B - 08 Sport en Bewegen (28) Reactiebrief Sportraad adviezen visiebrief en V

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Sportraad Amsterdam t.a.v. voorzitter drs. A.G.M. Telleman Postbus 1530 1000 BM Amsterdam

Datum

11 juli 2023

Behandeld door Bijlage(n)

bestuurszakenseb@amsterdam.nl, Directie Sport en Bos Adviezen Sportraad Amsterdam d.d. 19 juni 2023 en 16 juni 2023

Onderwerp

Reactie op adviezen van de Sportraad Amsterdam

Geachte mevrouw Telleman, Graag wil het college de Sportraad Amsterdam bedanken voor de twee adviezen1 2 die u aan het stadsbestuur van Amsterdam heeft meegegeven. U geeft daarin aan dat de Sportraad de geschetste uitdagingen herkent, de visie van dit college onderschrijft en de ambities ondersteunt. Daar voelt het college zich door gesterkt. Tijdens de vergadering van de raadscommissie Sociaal, Economische zaken en Democratisering (SED) op 21 juni jl. hebben de adviezen van de Sportraad al bijgedragen aan een goede maar korte bespreking. Met deze brief willen we graag meegeven op welke wijze de suggesties van de Sportraad worden meegenomen in verdere planvorming en praktijk. We zorgen ervoor dat een afschrift van deze reactie op korte termijn per dagmail ook de gemeenteraadsleden bereikt. Daarmee komen we ook tegemoet aan het verzoek daartoe van het raadslid Boomsma. We starten deze reactie met de Visiebrief en vervolgens de reactie op de Voorjaarnota 2023.

Advies Sportraad: Reactie Visiebrief Sport en Beweegbeleid 2023-2026 Op vrijdag 12 mei presenteerde het college de vastgestelde Visiebrief Sport en Beweegbeleid 2023-2026. Daarmee geeft het college invulling aan de ambities van het coalitieakkoord op het gebied van sport en bewegen. Uw advies van 19 juni jl. bevat diverse suggesties naar aanleiding van de vier uitdagingen in de Visiebrief, namelijk: 1. Amsterdam Beweegstad, 2. Sterk en vitaal sportaanbod, 3. Robuuste fysieke sportinfrastructuur en 4. toegankelijk en betaalbaar voor iedereen. Per uitdaging bespreken we deze suggesties.

1 Sportraad Amsterdam: Reactie Voorjaarnota 2023 (16 juni 2023) 2 Sportraad Amsterdam: Reactie visie sport- en beweegbeleid 2023-2026 (19 juni 2023)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 2 van 7

1. Amsterdam beweegstad 1. Binnen de gemeente Amsterdam politiek en bestuurlijk, het thema lichaamsbeweging een prominentere positie te geven, bijvoorbeeld door een aparte beleidsafdeling Bewegen in te richten en een wethouder Bewegen aan te stellen. Allereerst zijn we erg blij dat de Sportraad het belang van voldoende dagelijks bewegen onderstreept. Voor het eerst heeft dit stadsbestuur een wethouder Sport én Bewegen. Met de ambitie een aanjager te zijn als het gaat om het samenbrengen van de gezamenlijke college ambities en de organisatie rond het thema bewegen. Bij de nieuwe Agenda Sport en Bewegen willen we die integraliteit op het thema bewegen (ambtelijk en bestuurlijk) duidelijk laten terugkomen. Wat zijn onze gezamenlijke beweegambities, wat gaan we daarvoor doen, wie doet wat? Meer Amsterdammers voldoende laten bewegen is ons inziens juist een integrale opgave en geen separate. We zullen college breed en ambtelijk moeten samenwerken. We vinden elkaar daarbij vanuit verschillende perspectieven. Denk hierbij aan gezondheidsbevordering, of meer duurzame mobiliteit, betere luchtkwaliteit en gebruik van de openbare ruimte door wandelen, fietsen en buitenspelen, meer bewegen onder en na schooltijd. 2. Het stimuleren van een beweegvriendelijker omgeving via tenders. Een interessante suggestie.

De gemeente heeft hier in 2017 mee geëxperimenteerd bij het project Podium, aan de Lelylaan. De ingediende projecten waren inderdaad beweegvriendelijk. Helaas was een van de partijen het niet eens met de uitkomst van de tender, specifiek de toetsing op duurzaamheidseisen, en heeft de uitkomst aangevochten. Hierna is dit experiment niet herhaald. Nu zijn de tijden anders. Er is een enorme bouwopgave, terwijl de bouwkosten blijven stijgen, de hoge rentestand een factor is en we als gemeente al stevige eisen stellen op thema’s als duurzaamheid en vergroening. We kiezen er daarom voor om geen aanvullende eisen toe te voegen aan tenders. Wel hanteren we als Amsterdam al de Amsterdamse gezondheidslogica (heldere en duidelijke inrichtingsprincipes voor het gezond inrichten van de leefomgeving) en het Inspiratieboek Beweeglogica in Gebouwen (Beta Architecten). Ook in de Amsterdamse Omgevingsvisie 2050 is duurzaam en gezond bewegen als een van de 5 strategische keuzes opgenomen.

2. Sterk en vitaal sportaanbod U stelt voor om de buurtsportcoach slechts voor een tweetal functies in te zetten: de schoolsportcoach en de Clubkadercoach. Daarnaast zou de uitvoering van het sportbuurtwerk bij de lokale sportclub belegd kunnen worden en zou het sportbudget uit de subsidieregeling sociale basis gehaald kunnen worden, zodat deze centraal en voor langere tijd meer ten goede komt aan de lokale sportaanbieder. Deze suggesties sluiten in grote lijnen aan bij onze ambitie om de maatschappelijke impact en organisatiekracht van sportclubs te vergroten. De Visiebrief is duidelijk over het uitgangspunt dat we de lokale sportclub centraal stellen. Het college onderschrijft dan ook het voorstel van de

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 3 van 7

Sportraad om meer van de gemeentelijke inzet via de sportclub te laten lopen op de sportparken en in de wijk. Dat vraagt wel om vitale sportclubs; die zijn tot meer in staat. Een gedeelte van de sportclubs achten we daartoe zeker in staat, anderen hebben hun handen echt al vol aan de basis op orde te krijgen op de eigen accommodatie. Een ander punt is dat bijvoorbeeld onze sportbuurtwerkers, die nu goed werk doen in de stadsdelen, een set aan skills hebben die ze kunnen inzetten bij de soms specifieke jongeren doelgroep in de wijk. Het sportbuurtwerk in de wijk kent een wat andere omgeving en uitdagingen dan op de vereniging en het sportpark. Dat vraagt dus ook iets van de vrijwilliger of professional, dat moeten we niet onderschatten. De clubkadercoach zorgt ervoor dat binnen een bepaalde tijd trainersbegeleiding normaal wordt op de club en dat de trainers-coaches zowel didactisch als pedagogisch bekwaam zijn. Daar willen we komend seizoen op een aantal plekken mee verder. Voor een pilot schoolsportcoach zijn we in gesprek met stadsdeel Oost en een Vo-school in Oost. Daar willen we meer ervaring mee opdoen, net als met de inzet van sportparkmanagers die vanuit de Brede Regeling kunnen worden ingezet. Deze sportparkmanagers kunnen een belangrijke rol gaan spelen bij de ondersteuning van de lokale sportclubs, de verbinding met de buurt en de benutting van ons sportareaal.

Met betrekking tot de subsidieregeling sociale basis vindt het college in lijn met uw suggestie op een aantal onderdelen, zoals verenigingsondersteuning en de toepassing brede regeling wat meer centraal stedelijke regie wenselijk. Eind Q3 komt de wethouder Sport met een breder programma vitale sportclubs waarin deze en andere ideeën gaan terugkomen. We moeten daarnaast niet vergeten dat er ook een flinke beweegopgave ligt die niet enkel via sport kan worden opgelost. Voldoende dagelijkse beweging is een andere tak van sport. Bewegen dichtbij huis, soms via medisch of sociaal traject, met de partners in de wijk, dat past goed bij de sociale basis. Als laatste roept u op om scherpe keuzes te maken, zoals in het Franse 10x10x10 voorbeeld. Daarin denken we juist een stap te hebben gemaakt door als college vol te gaan voor meer kansengelijkheid. De uitgangspunten zijn deze collegetermijn gericht en duidelijk. Investeer daar waar dat het hardste nodig is. Dat zijn specifieke gebieden, met de nadruk op kinderen en jongeren, met voorrang aan verenigingen en dan om te beginnen in het voetbal. Dat zijn scherpe prioriteiten waar we ons aan gaan vasthouden om de verschillen in de stad te verkleinen.

3. Robuuste fysieke sportinfrastructuur Uw suggestie is om een sportarchitect aan te stellen voor het toetsen van bouwplannen en oog te hebben voor kleinere sportaanbieders in hun zoektocht naar ruimte bijvoorbeeld door sportieve broedplaatsen. Ook dit is een interessante suggestie, maar het inpassen van sport en bewegen maakt al onderdeel uit van het plan- en besluitvormingsproces en er wordt ook op diverse momenten aan getoetst. Met de sport- en speelnorm, onze Strategische Huisvestingsplannen en de richtlijnen van de Amsterdamse Gezondheidslogica hebben we in onze ogen voldoende instrumenten in huis om te borgen dat sport en bewegen ingepast wordt in de ruimtelijke plannen en dat we borgen dat er voldoende ruimte is voor alle Amsterdammers om te sporten en te bewegen. De sportieve

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 4 van 7

broedplaatsen maken onderdeel uit van de Agenda Urban Sports. Zo hebben we diverse aanbieders kunnen helpen samenbrengen in House of Urban Sports en het indoor skatepark Woman skate the World. We verkennen nog de mogelijkheden voor de realisatie van een hiphopcentrum. 4. Toegankelijk en betaalbaar voor iedereen. Investeer in jeugd en volwassenen. Een maatregel die het college neemt om sport betaalbaar te houden voor Amsterdammers is de vergoeding van SV Jeugd (de samenwerking van Stadspas en Jeugdfonds Sport). Door die regeling hebben in 2022 bijna 9000 kinderen gratis kunnen sporten. Daarnaast hebben we voor nog eens tegen de 4000 kinderen een zwemdiploma kunnen vergoeden, bij elkaar voor ca. 4,5 miljoen euro. We nemen de onderliggende ideeën van de Sportraad grotendeels over: 1. We vergroten de doelgroep jongeren die gebruik kunnen maken van jeugdfonds sport en stadspas voor lidmaatschapsvergoeding of zwemdiploma’s. We zetten o.a. coalitiemiddelen in voor de uitbreiding van 120% sociaal minimum, naar eerst 130% en vanaf aankomend schooljaar (23/24) op verzoek van de raad, voor twee jaar naar 150%. 2. Met de prijsstijgingen, stijgen ook de contributies. Dat nemen we mee in de vergoedingen. De maximale toekenning per kind is in de laatste jaren niet geïndexeerd. Nu verhogen we de toekenning naar 350 euro per kind per jaar. 3.

Het college is druk bezig om dekking te zoeken voor het senioren sportfonds voor de komende 4 jaren en verwacht in Q3 de raad hierover te kunnen informeren. Daarbij gaan we sportaanbieders stimuleren tot meer aanbod voor senioren, want dat blijft nog achter. 4. De sportvergoeding JFS en stadspas geldt tot 18 jaar. Oprekken naar een hogere leeftijd, bijvoorbeeld 23 jaar of zelfs een volwassenenfonds betekent (tientallen) miljoenen extra uitgeven. Die middelen zijn op dit moment niet voorhanden.

Statistisch onderzoek Tot slot nog in reactie op het kader met suggesties voor verdieping aangaande het statistisch onderzoek: 1. In lijn met aanbevelingen van de gemeenteraad (methode Duisenberg, oktober 2022) gaan we de steekproef van de halfjaarlijkse Sportdeelname index gerichter en meer verspreid ophalen in wijken van de stad, zodat we op stadsdeelniveau een betere uitsplitsing kunnen maken in het sport- en beweeggedrag per: 1) geslacht, 2) leeftijd (incl. 5-12 en 13-18-jarigen), inkomen, opleidingsniveau en etniciteit. Een nog verdere uitsplitsing maken met voldoende zeggingskracht voor 22 gebieden is financieel niet haalbaar (+200K per jaar). 2. We blijven gebruik maken van de gegevens van sportbonden (jaarlijkse KISS-rapportage). Dat biedt jaarlijks inzicht in alle lidmaatschappen van NOC NSF aangesloten sportverenigingen op postcodeniveau.

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 5 van 7

3. Daarnaast volgt eens per vier jaar de Amsterdamse Sportmonitor van onze eigen afdeling Onderzoek & Statistiek.

Advies Sportraad: Reactie Voorjaarsnota 2023 Op 11 mei 2023 presenteerde het college de Voorjaarsnota 2023, waarin voor de komende jaren een groot aantal investeringen in de stad worden aangekondigd. Ook in de sport wordt flink geïnvesteerd, onder meer via de zgn. specials voor het De Mirandabad, het Flevoparkbad, de Sporthallen Zuid en de Jaap Eden IJsbaan. We zijn verheugd dat u in uw advies van 16 juni jl. aangeeft hier met genoegen kennis van te hebben genomen. De Sportraad doet vier suggesties om de kwaliteit van het sport- en beweegaanbod te borgen en tot een duurzame vitale sportinfrastructuur te komen, namelijk : 1. maatwerk voor parkeren rond sportvoorzieningen, 2. verhogen maximale vergoeding Jeugdfonds Sport, 3. ruimhartige regeling tegemoetkoming energielasten, 4. fonds voor verduurzaming van sportgebouwen. Hieronder lichten we toe op welke wijze de suggesties van de Sportraad worden meegenomen. 1. Maatwerk voor parkeren rond sportvoorzieningen De Sportraad merkt op dat de harmonisatie van de parkeertarieven in de stad gevolgen gaat hebben voor de sport, met name rond een aantal van de sportparken waar nu nog speciale tarieven gelden en roept op om te zoeken naar maatwerk oplossingen voor parkeren bij sportaccommodaties. We herkennen het door de Sportraad geschetste probleem.

Het is belangrijk dat onze sportaccommodaties toegankelijk, betaalbaar en ook goed bereikbaar zijn. Bij voorkeur per ov, fiets of wandelend maar ook per auto. Het is nog niet scherp, hoe en in welke mate de harmonisatie van de parkeertarieven effect heeft op de sport. Dit inzicht gaan we de komende tijd wel steeds meer krijgen, zeker rond de sportparken waar nu nog speciale tarieven gelden. Een voorbeeld van een sportpark waar deze problematiek op dit moment speelt, is sportpark Middenmeer. Onze inzet hier is om enerzijds de huidige parkeerdruk rondom dit sportpark weg te nemen, maar tegelijkertijd de sportclubs en het Jaap Eden IJscomplex te faciliteren. Samen met stadsdeel Oost en de betrokken clubs zoeken we naar (maatwerk) oplossingsrichtingen, die mogelijkerwijs in de toekomst ook toepasbaar zijn rondom andere sportvoorzieningen. We experimenteren hier bijvoorbeeld met extra parkeervergunningen voor clubs, zodat voor een (gelimiteerd) aantal vrijwilligers per vereniging een ontheffing kan worden aangevraagd.

2. Verhoging maximale vergoeding Jeugdfonds Sport Zie reactie bij Visiebrief: 4. Toegankelijk en betaalbaar voor iedereen.

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 6 van 7

3. Ruimhartige regeling tegemoetkoming energielasten In reactie op uw suggestie om ruimhartig te zijn in de tegemoetkoming van sportclubs die geconfronteerd worden met sterk stijgende energielasten, willen we het volgende meegeven: We proberen tijdens deze energiecrisis via verschillende wegen ondersteuning te bieden: 1. Door de kosten voor clubs zo laag mogelijk te houden. Dit doen we door de Consumenten Prijs Index (CPI) van onze huurtarieven niet volledig door te berekenen: indexering tarieven zwembaden (7% ipv 14%), hallen en velden (7% ipv 10%). Met een indexatie van 7% dempen we tariefstijging en verzachten we de pijn enigszins bij onze huurders. Dit heeft uiteraard wel consequenties voor de sportbegroting en het halen van de begrote baten. 2. Door een noodsteunregeling voor de clubs die ondanks de rijksregeling TEK toch in problemen komen. Deze nieuwe noodsteunregeling zullen we later dit jaar inzetten. Sportclubs die verwachten in de problemen te komen kunnen zich op elk moment melden bij het Sportpunt van de gemeente Amsterdam. We kijken dan naar een maatwerk oplossing zolang de nieuwe regeling nog niet is ingegaan. 3. Eerder dit seizoen hebben we de subsidieregeling “Sterke Sportclubs” uitgevoerd met een totaalbudget van 400.000 euro.

Deze regeling is door 119 clubs aangevraagd, De subsidie is vooral ingezet op sporttechnische - en bestuurlijke opleidingen en werving en behoud van bestuurlijk en sporttechnisch kader. 4. Door via SV jeugd financieel voor mindere draagkrachtige Amsterdammers financieel te ondersteunen zodat ze bij de – ondanks alles – toch oplopende sportkosten kunnen blijven sporten en – voor de clubs belangrijk – de contributie kunnen blijven betalen.

4. Fonds voor verduurzaming van sportgebouwen U pleit voor de oprichting van een gemeentelijk fonds dat de modernisering van clubgebouwen van deze Amsterdamse sportaanbieders versneld mogelijk maakt, waarbij het doel is om rigoureus te verduurzamen. Het college onderschrijft de wens tot versneld verduurzamen van sportaccommodaties. Dat geldt zowel voor onze eigen accommodaties als die van sportclubs. We hebben in Amsterdam een breed pakket aan regelingen en fondsen waardoor sportverenigingen onder gunstige voorwaarden kunnen investeren in verduurzaming. Bijv. het duurzaamheidsfonds, waarmee je als vereniging voor slechts 1.1%-1.6% rente duurzaamheidsinvesteringen voordelig kunt financieren via de gemeente Amsterdam. Bij nieuwbouw of verbouw van verenigingsaccommodaties kunnen Amsterdamse buitensportverenigingen ook de 1/3e regeling aanvragen. We stimuleren sportverenigingen daarnaast om een gratis advies- en begeleidingstraject aan te vragen om te verduurzamen. Dat kan via de gemeente of via de landelijke Sport NL Groen tool. Speciaal voor Amsterdamse sportclubs is er een overzichtspagina gemaakt voor de diverse lokale en landelijke regelingen en fondsen. Zo kunnen sportverenigingen ook aanspraak maken op de landelijke BOSA regeling waarmee zij tot 30% van de duurzaamheidsinvestering gesubsidieerd kunnen krijgen.

De BOSA regeling voor sport heeft in 2023 een budget van 77 miljoen euro. De provincie Noord-

Gemeente Amsterdam

Datum 11 juli 2023 Kenmerk [Ons kenmerk] Pagina 7 van 7

Holland heeft voor het derde jaar op rij een subsidieregeling voor verduurzaming van sportaccommodaties. Dit jaar was er een budget van 2 miljoen euro en werd er maximaal 25.000 euro per aanvraag toegekend. Een deel van de uitdaging zit in het gat tussen plan en uitvoering. Hoe ga je verduurzaming als vereniging realiseren? We gaan verkennen hoe we daar als gemeente een aantal zaken beter in kunnen faciliteren, versnellen, dan wel vereenvoudigen. Tot slot Met betrekking tot het vervolgproces: de Voorjaarsnota 2023 wordt in alle raadscommissies behandeld en vervolgens ter instemming voorgelegd aan de gemeenteraad (19/20 juli 2023). Op verzoek van lid Belkasmi wordt de Visiebrief sport- en beweegbeleid 2023-2026 geagendeerd voor bespreking in de gemeenteraad (19/20 juli 2023). Voor dit agendapunt zal deze reactie ter kennisname worden toegevoegd. Het college bedankt u nogmaals voor uw concrete, inspirerende en zorgvuldige adviezen. Zoals u heeft kunnen lezen nemen we een flink deel van uw aanbevelingen over in onze planvorming voor de komende tijd en brengen we zelfs een aantal zaken direct in de praktijk. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Met vriendelijke groet,

Sofyan Mbarki Wethouder Sport en bewegen