Afd. motie 695.21

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 26 april 2022 Algemene Zaken Femke Halsema Dienstverlening (dienstverlening@amsterdam.nl) Afdoening motie Wachttijden bij de Basisregistratie Personen van de leden Roosma (GL), Schreuders (SP), Veldhuyzen (BIJ1) en Yilmaz (Denk)

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 11 november 2021 heeft uw raad bij de behandeling van de Begroting 2022 motie 695 van de raadsleden Roosma (GL), Schreuders (SP), Veldhuyzen (BIJ1) en Yilmaz (Denk) aangenomen waarin het college gevraagd wordt om 1. Te onderzoeken hoe lang de wachttijden op dit moment zijn bij de BRP; 2. Te onderzoeken of het proces van de verwerking van een goedgekeurd briefadres tot een daadwerkelijke inschrijving niet te complex is en hoe dit bijdraagt aan de wachttijden; 3. In gesprek met de Daklozenvakbond, WPI, dienstverlening, BRP en andere belanghebbenden te onderzoeken wat de effecten zijn van de wachttijden voor een briefadres op zaken als een zorgverzekering, AOW en uitkering. 4. Hier een oplossing voor te vinden die kan liggen in zowel het verminderen van de wachttijden of het versimpelen van processen bij de BRP als het voorkomen van het stopzetten van uitkeringen en andere zaken als al bekend is dat iemand recht heeft op een briefadres, maar langere tijd moet wachten door de wachttijden bij de BRP. Voorafgaand aan de beantwoording van de motie geven wij een korte toelichting op een specifieke en grote nieuwe groep mensen die in aanmerking komen voor een briefadres: de vluchtelingen uit Oekraïne.

Gemeenten hebben instructie gekregen om vluchtelingen uit Oekraïne te registreren in de Basisregistratie Personen. In korte tijd is hiervoor een nieuw proces en een loket opgezet. Dit veroorzaakt een grote druk op de organisatie, hetgeen gevolgen kan hebben voor de wachttijden in het reguliere proces. Hoe groot die gevolgen zijn, kan nu nog niet gezegd worden. Zo kan het bijvoorbeeld betekenen dat de wachttijden voor andere processen toenemen. Wat wel met zekerheid gezegd kan worden is dat de betrokken medewerkers onder grote druk werken en hun uiterste best doen om alle aanvragers van een briefadres deskundig, zorgvuldig en snel te helpen. De afdoening van de motie die hierna volgt, heeft dus geen betrekking op voornoemde groep van vluchtelingen uit Oekraïne, maar op andere mensen die zich met een goedgekeurd briefadres in de BRP willen laten registreren.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 april 2022 Pagina 2 van 3

Het college onderschrijft dat het van belang is dat de wachttijden voor registratie in de BRP na een toestemming voor een briefadres niet oplopen. Het college geeft als volgt uitvoering aan de motie: 1. Te onderzoeken hoe lang de wachttijden op dit moment zijn bij de Basisregistratie Personen (BRP) Amsterdammers zonder vaste woon- of verblijfplaats worden door de gemeente in de Basisregistratie Personen (BRP) ingeschreven op een briefadres. Er zijn verschillende groepen Amsterdammers die een briefadres nodig kunnen hebben. Sommige Amsterdammers hebben geen eigen huis, maar logeren bij vrienden of familie, de zogenaamde bankslapers. Weer andere Amsterdammers zijn dakloos en slapen op straat. Deze groepen vragen op verschillende plekken een briefadres aan. De inschrijving in de BRP geschiedt vervolgens door eenzelfde afdeling van de gemeente. De verwerking van de inschrijving van een goedgekeurd briefadres duurt ongeveer een week. Let wel, dit geldt voor aanvragers die reeds staan ingeschreven in de BRP. Voor aanvragers die niet (meer) ingeschreven staan in de BRP (omdat zij zijn uitgeschreven of vanuit het buitenland komen) gelden andere wachttijden voor inschrijving. Zij dienen persoonlijk langs te komen bij het loket Immigratie voor hun inschrijving. Bij dakloze Amsterdammers met een briefadres is dit vaak het geval.

De wachttijd voor een afspraak bij het loket Immigratie kan oplopen tot twee maanden. Deze wachttijd heeft gevolgen voor Amsterdammers en dient te worden teruggedrongen. Het college streeft er naar om de wachttijd terug te brengen naar een week. Bij vraag 4 wordt ingegaan op de korte termijn en duurzame oplossing om dit streven te kunnen realiseren. 2. Te onderzoeken of het proces van de verwerking van een goedgekeurd briefadres tot een daadwerkelijke inschrijving niet te complex is op dit moment en hoe dit bijdraagt aan de wachttijden Het proces van een goedgekeurd briefadres naar daadwerkelijke inschrijving in de BRP is niet complex. Voor Amsterdammers die al ingeschreven staan in de BRP geldt dat zij worden ingeschreven door eenzelfde afdeling van de gemeente. Amsterdammers die niet (meer) ingeschreven staan in de BRP dienen allen in persoon langs te komen bij loket Immigratie. Dit is een wettelijke verplichting (Wet BRP 2.38, lid 1). De wachttijden voor inschrijving in de BRP bij loket Immigratie zijn niet te wijten aan het proces maar aan capaciteit. Alleen getrainde en gecertificeerde medewerkers mogen mensen inschrijven in de BRP. Corona (1,5 meter, inloop op afspraak, verzuim als gevolg van ziekte/quarantaine, etc.) leidde tot langere wachttijden.

Voor de reguliere instroom voor inschrijving in de BRP is er vanaf medio maart extra capaciteit op de Stadsloketten in West en Centrum. Hierdoor zal de tijd tot afspraak verkort worden. Ook zijn er al in een eerder stadium medewerkers Burgerlijke Stand aangenomen die worden getraind, getoetst en dan snel ingezet om de doorlooptijd te versnellen. 3. In gesprek met de Daklozenvakbond, WPI, dienstverlening, BRP en andere belanghebbenden te onderzoeken wat de effecten zijn van de wachttijden voor een briefadres op zaken als een zorgverzekering, AOW en uitkering van mensen die wachten op een briefadres.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 26 april 2022 Pagina 3 van 3

Het is van groot belang voor Amsterdammers om zich, na goedkeuring van een briefadres, te laten registreren in de BRP. Zonder inschrijving kan een Amsterdammer bijvoorbeeld geen post ontvangen van de overheid en geen DigiD aanvragen. Hierdoor heeft hij geen toegang tot een groot aantal voorzieningen, zoals uitkeringen, toeslagen, zorg en steun. Maar bijvoorbeeld ook voor het verlengen van een paspoort, het aanvragen van een VOG of het openen van een bankrekening. Doordat voorzieningen afhankelijk zijn van een inschrijving in de BRP kan het ontbreken van een inschrijving direct zorgen voor grote problemen waardoor de kans toeneemt dat de burger in een vicieuze cirkel terecht komt. Deze gevolgen staan onder andere omschreven in het onderzoek van de nationale ombudsman uit 2016 ‘Een mens leeft, een systeem niet’.1 Een concreet genoemd voorbeeld is dat iemand zonder inschrijving in de BRP ook geen woning toegewezen kan krijgen. Zowel de gemeente als de Amsterdammer heeft dus een groot belang bij de inschrijving in de BRP. De afhankelijkheid van een Amsterdammer richting de overheid neemt toe naarmate de aanvraag complexer is en de duur van de aanvraag toeneemt. Zowel binnen de gemeente, als daarbuiten (HVO-Querido en Daklozenvakbond) wordt het hierboven beschreven beeld herkend en bevestigd.

Daarom herontwerpen we, samen met betrokken partijen, het totale proces van aanvraag briefadres tot BRP registratie (zie vraag 4). 4. Hier een oplossing voor te vinden die kan liggen in zowel het verminderen van de wachttijden of het versimpelen van processen bij de BRP als het voorkomen van het stopzetten van uitkeringen en andere zaken als al bekend is dat iemand recht heeft op een briefadres, maar langere tijd moet wachten door de wachttijden bij de BRP. Het college heeft een korte termijn oplossing in gang gezet en werkt tegelijkertijd aan een duurzame oplossing: • Amsterdammers die toestemming hebben voor een briefadres bij HVO-Querido of de Daklozenvakbond krijgen per direct binnen 5 werkdagen een spoedafspraak voor inschrijving bij het loket Immigratie. • Na de zomer van dit jaar start de implementatie van een nieuwe werkwijze van het complete proces van aanvraag briefadres tot registratie. Mede naar aanleiding van veranderde wetgeving per 2022 is hiertoe in januari dit jaar een project opgestart waarin het proces wordt (her)ontworpen. Onderdeel hiervan is een duurzame oplossing voor de wachttijden. Capaciteit zal vrij gemaakt worden zodat Amsterdammers binnen een week worden ingeschreven. Het college beschouwt de motie hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Femke Halsema Burgemeester

1 Nationale ombudsman mr. R.F.B. van Zutphen, 'Een mens leeft, een systeem niet' Onderzoek naar (problemen

rond) inschrijvingen in de Basisregistratie personen (BRP), 1 november 2016.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl