Bestuurlijke reactie gewijzigde IV lid Asruf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 27 november 2025 Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water Melanie van der Horst Verkeer en Openbare Ruimte, bestuurlijke.zaken.vor@amsterdam.nl Bestuurlijke reactie op het gewijzigd initiatiefvoorstel ‘Vervoersarmoede, een drempel naar een verbonden stad’ van het lid Asruf

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 29 januari 2025 heeft raadslid Asruf (PvdA) een initiatiefvoorstel ingediend getiteld ‘Vervoersarmoede, een drempel naar een verbonden stad’. Middels een bestuurlijke reactie van 11 maart heeft het college de punten uit het voorstel beantwoord en het raadslid Asruf verzocht een gewijzigd initiatiefvoorstel in te dienen. Het gewijzigd initiatiefvoorstel is op 25 november ingediend. De essentie van het initiatiefvoorstel is: Met dit voorstel wordt het college gevraagd om de ‘sociale ondergrens’ binnen het mobiliteitsbeleid concreet te maken met behulp van het concept ‘vervoersarmoede’, met een sterke focus op betaalbaarheid. Daarnaast wordt het college gevraagd in kaart te brengen welke doelgroepen in Amsterdam vervoersarmoede ervaren of een verhoogd risico lopen op vervoersarmoede, en te verkennen welke beleidsknoppen en maatregelen denkbaar zijn om dit risico te verkleinen en vervoersarmoede terug te dringen. College werkt sociale ondergrens verder uit Het college waardeert het werk dat de indiener heeft verzet om dit voorstel te schrijven en de betrokkenheid bij dit onderwerp. Het college is bezig met de verdere uitwerking van de sociale ondergrens. Dit initiatiefvoorstel zien we als een aanmoediging om daar ook de raad over te informeren. Het college zal daarom in Q1 2026 een raadsinformatiebrief sturen over de sociale ondergrens.

In de raadsinformatiebrief over de sociale ondergrens zal het college de volgende onderdelen opnemen: 1. Een uitwerking van de sociale ondergrens aan de hand van het thema vervoersarmoede. 2. Een uitwerking van hoe de gemeente nieuw beleid en projecten toetst aan de sociale ondergrens. 3. Een overzicht van wat de gemeente allemaal al doet om te zorgen dat iedereen zich kan verplaatsen. 4. Een voorstel wat de gemeente nog extra zou kunnen doen op dit thema.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 27 november 2025 Pagina 2 van 3

Het college verwacht dat zij met bovenstaande aanpak invulling geeft aan de oproep in het initiatiefvoorstel. Onderstaand gaat het college gedetailleerder in op de gewijzigde elementen uit het voorstel met betrekking tot maatwerkmaatregelen, en waarom het college deze wel of niet adviseert over te nemen.

III.I+V Het in kaart brengen van de mogelijkheden voor gratis OV voor (minima)jongeren tussen de 12 en 18 jaar en daarbij ook de verschillende financiële scenario’s door te rekenen en te onderzoeken in hoeverre minimahuishoudens betaalbaarder met het OV kunnen reizen. Evaluatie van de huidige regeling voor gratis openbaar vervoer voor minima-ouderen, met de focus op de effectiviteit ervan in het verminderen van vervoersarmoede onder oudere inwoners, en daarbij ook ervaringen van andere gemeentes zoals Schiedam mee te nemen, en indien nodig het aanpassen of uitbreiden van deze regeling om meer ouderen te bereiken. Het college kan op basis van eerdere inzichten een overzicht te leveren van de mogelijkheden voor gratis OV voor jongeren tussen de 12 en 18 jaar, evenals een evaluatie voor de huidige regeling voor minima-ouderen in Q2 van 2026. Voor een verdere en gedetailleerdere uitwerking van een uitbreiding van gratis openbaar vervoer, moet er eerst zicht zijn op dekking. Het college is van mening dat na het delen van het overzicht en de evaluatie wordt voldaan aan de aanbeveling van raadslid Asruf. III.IV

Differentiatie in parkeertarief aan de hand van emissie en omvang voor auto’s met een hoge emissie of die door hun omvang meer openbare ruimte opeisen, te differentiëren in parkeerkosten via kenteken, naar voorbeeld SUV-referendum in Parijs. Op 7 november 2024 heb ik de raad met de beantwoording van de schriftelijke vragen van het lid Van Munster ‘inzake impact SUV’s op Amsterdam’ geïnformeerd over het fenomeen autobesitas. Hierin heeft het college aangegeven nader onderzoek te doen naar ‘autobesitas’ en naar verwachting hierover in de loop van 2025 meer informatie te hebben. Vooruitlopend hierop: de gemeente heeft momenteel niet de juridische bevoegdheid om parkeertarief afhankelijk te stellen van het gewicht van het voertuig, emissie/ milieukenmerken, de sociaal-economische omstandigheden van het huishouden of gezinsgrootte. Het college is van mening dat na afronding van het onderzoek, als het complete verhaal over autobesitas met uw raad gedeeld wordt, wordt voldaan aan het tweede deel van deze aanbeveling van raadslid Asruf.

III.VI

Het college te verzoeken te onderzoeken of publiek-private samenwerkingsvormen haalbaar en wenselijk zijn voor de (mede)financiering van grootschalige infrastructuurprojecten, zoals de uitbreiding van het metronetwerk, zodat partijen die profijt hebben van publieke investeringen ook kunnen bijdragen aan de realisatie daarvan. Het huidige kabinet is aan het kijken of het een zogenaamde planbatenheffing kan inzetten voor bepaalde investeringen in infra maar ook woningbouw. De praktijk blijkt daarbij weerbarstig, al blijft het Rijk kijken naar mogelijkheden. De rol van het Rijk is van groot belang om alternatieve bronnen van bekostiging mogelijk te maken, want er is in de regel aanpassing van wetgeving noodzakelijk. Er zijn wel zekere voorbeelden, zoals MIRTproject OVAH waarbij partijen als SADC en Schiphol meebetalen, maar dit is op basis van

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 27 november 2025 Pagina 3 van 3

het vinden van een gezamenlijk belang en een zekere vorm van vrijwilligheid. Dit is, zonder de juiste wet- en regelgeving, maar in een paar situaties mogelijk en vraagt ook heel veel inzet om dit van de grond te krijgen. Gezien de verkiezingsprogramma’s van meerdere formerende partijen, lijkt er wel zicht op dat een volgend Kabinet bereid is nieuwe stappen te zetten. Vanuit Amsterdam blijven we in gesprek over de mogelijkheden hierbij. En Amsterdam staat daarbij niet alleen want elders in Nederland wordt gekeken naar mogelijkheden, zoals bij de Lelylijn en de IJmeerlijn. Gezien het bovenstaande adviseert het college de raad het voorstel van raadslid Asruf op dit punt over te nemen.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit

Bijlagen 1. Initiatiefvoorstel van het lid Asruf (PvdA) getiteld ‘Vervoersarmoede een drempel naar een verbonden stad.’

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl