Afd. motie 316.23
Tekst van het document
Raadsinformatiebrief Afdoening motie
Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp
De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 18-11-2024 Opvang Wethouder Groot Wassink OJZ, afdeling Zorg, bestuurszaken.ojz@amsterdam.nl Afdoening motie 316.23 van het lid Van der Veen van Groen Links inzake Wooninitiatieven PGB Begeleid Thuis Amsterdam en TA2023-000573.
Geachte leden van de gemeenteraad, In de vergadering van de gemeenteraad van 07-06-2023 heeft uw raad bij de behandeling van agendapunt 4: Vaststellen van het nieuwe PGB model voor Begeleid Thuis motie 316.23 van het lid Van der Veen van Groen Links (VN2023-013473 ) aangenomen en is toezegging TA2023-000573 gedaan met dezelfde strekking als genoemde motie. In deze brief laat het college u weten hoe uitvoering is gegeven aan deze motie en toezegging. Het college wordt gevraagd om: (Onderdeel 1) voor het einde van het jaar met alle wooninitiatieven in gesprek te gaan (bewoners, ouders, hulpverleners), per wooninitiatief in kaart te brengen wat de gevolgen zijn van de verlaging van het pgb-tarief, of dit voor problemen zorgt en zo ja; hoe dit op te lossen. (Onderdeel 2) Aan een toekomstscenario te werken waar in zowel bestaande als nieuwe stadsdelen en wijken in Amsterdam-Amstelland ruimte blijft én gecreëerd wordt voor allerlei ‘tussenvormen’ van wonen voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. Onderdeel 1: Het college heeft besloten een onafhankelijk onderzoek uit te voeren. Het extern onderzoeksbureau heeft met alle wooninitiatieven de gesprekken gevoerd en het volgende in kaart gebracht: • De knelpunten; • de gevolgen van de verlaging van het PGB-tarief, en • hoe de ongewenste gevolgen van de PGB-tariefverlaging kan worden opgelost.
Het onderzoeksbureau heeft de thema’s die u heeft benoemt, in de context van de complexe en unieke situatie van de Wooninitiatieven, onderzocht. Er zijn gesprekken gevoerd en aangeleverde documentatie van de initiatieven geanalyseerd. Hiermee konden zij aanbevelingen doen om de knelpunten met maatwerk te adresseren. Ik informeer u graag over dit rapport, welke bijgesloten is bij deze raadsbrief, en de vervolgstappen die het college zal nemen. Op 1 juli 2023 werden de oude Wmo voorzieningen Maatschappelijk Opvang (MO) en Beschermd Wonen (BW), vervangen door de nieuwe voorzieningen Begeleid Thuis (BT) en Beschermd Verblijf
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 18 november 2024 Pagina 2 van 4
(BV). MO werd alleen geboden als Zorg in Natura (ZIN). BW werd zowel als ZIN en als Persoonsgeboden budget (PGB) geboden. Na 1 juli werd PGB BW vervangen door PGB BT. Terwijl er voor de ZIN-varianten al jaren uitvoerig beleid was gemaakt, bestond er voor de PGB-variant nauwelijks beleid. Voor de overgang naar PGB BT moest er beleid worden gemaakt dat past bij de tegenwoordige tijd. Op 7 juli 2023 heeft uw raad dit PGB Begeleid Thuis beleid aangenomen. Bij het ontwikkelen van het PGB BT beleid kwamen knelpunten naar voren waarvoor in de loop der jaren veel maatwerk of creatieve oplossingen zijn bedacht. Zo werd er ook creatief omgesprongen met het kunnen financieren van de Wooninitiatieven. PGB Beschermd Wonen (en nu PGB Begeleid Thuis) zijn individuele voorzieningen, maar binnen de Wooninitiatieven werden deze (deels) samengevoegd om collectief zorg in te kopen en te ontvangen. Door PGB gelden samen te voegen worden – naast individuele zorg - groepsactiviteiten, groepsbegeleiding, achterwacht en onplanbare zorg gefinancierd. Naast de kosten om een collectieve Woonvorm te kunnen zijn. Dit collectief inzetten van de PGB BT middelen voor groepsdoeleinden zorgt er voor dat ze niet goed binnen het reguliere beleid passen, dat gericht is op een individuele PGB ontvanger.
Echter, doordat deze initiatieven in een belangrijke zorgbehoefte voorzien voor deze cliënten is in de praktijk gezocht naar oplossingen. De afgelopen jaren is dit onder andere gedaan door aanvullende ‘modules’ toe te voegen aan het PGB budget om deze op te hogen en daarmee de kosten te dekken die niet binnen de reguliere PGB Beschermd Wonen vallen. Met het vervallen van deze ‘modules’ in het nieuwe beleid en de inzet op transparante, structurele financiering, beveelt het onderzoeksrapport aan om maatwerk toe te passen. Het onderzoeksrapport richt zich vervolgens op aanbevelingen om dit maatwerk vorm te geven. Hierbij beschrijf ik deze aanbevelingen in het kort en benoem wat het college met deze aanbevelingen doet. 1. Een aparte betaaltitel die groepszorg en onplanbare zorg dekt. Het onderzoeksbureau adviseert het deel van het aanbod dat niet of onzeker kan worden gefinancierd binnen het PGB Begeleid Thuis, op te vangen met een vast budget genaamd ‘etmaaltarief’. Het college neemt dit advies over en past hiervoor het rekenmodel toe dat het onderzoeksbureau heeft ontwikkeld. Het doel van dit rekenmodel is om er voor te zorgen dat het totaalbudget voor de Wooninitiatieven gelijk blijft in het nieuwe beleid en zij er dus niet op achteruit gaan. Hiermee kan maatwerk geboden worden om de Wooninitiatieven op een structurele, transparante wijze, te gaan financieren.
Op dit moment ontvangen cliënten twee budgetten (PGB + Wooninitiatief toeslag). Met dit rekenmodel wordt het een combinatie van drie budgetten: I. PGB Begeleid Thuis begeleiding; budget voor individuele begeleiding. De hoogte wordt per individu bepaald op basis van zorgbehoefte. II. Wooninitiatief toeslag; budget om in te zetten voor allerlei zaken die te maken hebben met de woonvoorziening. Dit betreft een vast budget dat iedere bewoner krijgt. III. Etmaaltarief; budget om collectieve zorg dat merendeels buiten het reguliere aanbod valt,structureel te financieren. Hieronder valt onder andere groepsactiviteiten, groepszorg, onplanbare zorg en achterwacht. Dit betreft een vast budget dat iedere bewoner krijgt. Al deze budgetten worden jaarlijks geïndexeerd om tegemoet te komen in stijgende kosten.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 18 november 2024 Pagina 3 van 4
2. Verduidelijk kader WIT. Het advies is om de voorwaarden van het Wooninitiatief toeslag aan te scherpen omdat deze ruim geformuleerd en algemeen zijn. Het college neemt dit advies niet over omdat het college het wenselijk acht de bestedingsvrijheid voor de Wooninitiatieven te waarborgen en zowel het budget als kader gelijk getrokken heeft met die binnen de WLZ (Wet Langdurige Zorg). Binnen de verschillende initiatieven lopen de behoeften uiteen waar de middelen aan besteed worden, maar allen staan in het kader van ondersteuning van de initiatieven. 3. Langere geldigheidsduur van indicaties. Het onderzoeksbureau adviseert beschikkingen voor langere duur af te geven voor cliënten waarbij de verwachting is dat zij langer zorg nodig hebben. Het college neemt dit advies over en streeft er naar cliënten waarbij weinig veranderingen in zorgbehoefte wordt verwacht, zoals veelal in de wooninitiatieven, minder te belasten door langere (tot 5 jaar) indicaties af te gegeven. Hierbij blijft de mogelijkheid om tussentijds te evalueren en op verzoek van de cliënt te herindiceren bij wijzigingen van zorgbehoefte. 4. Integrale communicatie van processen. Het advies van het onderzoeksbureau is om alle aanvraagroutes voor PGB Begeleid Thuis te visualiseren en helder te maken voor gebruikers. Het college neemt dit advies over en gaat deze visualisaties ontwikkelen.
Het onderzoeksrapport brengt de knelpunten van de Wooninitiatieven en de noodzaak voor maatwerk zorgvuldig in kaart. Met het overnemen van alle aanbevelingen - behalve verduidelijk kader WIT - verwacht het college de financiering voor de Wooninitiatieven op een structurele en transparante wijze te kunnen voortzetten in het nieuwe beleid. Omdat er een rekenmodel ten grondslag ligt aan de hoogte van de budgetten, acht het college noodzakelijk om begin 2026 te evalueren of deze berekening aansluit bij de praktijk. Begin 2026 zijn er naar verwachting enkele ‘nieuwe’ bewoners ingestroomd die een budget volgens dit nieuwe financieringsmodel hebben gekregen. Door deze budgetten te evalueren vóórdat de overgangsregeling voor huidige cliënten medio 2026 afloopt, kan waar nodig worden bijgestuurd in het beleid . Huidige cliënten zullen een ambtelijke verlenging krijgen tot het einde van de overgangsregeling, met de mogelijkheid om een tussentijdse herindicatie aan te vragen bij gewijzigde zorgbehoefte. Het concept van het onderzoeksrapport is met vertegenwoordigers van de Wooninitiatieven besproken. Zij ondersteunen het financieringsvoorstel en hebben input geleverd op de berekeningen. Op basis hiervan heeft het onderzoeksbureau een herberekening gedaan. Verder ondersteunen de vertegenwoordigers van de Wooninitiatieven ook de overige aanbevelingen.
Wel blijft hun wens bestaan dat hun aanbod binnen het reguliere beleid moet passen en bleven zij kritisch over de tariefsverlaging. De wijzigingen zullen in eerste instantie voor onzekerheid zorgen voor de bewoners, maar met het voornemen om straks langere indicaties af te geven – waar de Wooninitiatieven zeer over te spreken zijn – zal het voor rust en stabiliteit zorgen. Mogelijke onzekerheid bij bewoners zullen we beperken door in te zetten op heldere communicatie over de wijzigingen, visualisaties voor de aanvraagroutes op te stellen en een planning van de aanstaande wijzigingen te delen. Met dit maatwerk verwacht het college de continuïteit van het aanbod van de Wooninitiatieven op de lange termijn te borgen en zo veel mogelijk stress en onzekerheid voor de bewoners weg te nemen.
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl
Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief
Datum 18 november 2024 Pagina 4 van 4
Onderdeel 2: De gemeente heeft een toekomstscenario beschreven in de op 19 juli 2023 door de gemeenteraad vastgestelde ‘Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting’ (VN2023-015823). Met deze aanpak wordt expliciet ingezet op het ontwikkelen van deze ‘tussenvormen’ van wonen. De komende jaren zal het college verder vorm geven aan deze aanpak, zoals het ontwikkelen van woonvormen met gedeelde voorzieningen voor huishoudens in een kwetsbare situatie en zet het college zich in voor de realisatie van geclusterde woonvormen waar zorg gezamenlijk georganiseerd kan worden. Het college geeft uitvoering aan uw motie door te continueren met deze aanpak en daarbij aandacht te houden voor de behoefte van psychisch kwetsbare mensen in onze regio.
Het college beschouwt de motie hiermee als afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,
Rutger Groot Wassink Wethouder Opvang
Bijlagen 1. Rapportage PGB Evaluatie Wooninitiatieven DEF (juli 2024)
Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl