Afd. motie 345.22

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 20 januari 2023 Armoedebestrijding Marjolein Moorman Directie Inkomen, bestuurszaken.wpi@amsterdam.nl Kennisnemen van de Minima-effectrapportage 2022 en de afdoening van motie 345 van het lid Boomsma inzake steun gezinnen met laag inkomen en oudere kinderen.

Geachte leden van de gemeenteraad, Om inzicht te krijgen in de financiële positie van huishoudens met een laag inkomen en de effecten van het gemeentelijke minimabeleid, laat het college periodiek een Minimaeffectrapportage (MER) uitvoeren door Nibud. De rapportage van de MER over het jaar 2022 vindt u in de bijlage van deze brief. De inzichten die hieruit naar voren komen zijn onder andere gebruikt voor de onderbouwing van de afdoening van motie 345 van het lid Boomsma inzake steun gezinnen met laag inkomen en oudere kinderen. Minima-effectrapportage 2022 De MER geeft inzicht in de financiële positie van huishoudens met een laag inkomen. Naast landelijke regelingen (zoals huur- en zorgtoeslag) wordt hiermee ook het effect van gemeentelijke inkomensondersteunende regelingen doorgerekend. Er zijn financiële doorrekeningen gemaakt voor 7 huishoudtypen en 6 inkomensniveaus. Hieruit komt naar voren dat mede door het ruime Amsterdamse minimabeleid bijna alle huishoudtypen voldoende middelen hebben voor basisuitgaven en sociale participatie. Ook zijn Amsterdamse minima er in 2022 financieel op vooruit gegaan ten opzichte van de MER over 2019. Uitgaven (bijvoorbeeld voor energie) zijn weliswaar toegenomen, maar worden voor een belangrijk gedeelte gecompenseerd door de energietoeslag en de verlaging van de energiebelasting en de BTW op energie.

Daarnaast is er een toename van de inkomsten door een hogere bijstandsuitkering, zorgtoeslag en kindgebonden budget. Voor lagere middeninkomens geldt dat zij vaak minder bestedingsruimte hebben dan huishoudens met een laag inkomen. Dit komt enerzijds doordat er geen recht bestaat op gemeentelijke minimaregelingen (waaronder de energietoeslag) en anderzijds ook in mindere mate een beroep kan worden gedaan op landelijke toeslagen. Huishoudens met een inkomen boven de inkomensgrens van 120% van het sociaal minimum houden hierdoor minder over dan huishoudens met een inkomen tot 120%. Het college ziet in de verhoging van de inkomensgrens om in aanmerking te kunnen komen voor gemeentelijke minimavoorzieningen naar 130 procent van het

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 20 januari 2023 Pagina 2 van 3

sociaal minimum (en voor kindregelingen naar 150%, zie volgende paragraaf) als een belangrijke stap om een bredere groep te kunnen helpen en deze effecten tegen te gaan. Een aandachtspunt is dat de begrotingen in de MER zijn gebaseerd op gestandaardiseerde berekeningen waar de individuele situatie van kan afwijken, bijvoorbeeld door hoge incidentele kosten of doordat mensen geen gebruik maken van alle voorzieningen waar zij aanspraak op kunnen maken. In het licht hiervan, constateert het college dat het kwetsbaar is dat minima voor een aanzienlijk deel van hun bestaanszekerheid afhankelijk zijn van het gemeentelijke minimabeleid. Deze minimaregelingen zijn bedoeld om de gevolgen van armoede voor huishoudens te compenseren en niet als fundament voor de bestaanszekerheid. Een grote afhankelijkheid van het gemeentelijk minimabeleid leidt bovendien tot onwenselijke verschillen in de bestaanszekerheid van inwoners van verschillende gemeenten. Het college vraagt daarom bij het Rijk nadrukkelijk aandacht voor een toereikend sociaal minimum, onder andere door aan te dringen op een hoger wettelijk minimum loon, betaalbaarheid van basisbehoeften en het voorkomen van schrijnende situaties.

Afdoening motie 345 van het lid Boomsma inzake steun gezinnen met laag inkomen en oudere kinderen In de vergadering van de gemeenteraad van 9 november 2022 heeft uw raad bij de behandeling van agendapunt 3 Vaststellen van de Begroting 2023 van de gemeente Amsterdam motie 345 van het lid Boomsma (CDA) aangenomen. Daarin wordt het college gevraagd om: - Te onderzoeken in hoeverre gezinnen met oudere kinderen met lagere inkomens gesteund wordt door de aanvullende maatregelen vanuit gemeente en Rijk, en met een voorstel te komen om deze groep beter te ondersteunen. Het college geeft als volgt uitvoering aan de motie: Uit de MER over 2022 komt naar voren dat gezinnen met oudere kinderen en een laag inkomen – net als andere minimahuishoudens – veel profijt hebben van de gemeentelijke minimaregelingen. Echter, vooral voor paren met oudere kinderen waarvan het inkomen net te hoog is om gebruik te kunnen maken van het gemeentelijke minimabeleid is het lastig om rond te komen. Een paar met twee kinderen van 14 en 16 jaar oud en een inkomen van 130%, 140% of 150% van het sociaal minimum kwam volgens de voorbeeldberekeningen van Nibud in 2022 maandelijks € 82 tot € 155 tekort voor noodzakelijke uitgaven en participatie.

Door het besluit van het college om de inkomensgrens te verhogen van 120% naar 130% van het sociaal minimum, komt een ruimere groep Amsterdammers in aanmerking voor de gemeentelijke minimaregelingen.1 Voor kindregelingen (bijvoorbeeld de scholierenvergoeding voor het aanschaffen van kleding, schoolspullen of de kosten van een schoolreisje, of het ondernemen van activiteiten met de Stadspas), heeft uw raad besloten dat de inkomensgrens zelfs moet worden

1

Raadsinformatiebrief (27 september 2023): Extra financiële ondersteuning voor Amsterdammers waarvan de bestaanszekerheid acuut onder druk staat.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 20 januari 2023 Pagina 3 van 3

verhoogd tot 150% van het sociaal minimum.2 Hierdoor krijgen gezinnen die in 2022 nog geen gebruik hiervan konden maken vanaf 2023 aanmerkelijk meer bestedingsruimte. Tot slot hebben maatschappelijke organisaties in de stad die minima(kinderen) ondersteunen (Stichting Leergeld, Stichting SINA en het Jeugdeducatiefonds) in 2022 incidenteel € 353.500 extra subsidie ontvangen.3 Ook dit komt ten goede aan een bredere groep dan alleen de gezinnen met de allerlaagste inkomens. Het college beschouwt de motie hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marjolein Moorman Wethouder Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening

Bijlagen 1. Minima-effectrapportage gemeente Amsterdam 2022 (Nibud) 2. Motie 345 inzake steun gezinnen met laag inkomen en oudere kinderen

2

Amendement 494 van de leden Martens, Hoogtanders, Bouhassani, Yemane en Wehkamp inzake verhogen inkomensgrens minimavoorzieningen naar 150% (9 november 2022). 3 Raadsinformatiebrief (27 september 2023): Extra financiële ondersteuning voor Amsterdammers waarvan de bestaanszekerheid acuut onder druk staat.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl