Beantwoording SV Koyuncu veroordeling van GVB wegens het onvoldoende beschermen van personeel

Raadsinformatiebrief Beantwoording schriftelijke vragen

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 12 november 2025 Deelnemingen Alexander Scholtes DMC-Deelnemingen, deelnemingen@amsterdam.nl Beantwoording schriftelijke vragen van het lid Koyuncu inzake veroordeling van GVB wegens het onvoldoende beschermen van personeel

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 29 augustus 2025 heeft het college schriftelijke vragen ontvangen van het lid Koyuncu inzake veroordeling van GVB wegens het onvoldoende beschermen van personeel. Onderstaand treft u de beantwoording van deze vragen aan. Toelichting van de vragensteller De rechtbank Amsterdam heeft recent geoordeeld dat GVB ernstig tekortgeschoten is in zijn zorgplicht tegenover een medewerker die langdurig te maken had met stalking, bedreiging en intimidatie1. Uit de uitspraak komen meerdere structurele tekortkomingen naar voren: -

meldingen bij verkeersleiding (CCV) en OV-Zorg die niet volledig of serieus zijn opgevolgd; leidinggevenden die meldingen als “privékwestie” beschouwden en werknemers zelfs ontmoedigden om te melden; het niet aanspreken van collega’s die grensoverschrijdend gedrag vertonen; het negeren van adviezen van bedrijfsartsen en psychologen bij re-integratie; een werkomgeving waar medewerkers zich onvoldoende gesteund en gehoord voelen; onduidelijke looninformatie en gebrekkige communicatie bij ziekte en arbeidsongeschiktheid.

Deze bevindingen sluiten aan bij eerdere zorgen in de gemeenteraad. Via motie 2015.24 (Koyuncu c.s.) is het college opgeroepen om werknemers beter te beschermen. Het college gaf toen aan dit te hebben opgepakt via periodiek medewerkerswaarderingsonderzoek, de inzet van externe vertrouwenspersonen en overleg met GVB. Ook zijn er schriftelijke vragen beantwoord over railveiligheid, arbeidsongevallen en naleving van de arbeidstijdenwet, waaruit bleek dat signalen vaak blijven liggen en dat ILT en Arbeidsinspectie slechts reactief optreden. Deze ontwikkelingen tonen dat het niet gaat om één incident, maar om bredere structurele risico’s voor álle medewerkers bij GVB en daarmee om de sociale veiligheid en bedrijfscultuur binnen het bedrijf als geheel. .

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 12 november 2025 Pagina 2 van 5

Gezien het vorenstaande stelt ondergetekende, namens de fractie van DENK, op grond van artikel 84 van het Reglement van orde gemeenteraad en raadscommissies Amsterdam, de volgende schriftelijke vragen Het college kan de gestelde vragen als volgt beantwoorden. Algemeen Het college wil benadrukken dat elke medewerker, van de gemeente en van haar deelnemingen, het recht heeft op een veilige werkplek. Als aandeelhouder zet het college zich daarom in om het goed werkgeverschap bij de gemeentelijke deelnemingen te borgen. Na een eerdere oproep in augustus 2023 voor (oud-) medewerkers van GVB om zich te melden bij AT5, heeft de nieuwszender op 20 januari 2024 een item gepubliceerd over arbeidsomstandigheden bij GVB. Eén van de zaken die in dat item onder de aandacht is gebracht, betreft de zaak waar nu een uitspraak over is gedaan. GVB herkende de in dat item genoemde zaken, maar kon vanwege de privacy van mensen, niet ingaan op de individuele gevallen. De meeste gevallen speelden in de periode 2013-2020. Op 23 april 2024 heb heeft wethouder Deelnemingen u per brief laten weten dat, onder andere op verzoek van de PvdA, ook oud-medewerkers zich kunnen melden bij een externe vertrouwenspersoon bij GVB. Deze heeft vervolgens een onderzoek gedaan naar de meldingen en GVB heeft op basis hiervan verbeterplannen gemaakt.

U bent hierover geïnformeerd tijdens het werkbezoek aan GVB op 17 oktober 2024. Een belangrijk leerpunt dat GVB zich ter harte heeft genomen is de opvang en nazorg na ongevallen bij medewerkers. Het college vindt goed werkgeverschap heel belangrijk, binnen de gemeente en bij de deelnemingen van de gemeente. Wethouder Deelnemingen heeft dit onderwerp hoog op zijn agenda staan. In alle aandeelhoudersvergaderingen en tijdens de informele overleggen met de directie en RvC wordt de voortgang op dit onderwerp besproken. Het college constateert, met (de directie van) GVB dat er verbeterpunten zijn, maar óók dat er goede stappen gezet zijn én worden.

1. Hoe beoordeelt het college het beeld dat uit de rechterlijke uitspraak naar voren komt, namelijk dat meldingen van intimidatie, stalking en bedreiging binnen GVB onvoldoende serieus zijn opgepakt? Het college betreurt, net als de directie van GVB, ten zeerste dat dit het geval is geweest en erkent dat er verbeterpunten voor GVB zijn. In de verbeterplannen, die mede op basis van deze casus zijn gemaakt, is begeleiding van medewerkers na een incident een belangrijk thema. Het college constateert uit de periodieke gesprekken met de directie en RvC dat GVB dit de afgelopen periode serieus heeft opgepakt. 2. Op welke manier neemt het college dit soort signalen mee in zijn gesprekken met GVB en andere relevante overleggen, juist gezien de verantwoordelijkheid van de gemeente om goed werkgeverschap bij haar deelnemingen te waarborgen?

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 12 november 2025 Pagina 3 van 5

Tijdens alle aandeelhoudersvergaderingen én informele gesprekken met directie en RvC komt het onderwerp goed werkgeverschap aan de orde. De implementatie van en voortgang op de verbeterplannen worden tijdens deze gesprekken besproken. Een van de manieren waarop het resultaat van de plannen gemonitord wordt is via het medewerkersonderzoek. 3. Hoeveel meldingen van agressie, intimidatie, stalking of ander grensoverschrijdend gedrag zijn er de afgelopen tien jaar binnen GVB gedaan, en welke inzichten krijgt het college hierover via zijn verschillende rollen en contacten? Het college bespreekt geen individuele meldingen met GVB en ontvangt hier als aandeelhouder geen informatie over. Uit de gesprekken met de directe van GVB naar aanleiding van het onderzoek van de externe vertrouwenspersoon en over (de monitoring van) de verbeterplannen concludeert het college dat GVB werk wil maken en ook maakt van geconstateerde verbeterpunten op het gebied van goed werkgeverschap, een veilige en inclusieve werkomgeving en begeleiding van werknemers na nare incidenten. 4. Welke afspraken maakt het college in zijn overleggen met GVB om te waarborgen dat medische adviezen van bedrijfsartsen en psychologen voortaan altijd worden opgevolgd? Dit is geen zaak van de aandeelhouder. Het college maakt daarom geen afspraken over dit onderwerp. 5.

Welke signalen hebben het college bereikt van medewerkers die langdurig ziek of arbeidsongeschikt zijn geraakt door onvoldoende bescherming of nazorg binnen GVB? Hoe worden deze signalen besproken in de bestuurlijke relatie met GVB? Als aandeelhouder ontvangt het college geen informatie over individuele gevallen. Het college bespreekt de ontwikkelingen op het gebied van goed werkgeverschap aan de hand van medewerkersonderzoeken en aanvullende signalen en onderzoeken zoals het onderzoek van de externe vertrouwenspersoon. 6. Hoe wordt in de gesprekken van het college geborgd dat collega’s die getuige zijn van grensoverschrijdend gedrag worden ondersteund en aangemoedigd om dit te melden, zodat een cultuur van wegkijken wordt voorkomen? Dit is onder andere een onderdeel van de aanbevelingen van het rapport van de externe vertrouwenspersoon. Hierover zijn door het college gesprekken gevoerd met de directie en RvC van GVB. Het college constateert dat GVB deze aanbevelingen heeft opgenomen in de verbeterplannen. GVB heeft meerdere maatregelen genomen gericht op het verbeteren van de werkcultuur en een veilig werkklimaat. Voorbeelden hiervan zijn: - Het Programma “Goed voor mekaar”: in september 2024 is het programma “goed voor mekaar” geïntroduceerd. Dit programma dient ter verbetering van de werkcultuur en een veilig werkklimaat.

- Fysieke trainingen: professioneel gedrag op de werkvloer en multicultureel vakmanschap. Zo is recent weer een groep van bijna 200 personenvervoerders bus getraind en zijn leidinggevenden verplicht de training te volgen als zij bij GVB in dienst treden.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

-

Datum 12 november 2025 Pagina 4 van 5

Reguliere proces: de reguliere weg van melden van grensoverschrijdend gedrag bij leidinggevenden, klachtencommissie en vertrouwenspersonen staat altijd open. Hier volgen verschillende procedures uit. De overtuiging van GVB is dat het investeren in goede omgangsvormen de basis is voor een plezierige werkcultuur. GVBarometer: in het najaar van 2025 wordt met de GVBarometer onder meer uitgevraagd bij de medewerkers hoe de beleving en het meldingsgedrag is ten aanzien van de verschillende vormen van ongewenst gedrag. Op basis daarvan kunnen de campagne en daaruit volgende interventies worden aangepast voor 2026. In 2026 wordt de GVBarometer herhaald.

7. Welke stappen onderneemt het college in zijn gesprekken met GVB om te zorgen dat medewerkers duidelijke en begrijpelijke informatie krijgen over hun rechten, loon en uitkeringen tijdens ziekte of arbeidsongeschiktheid? Dit is geen zaak van de aandeelhouder. Het college maakt daarom geen afspraken over dit onderwerp. 8. Wat zou de externe vertrouwenspersoon kunnen betekenen in het ondersteunen van het personeel? Het personeel kan zich altijd melden bij de vertrouwenspersoon. Deze kan ze helpen met het vinden van de juiste route. GVB heeft 6 interne en 3 externe vertrouwenspersonen. De vertrouwenspersonen hebben verschillende achtergronden. De interne vertrouwenspersonen zijn werkzaam bij verschillende afdelingen van GVB. Vertrouwenspersonen zijn onafhankelijk. Het beschikken over (externe) vertrouwenspersonen is om meerdere redenen nuttig. Zij kunnen een luisterend oor bieden, mensen verder helpen bij het nemen van stappen en daar bijstand bij bieden, en signalen aan GVB geven over ontwikkelingen die zij zien. 9.

Welke afspraken maakt het college in zijn bestuurlijke rol om te voorkomen dat GVB werknemers extra onder druk zet, bijvoorbeeld door structurele overschrijding van de arbeidstijdenwet of het afsluiten van regelingen (zoals de zware beroepenregeling) die juist bedoeld zijn om werkdruk te verlichten? Als aandeelhouder voert het college doorlopend gesprekken met zowel de directie als de RvC van het GVB over arbeidsomstandigheden, werkdruk, ziekteverzuim en een veilige werksfeer. Van belang daarbij is dat de directie aantoonbaar initiatieven neemt om deze zaken te verbeteren waar het nodig is. Aan de hand van deze gesprekken constateert het college dat GVB dit prioriteit geeft en verbeterplannen hierop implementeert. 10. Ziet het college in de uitspraak aanleiding om de uitvoering van motie 2015.24 (Koyuncu c.s.) opnieuw tegen het licht te houden en te bekijken of aanvullende acties nodig zijn? 11. Wat gaat het college concreet ondernemen naar aanleiding van deze rechterlijke uitspraak om de sociale veiligheid en bedrijfscultuur bij GVB te verbeteren? Het college vindt goed werkgeverschap van groot belang en bespreekt dit structureel met de directie en RvC van GVB in alle aandeelhoudersvergadering en informele overleggen. Aan de hand van deze gesprekken constateert het college dat GVB dit prioriteit geeft.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 12 november 2025 Pagina 5 van 5

De nu voorliggende uitspraak betreft een zaak uit 2017/2018. De onderwerpen die daarin spelen maken onderdeel uit van de structurele gesprekken en de verbeterplannen van GVB. Daarom ziet het college in deze uitspraak geen aanleiding voor aanvullende acties, maar blijft het de voortgang en opvolging nadrukkelijk volgen. 12. Wat gaat GVB zelf ondernemen naar aanleiding van deze uitspraak om het vertrouwen van medewerkers te herstellen en herhaling te voorkomen? Welke acties zijn concreet aangekondigd of geëist door de directie en raad van bestuur van GVB? Zie antwoord 6. Deze zaak is meegenomen in het onderzoek van de externe vertrouwenspersoon. Onder andere naar aanleiding van de aanbevelingen van dit rapport heeft GVB meerdere maatregelen genomen gericht op het verbeteren van de werkcultuur en een veilig werkklimaat. 13. Is het college bereid de raad expliciet te informeren welke maatregelen GVB zelf neemt, en daarbij aan te geven hoe het college in zijn aandeelhoudersrol en bestuurlijke gesprekken zal volgen dat deze maatregelen ook echt worden uitgevoerd? 14.

Kan het college toezeggen de raad hierover binnen een duidelijke termijn terug te koppelen, inclusief welke acties zowel door het college als door GVB zijn genomen, en welke afspraken zijn gemaakt? Het college informeert de raad periodiek over de resultaten uit de medewerkeronderzoeken en er wordt tweemaal per jaar een werkbezoek georganiseerd waarin goed werkgeverschap besproken kan worden. Het college blijft dit doen en zal de raad actief op de hoogte houden van de voortgang.

Wij verwachten u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Alexander Scholtes Wethouder Deelnemingen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl