Beantwoording technische vragen vervolg besluit AEB
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief
Aan:
Portefeuillehouder(s): Behandeld door
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 21 juni 2023 Deelnemingen AEB, Afval & Duurzaamheid en Financiën Reinier van Dantzig, Zita Pels en Hester van Buren DMC-Deelnemingen, deelnemingen@amsterdam.nl
Onderwerp
Beantwoording technische vragen
Datum Portefeuille(s)
Geachte leden van de gemeenteraad,
Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam stuur ik u hierbij de antwoorden op de technische vragen die u heeft gestuurd. Dit ter voorbereiding van de raadscommissie FKD + DC van 22 juni 2023, agendapunt Vervolgbesluit AEB (VN2023013981). Met vriendelijke groet,
Reinier van Dantzig Wethouder Deelnemingen – AEB
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 2 van 12
Technische vragen mbt Vervolgbesluit AEB raadscie FKD 22 juni 2023 1. In de Bijlage 3 - Publieke belangen bij scenario’s AEB staat: AEB heeft in de scenario’s van de aanvraag van een SDE++ subsidie er rekening mee gehouden dat de afvalverbranding omlaag kan gaan. Met deze prognose (voor de komende 15 jaar) om minder afvalverbranding tot een bepaalde realistische hoeveelheid, kunnen ze nog steeds de eerder genoemde 480 kton afvangen en laten opslaan. Wat is deze realistische hoeveelheid? En hoe verhoudt zich dit tot de afspraak om tot 2047 voldoende warmte te blijven leveren? Uitgaande dat vermindering van verbranding leidt tot vermindering aanbod restwarmte.
De afvanginstallatie vangt een derde van de totale door AEB uitgestoten CO2 af. De CO2 afvang installatie die AEB wil gaan realiseren is niet ontworpen op de pieklast van AEB, maar op de CO2 uitstoot van fossiele oorsprong met een marge. Ook is de subsidie zo vormgegeven dat een periode waarin minder CO2 wordt afgevangen later kan worden ingehaald. Een stop van een of twee van de zes lijnen voor onderhoud kan hiermee prima worden opgevangen. CO2 afvang kost ook energie. Ook hiermee rekening houdend kan AEB zijn afspraken met Westpoort Warmte om warmte te leveren nakomen. Zoals ook inzichtelijk is gemaakt in de stukken komt de warmtelevering wel in gevaar in een krimpscenario. Er moeten dan eerst alternatieve bronnen bijkomen. Er is nog geen zicht op voldoende bronnen om AEB als bron te vervangen.
2. Wat is verhouding van de aanbieders van afval op dit moment (tussen de categorieën Amsterdams huisafval/bedrijfsafval/huisafval andere gemeentes/overig)
AEB verwerkt ongeveer twee-derde bedrijfsafval en een-derde huishoudelijk afval. Van het huishoudelijk afval is iets meer dan de helft afkomstig uit Amsterdam.
3. Wanneer zijn de bestaande verbrandingslijnen op het einde van hun technische levensduur en wat zijn de verwachte investeringen die nodig zijn om deze te vervangen/repareren?
De huidige levensduur waar mee wordt gerekend is bedrijfsvertrouwelijke informatie. Niet alleen de installatie verouderd en moet af en toe gereviseerd worden, ook de eisen die er zijn aan dergelijke installaties veranderen in de tijd. Om deze reden is de inschatting nu dat er voor de AEC over een aantal jaar investeringen nodig zijn. Voor de HRC is dat later.
4. Is sprake van contractuele afspraken met aanbieders van afval? Zo ja, wat is het vroegst mogelijk moment om te stoppen met afvalverbranding zonder huidige contractuele verplichtingen met afvalaanbieders te schenden?
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 3 van 12
Ja uiteraard. Al het afval dat AEB verwerkt wordt aan AEB geleverd op basis van contracten met leveranciers. AEB heeft ook contracten met afnemers. Het langstlopende contract is het contract met Westpoort Warmte tot 2047. Westpoort Warmte is een afnemer van warmte. Zoals ook inzichtelijk is gemaakt in de stukken komt de warmtelevering wel in gevaar in een krimpscenario. Er moeten dan eerst alternatieve bronnen bijkomen. Er is nog geen zicht op voldoende bronnen om AEB als bron te vervangen.
5. In bijlage 3 wordt uitgegaan van (hoogstens?) 30 MW beschikbaar vermogen aan geothermie. Is hier veel zekerheid over of kan dit nog sterk fluctueren op basis van nieuwe inzichten? Met welke bandbreedte moet men rekening houden?
Er is nog geen zekerheid over de mogelijkheid geothermie te winnen in Amsterdam. Omdat er in de regio Amsterdam nooit is geboord naar olie en gas is er weinig bekend over de diepe ondergrond. De komende jaren vinden onderzoeksboringen plaats in de regio. EBN (Energiebeheer Nederland) en TNO voeren deze (zeer kostbare) boringen uit in opdracht van EZK. Naar verwachting hebben we in 2025 meer inzicht in de potentie van de ondergrond. De potentie kan ook nihil zijn, invoeding van meer dan 30 MW in het WPW net wordt niet waarschijnlijk geacht gezien op basis van huidige inzichten. Zie ook de raadsinformatiebrief van januari 2023.
6. Wat is op dit moment de verwachting over hoelang de biomassacentrale van AEB nog open blijft? En is het mogelijk dat de nieuwe eigenaar de levensduur van deze centrale zou kunnen verlengen?
7.
De looptijd van het project is vanaf oplevering iets meer dan 12 jaar, van 2020-2033. Een nieuwe eigenaar zou de levensduur kunnen verlengen. De door Rijksdienst V..O… verleende subsidie loopt in 2033 af. De verwachting is dat de biomassa zonder die subsidie niet winstgevend te draaien is.
In het scenario ‘gedeeltelijke verkoop aan de markt’, is het uitgangspunt daarbij dat Amsterdam voor meer dan 50% aandeelhouder blijft, en wat doet dat met de beslisbevoegdheid?
Dat kan, maar de crux is dat er sprake is gedeelde zeggenschap met een of meerdere andere partijen. De beslisbevoegdheid is in zo’n situatie ook gedeeld tussen partijen. Belangrijke besluiten worden dan alleen genomen als de gemeente en de nieuwe partner(s) het eens zijn. Welk aandelenpercentage daar precies aan hangt is niet zo relevant, als er nieuwe partners worden gezocht zullen die niet willen instappen zonder over belangrijke besluiten (en daarmee hun investering) minimaal gedeeld zeggenschap te krijgen.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 4 van 12
8. Bij de eerste verkoopronde is expliciet vermeld door het toenmalig college dat het juridisch niet mogelijk is om in een dergelijk verkoopproces een ‘duurzaamheidsopdracht’ mee te geven. Wat is er anders aan dit verkoopproces waardoor die mogelijkheid er nu wel lijkt te zijn?
Er is in het vorige verkoopproces geen duurzaamheidsopdracht meegegeven. Wel is partijen gevraagd zich te houden aan bestaande overeenkomsten en gevraagd naar de visie op verschillende zaken. Een belangrijk verschil met het vorige proces is dat er nu voor CO2 afvang een overeenkomst tussen AEB en RVO ligt. Daarmee kunnen we voor CO2 afvang nu een harde voorwaarde stellen. Ook in het aankomende proces zal het college binnen de grenzen die er juridisch zijn zich maximaal inspannen om de voor de gemeente belangrijke zaken uit te vragen bij kandidaat kopers.
9. Wat zijn de praktische gevolgen van het feit dat de nascheidingsinstallatie in handen van de gemeente blijft: Hoe zit dat operationeel? Wordt de nascheiding een aparte onderneming? En moet daar apart personeel voor worden aangetrokken/ingezet?
Dit zijn zaken die nog worden uitgewerkt de komende periode.
Is er gekeken naar het voorkomen van perverse prikkels; waarin verbranden van bepaald afval de voorkeur krijgt op nascheiden omdat het afval wordt verwerkt door dezelfde partij die primair afval wilt verbranden (in het geval dat de nascheiding geen aparte onderneming is).
Bij het contracteren van het nascheiden van afval is het inderdaad belangrijk goede afspraken te maken over hoe dit plaatsvindt en welke keuzes daarin worden gemaakt. Het draaien van een installatie op maximale capaciteit levert niet noodzakelijkerwijs het beste resultaat op in nagescheiden materialen. Hier goede keuzes in maken vergt kennis en ervaring.
Mochten er contractuele afspraken worden gemaakt voor het verwerken van huishoudelijk afval met een andere afvalverwerker dan AEB, wat betekent dit voor de bruikbaarheid van de nascheidingsinstallatie, is er dan bijvoorbeeld een extra overslag/transport-locatie nodig of andere faciliteiten?
Als de nascheider (SI) wordt uitgenomen door de gemeente zal de gemeente zijn huishoudelijk afval eerst verwerken bij de SI. De nagescheiden grondstoffen worden vermarkt, een deel via producentenverantwoordelijkheid door de verpakkingen industrie. Voor wat na scheiding over blijft, het zogenaamde residu, moet de gemeente een inkoopprocedure starten en een nieuwe afweging maken. Dit kan ofwel via een aanbesteding ofwel via een nieuwe inbesteding aan een publieke partij.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 5 van 12
Aangezien AEB dan verkocht is, is inbesteden bij AEB niet mogelijk. Deze keuze is nog niet gemaakt. 10. ‘Dit geld kan dan niet ingezet worden voor het behalen van de klimaatdoelen op andere terreinen in de stad. Deze essentiële zaken worden daarom als voorwaarde bij de verkoop gesteld, zodat we de gestelde doelen voor AEB voor CO2-reductie kunnen borgen en daarmee ook de bijdrage die AEB levert aan het halen van de klimaatdoelen.’ Welke essentiële zaken worden hier precies bedoeld? En op welk terrein precies? En in hoeverre kunnen wij dat waarborgen?
Het gaat hier om de zekerheid dat er warmte geleverd blijft worden aan Westpoort Warmte wat contractueel geborgd is tot 2047. Dat het gemeentelijke afvalcontract dat loopt tot drie jaar na verkoop wordt nagekomen. En dat AEB de geplande CO2 afvang daadwerkelijk gaat realiseren. Al deze zaken zijn in contracten reeds geborgd. Het college wil dat een koper van AEB zich vastlegt op het nakomen van deze verplichtingen.
11. Het college is ervan overtuigd dat de met AEB verbonden publieke belangen van afvalverwerking, warmtevoorziening en CO2-reductie na verkoop via contracten en subsidievoorwaarden goed geborgd kunnen blijven en stelt dit dan ook als harde voorwaarde bij de verkoop. In hoeverre kunnen we dit afdwingen bij de koper? Denkt het college dat er genoeg kopers zijn die hier aan willen voldoen?
Dat kan geborgd worden doordat kopers zich hieraan verbinden in de verkoopovereenkomst. Dit is een heel normale eis bij een verkoop. De verwachting is dat serieuze partijen het geen probleem vinden deze eis te accepteren.
12. De keuze die het college heeft gemaakt is om de scheidingsinstallatie in principe niet mee te verkopen. Wat wordt er bedoeld met in principe? Is er een situatie waarin wij de scheidingsinstallatie wel gaan verkopen?
Of de SI daadwerkelijk wordt behouden voor de gemeente is afhankelijk van of de daarmee beoogde doelen kunnen worden behaald. De doelen die het college wil behalen met het behouden van de SI zijn het veiligstellen van een overslaglocatie, het veiligstellen van nascheiding en het kunnen sturen op wat er uit de nascheiding komt. In de uitwerking moet blijken of dit voldoende geborgd kan worden met het behoud van de SI en of dit een uitvoerbare oplossing is.
13. Daarnaast worden de verkoopvoorwaarden en de criteria waarlangs biedingen worden beoordeeld zo geformuleerd dat er meer waarborgen zijn voor de publieke belangen van de gemeente rond afval, warmte en CO2-reductie dan in het vorige verkooptraject. Ook wordt meer waarde gehecht aan het vinden van een partij met lange termijn blik en kennis en kunde op de gebieden waar AEB actief is.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 6 van 12
a. Kan er een overzicht komen van deze waarborgen? b. Heeft het AEB zelf ook een lange termijn blik/strategie? Zo ja, zouden wij die kunnen ontvangen?
Een overzicht van de waarborgen staat in de verkoopvoorwaarden bij de raadsvoordracht. U kunt deze terugvinden in de toelichting onder ad 4. De strategie van AEB is het worden van een duurzaam energie- en grondstoffenbedrijf. Onderdeel hiervan is het komen tot CO2 afvang en opslag. Er is geen recent uitgewerkt strategisch plan. Dit heeft te maken met de periode waarin AEB in de problemen is geraakt, daar weer uit is gekomen en de daarop volgende niet geslaagde verkoop aan AVR.
14. Wel kunnen binnenlandse investeerders of pensioenfondsen meedoen aan biedingscombinaties, maar ook bedrijven die al elders in Europa actief zijn in afvalverwerking zijn kansrijk. a. Zijn dit bedrijven die gevestigd zijn buiten Europa? Zo ja, waar? b. Houden we eventuele geopolitieke dreigingen hier goed mee in de gaten?
Er zal sprake zijn van een open verkoopproces, waarbij alle partijen kunnen meedingen. Dus ook partijen van buiten Europa. In de pre-kwalificatie criteria (je moet er aan voldoen en blijven voldoen, anders mag je niet mee doen / wordt je uit het proces gezet) is een uitgebreide screening opgenomen.
15. We staan er voor open om de consequenties van alle mogelijke scenario’s in een werkgroep nader uit te werken. Zou dit georganiseerd kunnen worden voor raadsleden?
De in de brief van AEB genoemde werkgroep is een ambtelijke werkgroep van gemeente en AEB. Over de uitwerking en voorbereiding van de uitname van de SI kan de raad voordat het verkoopproces is aangevangen worden geïnformeerd. Tijdens het verkoopproces geldt er radiostilte. Het verkoopproces is een precair proces waarin partijen hun bedrijfsgevoelige informatie bloot geven en daarom wordt de groep personen die kennis hebben van deze informatie zo klein mogelijk gehouden. De raad zal worden geïnformeerd over de uitkomst.
16. AEB kan dit congestieprobleem helpen verlichten en daardoor verdere economische groei in de regio mogelijk maken (door elektriciteitslevering aan industrie en publieke instellingen). Kan dit verder worden toegelicht? Wordt dit al gedaan? Zijn hier concrete plannen voor?
AEB heeft al langer plannen om stoom en industriële warmte te leveren. Dit kan in potentie een bijdrage leveren aan CO2 reductie in Amsterdam en helpen de congestieproblemen te verlichten. De plannen bevinden zich nog niet in een fase dat er sprake is van een investeringsbesluit. Omdat dergelijke stoom en warmte levering
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 7 van 12
economisch in de basis interessant is voor AEB is de verwachting dat deze plannen zullen worden doorgezet. Omdat de geschetste bijdrage nog niet zeker is en in deze fase niet kan worden geverifieerd is stoom / warmte levering aan de industrie geen onderdeel van de analyse. 17. De genoemde, maar ook additionele doelstellingen die het publieke belang dienen (bv stikstof) moeten tevoren helder worden afgestemd en meegenomen in het verkoopproces. Is er een overzicht beschikbaar van deze doelstellingen? Zo ja kan die gedeeld worden?
Een overzicht van de waarborgen staat in de verkoopvoorwaarden bij de raadsvoordracht. U kunt deze terugvinden in de toelichting onder ad 4.
18. Met name de betrokkenheid en invloed van AEB bij het gehele verkoopproces, inclusief keuze uit mogelijke kopers en onderhandelingen over een werkbare SPA zijn cruciaal, zo hebben we geleerd van het vorige proces. Wat bedoelt AEB hiermee? Dat ze bij het vorige verkoopproces te weinig betrokken waren/invloed hadden? Op basis waarvan is deze conclusie getrokken? Deelt het college deze conclusie? Zal het bij het mogelijk volgend verkoopproces anders zijn?
AEB was heel nauw betrokken. Dit heeft in een goede effectieve samenwerking geleid tot een voor gemeente en AEB als onderneming goede uitkomst met AVR als overname kandidaat. De ACM heeft echter de verkoop aan AVR geblokkeerd. Ook in de aanloop naar het voorgenomen collegebesluit en in de vervolgstappen is AEB weer nauw betrokken. Dit is lijn met de aanbeveling uit de raadsenquête AEB om een constructieve dialoog te voeren met AEB.
19. Er staat dat een nieuwe overslag locatie 10 miljoen euro gaat kosten en dat daar op jaarbasis nog kosten voor onderhoud en beheer bijkomen. Wat zijn de exacte kosten voor onderhoud en beheer?
Die zijn nog niet verder uitgewerkt. De inschatting is dat het gaat om een substantieel bedrag en enkele arbeidsplaatsen.
20. Om ook na verkoop een extra inzet te realiseren op de publieke belangen wordt van de verkoopopbrengst een substantieel bedrag ingezet als bijdrage aan de duurzaamheidsdoelen Wat is ‘substantieel’? Over welk deel gaat dit dan?
Dit is afhankelijk van de verkoopopbrengst en moet nog worden vastgesteld.
21. Middelen ter beschikking te stellen om de meest vervuilende capaciteit te verminderen. Wat wordt daarmee bedoeld?
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 8 van 12
Er is overcapaciteit van afvalverbranding in Nederland. Het terugbrengen van deze overcapaciteit kost geld. Dat moet worden opgebracht door de afvalbedrijven en/of de overheid. Het ligt in de rede dat hiervoor een Rijksregeling komt op termijn. Hier zou Amsterdam wellicht een bijdrage aan kunnen leveren als dit de totstandkoming van de regeling versnelt. Niet alle afvalverbranders zijn gelijk. Sommige zijn efficiënter en schoner dan andere. Ook rekening houdend met vervoerafstand van bron van afval naar de centrale die het afval verbrandt. Het ligt in de rede dat er bij een Rijksregeling rekening gehouden wordt met deze omstandigheden en de capaciteit die het slechtste scoort als eerste wordt uitgezet.
22. Het verkoopproces wordt aangevangen op het moment dat de voorbereidingen zijn afgerond, de onderneming er klaar voor is en de marktomstandigheden het toelaten. Wat is de tijdlijn? Was dat vorige keer anders? Wat zijn de criteria hiervoor?
De criteria zijn precies zoals genoemd in de voordracht onder 4. Het moment dat de voorbereidingen zijn afgerond, de onderneming er klaar voor is en de marktomstandigheden het toelaten. De verwachting is dat de periode tussen besluit en het afronden van de voorbereidingen korter kan zijn dan vorige keer omdat veel zaken niet volledig opnieuw uitgewerkt hoeven te worden.
23. In de verkoopvoorwaarden worden de publieke belangen geborgd door onder meer de volgende eisen te stellen a. Wat doet dat met de verkoopkansen? b. Wat als een koper zich daar na verkoop niet aan houdt?
Het college meent dat een serieuze koper zich ook wil houden aan de gestelde voorwaarden. Voor een afvalverbrander zonder sterke drijfveer op verduurzaming is in de toekomst geen plaats meer in Nederland. Aan de contractuele eisen kan Amsterdam een koper ook echt houden. Ook in het afgelopen proces zijn sterke voorwaarden gesteld. Daar is een koper uitgerold die financieel een goed bod wilde uitbrengen en tegelijk heel sterk de duurzaamheidsvisie en andere door de gemeente gevraagde zaken onderschreef. Er was heel brede interesse in AEB. Dit is uitgebreid gerapporteerd aan de raad. Dit is geen garantie voor het aankomende proces, maar stemt zeker hoopvol.
24. Mate waarin koper bereid is de werkgelegenheid en arbeidsvoorwaarden na afronding te behouden, een tijdelijke werkgelegenheidsgarantie te bieden aan werknemers van AEB na afronding van de transactie, alsmede de visie van koper op het gebied van werkgelegenheid bij AEB na de transactie. Dit is nog erg vrijblijvend, kunnen we hardere en langere eisen stellen?
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 9 van 12
De gestelde voorwaarden geven een stevige werknemersbescherming en zijn een aanscherping ten opzichte van het afgelopen proces. Er is wel een grens aan wat een koper zal willen accepteren. Wat nu gevraagd wordt is stevig maar realistisch.
25. De scheidingsinstallatie zal voorafgaand aan de uiteindelijke verkoop worden uitgenomen. Wat kost dat? Of wat levert dat minder op?
Dit moet nog blijken in de verdere uitwerking van de uitname van de SI.
26. Visie op het voor 2030 realiseren van een CO2 neutrale AVI. Is het mogelijk dat als voorwaarde of ‘toezegging’ op te nemen?
Ja, dit is ook als zodanig opgenomen in de voorwaarden. De crux is dat er geen specifieke opdracht kan worden meegegeven aan kandidaat kopers. Wel kan de gemeente kandidaat kopers uitdagen hier zo sterk mogelijk commitment op te doen waar de gemeente de koper aan kan houden. Het competitieve element van het verkoopproces geeft een sterke drijfveer voor partijen om op die zaken een maximale inspanning te leveren. Dit wordt in iedere fase meegewogen om te bepalen welke partijen door kunnen naar een volgende ronde. Ook kan de gemeente de informatie uit de eerdere ronden gebruiken om steeds te bepalen welke zaken kunnen worden aangescherpt. Bij de uiteindelijke onderhandelingen over de finale verkoopovereenkomst is naast prijs voor het college essentieel dat op de belangrijkste verkoopvoorwaarden een stevige set toezeggingen ligt. De invulling van de voorwaarden wordt meegewogen in het uiteindelijke besluit al dan niet de verkoopovereenkomst te accepteren. Het college is volledig gecommitteerd aan het succesvol doorlopen van het verkoopproces en zal een goede uitkomst accepteren. Er ligt wel een extra verwachting ten opzichte van het vorige proces qua werknemersbescherming en duurzaamheid. Deze zijn verwerkt in de verkoopvoorwaarden.
27. Deze partijen zijn niet anti-duurzaamheid. Wat betekent dit volgens het college?
Het is belangrijk om niet bij voorbaat op basis van een gevoel of beeld van een soort investeerder bepaalde partijen uit te sluiten. Iedere partij die voldoet aan de voorwaarden is welkom zich te melden en maakt dezelfde kans AEB over te nemen. Het college heeft de meetlat waartegen biedingen worden afgemeten met de verkoopvoorwaarden inzichtelijk gemaakt.
28. Hoeveel potentiële kopers waren er vorige keer? Hoe reëel is het dat er nu een geschikte/toegestane koper wordt gevonden?
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 10 van 12
Bij de bekendmaking van de voorwaardelijke verkoop aan AVR op 7 december 2021 is een verantwoordingsverslag aan de raad gezonden. In dit verslag kunt u alle doorlopen fasen en aantallen partijen in die fasen terugvinden.
29. Is er een voorbeeld te noemen waarbij een gemeentelijke afvaldienst (in een andere stad) die privaat werd, de prijzen voor afvalverwerking (met name voor huishoudens) niet stegen?
Tarieven tussen gemeenten en verwerkers zijn vertrouwelijk. Er kan dus geen voorbeeld worden gegeven. Het kijken naar alleen de prijzen voor afvalverwerking neemt niet alle relevante (financiële) zaken mee die wel van belang zijn om een afweging te maken voor behoud dan wel verkoop van AEB. Het houden van een deelneming in AEB brengt naast grote investeringen ook grote financiële en organisatorische risico’s met zich mee. Deze hebben uiteindelijk ook zijn weerslag op de gemeentefinanciën en daarmee uiteindelijk de Amsterdammer. De verschillende effecten in de verschillende scenario’s zijn op verzoek van het college inzichtelijk gemaakt. Deze kunt u met elkaar vergelijken.
30. Als de koper investeringen moet doen is het aannemelijk dat die worden doorberekend in de aanbesteding. Er is dan een kans dat de gemeente dit moet doorberekenen aan huishoudens en bedrijven. Hoe verwacht het college controle te houden over de prijs voor afvalverwerking voor huishoudens?
Als de gemeente AEB verkoopt zal de gemeente op termijn het huishoudelijk afval van de gemeente Amsterdam, of als de SI wordt uitgenomen het residu van de SI, opnieuw ergens moeten onderbrengen. Dat kan AEB zijn, maar dat hoeft niet. Het beleid van de gemeente is dat de kosten voor afvalverwerking worden doorberekend aan de gebruiker.
31. Klopt het dat de twee redenen voor het college om de scheidingsinstallatie te willen behouden zijn dat 1) nascheiding voor Amsterdams afval is verzekerd en 2) de Gemeente Amsterdam in het bezit is van een overslaglocatie?
Dat klopt. Daarnaast is er nog een derde reden: het kunnen sturen op de (vermarkting van de) uit de nascheiding gewonnen materialen.
32. Is het mogelijk het publieke belang ook bij een verkoop van de scheidingsinstallatie te borgen, bijvoorbeeld d.m.v. contracten, subsidievoorwaarden of anderszins, zoals ook bij AEB getracht gaat worden?
Niet volledig. Drie zaken zijn dan minder goed geborgd: o Als AEB wordt verkocht met SI moet een nieuwe overslaglocatie komen in Amsterdam. Dit komt omdat er anders geen effectieve aan-of inbesteding
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
o
o
Datum 21 juni 2023 Pagina 11 van 12
kan worden gerealiseerd, Amsterdam moet aantoonbaar niet afhankelijk zijn van AEB om dat goed te kunnen doen. Nascheiding van Amsterdams afval zal mogelijk 1-3 jaar niet plaatsvinden. Amsterdam zal na verkoop van AEB het huishoudelijk afvalcontract opnieuw moeten aan- of inbesteden. Ook wanneer als duidelijke eis nascheiding wordt meegegeven, kan een partij winnen die dit nog moet bouwen of inkopen. Als dat misloopt of uitloopt wordt het Amsterdamse afval een periode niet nagescheiden. De sturing op wat er gebeurt in de nascheiding en met de materialen die daar uit komen, kan Amsterdam periodiek als eisen meenemen in de toekomstige aanbestedingen. Er kan dan echter tussendoor minder goed gestuurd worden op ontwikkelingen.
33. Indien de gemeente een toekomstig eigenaar van AEB toestaat zelf ook een scheidingsinstallatie te bouwen, loopt de gemeente dan een financieel risico? De scheidingsinstallatie van de gemeente krijgt dan te maken met concurrentie en het is aannemelijk dat de nieuwe scheidingsinstallatie veel beter zal presteren dan de scheidingsinstallatie van de gemeente.
Aangezien het huishoudelijk afval in de gemeentelijke SI wordt inbesteed is een nieuwe scheidingsinstallatie van AEB geen concurrent. Vanuit het terugwinnen van grondstoffen en het minimaliseren van te verbranden afval wordt de bouw van scheidingsinstallaties bij AEB of elders toegejuicht.
34. Volgens AEB zelf zijn de scheidingsinstallatie en AEB sterk met elkaar verbonden. In hoeverre is het de verwachting dat een verkoop van AEB zonder scheidingsinstallatie ten koste gaat van de opbrengst van de verkoop?
Dit is een vraag over wat AEB schrijft. Dat is een vraag aan AEB. Het is nog niet duidelijk wat de prijsimpact zal zijn. De verwachting is dat dit beperkt is, zolang de gemeente een koper van AEB toestaat zijn eigen nascheidingscapaciteit te bouwen. .
35. AEB zelf geeft aan zonder de scheidingsinstallatie minder commercieel potentieel te bezitten en minder in staat te zijn ontwikkelingen in de gehele afvalketen te volgen. Is het moeilijker een koper te vinden voor AEB als de scheidingsinstallatie is uitgezonderd van de deal?
Het is nog niet duidelijk wat de prijsimpact zal zijn. De verwachting is dat dit beperkt is, zolang de gemeente een koper van AEB toestaat zijn eigen nascheidingscapaciteit te bouwen. .
36. Heeft een externe expert geadviseerd over de mogelijkheid om de scheidingsinstallatie te behouden?
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 21 juni 2023 Pagina 12 van 12
Ja, er is een scan gemaakt door de advocaat van de gemeente of het juridisch haalbaar is, dat is zo. Ook is er met de directie en raad van commissarissen van AEB overleg gevoerd over deze mogelijkheid voorafgaande aan het voorgenomen besluit.
37. Heeft een externe expert geadviseerd over de mogelijkheid om AEB te behouden?
Nee. In het licht van het eerdere verkoopproces is zeer uitgebreid gekeken naar AEB. Intern in de gemeente is met die ervaring en de nauwe samenwerking met AEB ruime kennis aanwezig om zelf een analyse te maken van de mogelijke scenario’s.
38. Is bij het voorstel tot verkoop van AEB meegewogen dat deze locatie dan niet meer beschikbaar is voor de gemeente en de impact die verkoop van AEB heeft op de ontwikkelstrategie in de haven?
Ja, bij de uitwerking van de uitname van de SI zal de gemeente in nauwe samenwerking met AEB analyseren hoe de beschikbare ruimte het beste benut kan worden. Hier zullen naast de belangen voor de gemeente voor doorontwikkeling van de SI ook de belangen van AEB als onderneming een goede plek in moeten vinden. De gemeente is gebaat met een AEB dat zich kan door ontwikkelen.
39. Is onderzocht wat de verkoop van AEB aan een mogelijke buitenlandse partij betekent voor de energievoorziening?
AEB is gebonden aan zijn locatie. Als in de toekomst blijkt dat de rol van AEB in het energiesysteem van Amsterdam (met name warmte) ondanks de gemaakte afspraken niet goed wordt ingevuld kan er alsdan op worden ingegrepen door nakoming van de afspraken te vorderen.
40. Is het ministerie van Buitenlandse Zaken geconsulteerd over de geopolitieke gevolgen van een mogelijke verkoop van AEB aan een buitenlandse partij?
Nee. AEB valt ook buiten de wetgeving die dat verplicht.
41. Is een geopolitiek oordeel meegenomen bij de onderbouwing van het besluit van het college om AEB te verkopen? Zo ja, op welke manier?
Ja, absoluut. In de invulling van de verkoopvoorwaarden is hier aandacht aan besteed.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl