Afd motie 648 23

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 22 februari 2024 Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening Marjolein Moorman Werk, participatie en inkomen (bestuurszaken.wpi@amsterdam.nl) Afdoening motie 648 van de leden Wehkamp (D66), Bouhassani (PvdA), Yemane (GroenLinks), Broersen (Volt) en Emmerik (Partij voor de Dieren) over het voorkomen dat armoederegelingen voor kinderen niet bij kinderen terecht komen

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 8 november 2023 heeft uw raad bij de behandeling van de begroting 2024 motie 648 van de leden Wehkamp (D66), Bouhassani (PvdA), Yemane (GroenLinks), Broersen (Volt) en Emmerik (Partij voor de Dieren) aangenomen. Daarin wordt het college gevraagd om te onderzoeken op welke manier de gemeente Amsterdam in haar beleid de positie van kinderen in armoede kan versterken en daarbij het advies van de Commissie Sociaal Minimum zoveel mogelijk mee te nemen, vooruitlopend op de uitvoering hiervan door de rijksoverheid. Het college informeert u in deze brief over de uitvoering van de motie. Aanbevelingen van de Commissie Sociaal Minimum Het college onderschrijft de aanbevelingen van de Commissie Sociaal Minimum. Zeker ook de aanbeveling over het versterken van de positie van kinderen van wie de ouders niet aan de onderhoudsplicht willen of kunnen voldoen. Kinderen tot 18 jaar hebben in Nederland geen individueel recht op een bijstandsuitkering of aanvullende toeslagen. Deze groep is afhankelijk van hun ouders om gebruik te kunnen maken van de voorzieningen van sociale zekerheid. De afhankelijkheid van ouders zorgt ervoor dat sommige kinderen onvoldoende beroep kunnen doen op sociale voorzieningen. Het gaat bijvoorbeeld om kinderen die een getroebleerde relatie met hun ouders hebben en uit huis wonen.

Het rijk is aan zet Het rijk is aan zet om kinderen een zelfstandig recht op sociale zekerheid te geven. Het advies van de Commissie Sociaal Minimum richt zich tot de rijksoverheid en wij kunnen als gemeente niet de wet aanpassen. Het Internationale Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IRVK) verplicht de Staten te erkennen dat ieder kind recht heeft op sociale zekerheid. Nederland heeft echter een voorbehoud gemaakt bij artikel 26 IRVK wat inhoudt dat deze bepaling niet verplicht tot een zelfstandig recht van kinderen op sociale zekerheid. Mede naar aanleiding van het rapport van de Commissie Sociaal Minimum wordt in opdracht van het ministerie van SZW onderzocht wat de juridische consequenties zijn van het afschaffen van het voorbehoud bij artikel 26 IVRK. Daarbij

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 22 februari 2024 Pagina 2 van 3

kijken de onderzoekers ook naar de mogelijkheden die gemeenten momenteel zouden kunnen bieden voor maatwerk indien een kind niet via de ouders het recht heeft op sociale zekerheid. Wat is het huidige beleid van de gemeente Amsterdam? De kindregelingen van de gemeente Amsterdam zoals de Stadspas, het kindtegoed, de reiskostenvergoeding en de PC-voorziening zijn bedoeld om ouders met een laag inkomen hulp te bieden zodat hun kinderen kunnen meedoen in de stad. In Amsterdam kunnen armoederegelingen voor kinderen worden aangevraagd door de ouder/verzorger die kinderbijslag of pleegkindvergoeding ontvangt en bij wie het kind op hetzelfde adres woont. Recentelijk hebben wij de beleidsregels aangepast zodat ook kinderen die in een instelling voor jeugdhulp verblijven eronder vallen. Dit betekent dat kinderen afhankelijk zijn van hun (pleeg)ouders/verzorgers voor het aanvragen van de kindregelingen. In de beleidsregels is wel een hardheidsclausule opgenomen voor uitzonderingssituaties, zodat maatwerk kan worden geboden. Wat doet de gemeente Amsterdam nu al? De gemeente Amsterdam maakt voor deze kwetsbare groep kinderen waar dat nodig is al een uitzondering en past maatwerk toe. Dit gebeurt binnen het reguliere proces op basis van de hardheidsclausule die is opgenomen in de beleidsregels.

Het gaat dan bijvoorbeeld om het alsnog toekennen van de kindregelingen, toekennen van bijzondere bijstand of samen met stichtingen naar een oplossing zoeken. De gemeente Amsterdam subsidieert stichting Leergeld, stichting Samen Is Niet Alleen en het Jeugdeducatiefonds met de opdracht om Amsterdamse minimakinderen te ondersteunen die geen of in beperkte mate aanspraak kunnen maken op gemeentelijke minimavoorzieningen. Wat gaat de gemeente Amsterdam verder nog doen? Zoals eerder aangegeven zijn de wettelijke mogelijkheden beperkt. Ook komt het in de praktijk niet vaak voor dat kinderen zelf of via een intermediair een aanvraag indienen. Wel is naar aanleiding van de motie het interne proces opnieuw bekeken. Conclusie daarvan is dat de toegang tot voorzieningen en de communicatie hierover beter moet worden ingericht. Intermediairs kunnen voortaan voor kinderen in uitzonderingssituaties een aanvraag indienen via een aparte route. Deze aanvragen komen dan direct bij het juiste team terecht dat maatwerk kan leveren. Alleen intermediairs kunnen aanvragen doen en hier maken wij afspraken over met de intermediairs. Zij kunnen namelijk goed beoordelen of er sprake is van een uitzonderingssituatie en of een aanvraag ook daadwerkelijk nodig is.

Daarnaast is het belangrijk om informatie over de mogelijkheid tot maatwerk breed te verspreiden onder partijen die kinderen in kwetsbare situaties tegenkomen. Wij communiceren de route dan ook actief naar scholen, instellingen en organisaties die in contact staan met deze kinderen. Deze aanpassingen worden in de komende twee maanden ingevoerd. Ook gaan wij monitoren hoe vaak dit voorkomt, uitzonderingssituaties bundelen en waar mogelijk standaardiseren. Het gebruik nemen wij mee in de nieuwe Armoedemonitor eind 2024.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 22 februari 2024 Pagina 3 van 3

Dit in de verwachting dat het rijk voortvarend aan de slag gaat met de uitvoering van de aanbevelingen van de Commissie Sociaal Minimum en daarmee ook de positie van kinderen wettelijk wordt versterkt. Het college beschouwt de motie hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening Bijlagen 1. Motie 648

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl