Afd. motie 414.23

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 7 november 2023 Antidiscriminatie en Inclusie, Zorg Touria Meliani en Alexander Scholtes OJZD bestuurszaken.ojz@amsterdam.nl Afdoening motie en toezegging, vergoedingen onkosten wijziging geslachtsregistratie in BRP voor trans en non-binaire personen

Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de commissie Financiën, Kunst en Diversiteit van 30 maart jl. heeft uw raad vragen gesteld over de stand van zaken van de nieuwe Transgenderwet en gevraagd of de gemeente de kosten die horen bij het veranderen van de geslachtsregistratie van transgender en non-binaire personen op zich kan nemen. Naar aanleiding hiervan heeft uw raad in de raadsvergadering van 28 juni 2023 de motie “Vergoeding wijziging geslachtsregistratie transgender- en non-binaire personen”1 van de leden Bentoumya (GroenLinks), Lust (D66), Noordzij (PvdA), Bons (Bij1), Bakker (Partij voor de Dieren), Garmy (Volt) en Kabamba (Lijst Kabamba) aangenomen. Daarin wordt het college verzocht te onderzoeken of en hoe de kosten voor het wijzigingen van de geslachtsregistratie voor transgender en non-binaire personen vergoed kunnen worden, totdat een nieuwe Transgenderwet hierin voorziet. Net als uw raad vindt het college het van groot belang dat iedereen beschikt over een identiteitsbewijs dat aansluit bij hun genderidentiteit. Middels deze brief informeert het college uw raad over de wijze waarop uitvoering is gegeven aan de motie.

Zoals is vastgesteld in het Visiedocument “Amsterdam, een stad uit duizenden” zet het college zich in voor een stad waarin iedereen zichzelf moet kunnen zijn en in gelijkwaardigheid en volwaardigheid ertoe doet en mee moet kunnen doen, ongeacht gender, leeftijd, geloof, culturele identiteit, seksuele oriëntatie of beperking. Samen met Amsterdammers zet het college zich in om de voedingsbodem voor discriminatie weg te nemen en om gelijkwaardigheid, emancipatie en inclusie te bevorderen. In het kader hiervan vindt het college het belangrijk dat iedereen beschikt over een identiteitsbewijs dat aansluit bij hun genderidentiteit. Dit is namelijk een voorwaarde voor erkenning van de eigen genderidentiteit in het maatschappelijk verkeer en in contact met (uitvoeringsinstanties van) de overheid. Het beschikken over officiële documenten conform je genderidentiteit draagt ook bij aan de emancipatie en het zelfbeschikkingsrecht van betrokkene en voorkomt discriminatie, misgendering en geweld.

1

Motie 414 Vergoeding wijziging geslachtsregistratie transgender- en non-binaire personen (TA2023000751)

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 november 2023 Pagina 2 van 3

Vorig jaar onderschreef het college het belang hiervan ook al in een steunbetuiging voor de nieuwe Transgenderwet aan de Tweede Kamer. De nieuwe wet moet de voorwaarden voor wijziging van de vermelding van het geslacht in de geboorteakte versoepelen en de procedure voor personen van wie de genderidentiteit niet aansluit bij het bij de geboorte vastgestelde geslacht, vereenvoudigen. Hiermee erkende het college dat de invoering van de wet een belangrijke stap is voor met name trans-, non-binaire en intersekse personen, waarbij het college uitgaat van ieders eigen lichamelijke integriteit. Door de val van het kabinet is de behandeling van deze nieuwe wet opgeschort. Helaas is er nog geen nieuwe Transgenderwet, waardoor er nog steeds kosten en drempels zijn, die belemmerend kunnen werken. In afwachting van de nieuwe Transgenderwet zal het college naar aanleiding van deze motie, ter overbrugging tot maximaal 2026, de noodzakelijke en administratieve kosten vergoeden voor het wijzigen van het geslacht in de geboorteakte en Basis Registratie Persoonsgegevens (BRP). Dit betreft de wijziging van ‘m’ naar ‘v’ en van ‘v’ naar ‘m’. Voor non-binaire personen die een x in het paspoort wensen, zijn mogelijkheden voor financiële tegemoetkoming in relatie tot de juridische kosten die hiermee gepaard gaan. Het aanvragen van x in het paspoort verloopt via de rechtbank.

Voor de kosten hiervan kan, wanneer men een inkomen en vermogen onder een bepaalde norm heeft, tegemoetkoming aangevraagd worden bij de Raad voor de Rechtsbijstand. De gemeentelijke kosten voor een identiteitsbewijs of paspoort en eventueel rijbewijs kunnen door de gemeente vergoed worden. Voorwaarden voor de vergoeding zijn dat betrokkene in Amsterdam woont en geen eerdere vergoeding heeft ontvangen. Procedure voor aanpassing van de geslachtsaanduiding Voor het aanpassen van de geslachtsaanduiding en – eventueel - voornamen in identiteitsbewijzen, is eerst een aanpassing in de geboorteakte vereist. Voor aanpassingen van de geslachtsaanduiding in de geboorteakte is een deskundigenverklaring nodig, die niet ouder dan 6 maanden mag zijn. Aanpassing van de geboorteakte gebeurt bij geslachtswijziging in de gemeente waar iemand geboren is. Na wijziging van het geslacht en eventueel van voornamen in de geboorteakte, kan een nieuw identiteitsbewijs worden aangevraagd. De gemeente Amsterdam zal de kosten die bij dit proces gepaard gaan vergoeden. Voor het aanvragen van een x in je paspoort hoeft geen deskundigenverklaring overlegd te worden, maar is een verzoekschrift aan de Rechtbank vereist. Hiervoor geldt ook dat de kosten voor identiteitsdocumenten en de eigen bijdrage voor de rechtszaak onder de vergoedingsregeling van de gemeente Amsterdam zullen vallen.

Het aanvragen van de vergoeding kan via een formulier op de gemeentelijke website. Implementatie en financiering van de regeling Net als in andere gemeenten die kosten voor de wijziging van de geslachtsaanduiding vergoeden, is het in Amsterdam mogelijk om deze vergoeding op te nemen in de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Amsterdam. Per 1-1-24 vindt er een technische aanpassing van de Wmo regelgeving Amsterdam plaats. De vergoeding van de kosten bij het wijzigen van de geslachtsaanduiding wordt daarin meegenomen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 7 november 2023 Pagina 3 van 3

Om in deze kosten te voorzien wordt voor de periode 2024 t/m 2026 jaarlijks € 60.000 gereserveerd vanuit de begroting Diversiteit. De hoogte van deze reservering is bepaald op basis van het aantal aanvragen voor wijziging geslachtsregistratie in 2022, wat rond de 100 personen betreft. De hoogte van de vergoeding bedraagt maximaal 550 euro per persoon en verschilt per aanvraag. Dit maximum bedrag is gebaseerd op de gemiddelde kosten van het wijzigen van de geslachtsregistratie van 'man' naar 'vrouw' en andersom, en het aanvragen van een x in het paspoort. Communicatie De mogelijkheid en de wijze waarop de aanvraag ingediend kan worden zal vanaf begin januari 2024 actief op de website van de gemeente worden gecommuniceerd. De inwerkingtreding van de regeling per 1 januari 2024 zal ook bekend worden gemaakt bij de belangenorganisaties in de stad, zoals TransAmsterdam, Trans United en landelijk bij Transgender Netwerk en COC Nederland. Het college beschouwt hiermee de motie en de toezegging als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Touria Meliani Wethouder Antidiscriminatie en Inclusie

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Alexander Scholtes Wethouder Zorg