afd. moties 766 767 768 770.23

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 19 maart 2024 Voedsel Zita Pels Ruimte & Duurzaamheid (bestuurszaken.RD@amsterdam.nl) Afdoening motie 766, 767, 768 en 770 van het lid Krom van de Partij voor de Dieren en toezegging samenwerking verkennen MKB en BIZ

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 21-12-2023 heeft uw raad bij de behandeling van de raadsinformatiebrief over de actualisatie voedselstrategie – hoe voeden we stad klimaatneutraal en circulair, moties 766, 767, 768 en 770 van raadslid Krom van Partij voor de Dieren aangenomen. Daarnaast is er ook de toezegging gedaan om samenwerking met MKB en BIZ’en te verkennen om aanbod plantaardig voedsel te vergroten. Daarin wordt het college gevraagd om uitvoering te geven aan de moties en de toezegging: 1. Motie 766 van het lid Krom inzake neem initiatief voor samenwerking horeca en supermarkten 2. Motie 767 van het lid Krom inzake convenant ‘Amsterdam - plantaardige hoofdstad’ 3. Motie 768 van het lid Krom inzake plantaardige opties op evenementen 4. Motie 770 van het lid Krom inzake lobby voor plantaardige transitie 5. Toezegging verkenning hoe een eventuele samenwerking met MKB en BIZ’en van de grond kan komen om het aanbod plantaardige voedsel te vergroten In het algemeen Met de ‘Uitvoeringsagenda Voedselstrategie 2023 – 2026’, erkent het college de noodzaak van een transitie naar meer plantaardig eiwitten in ons dieet. Meer plantaardig is één van de zes actielijnen waarmee we de verandering van het voedselsysteem mede aanjagen zodat meer Amsterdammers toegang krijgen tot gezond, eerlijk en duurzaam geproduceerd voedsel.

Om de doelstelling van een voedingspatroon met een eiwitverhouding van 60% plantaardige en 40% dierlijke eiwitten in 2030 te behalen is samenwerking met diverse partijen in de stad nodig en zetten we daar de komende jaren verder op in. Dit doen we parallel aan de ambities voor minder voedselverspilling en meer regionaal geproduceerd voedsel. Meer plantaardig voedsel in plaats van dierlijk voedsel is een urgente prioriteit om Co2 uitstoot te verlagen en daarmee de klimaatcrisis te bestrijden. Hiertoe heeft het college op 30 januari 2024 de

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 19 maart 2024 Pagina 2 van 7

Plant Based Treaty ondertekend. Met ondertekening roepen we andere steden en organisaties op deze ook te ondertekenen en bij te dragen aan het bestrijden van de klimaatcrisis. Amsterdam stelt naar aanleiding van deelname aan de EU-missie 100 klimaatneutrale en slimme steden een stedelijk klimaatcontract op. In dit contract zullen naast de emissies uit energieproductie en consumptie ook de CO2-emissies veroorzaakt door materialenstromen in Amsterdam meegenomen worden. De monitor circulair leert ons dat het voedselsysteem in de totale milieu-impact van Amsterdam een groot aandeel heeft. De eiwittransitie kan daardoor significant bijdragen aan het verlagen van de totale CO2-emissies van de stad Amsterdam en wordt daarom in het klimaatcontract meegenomen. Onderstaand volgt per motie de manier waarop uitvoering gegeven zal worden aan de moties. Deze agendering voegen we als appendix toe aan de ‘Uitvoeringsagenda Voedselstrategie 2023 – 2026' en daarmee ook aan de monitor Voedselstrategie. Jaarlijks informeren we de raad en voortgang op deze acties wordt hierin opgenomen. 1.

Motie 766 inzake initiatief voor samenwerking horeca en supermarkten Het initiatief te nemen voor samenwerkingsacties met horecagelegenheden en supermarkten in de stad om het aanbod van gezond, lokaal en plantaardige opties te vergroten en voor positieve promotie te zorgen, daarbij kan gekeken worden naar: - Een samenwerkingsverband met horeca op te zetten waarin hotels, restaurants en cafés zich committeren aan een Vegan Friday; - Het gesprek te faciliteren met koplopers binnen de branche; - Binnen het samenwerkingsverband ‘Koplopers Circulaire Hotels’, waarin momenteel het verduurzamen van de ontbijt- en restaurantcatering centraal staat, te streven naar meer volwaardige plantaardige maaltijdopties in het aanbod; - Bij de NS de wens neer te leggen om in het assortiment van eetgelegenheden op de Amsterdamse treinstations en de perrons (zoals de Kiosks) meer plantaardige, gezondere opties te vinden en verkennen hoe hierin kan worden samengewerkt.

- Inspiratiesessies plantaardig koken organiseren voor koks van Amsterdamse restaurants, hiervoor samenwerken met koks van Amsterdamse restaurants uit culturen die traditioneel veel plantaardige maaltijden serveren; - Periodiek een platformbijeenkomst organiseren voor wetenschappers, producenten van plantaardige producten, vegan horeca, vegan detailhandel en veganistische organisaties, met als doel samenwerking en kennisdeling te versterken, en kansen en mogelijkheden te verkennen; Dit plan onderdeel te maken van de uitvoeringsagenda voedselstrategie 2023-2026, waarmee de beoogde uitwerking van dit initiatief uiterlijk begin 2026 is; De raad bij de monitor voedselstrategie te informeren over de voortgang. Uitvoering motie 766 Voedselaanbieders spelen een belangrijke rol in de transitie naar meer plantaardig. Daarbij is het de vraag hoe vraag en aanbod te veranderen naar meer plantaardig. Ook zijn de inhoudelijke ambities naar minder voedselverspilling, regionale productie en gezond voedsel hierin relevant.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 19 maart 2024 Pagina 3 van 7

In samenwerking met Koninklijke Horeca Nederland regio Amsterdam verkennen we hoe plantaardig aanbod in de horeca te vergroten en zoeken we aansluiting bij wat past voor de Amsterdamse praktijk. Hierin zullen we de volgende acties opnemen: - De behoefte van de horecaondernemer onderzoeken, zoals het organiseren van inspiratiessessies, ontwikkelen van een eiwitchallenge, opzetten van een ‘Vegan Friday’ of een herkenbare dag of week (Week zonder Vlees en Zuivel). - Afhankelijk van het succes van de No Waste Challenge 020 sturen we aan op een vervolg ook voor meer plantaardig. Deze challenge is 5 februari van start gegaan en opgezet in samenwerking met Koninklijke Horeca Nederland en The Green Hotel Club, waarbij 14 Amsterdamse horecaondernemers in kaart gaan brengen hoeveel voedsel ze verspillen en proberen dit te verminderen. - Koplopers in de branche zijn al in gesprek met elkaar; wij sluiten aan en onderzoeken hoe meer ondernemers kunnen aanhaken. Dit doen we mede in samenwerking met Plant Forward. Parallel hieraan loopt de activiteit die vanuit Van Amsterdamse Bodem is ingezet via de Vegaroute met Nadia Zerouali en Emmo Achthoven als ambassadeurs. Amsterdam is deelnemer aan het netwerk van Voedsel Verbindt binnen de Metropool Regio Amsterdam. Binnen dit samenwerkingsverband werken we aan: - Uitvoering geven aan transitie van vraag en aanbod met het initiatief - SuperBoeren.

Dit is een combinatie van supermarkten en boeren om duurzaam geproduceerd en gezond voedsel aan te bieden en te produceren. - Eiwitstrijders & Bean me up!; om zorg te dragen voor productie van vlinderbloemigen en andere boonsoorten en daarmee bij te dragen aan regionaal geproduceerde plantaardige eiwitten; - Eiwitchallenge, waarbij ondernemers worden uitgenodigd om productie van plantaardige eiwitten te verhogen en of te bewerken naar een eindproduct en hierover kennis en ervaring te delen. Amsterdam is deelnemer aan de City Deal Duurzame en Gezonde Voedselomgeving. - Binnen deze City Deal bespreken we eiwittransitie als vierde spoor in de City Deal. Een mogelijk onderdeel hiervan is samenwerking met supermarkten op de eiwittransitie, aangezien 70% van het voedsel dat Nederlanders consumeren afkomstig is uit de supermarkt. - Gemeente Ede voert gesprek met NS over een gezonder voedselaanbod op de stations. Deze ontwikkeling wordt gevolgd en acties die uit deze gesprekken volgen kunnen ook in Amsterdam worden toegepast. Periodieke platformbijeenkomst - Sinds 2023 ondersteunen we het Plant Forward congres waarin ondernemers, retailers, start-ups en scale-ups, producenten van plantaardige producten en wetenschappers bij elkaar komen met als doel Meer Plantaardig in de toekomst aan te jagen en te versnellen. Zie hiervoor Plant FWD.

Vanuit de gemeente Amsterdam (Voedselstrategie) zijn we, net als het Amsterdam Convention Bureau van amsterdam&partners, partner van dit evenement en programmeren op onderdelen mee en nodigen partners uit.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

Datum 19 maart 2024 Pagina 4 van 7

In de week van Plant FWD 2024 voeren zij in samenwerking met onder meer het Amsterdam Convention Bureau van amsterdam&partners een pilot uit waarbij 35+ restaurants uitgenodigd worden om die week een plantaardig(er) menu te ontwikkelen en aan te bieden.

2. Motie 767 inzake convenant ‘Amsterdam – plantaardige hoofdstad’ Door middel van een convenant met grote werkgevers, publieke instellingen zoals ziekenhuizen, buurthuizen en zorginstellingen in Amsterdam een convenant ‘Amsterdam: gezond, eerlijk en duurzame voedsel stad’ te sluiten waarin bijvoorbeeld het volgende is opgenomen: - Alle medewerkers, bezoekers en patiënten vanaf 2024 volwaardige plantaardige maaltijdopties kunnen verkrijgen in alle met publiek geld betaalde instellingen; - Alle restauratie en catering bij publieke instellingen zich vanaf 2024 committeert aan een Vegan Friday; - Alle restauratie en catering zich uiterlijk 2030 committeert aan de in Amsterdam gestelde verhouding tussen dierlijke- en plantaardige eiwitten - Een jaarlijkse plantaardige conferentie te organiseren met zorginstellingen, scholen, universiteiten en andere publieke instellingen in Amsterdam; Hierover in overleg te gaan met alle scholen, onderzoeksinstellingen, ziekenhuizen, musea en andere met publiek geld betaalde instellingen met restauratie of catering. Dit plan onderdeel te maken van de uitvoeringsagenda voedselstrategie 2023-2026, waarmee de beoogde uitwerking van dit initiatief uiterlijk begin 2026 is; De raad bij de monitor voedselstrategie te informeren over de voortgang.

Uitvoering motie 767 Alleen in samenwerking met grote werkgevers en publieke instellingen kunnen we impact maken op verandering in vraag en aanbod naar gezond en duurzaam (waaronder meer plantaardig) voedsel. We zetten in op een strategie via publieke aanbestedingen van het voedsel bij grote werkgevers. Hiervoor zullen we: - De eerste fase van de Community of Practice grote werkgevers over voedsel afronden met een overzicht wanneer contracten vernieuwd kunnen worden bij verschillende grote werkgevers die deelnemen aan de Community of Practice. - Stellen we een convenant op met een kopploeg van grote werkgevers zoals kennis- en zorginstellingen: ‘Amsterdam: gezond, eerlijk en duurzame voedsel stad’. Uitgangspunt in het convenant zijn de doelstellingen zoals die zijn geformuleerd in de Voedselstrategie op de onderwerpen gezond en duurzaam voedsel. Zoals: in 2030 een eiwitverhouding van minimaal 60% plantaardig, verminderen van voedselverspilling met 50% en 25% regionaal geproduceerd en duurzaam voedsel. We stellen voor om voor ondertekening een ambtwoninggesprek in het najaar van 2024 te organiseren. We zullen ervoor zorgen dat het convenant duidelijke en toegankelijke afspraken bevat, zoals onder anderen volwaardige plantaardige maaltijdopties.

- We werken samen met partijen als de Green Business Club, waarin 14 werkgevers een ambitieverklaring hebben ondertekend om in 2027 een verhouding 80% plantaardig en 20% dierlijk in inkoop van catering te organiseren. - Het convenant is een groeimodel, waaraan nieuwe partijen zich kunnen aansluiten.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

Datum 19 maart 2024 Pagina 5 van 7

Parallel aan het afsluiten van het convenant organiseren we een vervolg op de Community of Practice om kennis en inspiratie te delen.

3. Motie 768 inzake plantaardige opties op evenementen In gesprek te gaan met de evenementen branche in Amsterdam en hen te vragen evenementen plantaardiger in richten door bijvoorbeeld: - Altijd volwaardige plantaardige opties aan te bieden bij voedselaanbod op het evenement. - Zich uiterlijk 2030 te committeren aan de gestelde verhouding tussen de dierlijke- en plantaardige eiwitten; Uitvoering motie 768 We geven uitvoering aan deze motie door in gesprek te gaan met verschillende directies binnen de gemeente Amsterdam die betrokken zijn bij evenementen organisaties. In concreet zijn we: - In gesprek met grote evenementen, zoals Amsterdam 750 jaar en SAIL Amsterdam over plantaardige opties, regionaal geproduceerd en gezond voedsel. We zien deze samenwerking als een pilot in de aanloop naar 2030 met de doelstelling verhouding 60% plantaardig en 40% dierlijk. - In het In Residence Open Evenementen programma (2024) is voedsel een van de acht vraagstukken. Dit is een accelaratieprogramma voor innovatieve ondernemers, waarbij er samen wordt gewerkt aan belangrijke stedelijke uitdagingen zoals voedsel in de stad en op evenementen. Door innovatieve inkooptrajecten in te zetten wordt gewerkt aan langdurige publiek-private samenwerking. Vanuit het testen op open evenementen wordt gewerkt aan stadsbrede opschaling van kansrijke innovaties.

- Doelstellingen op voedsel meenemen in gesprekken met Evenementen Vereniging Amsterdam. - Het Amsterdam Convention Bureau van amsterdam&partners werkt aan het aantrekkelijk maken van een meer plantaardig en duurzaam georiënteerde omgeving in de aan hen verbonden venues en andere meeting industry partners door via de organisatoren van Plant FWD tips en inspiratie te bieden hoe richting meer plantaardig en duurzaam te ontwikkelen en daarmee aantrekkelijker te worden voor partijen die op zoek zijn naar een venue of ander type partner voor hun bijeenkomst. 4. Motie 770 inzake lobby voor plantaardige transitie De eiwittransitie aan te jagen door lobby en samenwerking door bijvoorbeeld met de volgende dingen aan de slag te gaan: - In overleggen met andere gemeentes, regionale en samenwerkingsplatforms het voortouw te nemen in het organiseren van beleid om tot lokaal geproduceerd plantaardig voedsel te komen. Denk hierbij aan het regionale platform Voedsel Verbindt, de nationale City Deal – Voedsel op de Stedelijke Agenda, Alliantie voeding voor de gezonde generatie en de internationale Milan Urban Food Policy Pact. - Binnen samenwerkingsplatformen, organisaties met grote gevestigde belangen, zoals banken, aanspreken op hun verantwoordelijkheid in de bestaande sector. Deze

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

-

Datum 19 maart 2024 Pagina 6 van 7

oproepen om niet alleen te investeren in nieuwe markten, maar juist bestaande bedrijven de ruimte te geven en te ondersteunen in een transitie naar een plantaardige(re) onderneming; Bij het Rijk lobbyen voor het invoeren van een ‘True Price System’;

Uitvoering motie 770 Voor de eiwittransitie wordt samenwerking en lobby gezocht ook buiten Amsterdam met andere partijen in Nederland en Europa. Een overzicht hiervan: - Amsterdam is al actief deelnemer aan de City Deal Gezonde en Duurzame Voedselomgeving. Binnen deze City Deal bespreken we eiwittransitie als vierde spoor in de City Deal. Als gemeente Amsterdam zijn we mede-initiatiefnemer van deze inzet. - Amsterdam is actief lid binnen het regionale netwerk Voedsel Verbindt aan de verandering van de voedselketen en neemt deel aan onder meer de focusgroep Voedsellandschappen waarbij eiwitrijke gewassen een onderdeel is. In dit netwerk nemen partijen deel met grote gevestigde belangen, zoals de Rabobank en LTO Noord Holland Noord. - We zijn in verkenning met Green Protein Alliance voor verbinding stedelijke omgeving. - Amsterdam is lid van de werkgroep voedsel van Eurocities. In 2023 was de focus eiwittransitie en hebben we als Amsterdam hieraan actief deelgenomen. Hiermee zijn we onder andere in contact met gemeente Groningen, Gent, Birmingham en Milaan. - Amsterdam is lid van Milan Urban Food Policy Pact. - Amsterdam is lid van c40 en themagroep voedsel. Met onder andere Kopenhagen en Oslo hebben we uitwisseling over eiwittransitie. Binnen deze netwerken en verbanden is het thema eiwittransitie een van de focuspunten voor de nodige voedseltransitie.

Daarnaast wordt er ook samengewerkt op onder andere true pricing, korte keten, gezonde voedselomgeving, tegengaan van voedselverspilling en voedselarmoede. True pricing is breder dan voedsel, hierbij zoeken we ook aansluiting bij het aangenomen initiatiefvoorstel Geef het goede voorbeeld en betaal de echte prijs van 11 januari ingediend door het lid Hofland van D66. Daarnaast is beleid vanuit het Rijk en de EU relevant. We lobbyen actief, en true pricing is hier een onderdeel van. Na de Tweede Kamerverkiezingen zien we dat een politieke meerderheid voor een grote impuls aan de eiwittransitie nóg lastiger is geworden. Daarom is het van belang dat partners en actoren zich samen met ons hard maken voor de eiwittransitie en zich uitspreken. We verkennen ook naar aanleiding van de onderhavige motie en de nationale verkiezingsuitslag hoe we partnerschappen kunnen intensiveren. 5.

Toezegging verkenning hoe een eventuele samenwerking met MKB en BIZ’en van de grond kan komen om het aanbod plantaardige voedsel te vergroten Naast deze vier moties, werd ook de toezegging gedaan om te verkennen hoe met MKB en BIZ’en in Amsterdam samen te werken om het aanbod plantaardig te vergroten. Het college geeft als volgt uitvoering aan deze toezegging.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 19 maart 2024 Pagina 7 van 7

Vanuit Amsterdam Trade & Innovate ligt de focus op de internationale groei van innovatieve ondernemers die zich inzetten voor maatschappelijke uitdagingen. De voedseltransitie is één van deze uitdagingen en daarbij is er specifiek aandacht voor meer plantaardig en de eiwittransitie. Amsterdam Trade & Innovate doet dit door o.a. het organiseren van economische missies en beursdeelname, toegang tot netwerken in binnen-en buitenland (bijvoorbeeld via landbouwraden netwerk en Netherlands Business Support Offices), marktinformatie (in samenwerking met Rijksdienst voor Ondernemend Nederland), trainingsprogramma’s en samen te werken met Startup Amsterdam en organisaties zoals Impact Hub en Kitchen Republic. Een voorbeeld is de aanstaande Netwerk & Inspiratiemissie Eiwittransitie Denemarken in samenwerking met Provincie Noord-Holland en OostNL. Zowel publieke als private partijen sluiten zich aan bij deze missie. Met de Bedrijveninvesteringszone (BIZ) Knowledge Mile zijn we in verkenning hoe samen te werken op plantaardig. Plant Based is een van hun focuspunten voor 2024 en 2025. Met deze BIZ gaan we verkennen hoe hierop samen te werken en indien succesvol kan dit ook ter inspiratie dienen voor andere BIZ’en. Het college beschouwt de moties en de toezegging hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Zita Pels Wethouder Voedsel

Bijlagen 1. Appendix Uitvoeringsagenda Voedselstrategie 2023 - 2026

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl