Afd moties 131 22 132 22 en 164 22

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 31 mei 2022 Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit Egbert J. de Vries Bestuurlijke.Zaken.VOR@amsterdam.nl Afdoening moties 131, 132 en 164 van de leden Ernsting (Groenlinks) en Vroege (D66)

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 17 februari 2022 heeft uw raad bij de behandeling van de Logistieke Strategie de volgende drie moties aangenomen: 1. Motie 131 van de raadsleden Ernsting (Groenlinks) en Vroege (D66). Daarin wordt het college gevraagd om een verkenning te doen om Direct Vision versneld in te voeren bij het eigen wagenpark en bij opdrachten van de gemeente. 2. Motie 132 van de raadsleden Ernsting (Groenlinks) en Vroege (D66). Daarin wordt het college gevraagd om onnodige vervoersbewegingen bij de horeca en bouw te voorkomen. 3. Motie 164 van de raadsleden Ernsting (Groenlinks) en Vroege (D66). Daarin wordt het college gevraagd om gemeentelijke voertuigen in de ochtendspits te weren. Hieronder wordt per motie aangegeven hoe het college uitvoering geeft aan de motie. Het college beschouwt de drie moties daarmee als afgehandeld.

Motie 131. Een verkenning te doen naar de mogelijkheden om de invoering van direct vision te versnellen en daarbij ook te kijken naar de mogelijkheden om regels versneld in te voeren voor het eigen wagenpark en bij opdrachten van de gemeente Het College geeft als volgt uitvoering aan de motie: Direct Vision zorgt ervoor dat de vrachtwagenbestuurder rechtstreeks kan zien door hun cabineramen. Er zijn verschillende toepassingen mogelijk, waarbij een glazen cabine of een ruit in de cabinedeur het meest directe zicht levert. Hiermee wordt het risico op dodehoekongevallen verkleind. Vanaf juli 2022 is een Europese stapsgewijze verplichte introductie van een dodehoekassistent gepland voor nieuwe vrachtwagens. Momenteel loopt er een onderzoek naar Direct Vision en de mogelijkheden om de invoering ervan te versnellen voor het eigen wagenpark en bij opdrachten van de gemeente. Dit onderzoek is naar verwachting rond de zomer 2022 gereed, de uitkomsten zullen worden gebruikt voor de uitvoeringsplannen Verkeersveiligheid en / of Logistiek die nu in ontwikkeling zijn. Om de invoering van Direct Vision versnel in te voeren voor het bestaande wagenpark en bij nieuwe aanschaf en bij de voertuigen die worden ingezet in opdrachten van de gemeente.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 mei 2022 Pagina 2 van 6

Motie 132: winst boeken bij horeca en bouw. Op de sectoren bouw en food extra in te zetten om de beladingsgraad te verhogen en onnodige voertuigbewegingen te voorkomen en hierover een goed meetbare doelstelling op te nemen in het nog op te stellen uitvoeringsplan. Het College geeft als volgt uitvoering aan de motie: In het uitvoeringsplan Logistiek komt zowel voor de bouw als voor de horeca een specifieke aanpak om te stimuleren en te faciliteren dat de logistiek in deze segmenten efficiënter wordt (bv door bundeling via logistieke hubs of de inzet van kleinere (elektrische) voertuigen) of van de weg naar water gaat. In het uitvoeringsplan wordt hier ook een doelstelling aan gekoppeld. Beide segmenten zijn nu ook al vertegenwoordigd in Logistiek020 en er lopen enkele samenwerkingsverbanden tussen de gemeente en marktpartijen. Voor de horeca wordt er gewerkt aan pilots en experimenten zoals transport over water op de Nieuwmarkt en de pilot Last Mile Box aan de Beethovenstraat. Het uitvoeringsplan Logistiek is naar verwachting in q4 2022 beschikbaar en bouwt voort op wat er al in Logistiek020 en in andere contacten met marktpartijen is besproken. Motie 164: inzake geen gemeentelijke trucks in de ochtendspits. 1 Een verkenning naar de mogelijkheden en instrumenten om bij de inzet van a. zware voertuigen uit het eigen gemeentelijk wagenpark en b.

zware logistiek in opdracht van de gemeente de ochtendspits te mijden tussen 08.00 en 09.00 uur, en hierbij ook de verwachte impact en opbrengst voor verkeersveiligheid mee te nemen. 2 Aanvullend daarop ook met marktpartijen via Logistiek020 in gesprek te gaan over mogelijke interventies waarmee op locaties met hoog verkeersveiligheidsrisico zwaar verkeer in de ochtendspits kan worden vermeden. Het College geeft als volgt uitvoering aan de motie: 1a Er is een inventarisatie gedaan naar het aandeel zware voertuigen uit het eigen wagenpark in de ochtendspits tussen 8.00-9.00 en gekeken naar impact van zo’n maatregel. Belangrijkste conclusie is dat spitsmijden voor het eigen wagenpark vanwege de impact op de efficiency en uitvoering van het werk niet uitvoerbaar is. Op basis van de analyse van recent (maart 2022) kentekenonderzoek blijkt dat ongeveer 10% van het totaal aantal vrachtvoertuigen tussen 8-9 uur s’ ochtends via de ring A10 de stad binnen rijdt. Het gaat daarbij vooral om vuilniswagens van Afval en Grondstoffen (gemiddeld 9 per werkdag die tussen 8-9 de stad inrijden), en in mindere mate vrachtwagens voor Stadswerken (gemiddeld 6 per werkdag die tussen 8-9 de stad binnenrijden). Ook laat de data zien dat voertuigen van het eigen wagenpark verspreid over de dag de ring A10 binnenkomen.

In tegenstelling tot het overige vrachtverkeer is er geen duidelijke piek voor de voertuigen van het eigen wagenpark, de meeste voertuigen komen tussen 10.00-11.00 binnen. Aandachtspunt bij deze data is dat alleen de voertuigen die de ring A10 zijn binnengereden zijn meegeteld. Voertuigen die zich al binnen de ring A10 bevinden, zijn niet

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 mei 2022 Pagina 3 van 6

meegeteld. Figuur 2 laat het aantal vrachtwagens (eigen wagenpark en overige) zien die de Zone Zwaar Verkeer binnen de S100 binnenrijden. Dat geeft een beter beeld omdat er naar verwachting weinig vrachtvoertuigen van het eigen wagenpark binnen de S100 blijven staan.

Figuur 1: Aantal vrachtwagens die de ring A10 inrijden

Figuur 2. Aantal vrachtwagens die de zone zwaar verkeer (S100) inrijden

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 mei 2022 Pagina 4 van 6

De (vuilnis)vrachtwagens beginnen om 07.00 uur in de ochtend te rijden naar de inzamel- en werkgebieden en rijden hun rondes. De planning van deze rondes is zo efficiënt (en veilig, zie verder op) mogelijk, dat wil zeggen dat met het beschikbare materieel en manuren de maximale hoeveelheid afval ingezameld of het maximale hoeveelheid werk verzet kan worden. Afval en Grondstoffen wil zijn werk zo veilig mogelijk doen en neemt daar dan ook maatregelen voor. Het mijden van schoollocaties en andere gebieden met drukke fietsroutes wordt meegenomen bij de totstandkoming van de inzamelroutes. De chauffeur bepaalt op basis van zijn gebied en stratenkennis de rijvolgorde in de route. Een soort van “spitsmijd-venstertijd” waarmee gesteld wordt dat gemeentelijke vrachtwagens tussen 08.00 en 09.00 niet meer mogen rijden, heeft aanzienlijke consequenties voor de efficiëntie van de vuilnisinzameling en de overige werkzaamheden door het gemeentelijke wagenpark. Het aantal ‘planbare’ uren wordt daardoor immers verminderd en optimale routes worden opgeknipt. Daardoor zullen of de kosten aanzienlijk stijgen, of het dagelijkse productie/inzamel-niveau dalen of, het meest waarschijnlijke, beide effecten zullen optreden. Dat is onwenselijk mede gezien in het licht van de meldingen en klachten dat afval nu al te lang op straat ligt.

De opbrengst op het gebied van verkeersveiligheid is op basis van deze informatie niet goed in te schatten. Het gaat om een relatief klein aandeel vrachtvoertuigen van het eigen wagenpark ten opzichte van alle vrachtvoertuigen tijdens de ochtendspits van 8.00-9.00. Een verschuiving in uren betekent dat de gemeentelijke vrachtwagens op andere uren, waarin andere verkeersstromen, op straat verschijnen aanwezig zullen zijn. Daarnaast moet ook rekening gehouden worden met de tijd dat de basisscholen weer uitgaan (tussen 14.00-15.00) en de middagspits van fietsers, figuur 3 laat zien dat vanaf 16.00 het aantal fietsers weer flink toeneemt. 1b. Zware logistiek in opdracht van de gemeente de ochtendspits te mijden tussen 08.00 en 09.00 uur, en hierbij ook de verwachte impact en opbrengst voor verkeersveiligheid mee te nemen. Voor bouwverkeer (al dan niet in opdracht van de gemeente) worden al spitsmijdende eisen gesteld in het BLVC-plan: “Bouwverkeer (vrachtwagens) is niet toegestaan op het stedelijk hoofdwegennet tijdens het hoogtepunt van de spitsuren. De spitstijden lopen op maandag t/m vrijdag van 06.30 – 09.30 en van 15.30 – 19.00 uur. Het hoogtepunt van de ochtendspits ligt tussen 07.30 en 09.30 en de middagpiek tussen 16.30 en 18.30 uur maandag t/m vrijdag.” Soms worden er nog expliciete tijdvensters benoemd vanwege nabij het werk gelegen scholen.

In de praktijk worden deze tijdvensters helaas niet altijd gerespecteerd. Er wordt nog onderzocht op welk manier de handhaving effectief en met de juiste juridische grondslag uitgevoerd kan worden. 2. Aanvullend daarop ook met marktpartijen via Logistiek020 in gesprek te gaan over mogelijke interventies waarmee op locaties met hoog verkeersveiligheidsrisico zwaar verkeer in de ochtendspits kan worden vermeden.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 mei 2022 Pagina 5 van 6

De logistieke sector zet vooral zware vrachtwagens in voor bevoorrading van supermarkten, winkels, horeca en (bedrijfs)afvalinzameling. Het zwaartepunt van de (route)planning van de bevoorrading en inzameling ligt hier in de ochtend, mede ingegeven door geldende venstertijden. De meest voorkomende venstertijd in de stad is tussen 7.00-12.00. Dit valt precies samen met de ochtendspits voor fiets, zie figuur 3 hieronder. In dit figuur worden alleen de laad en losplekken weergegeven waar venstertijden gelden. De zwarte lijn toont de verdeling van de toegankelijke laad en losplekken met venstertijden over de dag. In de nacht en de late avond is laden en lossen op laad en losplekken niet toegestaan. In de voertuigbewegingen van vrachtverkeer in de stad zien we deze venstertijden terug.

Verdeling fietsers over gemiddelde werkdag en percentage toegankelijke laad en losplekken met venstertijd per uur % fietsers per uur van de dag

120%

0,16 0,14

100%

0,12 80%

0,1

60%

0,08 0,06

40%

0,04 20%

0,02

23-24

22-23

21-22

20-21

19-20

18-19

17-18

16-17

15-16

14-15

13-14

12-13

11-12

10-11

8-9

9-10

7-8

6-7

5-6

4-5

3-4

2-3

1-2

0

0-1

0%

Uur van de dag % fietsers tov etmaal

% beschikbare laadlos-plekken

Figuur 3. Verdeling fietsers over gemiddelde werkdag en percentage toegankelijke laad en losplekken met een venstertijd. Wat de eventuele impact is van het aanpassen van de venstertijden is op basis van deze verkenning niet vast te stellen. Want ook later op de dag zijn er drukke gebieden in de stad met veel fietsers en voetgangers. Hier zou verder onderzoek naar gedaan moeten worden. Ook is het de vraag wat de impact hiervan zou zijn op de bevoorrading van de stad. In de gesprekken die, vanuit Logistiek 020, al met de sector worden gevoerd, komt naar voren dat transporteurs, de ‘last’ ervaren van de drukte in de stad en dat ze al verschillende maatregelen nemen om daarmee om te gaan. Onder meer door: - Bij de personeelsplanning: de meest ervaren chauffeurs inzetten op de lastige/drukke routes of tijden.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 31 mei 2022 Pagina 6 van 6

-

Bij de routeplanning: zo veel als mogelijk vermijden van schoolomgevingen, gevaarlijke kruispunten, etc. - Chauffeursinstructie: met navigatie filmpjes de veilige aanrijroutes tonen. Daarnaast zijn er steeds meer bedrijven die daar waar mogelijk kleinere voertuigen (bv ebakfietsen) inzetten in plaats van vracht-/ bestelauto’s, vooral in de drukkere, risicovollere gebieden. Vanuit het samenwerkingsverband Logistiek 020 is het verzoek voor verruiming van venstertijden gekomen om bedrijven die voorop lopen met de inzet van kleinere lichtere voertuigen te faciliteren. Het college onderzoekt de mogelijkheden voor een pilot met ruimere venstertijden voor kleinere elektrische voertuigen als onderdeel van het uitvoeringsplan dat in ontwikkeling is. Zo’n pilot kan mogelijk ook meer inzicht geven in de effecten van verschuiving van de venstertijden op verkeersveiligheid. In de motie wordt gevraagd om specifiek te kijken naar locaties met een hoog verkeersveiligheidsrisico en in gesprek te gaan met de logistieke sector over het mijden van deze locaties tijdens de ochtendspits. Er lopen momenteel verschillende onderzoeken die meer inzicht gaan geven in locaties met een hoog verkeersveiligheidsrisico als gevolg van vrachtverkeer: - De analyse van de data uit de stadsgesprekken over de verkeersveiligheid van logistiek verkeer.

- Onderzoek door het SWOV naar de verkeersveiligheid van verschillende type voertuigen in de stad. - Bepalen van de 20 meest verkeersonveilige locaties in de stad door logistiek verkeer. We stellen voor om op basis van de uitkomsten van deze onderzoeken een gesprek te organiseren met de logistieke sector (waaronder ook het eigen wagenpark van de gemeente) over de mogelijkheden om de verkeersveiligheid door logistiek verkeer op specifieke locaties te verbeteren.

Het college beschouwt de drie moties hiermee als afgehandeld.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Egbert J. de Vries Wethouder Verkeer en Vervoer, Water en Luchtkwaliteit

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl