Artikel De Telegraaf dd 11 december 2025 inzake Monsterlijke ratten terroriseren ondernemers

A2 AMSTERDAM

DE TELEGRAAF DONDERDAG 11 DECEMBER 2025

AMSTERDAM A3

DE TELEGRAAF DONDERDAG 11 DECEMBER 2025

1

STADSVERHALEN

juli is de regel ingegaan dat ondernemers die zelf afval aanbieden, dat moeten doen in een gesloten container.

CENTRUM AMSTERDAM LEIDT ONDER PLAAG: ’ZE WORDEN MET DE DAG GROTER EN DIKKER’

’MONSTERLIJKE’ RATTEN TERRORISEREN ONDERNEMERS

REMINE ALBERTS BLIJFT VÓÓR

Woning SP-leider mogelijk doelwit van krakers De woning van SP-fractievoorzitter Remine Alberts is mogelijk het doelwit geweest van krakers. Ze kwam donderdagavond laat thuis in Buitenveldert. De jarige fractievoorzitter zag direct dat er iets geks met haar voordeur aan de hand was. Die bleek voorzichtig opengebroken. Maar toen ze over de drempel stapte, kwam haar kat gelukkig de trap afgelopen. En niet alleen die was er nog gewoon, er bleek helemaal niets gestolen. Alberts vermoedt dan ook dat krakers per ongeluk haar woning voor leegstaand hebben aangezien. „Ik ben nog steeds vóór kraken”, zegt Alberts. „Maar ze moeten wel goed hun onderzoek doen.”

E

r komt maar geen einde aan de rattenoverlast in hartje stad. In de straten rondom de Kalverstraat zien ondernemers nog steeds dagelijks ratten rondrennen, die met de dag ’groter en dikker worden’. De gemeente moet nu écht ingrijpen, klinkt het.

ONDERZOEK AMSTERDAM UMC

Vaker astma bij kind in (goedkope) huurwoning Kinderen hebben een grotere kans op ernstig astma als ze in een huurwoning wonen, een migratieachtergrond hebben en als ze opgroeien in een gezin met een laag inkomen. Dat staat in een grote studie van het Amsterdam UMC in samenwerking met het Amsterdam Health and Technology Institute. Op vijf hotspots hebben kinderen in een financieel moeilijke situatie veel vaker last van ernstige astma:

door Juul Schepens

„Ik heb het gevoel dat de gemeente te weinig doet”, zegt Gaby Ringersma, medewerkster bij Café Mooy in de Kolksteeg. Zij ziet de overlast van de ratten met de dag toenemen. Zo lopen de harige beesten zonder schroom voorbij als er gasten op het terras zitten. „Je denkt: what the f*ck. Het lijken wel monsters, zó groot zijn ze. Ze lopen je ongegeneerd voor de voeten.”

Griezelig

Ook heeft ze drinkbakken voor de honden buiten op het terras staan, maar daar drinken de ratten nu gulzig uit. „En een overbuurman heeft meegemaakt dat een rat via zijn benen omhoog rende. Bij zijn romp sprong het beest er weer af. Hij heeft de hele avond onder de douche gestaan en al zijn kleding weggegooid. Dat was echt griezelig.” Ringersma denkt nu wel drie keer na voordat ze haar fiets ergens in de steeg neerzet. Ze wil niet dat een rat ineens tegen haar oprent.

Haaglanden, Amsterdam-Amstelland, Rotterdam-Rijnmond, Kennemerland en Flevoland. Hoofdonderzoeker Berber Kapitein is kinderarts-intensivist bij het Emma Kinderziekenhuis, onderdeel van het Amsterdam UMC. Zij legt uit: „Binnen die hotspots zie je dat kinderen uit de laagste inkomensklasse een 2,6 keer grotere kans hebben op een ic-opname voor ernstig astma dan kinderen uit de hoogste inkomensklasse.”

De ratten komen door de gleuven en gaten in Amsterdam.

„Bij ons komen ze gelukkig niet binnen, maar daar zijn we wel bang voor. Zeker nu het winter wordt.”

Straatmonsters

Niet alleen de medewerkers van café Mooy maken zich zorgen. In de omliggende straten rondom de Kalverstraat vertellen meerdere ondernemers dat de rattenoverlast de spuigaten uitloopt. Bij de Nieuwendijk zijn bijvoorbeeld de vuilnisbakken weggehaald, om rondslingerend afval te voorkomen. Sommige winkeliers hebben zelfs meegemaakt dat het alarm afging toen de ratten naar binnen renden. Horecaondernemer Willy White is het spuugzat. „Ik was zó blij toen ik dit pand kreeg, nooit had ik zien aankomen dat ik dagelijks te maken zou krijgen met deze beesten”, zegt hij hoofdschuddend.

Eerder liet hij al aan De Telegraaf weten dat de harige indringers zijn café terroriseren. Ze hebben zelfs de snoeren van zijn biertap kapot geknaagd. Maar in de maanden die volgden, merkte hij geen concrete stappen van de gemeente om de overlast te verminderen. „Ze hebben alleen een keer gebeld over hoe ik de gleuven en gaten van het pand beter dicht kan maken. Verder niks.” Ondertussen blijven de ratten maar komen. Elsbeth Fokkema-Bakker van café In de Wildeman ziet de overlast met de week erger wor-

den. „Vooral vroeg in de ochtend is het raak. En als het personeel ’s avonds laat klaar is met de dienst, dan zie je ze gewoon lopen. Ik heb niet het idee dat de gemeente er veel aan doet.” Volgens haar is het in de steeg vaak een rommeltje en gebeurt schoonmaken te onregelmatig. Het café betaalt uit eigen zak een zeswekelijkse inspectie om de kroeg ’ratvrij’ te houden. „Ik heb zo vaak naar de gemeente gebeld met de vraag: kunnen jullie niet met een karretje door de steeg? Dan gebeurt het de ene keer wel en de andere keer weer niet.

’Vooral vroeg in de ochtend is het raak’

Het is een grote puinhoop. Er zijn ook ondernemers en buurtbewoners die er niks aan doen.”

Blikjesjagers

Haar man, Simon Fokkema, die tevens eigenaar van het café is, wijst op plekken waar de dieren zich verstoppen. „Naast ons zitten meerdere oude huizen met gleuven, waar ze steeds in vluchten. En ze planten zich heel snel voort, waardoor het er steeds meer worden.” Daar komen volgens hem nog ’blikjesjagers’ bij. „Die snijden zakken open om blikjes eruit te halen. Dan ligt alles op straat en daar komen die beesten op af.” Ook werkzaamheden in de buurt hebben het probleem volgens hem ver-

sterkt. „De Nieuwezijds heeft anderhalf jaar opengelegen. Toen was het echt een puinhoop: vuilniszakken werden door bewoners gewoon neergegooid. Nu is het weer open, maar je merkt nog steeds dat het systeem niet werkt.” Daarnaast bieden de oude panden in de omgeving volgens hen ideale schuilplekken. „Ze schieten van de ene spleet naar de andere. Wij pakken zelf om de week de steeg aan, maar je kunt dit niet als ondernemer alleen oplossen. Dit moet je samen doen, met bewoners, de gemeente en ondernemers.” De oproep van het duo is helder: vaker schoonmaken, vaker vuilnisbakken legen en meer capaciteit in het afvalbeleid. Fokkema-

Bakker: „Het vuilnisophaalsysteem in Amsterdam is een drama. Terwijl het juist zó bepalend is voor het aanzien van de stad. Er moet echt wat gebeuren, anders wordt het alleen maar erger.”

Zwerfafval

De gemeente erkent dat zwerfvuil ratten aantrekt. Dat vuil komt vooral door afvalzakken die te vroeg of te laat worden buitengezet of openscheuren. Ook worden prullenbakken regelmatig opengebroken, waardoor afval op straat belandt. Voor bedrijfsafval geldt sinds 1 juli een nieuwe regel: bedrijven die zelf hun afval regelen, mogen dat alleen nog aanbieden in afgesloten containers. „Zo kunnen rat-

Simon Fokkema, eigenaar van In de Wildeman, wijst op plekken waar de dieren zich verstoppen. „Naast ons zitten meerdere oude huizen met gleuven, waar ze steeds in vluchten. En ze planten zich heel snel voort, waardoor het er steeds meer worden.”

POLITIEK PAKT 19-JARIGE MAN OP

Explosies Pizzabakkers: nu vierde verdachte vast

FOTO’S RICHARD MOUW

ten er niet bij”, zegt een woordvoerder van de gemeente. Daarnaast wil de gemeente in het centrum op termijn helemaal stoppen met het ophalen van losse afvalzakken. Dat gebeurt stap voor stap: de komende jaren moeten er zoveel mogelijk (boven- en ondergrondse) containers komen. Op sommige plekken wordt afval

ook via het water afgevoerd. Ook bij prullenbakken neemt de gemeente maatregelen. Statiegeldjagers maken prullenbakken open om blikjes en flesjes eruit te halen. Dat gebeurt volgens de gemeente vooral in Amsterdam, omdat er veel bezoekers zijn die de statiegeldre-

gels niet kennen. Amsterdam wil daarom meer inleverpunten plaatsen. Op plekken waar prullenbakken juist voor extra rommel zorgen, worden ze soms tijdelijk weggehaald. Ook kijkt de gemeente naar prullenbakken die minder makkelijk open te breken zijn.

De Amsterdamse politie heeft woensdagmorgen op de openbare weg in de gemeente Haarlemmermeer een vierde verdachte aangehouden in het onderzoek naar de explosies rond zaken van de Pizzabakkers in Amsterdam. Het gaat om een 19-jarige man. Maandag werd al een 24-jarige opgepakt. Beiden worden verdacht van betrokkenheid bij een mislukte explosie in de nacht van 2 op 3 september. Een 14-jarige jongen werd toen op heterdaad betrapt. Later is nog een 17-jarige jongen aangehouden voor dezelfde aanslagpoging.