DOORZETTEN VAN HET TRAJECT-DENKEN EN -OPZET NAAR OOK REALISATIE FASE ROL VOOR DE GEORGANISEERDE BEWONERS PARTICIPATIE (OOK) DOOR DE BEWONERS (ORGANISATIES) ZELF LATEN UITVOEREN KADER VANUIT DE LEEFWERELD IPV DE SYSTEEMWERELD PARTICIPATIE NIET ALS EENMALIGE TRAJECTEN PER PROJECTPLAN MODEL VAN INCLUSIEVE OPBOUW PARTICIPATIE OPNEMEN DIEP LUISTEREN: NIET ENKEL DE WENSEN VAN DE MENSEN OPHALEN, DAN GA JE DE MIST IN RADICALE TRANSPARANTIE EN GOED INFORMATIEVERSTREKKING MEENEMEN VAN DE INZICHTEN VAN DE OPENBARE PARTICIPATIE HOORZITTING ea EXPERTISE DOCS

1

L.S. Iedereen die hard gewerkt heeft aan de totstandkoming van de concept versie beleidskader participatie verdient hiervoor dak en lof. Dit is een belangrijke stap vooruit. Met onderstaande zienswijze kan deze nog substantieel verbeterd worden.

PROCES WAT IS GEËXPERIMENTEERD EN GELEERD ZIEN WIJ NIET TERUG In de beleidskader participatie wordt gesteld dat ‘’wordt vastgesteld wat tot dusverre is geleerd’’ Echter wij hebben nu al meer dan 4 jaar ge-experimenteerd in de K-buurt, veel geleerd, en zien die lessen (zie verderop in deze zienswijze) niet verwerkt in dit beleidskader. In februari van dit jaar 2021 werd een expert sessie burgerparticipatie gehouden door de gemeenteraad waarin veel lovende woorden over ons werden geuit en wij zowel door de experts, als door politici, als positief voorbeeld werden aangehaald https://youtu.be/n8c3M7fdFVU https://youtu.be/UOlUg7TMQ94 zie ook http://hartvoordekbuurt.blogspot.com/2021/02/sexshops-en-meer-bij-expertsessieburgerparticipatie.html met een aantal aanbevelingen die meteen onderdeel kunnen uitmaken van deze zienswijze Wij zijn landelijk beschreven als voorbeeld door onderzoeksinstituut Movisie in hun rapport ‘’Inclusieve burgermacht, Hart voor de Kbuurt als goed voorbeeld’’

www.bit.ly/movisieinclusieveburgermacht

2

In de afgelopen periode zijn we gevolgd en bekeken en geëvalueerd door vele andere kennisinstellingen zoals HvA, UvA, Tertium, R-Link, Kennisland, Waag, PakhuisDeZwijger, Urgent en zijn gevraagd op symposia en bijeenkomsten om onze ervaringen te delen.

HET PROCES VAN DIT TRAJECT daarbij willen we meteen aantekenen hoe lastig het is om te reageren op dit soort stukken als dit beleidskadervanuit de praktijksituatie. Enerzijds omdat er een conceptueel construct wordt neergezet, wat zoals hierboven gesteld, onvoldoende meeneemt wat er aan ervaring is opgedaan, wat de last om dat op te zamelen en gestructureerd in te brengen aan deze kant zet, terwijl dit efficiënter en effectiever had kunnen geschieden als we ons aan de rechterkant van dit diagram hadden bewogen.

3

Anderzijds omdat de tijd gewoon ontbreekt, omdat je voortdurend bezig bent met de buurt. Er spelen immers altijd zaken die de aandacht urgent vragen. Zo is er nu de issue van het plaskruis op het plein voor de populatie van mannen van Surinaamse herkomst en de afsluiting van de net nieuw ingerichte centrale speeltuin bij Kraaiennest midden in de zomervakantie om graszoden twee weken te laten groeien en meer van dergelijke zaken het nauwelijks mogelijk maken om als een soort onbetaalde semi- ambtenaar te reageren.

4

de afgezette speeltuin midden in de zomervakantie vraagt dan ineens alle aandacht Daarmee dreigt het gevaar dat dit soort documenten als beleidskader en de zienswijzen daarop bovenmatig worden bepaald door mensen die het zich kunnen permitteren te participeren ipv vanuit de mensen die er echt toe doen en er mee worstelen vanuit praktijksituaties.

INHOUDELIJK INSTRUMENTEN Er is divers instrumentarium wat in het beleidskader moet worden ingevoegd omdat het in de praktijk goed blijkt te werken

‘DE VERKENNENDE SESSIE’ IS EEN GOED INSTRUMENT MAAR ALLEEN SAMEN MET BEWONERS. HET PROCES MOET SAMEN BEPAALD WORDEN ‘’Een verkennende sessie met bewoners kan behulpzaam zijn om de behoefte van burgers op voorhand in beeld te krijgen en mee te wegen bij de doelbepaling en verdere uitwerking van het participatietraject’’ dit is een goede insteek en moet behouden blijven in het kader. We hebben zelf ook goede ervaring opgedaan in het Kmidden traject met een zogenoemde ‘’verkenningsronde’’ door de buurt om tot een proces bepaling van het midden cocreatie traject te komen Het woord ‘’met bewoners’’ is dus essentieel. dat is anders dan ‘’ we halen op en bepalen het proces als overheid’’

5

Wie is ‘’die bewoner’’ dan?: zie daarvoor ook verder bij ‘’de georganiseerde bewoner’’

DE PARTICIPATIE EFFECT RAPPORTAGE Participatie zal meer totstandkomen wanneer mensen ook zien waar het toe leidt. Dat betekent dat er van participatietrajecten een participatie effectrapportage moet worden gemaakt die weer wordt teruggevoerd aan de mensen die hebben deelgenomen en daar buiten. Het is tevens een instrument om de participatie beter te laten worden omdat de opstellers van het participatietraject weten dat er naar gekeken gaat worden en deze ook geëvalueerd gaat worden, waarmee transparantie en openbaarheid de sleutelwoorden zijn. Een voorbeeld is deze gebiedsplan participatie effecten rapportage www.bit.ly/gebiedsplanpareffrap

DE BEWONERSFLAP

6

we hebben goede ervaring opgedaan met ‘’de bewoners flap’’. een stuk tekst van maximaal een halve pagina voorop een document waarin begrijpelijke taal wordt uitgelegd waar dit (de notitie, het traject etc) überhaupt over gaat.

GEEN PDF’s MEER , COÖPERATIEF WERKEN ! Pdf’’s zijn als een eenzijdig dictaat wat zich niet verhoudt met het idee van participatie wat juist een co-creatie moet zijn en samenwerking van meerdere partijen, waar men elkaars (en eigen) input moet kunnen zien en ook weer kunnen reageren op anderen hun ideeën en suggesties. Dat vraagt een andere manier van werken met ander instrumentarium zoals Google Docs

STRUCTURELE AANPASSINGEN

7

HET BUURTPLATFORM (RECHT) MIST EN MOET WORDEN OPGENOMEN De gemeenteraad heeft gevraagd in haar motie van december 2020 over het buurtplatformrecht http://www.bit.ly/buurtplatformrechtmotie speciaal te kijken naar hoe het buurtplatformrecht in te passen binnen het beleidskader burgerparticipatie.

Met bewonersorganisaties die de oproep hebben gedaan ● het idee van het buurtplatformrecht uit te werken en de uitkomsten hiervan met de raad te delen. ● Te onderzoeken of het buurtplatformrecht onderdeel zou kunnen worden van het nieuwe Participatiebeleid en de raad hierover te informeren. Dat kijken, en zeker de inpassing, mist nog helemaal totaal in dit voorliggende beleidskader en is hard nodig. Het is niet zo dat het buurtplatformrecht alleen hoort in de andere kant van ‘’buurtrechten’’ waarmee de overheid ruimte en ondersteuning geeft aan partijen die zelf een overheidstaak willen uitvoeren. Zo’n scheiding der dingen in 2 spiegels lijkt lekker helder, tot je je realiseert dat het buurtplatformrecht http://www.bit.ly/notitiebuurtplatformrecht als voorstel er juist tussen in zit omdat dat juist van onderop komt en dus integraal kijkt en werkt en niet al die scheidingen aanbrengt . Een kernuitspraak over het buurtplatform is They give the community a voice and structure for taking action’. Dat eerste is het participatiedeel, dat tweede het initiatief deel. Het een versterkt het ander namelijk.

8

Het buurtplatformrecht heeft dus ook te maken met participatie, en de rol van de georganiseerde bewoner daarin. De rol van het buurtplatform moet in beleidskader worden opgenomen. In op de juiste wijze is samenspraak met de opstellers van de noodkreet van destijds, inmiddels de coalitie van buurtplatformen Amsterdam, zoals de motie 1254 aangeeft. Het zou sowieso moeten worden opgenomen in dit stuk tekst - De uitvoerders van het traject hebben achtergrondkennis over de desbetreffende buurt, weten wat er speelt in de leefwereld en welke voorgeschiedenis er heeft plaats gevonden. Ze maken hierbij gebruik van de kennis van de gebiedsteams en gebiedspools en buurtplatform zie ook: http://hartvoordekbuurt.blogspot.com/2021/07/beleidskader-deze-kans-harderpakken.html

DOORZETTEN VAN HET TRAJECT-DENKEN EN -OPZET NAAR OOK REALISATIE FASE Het gaat vaak niet gaat om iets (mee-)beslissen maar ook doen en werkelijkheid laten worden, ook omdat de overheid er vaak lang over doet iets uitgevoerd te krijgen, en dat dat ook opvolging en vasthoudendheid nodig heeft vanuit de buurt. We zijn de enige ontwikkelbuurt waar de participatie (over de besteding van 610K) door bewoners zelf is gedaan, maar we ook uitgevonden dat opvolging en begeleiding bij de implementatie net zo belangrijk is als het ophalen en overdragen van wensen van de mensen.

9

ROL VOOR DE GEORGANISEERDE BEWONERS In het beleidskader wordt vooral ingezet op de relatie tussen overheid en de bewoner. Er wordt altijd over de individuele bewoner gesproken. Daar zit en hoort een schakel tussen. Enerzijds sleutelfiguren maar ook sleutelfiguren zijn individuen die komen en gaan daarom zijn bewonersorganisaties zo belangrijk- die blijven bestaan, zijn institutioneel robuust en kunnen daarmee een rol spelen in het opbouwen van een collectief geheugen en dossiervorming . In het beleidskader dienen de georganiseerde bewoners dan ook apart benoemd te worden en een rol krijgen. Collectivisering is nodig, organisatiegraad is nodig en dient te worden gestimuleerd.

PARTICIPATIE (OOK) DOOR DE BEWONERS (ORGANISATIES) ZELF LATEN UITVOEREN In het beleidskader wordt gedaan alsof het de gemeente is die de participatie moet uitvoeren. We hebben toch echt goede ervaring opgedaan door het door de bewonersorganisatie zelf te laten doen. Dit dient absoluut in en via het kader gestimuleerd te worden

zie ons ● 610 k ontwikkelbuurten traject, ● Kmidden traject ● KbuurtAardgasvrij traject Voor verdere uitwerking, zie bijvoorbeeld over de verdeling van het 610k euro verbetergeld http://hartvoordekbuurt.blogspot.com/2021/07/je-kunt-participatie-ook-door-de-buurt.html Zie ook ● Edgar Zonneveldt, gemeentelijk projectleider van Aardgas vrij, in https://youtu.be/EJxbFhiCiaw ● Jules Pollaert, Gemeentelijk team Kmidden, over uitvoering participatie Kmidden door de buurt https://youtu.be/taEBlWU4MBI En zie http://hartvoordekbuurt.blogspot.com/2021/07/Geen-reizende-participatie-labs-maarzelf-doen.html

KADER VANUIT DE LEEFWERELD IPV DE SYSTEEMWERELD Het hele document is doordrenkt van het denken vanuit de systeemwereld en wat de 10

systeemwereld nodig heeft in de planningscycli. Dat moet radicaal andersom. Ga uit vanuit d eleefwereld. Waar het systeem heldere kaders vraagt, vraagt de leefwereld passende kaders etc. Dit onderdeel aan zienswijze vraagt een langer input dan deze zienswijze aan gelegenheid biedt, en vraagt een co-creatie sessie om dit samen vorm te geven. Een paar illustraties Er staat Duidelijkheid en transparantie over het doel en de insteek van de participatie maakt het voor burgers helder met welk doel zij worden betrokken, welk mandaat aan hen wordt gegeven en stelt hen in staat om zich hier (actief) toe te verhouden.

er staat Uitgangspunt: - Niet participatie als instrument, maar wat de gemeente met participatie wil bereiken (het doel) is het vertrekpunt bij de daaropvolgende keuzes NEE! Waarom alleen wat ''de gemeente'' met participatie wil bereiken? Wanneer gaan we de bewoners centraal stellen?

Er staat Veel van de goede intenties bij de geëvalueerde participatietrajecten liepen spaak op een communicatiekloof tussen de ambtelijke organisatie en de betrokkenen Nee, op een kloof waarbij de ambtenaren dachten dat de mensen niets zelf konden, een gebrek aan vertrouwen. Vervolgens wordt het altijd op ''communicatie had beter gemoeten'' gegooid, of ''we hadden helderdere kaders moeten stellen. Daar gaat het niet op. De Kaders pasten gewoon niet, daar lag het aan.

PARTICIPATIE NIET ALS EENMALIGE TRAJECTEN PER PROJECTPLAN participatie moet niet eenmalige trajecten per projectplan zijn (dat is vanuit de systeemkant bekeken) maar als een continue proces van buurtbouwen moet zien. (Dat is vanuit de leefwereld bekeken). In dat kader:

MODEL VAN INCLUSIEVE OPBOUW PARTICIPATIE OPNEMEN Het model van inclusieve opbouw participatie wat we hebben ontwikkeld nav ons experiment met de 610k is daar op gebaseerd. dat model dient te worden opgenomen in het

11

beleidskader. Ieder participatie traject moet iets nalaten, waardoor de buurt beter wordt, weer meeer klaar voor een volgend participatietraject. Stop met ophalen en betrekken, start met het zelf-organiserend vermogen te verhogen.

DIEP LUISTEREN: NIET ENKEL DE WENSEN VAN DE MENSEN OPHALEN, DAN GA JE DE MIST IN Veel mensen weten niet wat ze zouden kunnen wensen. Als ze meer informatie zouden hebben, zou je andere antwoorden krijgen. Je moet hun achterliggende behoeften begrijpen wil je ze echt goed kunnen bedienen, daarvoor moet je de mensen kennen, in plaats van alleen wat vragen stellen. Diep luisteren noemen we dat. http://hartvoordekbuurt.blogspot.com/2021/06/diep-luisteren-naar-een-toilet.html

RADICALE TRANSPARANTIE EN GOED INFORMATIEVERSTREKKING zo moelijk is het niet alles online te zetten. Het is de enige manier om vertrouwen te winnen. Maar zorg ook dat gegevens als informatie wordt neergezet. Maar het ontsluitbaar en herleidbaar.

12

MEENEMEN VAN DE INZICHTEN VAN DE OPENBARE PARTICIPATIE HOORZITTING ea EXPERTISE DOCS op 8 september 2018 werd een openbare onafhankelijke participatie hoorzitting gehouden 1ste inzichten staan verwoord in http://bit.ly/1stebevindingenparticipatiehoorzitting en dienen in het kader verwerkt te worden

13

Ook de opmerkingen van de ruimtemaker over een nieuw sociaal contract https://deruimtemaker.nl/2021/07/08/het-omgevingsplan-als-nieuw-sociaal-contract-voor-deleefomgeving waarin 11 specifieke aanbevelingen:

1. De situatie waarbij bewoners overvallen worden door plannen in hun buurt gaan we doorbreken. Vroegtijdige betrokkenheid, zichtbare invloed en baat voor de buurt van projecten zijn de normen die moeten worden nageleefd. 2. Bewoners moeten in staat worden gesteld om zelf initiatieven te ontplooien en plannen te maken en het omgevingsplan moet daar ook de ruimte voor bieden en regels voor bevatten (‘gelijker speelveld’). 3. Bewoners krijgen de informatie, ingangen en ondersteuning om die rol ook te kunnen vervullen en kunnen daarvoor zelf experts inschakelen. 4. Participatie is niet alleen van belang om betere plannen te maken maar we richten het expliciet op het versterken van de organisatiegraad en het sociaal kapitaal in de wijken.

14

5. De normen die de gemeente zichzelf oplegt voor participatie en zeggenschap bij ruimtelijke plannen gelden ook voor initiatiefnemers i.h.k.v. de omgevingswet en we maken die linksom of rechtsom afdwingbaar. 6. De regels in het omgevingsplan zijn niet alleen gebaseerd op landelijk, regionaal en stedelijk beleid maar ook op beleid/afspraken gericht op het leven in buurten en wijken (‘de logica van de leefwereld’, ‘wijkvisie’). 7. We gebruiken het omgevingsplan om de zachte waarden en zwakkere belangen die het bij ruimtelijke projecten vaak afleggen te borgen en zorgen ervoor dat de gezonde, fijne en veilige leefomgeving en de sociaal sterke gemeenschap centraal staan in het beoordelen van plannen. 8. We zorgen dat bewoners en gemeenteraad samen optrekken in het proces van invoering van de omgevingswet en in het bijzonder het omgevingsplan. 9. De buitenplanse vergunningen mogen niet werken als escape om strenge regels in het omgevingsplan te omzeilen. Gemeenteraad en bewoners moeten stevig greep daarop hebben en maken samen de ‘lijst van advies en participatie bij buitenplanse vergunningen’ . 10. We zorgen ervoor dat In de nieuw op te zetten Gemeentelijke Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit ook mensen zitten die het perspectief van buurten, wijken en bewoners inbrengen in de beoordeling van plannen en vergunningsaanvragen. 11.

Wat we vandaag afspreken moet morgen al toepasbaar en merkbaar zijn in de planvorming in de wijken.

15