B - 58 Verkeer Vervoer en Luchtkwaliteit (40) Raadsinformatiebrief_AirView_.pdf

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 juli 2021 Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit Egbert de Vries CTO Innovatieteam, bestuurszaken.cto@amsterdam.nl Uitkomsten van het project luchtkwaliteit metingen in Amsterdam uitgevoerd door Google en de Universiteit Utrecht in de periode mei 2019 – 2021 onder de naam Air View

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over het volgende. In 2019 bent u geïnformeerd over het project Air View. Air View is een samenwerking tussen Google en de Universiteit Utrecht met betrekking tot het uitvoeren van luchtkwaliteitsmetingen met twee Google Street View auto's die waren uitgerust met hoogwaardige meetsystemen. In de periode van mei 2019 – maart 2020 en in augustus 2020 zijn er door Google en de Universiteit Utrecht luchtkwaliteitsmetingen uitgevoerd in Amsterdam. Met twee speciale Google Streetview autovoertuigen is in elke straat de luchtkwaliteit gemeten van de volgende componenten: ultrafijnstof, roet, stikstofdioxide (NO2). De metingen zijn vervolgens modelmatig omgerekend naar lange termijn gemiddelde concentraties. De metingen en modelberekeningen zijn verricht door de Universiteit Utrecht in opdracht van Google. Het afgelopen jaar heeft de Universiteit Utrecht de data geanalyseerd. De uitkomsten worden door de Universiteit Utrecht verwerkt in een wetenschappelijk rapport, dat deze zomer wordt gepubliceerd. Oorspronkelijk zouden de metingen worden uitgevoerd in de periode tussen mei 2019 – mei 2020. In verband met de Coronapandemie zijn de metingen in maart 2020 onderbroken. In augustus 2020 hebben er gedurende een maand afsluitende metingen plaatsgevonden. De gemeente Amsterdam trad op als ’host’ van het project.

Amsterdam is gekozen omdat het internationaal gezien tot de verbeelding spreekt en vanwege haar al bestaande uitgebreide meetnetwerk voor luchtkwaliteit, dat van hoge kwaliteit is. Het doel van project Air View in Amsterdam was het ter beschikking stellen van gegevens op straatniveau, die een ruimtelijke aanvulling bieden op het bestaande luchtmeetnet. Amsterdam heeft een goed beeld van de luchtkwaliteit dankzij gebruik van de (landelijke) monitoringsystematiek van het RIVM en het uitgebreide lokale meetnet van de GGD Amsterdam. In het project is de bestaande kennis binnen Amsterdam samengebracht met de innovatieve methodiek van Air View.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 juli 2021 Pagina 2 van 3

Uitkomsten Air View in Amsterdam Ondanks duidelijk verschil in meetmethodes bevestigt Air View op hoofdlijnen de resultaten van de bestaande modellen voor luchtkwaliteit van de gemeente en vult die op onderdelen ook aan:  Op drukke wegen is de luchtkwaliteit slechter dan op minder drukke wegen.  Voor het eerst is er een gemeentebreed beeld verkregen van ultrafijnstof op hyperlokaal niveau. Ook voor roet is voor het eerst de hyperlokale variatie in Amsterdam gemeten. Deze vormen een aanvulling op de reeds bestaande roetmetingen die de gemeente uitvoert. De bestaande roetmetingen die de gemeente al uitvoerde vormen een uitstekende basis, Air View vult hier ruimtelijke variatie aan toe. Hetzelfde geldt voor NO2. In het algemeen meet Air View hogere waarden dan het Amsterdamse luchtmeetnet. Dit komt:  doordat de metingen van de auto midden op de weg (vanuit een auto) plaatsvinden i.p.v. aan de rand van de weg (meetstation) of tegen de gevel van een gebouw  metingen hoofdzakelijk plaatsvonden doordeweeks van 8.00 – 20.00 uur, en het weekend en avond niet zijn meegenomen. In de niet gemeten perioden is het vaak rustiger op straat en is gemiddeld de luchtkwaliteit beter.

De uitkomsten van de metingen zijn door google verwerkt in een overzichtskaart van Amsterdam. De link naar de kaarten is onder andere te vinden op de website van de GGD: https://www.ggd.amsterdam.nl/nieuwsoverzicht/resultaten-air-view-project Vervolg project Air View De pilot in Amsterdam was eenmalig en is nu afgerond. De auto’s zijn door Google overgedragen aan de Universiteit van Utrecht. Deze zal samen met het RIVM in andere steden in Nederland het onderzoek verder oppakken.

De meetresultaten van het project Air View bevestigen op hoofdlijnen de resultaten van de bestaande modellen voor luchtkwaliteit van de gemeente. De Air View-methode lijkt daarmee een geschikte methode om de ruimtelijke (hyper-lokale) variatie van luchtkwaliteit in beeld te brengen, zeker in steden of stedelijke gebieden die zelf helemaal geen - of een minder goed beeld hebben van de lokale luchtkwaliteit. Inmiddels heeft Google wereldwijd 50 Streetview auto’s voorzien van apparatuur die de luchtkwaliteit gaan meten. Amsterdam heeft hier als ‘host’ stad een bijdrage aan kunnen leveren. Amsterdam heeft een goed beeld van de luchtkwaliteit dankzij gebruik van de (landelijke) monitoringsystematiek van het RIVM en het uitgebreide lokale meetnet van de GGD Amsterdam. In Amsterdam blijven we daarom uitgaan van het huidige luchtmeetnetwerk. Recent Europees vergelijkend onderzoek Onlangs verscheen er een Europees vergelijkend onderzoek in de media. Het Europees Milieuagentschap (EEA) heeft een rangschikking gemaakt van Europese steden qua luchtkwaliteit. Amsterdam is de laagste Nederlandse stad op de ranglijst. De resultaten zijn gebaseerd op PM2.5 metingen in 2019 en 2020 op meetstations in steden. Amsterdam en Nijmegen scoren ‘matig’ (concentratie tussen 10-15 μg/m3). De andere 7 steden in de ranglijst in Nederland scoren ‘goed’.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 juli 2021 Pagina 3 van 3

Goed correspondeert met een concentratie net onder de 10 μg/m3 PM2.5. De verschillen binnen Nederland voor PM2.5 zijn echter niet zo groot als de categorisering goed versus matig doet vermoeden. En ook de locatie van meetstations (bijvoorbeeld langs drukke weg of juist rustige buurt) heeft invloed op de gemiddelden. Daarom is het goed om de EEA-resultaten met voorzichtigheid te interpreteren. Ze geven een globaal beeld van waar het in Europa goed en slecht gaat met de luchtkwaliteit. Overigens is in het Air View project PM2.5 niet gemeten. Uit de GGD-jaarrapportage is gebleken dat in 2020 de gezondheidskundige advieswaarde voor PM2.5 (i.e. 10 μg/m3 als jaargemiddelde) op 1 van de in totaal 5 meetpunten werd overschreden. In voorgaande jaren werd deze waarde op alle 5 meetpunten overschreden. Vertrouwende erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl