Bestuurlijke reactie Initiatiefvoorstel Bekend maakt Bemind 2.0
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief
Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 15 december 2025 Inclusie & Antidiscriminatie en Openbare Orde & Veiligheid Wethouder Touria Meliani en burgemeester Femke Halsema Directie Jeugd, Zorg en Diversiteit (bestuurszaken.jzd@amsterdam.nl) Bestuurlijke reactie op het initiatiefvoorstel Bekend maakt Bemind 2.0 van het lid Khan en Garmy
Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief geeft het college van burgemeester en wethouders een bestuurlijke reactie op het initiatiefvoorstel d.d. 8 oktober 2024 van de raadsleden Khan (DENK) en Garmy (VOLT), getiteld ‘Bekend maakt Bemind 2.0’. Met dit voorstel wordt het college gevraagd: 1.
structureel ontmoeting en dialoog op stadsdeelniveau te organiseren tussen (ogenschijnlijk) gepolariseerde groepen, met als doel verbinding te creëren gestoeld op gedeelde democratische normen en waarden; a. hierbij de stadsdelen in positie te brengen om zelf te bepalen om welke gepolariseerde groepen dit gaat én ze óók voldoende te stimuleren om zelf invulling te geven hoe en in welke vorm ze deze ontmoetingen willen organiseren; 2. er zorg voor te dragen dat deze initiatieven onderdeel zijn van een bredere, gezamenlijke aanpak die de hele stad ten goede komt. Bestuurlijke reactie Het college waardeert de inzet van de indieners bij het opstellen van het initiatiefvoorstel ‘Bekend maakt Bemind 2.0’. Zeker in tijden van verharding van het maatschappelijke debat en spanningen in de samenleving, laten de indieners zien dat ontmoeting en dialoog krachtige instrumenten zijn om inleving en empathie te vergroten. Het initiatiefvoorstel is grondig en gaat in op het belang van dialoog, mensenrechten, het tegengaan van polarisatie, de rol van de stadsdelen en die van organisaties zoals het jongerenwerk. Het college deelt het standpunt dat dialoog en verbinding onmisbaar zijn in het bestrijden van polarisatie, haat en discriminatie. Verbinding is geen verplichting n, maar in een inclusieve stad is het wel van belang dat we streven naar een beter begrip van elkaars perspectieven.
Het begrijpen en erkennen van elkaars pijn en angst kan voorkomen dat groepen verder uit elkaar groeien en biedt ruimte om op een menselijk niveau met elkaar te verbinden. Dit begint allemaal bij de gedeelde waarden die we als Amsterdammers delen. En waarden als individuele vrijheid, tolerantie en respect kunnen voortbestaan door steeds opnieuw het gesprek te voeren en de vraag beantwoorden wat deze eigenlijk betekenen.
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 15 december 2025 Pagina 2 van 5
Het college zet met het inclusie- en antidiscriminatiebeleid daarom in op het vergroten van inlevingsvermogen en empathie bij mensen met negatieve houdingen ten aanzien van groepen die discriminatie ervaren. Vooroordelen vormen vaak de basis voor discriminatie en kunnen worden verminderd door empathie en inlevingsvermogen te stimuleren. Oprechte interesse in en begrip voor de ander helpen om vooroordelen en discriminatie tegen te gaan.1 Werken aan inclusiviteit is werken aan de verbondenheid in de stad. Dit creëren we door ontmoeting en dialoog te organiseren. Want alleen in de interactie krijgt diversiteit betekenis.Dit alles draagt bij aan het tegengaan van polarisatie. Dit gebeurt ook vanuit de portefeuille Openbare Orde en Veiligheid. Het college onderstreept het belang van het initiatiefvoorstel en ziet de kracht van structurele verbinding en dialoog als essentieel in het streven naar een inclusieve stad. Hieronder gaat het college puntsgewijs in op het voorstel: 1. Structureel ontmoeting en dialoog in de stad en hierbij de stadsdelen in positie te brengen Het college faciliteert regelmatig ontmoetingen en dialogen tussen verschillende groepen in de stad. Dit gebeurt onder andere in het kader van de beleidsprioriteit van het Inclusie en Antidiscriminatiebeleid, namelijk bevorderen van inlevingsvermogen en empathie.
Daarnaast gebeurt dit via andere gemeentelijke subsidieregelingen. Zo zijn er vanuit de Sociale Basis twee relevante doelstellingen aangewezen die bijdragen aan de oproep van het initiatiefvoorstel: (1) dialoog en ontmoeting, (2) bevorderen inclusiviteit samenleving. De stadsdelen en het stadsgebied spelen een belangrijke rol bij ontmoeting en dialoog in de stad en ook bij de uitvoering van de doelstellingen uit het initiatiefvoorstel. Inspirerende voorbeelden hiervan zijn Ongewone Ontmoetingen en Het Lopend Vuurtje. Bij incidenten die de spanningen in de stad versterken, treden de projectleiders sociale veiligheid direct op met passende instrumenten om groepen met elkaar in gesprek te brengen. De initiatiefnemers hebben bij het opstellen van het initiatiefvoorstel deze rol recht willen doen en het college waardeert het dat ze met de stadsbesturen in gesprek zijn gegaan en hun input verwerkt is in het initiatiefvoorstel. De stadsdelen en het stadsgebied fungeren niet alleen als de "ogen en oren" van de stad en van het college, maar dragen actief bij aan een sterk sociaal weefsel. Ook in periodes van rust spelen buurthuizen, jongerenwerkers en andere lokale organisaties een cruciale rol. Het is dan ook van belang dat stadsdelen de ruimte hebben om te bepalen welke groepen en thema's aan bod komen en wat creatieve, werkende manieren zijn om met elkaar in gesprek te blijven.
Ook op initiatief van de gemeenteraad zijn activiteiten die gericht zijn op ontmoeting en dialoog gefaciliteerd:
1
Movisie (2019). Wat werkt bij het verminderen van discriminatie? Movisie, p. 15-18. https://www.movisie.nl/sites/movisie.nl/files/2019-01/watwerktbij-verminderen-discriminatierapport.pdf
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 15 december 2025 Pagina 3 van 5
Motie 576 van de leden Khan, Garmy en Veldhuyzen c.s., gericht op het per direct opstarten van de dialoog tussen de door het Israëlisch-Palestijns conflict getroffen gemeenschappen. Motie 626 van de leden Khan en Garmy, waarin werd opgeroepen tot een campagne om joden en moslims een gezicht te geven. Motie 577 van de leden Garmy, Khan, Nadif en Hofland, waarin Amsterdam zich uitspreekt voor vrede.
Over de moties 576,626 en 577 is uw raad al geïnformeerd.2 3 4 Naast gesprekken tussen burgers onderling, zijn ook de gesprekken met de burgemeester, wethouders en verschillende Amsterdamse gemeenschappen sinds eind oktober 2023 flink geïntensiveerd. Amsterdams handelingskader ontmoeting en dialoog Zoals hierboven geschetst wordt er door verschillende onderdelen van de gemeente al inzet gepleegd om ontmoeting en dialoog in de stad te faciliteren. Er kan echter geconstateerd worden dat dit aanbod enigszins versnipperd is en ook niet gelijk verspreid over de stadsdelen en het stadsgebied. Naar aanleiding van dit initiatiefvoorstel wil het college dit aanbod coördineren en versterken en de samenwerking en afstemming tussen de verschillende betrokken afdelingen van de gemeente verbeteren. Het college stelt voor om hiervoor een Amsterdams handelingskader ontmoeting en dialoog op te stellen. Dit handelingskader, gebaseerd op wetenschappelijke inzichten en best practices, kan dienen als handvat voor stadsdelen en andere gemeentelijke onderdelen die zich bezighouden met ontmoeting en dialoog. Lessons learned Het initiatiefvoorstel is gebaseerd op de waardevolle ervaringen en geleerde lessen die de indieners de afgelopen periode hebben opgedaan met ontmoeting en dialoog.
Het college is het met de initiatiefnemers eens dat het van belang is om vanuit gedeelde waarden zoals de democratische rechtsstaat en mensenrechten het gesprek te voeren. Het is een vertrekpunt waardoor er een stevig fundament ontstaat voor alle Amsterdammers, ongeacht achtergrond of overtuiging, om gelijkwaardig deel kan nemen aan een respectvolle dialoog. Het is verder cruciaal om in gesprek te blijven om wederzijds begrip en verbinding te bevorderen, ook wanneer dit ongemakkelijk of confronterend kan zijn. Het college is het ook met indieners eens dat dat gesprek niet alleen in tijden van crisis moet worden gevoerd, maar juist ook op andere momenten, zodat we werken aan “een continue basis van empathie en wederzijds begrip”.
2
https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/13610799/1#search=%22motie%20576%20khan%20 garmy%22 3 https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/13520359/1#search=%22motie%20626%20khan%20 garmy%20moslims%20gezicht%22 4 https://amsterdam.raadsinformatie.nl/document/15807261/1?connection_type=17&connection_id=12 147845
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 15 december 2025 Pagina 4 van 5
Daarbij kunnen sleutelfiguren in de buurten, zoals jongerenwerkers, buurtleiders en andere lokale rolmodellen, als bruggenbouwers fungeren en vertrouwen creëren tussen groepen, omdat zij de buurt en de bewoners als geen ander kennen. Ook het delen van persoonlijke verhalen en ervaringen helpt om begrip te vergroten, vooroordelen te doorbreken en mensen dichter bij elkaar te brengen. In het inclusie- en anti-discriminatiebeleid maakt de gemeente regelmatig gebruik van deze methode. Het college neemt deze geleerde lessen graag mee in het handelingskader. Sociaal Domein Dashboard Momenteel biedt het Sociaal Domein Dashboard al enig inzicht in lopende inspanningen op het gebied van dialoog, ontmoeting en inclusie.5 Naar aanleiding van dit initiatiefvoorstel stelt het college voor om te verkennen of het dashboard verder kan worden uitgebreid, zodat het niet alleen als communicatiemiddel dient, maar ook inzicht geeft in waar nog hiaten bestaan in het faciliteren van structurele ontmoetingen. Op basis van deze inzichten kunnen waar nodig aanvullende opdrachten worden uitgezet om te zorgen voor betere spreiding en meer structurele inbedding van het aanbod. Het college wil hierbij de expertise van de stadsdelen, als oren en ogen van de stad, expliciet benutten en stelt daarom voor dat de uitvoering van dit initiatiefvoorstel bij de stadsdelen wordt belegd.
Het college adviseert de raad, met inachtneming van het bovenstaande, het voorstel op dit punt over te nemen. 2. Een bredere, gezamenlijke aanpak voor de gehele stad Het structureel bevorderen van dialoog en ontmoeting draagt bij aan een hechtere samenleving. Daarbij is het essentieel om een brede, gezamenlijke aanpak te hanteren die de gehele stad ten goede komt en waarin de stadsdelen een sleutelrol vervullen, met als hoger doel: het versterken van sociale cohesie en het verminderen van polarisatie. De stadsdelen ontvangen jaarlijks vanuit diversiteitsmiddelen een bijdrage van € 600.000 om te werken aan de doelen van het inclusie- en antidiscriminatiebeleid. Hiervoor voeren zij onder meer activiteiten uit op het gebied van het bevorderen van inlevingsvermogen en empathie, zoals dialoogbijeenkomsten en ontmoetingen over onder meer verbinding, identiteit, antisemitisme, moslimdiscriminatie,veiligheid en vrouwen. Daarnaast pakken de veiligheidscoördinatoren in de stadsdelen dialoog en ontmoeting binnen de sociale basis aan door onder meer lokale initiatieven te stimuleren en inwoners met elkaar in contact te brengen via gezamenlijke activiteiten (om drempels te verlagen en sociale cohesie te versterken). Hiermee bevorderen ze dat groepen op een goede manier samenleven, dat bewoners elkaar kennen en zelf ook bijdragen aan een leefbare omgeving.
Er is winst te behalen op een gezamenlijk handelingskader om de inzet van deze middelen beter te kunnen richten. Het college reserveert incidenteel extra middelen om tot een gezamenlijk handelingskader te komen en de huidige inzet en samenwerking verder te verstevigen. Het gaat om incidentele middelen uit de begroting Inclusie- en Antidiscriminatiebeleid tot € 100.000 om dit doel te ondersteunen, waarbij de exacte besteding
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 15 december 2025 Pagina 5 van 5
afhankelijk is van verdere prioritering en behoeften. Binnen de gemeentebegroting ziet het college in deze bestuursperiode geen ruimte voor aanvullende (structurele) middelen. Het college adviseert de raad, met inachtneming van het bovenstaande, het voorstel op dit punt over te nemen. Tot slot Het college onderschrijft het belang van dialoog en ontmoeting en is de indieners van dit initiatiefvoorstel dankbaar voor hun enorme betrokkenheid en aanhoudende aandacht voor dit onderwerp. Het college adviseert de raad daarom om met het initiatiefvoorstel in te stemmen.
Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Femke Halsema Burgemeester
Touria Meliani Wethouder Inclusie en Antidiscriminatie
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl