Bijalge 3A Advies aan college van CBA op concept voortgangsrapportage Toegankelijkheid 2021 - 20220120.pdf

College van B&W van gemeente Amsterdam t.a.v. mevr. J. Bolle j.bolle@amsterdam.nl Postbus 202 1000 AC Amsterdam

Datum: 14 januari 2022

Kenmerk: 22-002/BW-PH

Onderwerp: Reactie op concept voortgangsrapportage Toegankelijkheid 2021

Geacht college, Hierbij ontvangt u de reactie van Cliëntenbelang op de goed leesbare voortgangsrapportage “Amsterdam werkt aan Toegankelijkheid”. De rapportages geven een steeds completer beeld van de activiteiten en projecten waarin gewerkt wordt aan toegankelijkheid en inclusie. Dank aan de opstellers voor de heldere uiteenzetting. In onze reactie zullen we focussen op het fysieke domein en sociale toegankelijkheid, en minder op de domeinen waarover de adviesraden adviseren. Helaas moeten we constateren dat er op meerdere speerpunten uit de Amsterdamse Inclusie Agenda niet de voortgang is geboekt die we verwacht hadden. Deels is dat toe te schrijven aan de Coronacrisis, zoals het schouwen van gebouwen en openbare ruimte. We waarderen het dat over het gebrek aan voortgang in de rapportage wel eerlijk wordt gesproken. Door Amsterdammers met een beperking of chronische ziekte zal dit zelfs als een stilstand of achteruitgang worden ervaren. Het is onze rol om daarbij stil te staan; vooral omdat er vanwege de gemeenteraadsverkiezingen een bestuurswisseling zal plaatsvinden en een nieuwe raad en college de verantwoordelijkheid voor de Amsterdamse Lokale Inclusie Agenda zal overnemen. Speerpunt 2: Inclusieve mobiliteit; het OV Toegankelijk OV We zijn blij dat het PvE tram- en combihaltes eindelijk is vastgesteld en de manier waarop we daarbij zijn betrokken.

Er gaat echter teveel mis:  Er zit weinig vooruitgang in het toegankelijk maken van de 15G tram, die echt een obstakel vormt in het toegankelijk maken van het Amsterdamse OV.  Teveel liften zijn langdurig buiten gebruik, de haltes van de Amstelveenlijn moeten meteen na oplevering aangepast worden, omdat de geleidelijnen niet voldoen aan de eisen en de perronhoogte problemen geeft bij de onbelemmerde toegang tot de trams.  Er is nog geen visie of oplossingsrichting hoe de benodigde fijnmazigheid terug te brengen die sinds de invoering van de Noord Zuidlijn is verdwenen.

1/4



We zijn blij met het voornemen om in 2022 een aantal tramhaltes versneld toegankelijk te maken, maar er is echt een extra meerjaren(investerings)programma nodig om de (wettelijke) doelstellingen te halen. Het versneld toegankelijk maken van het OV is in gevaar, terwijl dit één van de pijlers uit de toekomstvisie sociaal vervoer is én een speerpunt uit de Inclusie-agenda. Toekomstvisie sociaal vervoer, inclusieve mobiliteit We vinden het zeer teleurstellend dat de goede intenties uit de toekomstvisie overschaduwd zijn door bezuinigingen die vooral de ‘veelreizigers’ hard treffen en de voorgestelde ontschotting van het doelgroepenvervoer niet tot stand komt. Ook hadden we graag gezien dat de aanbesteding van het AOV zou worden uitgesteld. Nu komt er weer een gewone aanbesteding van het AOV, die de mogelijkheid tot innovatie, integratie en systeemwijzigingen opnieuw jaren doorschuift; de kans op een integraal aanbestedingsmoment is niet benut. De Toekomstvisie leunt ook (te) zwaar op vrijwilligersvervoer als oplossing voor vervoersarmoede. De ‘kleine’ innovaties en pilots, zoals Haltebuddy en Overstapassistentie, maar zeker ook de OV-coach moeten worden bestendigd en niet als een ‘duur extraatje voor een klein groepje’ worden behandeld, als de gemeente en de Vervoerregio inclusieve mobiliteit serieus nemen.

Een positief punt is de ‘paaltjesnotitie autoluw’ die in ieder geval een kader biedt voor toegang tot autoluwe gebieden voor mensen die daar met een auto of deeltaxi moeten kunnen komen. Er ligt een kans door een nieuwe mobiliteitsnota daadwerkelijk inclusief te maken en ‘vervoerarmoede’ prioriteit te geven. Speerpunt 4: De inclusie van ervaringsdeskundigheid Plantoetsing De Centrale Verkeers Commissie wordt opgeheven en na een jaar is het nog niet duidelijk hoe toegankelijkheid én de inbreng van Cliëntenbelang Amsterdam en de inbreng van ervaringsdeskundigheid door vrijwilligers op stadsdeelniveau goed geborgd en gefaciliteerd zal worden in het nieuwe stelsel voor de plantoetsing. Al zijn wij hierover in gesprek, onze zorgen zijn nog niet weggenomen. Toegankelijkheid houdt niet op bij afdelingsgrenzen- project- buurt- of stadsdeelgrenzen. Tegelijkertijd wordt buurt- en burgerparticipatie geprezen, maar dit wordt onvoldoende gefaciliteerd. Burgers met een beperking voelen zich daardoor niet altijd gehoord of serieus genomen, terwijl ze wel worden geacht actief mee te denken en mee te doen. De belangengroepen van mensen met een beperking kunnen niet meer rekenen op subsidie vanuit de sociale basis, terwijl hun inbreng wel belangrijk wordt gevonden.

Faciliteer het ruimhartig en neem de inbreng serieus! Speerpunt 5: Inclusieve mobiliteit; looproutes door de stad Voetgangersbeleid Wij vinden het onbegrijpelijk en niet uit te leggen dat na meer dan 2 jaar de Voetgangersnota nog steeds niet bestuurlijk is vastgesteld. Is het écht teveel gevraagd om dat 10 jaar na het initiatiefvoorstel ‘De Voetganger Keizer’ eindelijk een voetgangersnorm vast te stellen die de broodnodige obstakelvrije doorgangsruimte op de stoep regelt? College: doe recht aan de voetganger, laat je inwoners met een beperking niet in de steek. Toon daadkracht en stel de voetgangersnota zo spoedig mogelijk vast!

2/4

Verkeersveiligheid; veilig oversteken Helaas is er weinig vooruitgang geboekt op veilig oversteken; ook hier vragen we al jaren om. Belangrijke pijnpunten:  We zien steeds vaker dat verkeerslichten verdwijnen; ze zouden bij 30km niet meer nodig zijn. Dit maakt oversteken voor mensen met visuele en motorische beperkingen steeds moeilijker.  De zebra over het fietspad is niet meegeregeld in verkeerslichteninstallatie. Voetgangers met een beperking zouden veilig moeten zijn op de zebrapaden, maar zijn dat niet. Onze voorstellen zijn nog steeds niet serieus bekeken, terwijl dit al in 2016 door ons is aangekaart; zowel politiek als ambtelijk.  De doorstroming van het OV lijkt belangrijker dan een veilige oversteek over de vrije tram/busbaan; deze oversteek wordt ‘afgekruist’. Het medegebruik van de vrije ov-baan is een extra belemmering voor kwetsbare voetgangers, die daardoor gevaarlijke plekken mijden en steeds verder om moeten lopen / rijden. Dit moeten speerpunten in het verkeersveiligheidsbeleid worden. Speerpunt 1: Handhaving van de regelgeving rondom toegankelijkheid en inclusie We zijn positief gestemd over de gesprekken die we met bureau Stadsregie hebben gevoerd en acties die daaruit voortgekomen zijn om obstakels in de openbare ruimte, veroorzaakt door bouwwerkzaamheden snel aan te pakken.

Op andere gebieden zien we helaas nog te vaak gebrek aan urgentie of benutting van mogelijkheden: zoals foutgeparkeerde fietsen, scooters en nieuwe vormen van deelmobiliteit, maar ook stoepfietsen en de aanpak daarvan kan en moet effectiever. Op de naleving van bouwregelgeving hebben we geen zicht, maar de dit jaar aangescherpte regels voor drempelvrije toegang tot woningen en woongebouwen moet wel gehandhaafd worden. Meldingen over (on)toegankelijkheid, moeten snel worden opgelost, zeker als er ook sprake is van een gevaarlijke situatie. Een ontbrekend hekje bij een brugleuning bij de Boerenwetering is pas na maanden en discussie over noodzaak en kosten geplaatst.

Wonen Het aantal nieuw te realiseren rolstoelwoningen en woonvormen voor ouderen en mensen met een specifieke beperking blijft achter bij de vraag. Ondanks de verhoogde inzet vanuit de gemeente en corporaties zijn de mogelijkheden voor vergroting van het aandeel van betaalbare woningen en passende woonvormen in deze woonmarkt beperkt. Cliëntenbelang ijvert om die reden voor meer participatie van ervaringsdeskundigen in het ontwikkelproces van nieuwbouwwoningen en de openbare ruimte in het gebied daaromheen. In sommige gevallen, ook bij de Nieuwe Schouw hebben ervaringsdeskundigen vermijdbare ontwerpfouten geconstateerd. Om die reden is deelname in het ontwerpproces van de start tot aan de oplevering wenselijk en werkt Cliëntenbelang met belanghebbenden aan plannen die de ervaringsdeskundigheid in de toekomst efficiënter in kunnen zetten. Met het commitment van ontwikkelaars bij corporaties en commerciële bouwondernemingen als ook de inzet van architecten die innovatieve ontwerpen mogelijk maken, kan er meer inclusief worden ontwikkeld. Speerpunt 3 10: Sociale bewustwording en inclusie; vrije tijdsbesteding Er worden goede stappen gezet, maar wat ons betreft mogen het grotere stappen worden; en zeker ook binnen gemeentelijke organisatieonderdelen kan en moet het kennisniveau en de onderlinge communicatie beter.

Cliëntenbelang is van mening dat het introduceren van een cluster-overstijgend programmateam Toegankelijkheid een stap in de goede richting zou zijn.

3/4

Het is goed en noodzakelijk gebleken dat dit college middelen heeft opgenomen om toegankelijkheid te bevorderen. Ook voor de komende jaren blijft het nodig om aan de fysieke en sociale toegankelijkheid van de stad te werken en daarvoor zijn stimuleringsmaatregelen net zo noodzakelijk als die ook voor verduurzaming, vergroening en de energietransitie zijn. Zeker omdat de Coronacrisis dit de afgelopen twee jaar bemoeilijkt heeft Speerpunt 9: Toegankelijke Informatievoorziening Digitale toegankelijkheid Vanzelfsprekend zijn we blij met de aandacht voor toegankelijke publicaties. We gaan ervan uit dat de toegankelijkheid van de website en andere publicaties (ook als externe partijen zijn ingehuurd) in de toekomst nog zal verbeteren. Aan de enquête naar aanleiding van de stadsgesprekken verkeersveiligheid, kon niet iedereen meedoen en dat is toch een gemiste kans. Cliëntenbelang bedankt u voor de mogelijkheid die haar is geboden om op de conceptrapportage te reageren en is uiteraard graag bereid om nadere toelichting te geven op deze reactie. Hoogachtend,

Deborah Lauria Directeur-bestuurder

4/4