Aanpak binnenstad_Voortgangsrapportage_2021.pdf
Tekst van het document
D A T S N E N N I B K AANPA Voortgangsrapportage 2021 Conceptversie | 24-11-2021
Vooraf
3
Leeswijzer
5
1.
Terugblik 2021
6
2
Voortgangsrapportage 2021
7
2.1
Functiemenging en diversiteit
9
2.2
Beheer en handhaving
15
2.3 Een waardevolle bezoekerseconomie
22
2.4 Versterken van de culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten
25
2.5 Bevorderen van meer en divers woningaanbod
29
2.6 Meer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte
33
3.
Overzicht afgeronde maatregelen
36
4.
Samenwerking en communicatie
38
AANPAK BINNENSTAD
Inhoud
2 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
i.
Ondertussen staat de Aanpak Binnenstad niet stil. De Aanpak Binnenstad, in 2020 aangekondigd en begin 2021 van start gegaan, is inmiddels een jaar bezig. De Aanpak beoogt de uitdagingen en kansen in de binnenstad in samenhang te bezien, en met gerichte maatregelen de binnenstad op korte én lange termijn te versterken. Gezien de veelzijdigheid van de Amsterdamse Binnenstad, de kleurrijke geschiedenis, de vele functies die de binnenstad herbergt en het brede scala aan toekomstperspectieven vraagt dit om een veelzijdig programma. Het uitvoeringsprogramma voor 2021 beoogt dan ook om op verschillende thema’s uitdagingen te adresseren, oplossingen te faciliteren en vooruitgang te boeken.
In 2021 is een aantal concrete en betekenisvolle stappen gezet. De eerste resultaten op het gebied van transformatie spreken aan. Café ’t Mandje is verworven door de N.V. Zeedijk, museum Our House heeft zich gevestigd in de voormalige club iT, en het Sint Annenkwartier ondergaat een gedaanteverandering. In de openbare ruimte zijn de eerste resultaten van het Knowledge Mile Park zichtbaar, en worden nieuwe vormen van bevoorrading en afvalinzameling ontwikkeld. De opening van de fietsparkeergarage onder het Kleine-Gartmanplantsoen is een mijlpijl voor het Leidseplein en omgeving. Vanuit de BIZ-zen worden verschillende buurten nadrukkelijker geprofileerd, zoals de Rembrandtpleinbuurt, Leidsepleinbuurt, Hoogstraten en het Paleiskwartier.
Verschillende publiekscampagnes beogen bezoekers te inspireren om de binnenstad te ontdekken, en ongewenst gedrag tegen te gaan.
3 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
De Amsterdamse binnenstad heeft een roerig jaar achter de rug. De fluctuerende coronasituatie met achtereenvolgens een strenge lockdown, terugkerende drukte in de zomer, aanscherpingen in het najaar en inmiddels weer een dreigende lockdown spreekt wat dat betreft boekdelen. De uitersten van onwerkelijke rust tijdens periodes van lockdown en snel toenemende drukte bij versoepelingen drukken zwaar op de leefbaarheid, en vragen veel van bewoners. Tegelijkertijd is het voor ondernemers in de binnenstad een moeilijke tijd. Met maatwerk, tussentijdse maatregelen, intensief contact met bewoners en ondernemers en een flexibele houding probeert de gemeente oplossingen te faciliteren en perspectief te bieden.
AANPAK BINNENSTAD
Vooraf
Voor veranderingen op de lange termijn is in 2021 voorbereidend werk verricht.
De uitvoering van de Aanpak Binnenstad ligt primair bij stadsdeel Centrum, in nauwe samenwerking met de betrokken directies. In 2021 hebben we gemerkt dat de contacten binnen het stadsdeel tussen bestuurders, ambtenaren, bewoners,
ondernemers, kennisinstellingen en andere belanghebbenden essentieel zijn. De Aanpak Binnenstad sluit aan op de bestaande overlegstructuren met bewoners en ondernemers, en bouwt hierop voort. In 2021 hebben we andermaal gemerkt hoe belangrijk het is korte lijnen te onderhouden en elkaar snel te kunnen vinden. Op deze samenwerkingen bouwen wij in 2022 voort.
AANPAK BINNENSTAD
Dit geldt bijvoorbeeld voor nieuw beleid voor staanplaatsen en markten, het vaststellen van een afwegingskader voor de verwerving van strategisch vastgoed, het vaststellen van de Nachtvisie, en het voorbereiden van de herinrichting van de Spuistraat en fietsroutes rond de Nieuwmarkt. Ook het verder opbouwen van het netwerk met vastgoedpartijen, de start van de taskforce souvenirwinkels en het transformatieteam maken hier deel van uit.
4 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Op het gebied van beheer en hand having blijven belangrijke uitdagingen bestaan. De inzameling van huisafval en bedrijfsafval voldoet niet overal aan de verwachtingen. Drukte en overlast blijven een belangrijke bron van irritatie en zorg, en vragen om continue aandacht en inzet. De binnenstad is als een magneet voor bezoekers uit de hele wereld, vanwege de traditie van vrijzinnigheid die wij koesteren, maar ook vanwege een hardnekkig imago dat in Amsterdam alles mag en kan. Dit imago veranderen is een belangrijke ambitie van de Aanpak Binnenstad, en zal naar verwachting jaren vergen.
Leeswijzer
De rapportage is opgesteld door programmateam Aanpak Binnenstad. Om een zo volledig mogelijk beeld te geven van de ontwikkelingen in de binnenstad en de ervaringen van bewoners, ondernemers en Amsterdamse bezoekers is in september 2021 de eerste BinnenstadsEnquête uitgevoerd door OIS. De resultaten van de enquête
AANPAK BINNENSTAD
Bij de presentatie van het uitvoeringsprogramma voor 2021 is aangekondigd dat het college jaarlijks rapporteert over de voortgang van de Aanpak Binnenstad. De voortgangsrapportage geeft per prioriteit en maatregel de stand van zaken weer. Dit geeft inzicht in geboekte resultaten en versnelling of vertraging. Een deel van de maatregelen is afgerond; deze worden niet opnieuw opgenomen in het uitvoeringsprogramma voor 2022.
zijn een bijlage bij deze voortgangsrapportage. Daarnaast is door Datapunt Centrum een analyse gemaakt van belangrijke statistieken aangaande de binnenstad. Deze zijn opgenomen in het rapport BinnenstadsCijfers, ook als bijlage bij deze voortgangsrapportage.
5 Aanpak Binnenstad
Onderzoek, Informatie en Statistiek
1 -
AANP AK BIN NENS TAD
AANP AK BINN ENST AD
Uitvoeringsprogramma
Voortgangsrapportage 2021
december 2020
Conceptversie | 24-11-2021
AANP AK BINN ENST AD Uitvoeringsprogramma 2022 3 - 12 - 2021
2022 2020
2021
VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
BinnenstadsEnquête 2021
BinnenstadsCijfers 2021
1.
Terugblik 2021
2
erwerving ’t Mandje, Zeedijk, V door NV Zeedijk
3
pening fietsparkeergarage O Kleine-Gartmanplantsoen
4
Herinrichting Leidseplein
AANPAK BINNENSTAD
Nu 1 Start aanleg Knowledge Mile Park 11
2
Dancemuseum Our House
6
7 6
7
8
pening contactpunt O Op Nummer Negen fvalinzameling over het water in A Wallengebied en Nieuwmarktbuurt
9
8 5
fvalinzameling met elektrische A bakfietsen in Passeerdersgrachtbuurt
10 1 4
9
ergunningsplicht detailhandel V Hoogstraten
10 Onthulling Namenmonument
11 Pilot en definitief besluit
Haarlemmerdijk en -straat autovrij
6
3
VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
5
De Aanpak Binnenstad is ingericht volgens het gebiedsgericht werken, waarbij wordt gewerkt vanuit de opgave in het gebied. Dit betekent dat de maatregelen, hoewel deze qua tijdshorizon, aard, duur en investering sterk uiteenlopen, in feite niet los van elkaar gezien kunnen worden. Het programma beoogt immers een integraal antwoord te bieden op de opgaven die wij in de Amsterdamse binnenstad onderscheiden. In het uitvoeringsprogramma voor 2021 zijn die opgaven als volgt verwoord:
Leefbaarheid en openbare orde We herstellen het woon- en leefklimaat door te werken aan aantrekkelijke functiemenging en minder overlast. Ondermijning pakken we aan. Economie en voorzieningen We zorgen voor een meer divers en kwalitatief hoger aanbod van winkels, werk, horeca, maat schappelijke en commerciële voorzieningen, met name gericht op hen die wonen en werken in Amsterdam. Cultuur en schoonheid We koesteren ons erfgoed, benadrukken onze diversiteit en omarmen culturele vernieuwing. Wonen en openbare ruimte We zetten in op meer woningen, een hogere verblijfskwaliteit in een vergroende openbare ruimte met meer ruimte voor fietser en voetganger.
Het integrale karakter van het uitvoeringsprogramma reflecteert de verbinding tussen de belangrijkste opgaven in binnenstad. Omwille van het overzicht is het uitvoeringsprogramma opgebouwd rond zes prioriteiten. Deze voortgangsrapportage volgt die opbouw. • Functiemenging en diversiteit • Beheer en handhaving •E en waardevolle bezoekerseconomie •V ersterken van de culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten •B evorderen van meer en divers woningaanbod •M eer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte
AANPAK BINNENSTAD
Voortgangsrapportage 2021
7 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
2
GEMEENTE AMSTERDAM
AANPAK BINNENSTAD
2.1 Functiemenging en diversiteit
8
2.1
Functiemenging en diversiteit
Andere maatregelen zijn in 2021 voorbereid en in de steigers gezet, met het oog op transformatie op de langere termijn. Het verstevigen van de relatie met vastgoedpartijen in de binnenstad is hiertoe bijvoorbeeld een belangrijke stap. Hetzelfde geldt voor de geïntensiveerde samenwerking met de maatschappelijke vastgoedondernemingen N.V. Zeedijk, Stadsgoed N.V. en Stadsherstel.
Met de marktconsultatie voor een toekomstig erotisch centrum is het gesprek over de toekomst van raamprostitutie een nieuwe fase ingegaan. In 2021 is verkennend onderzoek gedaan naar de mogelijke invoering van handhaving op een I-criterium voor coffeeshops. Nieuw beleid, zoals voor speelautomatenhallen en het bestemmingsplan voor kantoren met baliefunctie, geven richting aan de transformatie-opgave in de komende jaren. De door de biz-zen opgestelde gebiedsprofielen zullen de komende jaren blijven bijdragen aan herkenbare en onderscheidende buurten in binnenstad.
9 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Een significant aantal maatregelen kon in 2021 gerealiseerd worden. Dit geldt bijvoorbeeld voor de instelling van een reserve voor het verwerven van strategisch vastgoed. Op de Zeedijk is iconisch café ’t Mandje verworven door de N.V. Zeedijk. Op de locatie van de vroegere nachtclub iT in de Amstelstraat heeft onlangs Our House de deuren geopend, het eerste dance-museum ter wereld.
AANPAK BINNENSTAD
De Amsterdamse binnenstad kent een brede verscheidenheid aan functies. Tegelijkertijd constateren we dat het aanbod van wonen, werken, kantoorruimte, winkels, horeca, culturele instellingen en andere functies niet altijd evenwichtig is. De maatregelen onder Functiemenging en diversiteit beogen dan ook ruimte te creëren voor economische en maatschappelijke meerwaarde in de binnenstad.
Voortgang 2021
Versterken van de 2 maatschappelijke vastgoedondernemingen in de binnenstad – NV Zeedijk en Stadsgoed NV – om meer vastgoed te verwerven voor functies die bijdragen aan diversiteit en leefbaarheid.
Monumentaal café ’t Mandje aan de Zeedijk is verworven door de N.V. Zeedijk. In samenwerking met de N.V. Zeedijk is gestart met het initiatief Green Light District.
Oudezijds Achterburgwal 80 is verworven door Stadsgoed N.V. Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 5.2 in het uitvoeringsprogramma voor 2022. 2.
Intensiveren en verbreden van het netwerk met bonafide eigenaren die vastgoed beheren, aankopen en/of herbestemmen voor functies die de leefbaarheid en diversiteit versterken. Hierbij willen wij ook in gesprek over bestemmingswijzigingen, zoals naar bijvoorbeeld niet winkel-functies in het kernwinkelgebied.
In 2021 is een start gemaakt met het versterken van de verbindingen met bonafide partijen op de vastgoedmarkt. Dit betreft een capaciteits- en tijdsinvestering om de positie op de vastgoedmarkt te verstevigen. Hiertoe is een transformatieteam opgericht (zie ook maatregel 1.14). Dit team is sinds januari operationeel. Er wordt structureel overleg gevoerd met o.a. vastgoedeigenaren in het kernwinkelgebied.
3.
Verkennen en mogelijk instellen van een fonds en/of krediet om in aanvulling op de activiteiten van onze deelnemingen meer grip te krijgen op de beoogde transformatie naar een meer diverse binnenstad.
Vanuit de vastgestelde middelen voor de Aanpak Binnenstad zijn middelen voor de verwerving van strategisch vastgoed gereserveerd . Hierover is de raad per brief geïnformeerd op 28 april. In het najaar is het afwegingskader voor de verwerving van strategisch vastgoed vastgesteld door de raad.
4.
De mogelijkheden en effecten verkennen van het verminderen van seksinrichtingen (sekswinkels, -bioscopen en -theaters) en coffeeshops en toeristische horeca op de Wallen, in combinatie met vermindering van het aantal raambordelen.
Op 12 oktober is de gemeenteraad per brief geïnformeerd over de voortgang van het verkennende onderzoek naar de ontwikkeling van een erotisch centrum.
Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 5.1 in het uitvoeringsprogramma voor 2022.
AANPAK BINNENSTAD
Een locatie van Stadsgoed N.V., gelegen aan de Amstel, wordt gehuurd en gebruikt als opkomlocatie voor handhavers, beheerders en gebiedsmakelaars in de Rembrandtpleinbuurt.
10 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
1.
Belangrijke maatregelen
Overige maatregelen
Voortgang 2021
Handhaving op bestemmingsplan Winkeldiversiteit bij overtredingen om vestigingen van illegale winkels die gericht zijn op toeristen te voorkomen.
Het bestemmingsplan Winkeldiversiteit wordt eind 2021 geëvalueerd. Op basis hiervan wordt de aanpak eventueel aangescherpt.
6.
Gesprekken en goede voorlichting over rechten en mogelijkheden huurders (via biz’zen). Dit om te voorkomen dat goede ondernemers door hoge huren uit straatbeeld verdwijnen.
Deze gesprekken en voorlichting worden vanuit het stadsdeel gefinancierd, en georganiseerd door een externe partij. Dit betreft een structurele inspanning die wordt voortgezet vanuit de lijn.
Continuering van de Straatgerichte Aanpak Aantrekkelijke Winkelgebieden. In 17 straten in de binnenstad is sprake van nauwe samenwerking tussen ondernemers, pandeigenaren en gemeente. Dit wordt begeleid door CentrumXL, een publiek-private samenwerking tussen KHN, MKB, VaC en gemeente.
In 2021 heeft het stadsdeel de samenwerking met de BIZ-zen gecontinueerd. Tussen de gebiedsmakelaar van het stadsdeel en de straatmanagers van de BIZ-zen is structureel contact. In 2021 zijn BIZ-zen van pandeigenaren en ondernemingen in respectievelijk de Leidestraat en de Haarlemmerstraat- en dijk opgericht
Opstellen beleid minisupermarkten/ buurtwinkels/to go-winkels/kantoor met baliefunctie.
In juli is het bestemmingsplan kantoren met baliefunctie vastgesteld en in werking getreden. Hiermee wordt het eenvoudiger om uitgesproken toeristische functies te weren uit het straatbeeld.
7.
8.
Afgerond
Vervolg ondergebracht in maatregel 1.10
In 2021 is het beleid voor minisupermarkten ongewijzigd gebleven. In 2022 wordt gekeken of er aanleiding is dit onderzoek een vervolg te geven. Deels afgerond 9.
Retailtoekomstvisie binnenstad/ kernwinkelgebied opstellen om te kunnen sturen op verzoeken tot afwijking van het bestemmingsplan.
Een eerste gesprek met pandeigenaren en ondernemers heeft in oktober plaats gevonden. Naar aanleiding van deze gesprekken worden de mogelijkheden van functiewijziging verder onderzocht.
11 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
5.
AANPAK BINNENSTAD
Verbeteren diversiteit horeca- en winkelaanbod
Voortgang 2021
In samenwerking met biz’zen gebiedsprofielen opstellen voor transformatie van het gebied. Vervolgens zal gewerkt worden aan branding. We beginnen met het Paleiskwartier en Leidsebuurt.
De gebiedsprofielen zijn een initiatief van de biz-zen in de binnenstad. Het stadsdeel werkt samen met de biz-zen in het faciliteren van deze gebiedsprofielen. De ontwikkeling van het gebiedsprofiel Paleiskwartier is in 2021 gestart.
De ontwikkeling van het gebiedsprofiel voor de Nieuwmarkt en omgeving is in 2021 gestart en afgerond. De ontwikkeling van het gebiedsprofiel Rembrandtplein en omstreken is in 2021 gestart en afgerond. 11.
12.
Lobby voor aanpassing landelijke regelgeving zodat meer sturing gegeven kan worden aan een vastgoedbestemming, bijvoorbeeld bij indeplaatsstelling of verkoop exploitatie.
In 2021 zijn verschillende gesprekken met het Rijk gevoerd over de noodzaak van het aanpassen van landelijke regelgeving om meer invloed te kunnen hebben op de bestemming van vastgoed.
Nieuwe verdeelsystematiek voor speelautomatenhallen.
Op 20 april 2021 heeft het college de concept-verordening speelautomaten(hallen) vrijgegeven voor inspraak. De planning is dat de raad in februari 2022 de nieuwe verordening kan vaststellen. Op basis daarvan zal een besluit genomen kunnen worden waarmee de huidige speelautomatenhallen tot 2033 door kunnen exploiteren, en zal een verdeelsystematiek worden opgestlad voor de situatie na 2033.
In het uitvoeringsprogramma voor 2022 wordt deze maatregel samengevoegd met maatregel 2.27, en opgenomen onder prioriteit 2 (beheer en handhaving).
Afgerond 13.
Uitwerken concept Restaurants van Morgen voor een gezond, divers en duurzaam aanbod in het centrum in samenwerking met Rabobank en Greendish.
Vanwege de coronacrisis en een tekort aan personeel is de werving en start van het project uitgesteld naar begin 2022.
Transformeren functies in panden 14.
Transformatieteam aanstellen en binnen de gemeente een transformatiestrategie opstellen om meer ruimte te bieden aan initiatieven die via een functieverandering van panden bijdragen aan menging, diversiteit en leefbaarheid.
In januari is een Transformatieteam gestart. Dit team richt zich op het bevorderen van transformatie van panden in de binnenstad volgens de doelstellingen van de Aanpak Binnenstad. Afgerond
AANPAK BINNENSTAD
De ontwikkeling van het gebiedsprofiel Leidsebuurt is in 2021 gestart en afgerond. De branding is gestart in november.
12 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
10.
Overige maatregelen
15.
In kaart brengen welke nieuwe ondernemers een aanvulling zijn op de binnenstad. Indien nodig beleid en/of regelgeving hierop aanpassen.
Gedurende het jaar is geïnvesteerd in het opbouwen van contacten met ondernemers. In september heeft de eerste editie van Studio Binnenstad plaatsgevonden, met als doelstelling netwerken en initiatieven voor de binnenstad met elkaar te verbinden.
16.
Inventariseren of het voor budgethotels aantrekkelijk is om het hotel om te zetten naar een andere functie, bijvoorbeeld wonen.
In 2021 is de inventarisatie naar het omzetten van budgethotels afgerond. In de huidige markt blijkt dit plan niet kansrijk te zijn. De mogelijkheid tot omzetting blijft bestaan.
Herontwikkeling Sint Annenkwartier in samenwerking met Stadsgoed NV.
In 2021 zijn negen panden met in totaal 37 prostitutieramen overgegaan in handen van Stadsgoed N.V. De prostitutiefunctie is hiermee definitief beëindigd. Sommige panden zijn voor langere tijd verhuurd aan nieuwe ondernemers. Andere panden zullen worden herontwikkeld en zijn tijdelijk als antikraakruimte in gebruik. In de toekomst zullen hier 20 à 25 extra woningen worden gerealiseerd.
17.
Afgerond
Staanplaatsen minder inrichten op bezoekers 18.
Alle bestaande staanplaatsen op straat in het kernwinkelgebied, inclusief de roulatieplaatsen voor venters, terugdringen. Hoofddoel is om de verkoop van op toeristen en dagjesmensen gerichte producten (souvenirs) en/of voedsel voor directe consumptie (zoals hotdogs) te verminderen.
In 2021 is nieuw beleid voor verkooppunten in de openbare ruimte opgesteld. Dit nieuwe beleid wordt in 2022 voor inspraak voorgelegd. Het op termijn opheffen van de roulatieplaatsen voor hotdogverkopers maakt deel uit van het nieuwe beleid, evenals het streven om andere staanplaatsen tegen het licht te houden. In 2022 wordt tevens een nieuwe staanplaatsverordening opgesteld, die de juridische grondslag moet bieden voor het opheffen van de betreffende staanplaatsen.
19.
Terugdringen van verkoop van souvenirs op markten. Branchering op markten om kramen die zich op de eerste plaats richten op toeristen te verminderen.
Dit is met name van toepassing op de Waterloopleinmarkt. Het instellingsbesluit Waterloopleinmarkt is in december 2021 genomen. Hierin is een uitsterfconstructie voor souvenirverkoop over een periode van 4 jaar opgenomen.
20.
In de marktvisie wordt ingezet op spreiding van themamarkten die zich richten op bezoekers van buiten de stad. Markten die bezocht worden door veel Amsterdammers behouden we.
In 2021 is de uitwerking van de marktvisie voor (non-food) themamarkten voorbereid. Deze wordt in de loop van 2022 voorgelegd aan de dagelijks besturen van de stadsdelen en het college.
21.
Nieuw beleid gericht op straatartiesten en straatmuzikanten opstellen.
In 2021 zijn er gesprekken gevoerd met diverse belanghebbenden, waaronder ambachtslieden, muzikanten en artiesten die werken in de openbare ruimte. Mede op basis van de input uit deze consultatieronde wordt de raad in 2022 geïnformeerd over nieuwe beleidsvoorstellen
Afgerond
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
13 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Overige maatregelen
GEMEENTE AMSTERDAM
AANPAK BINNENSTAD
2.2 Beheer en handhaving
14
2.2
Beheer en handhaving
De maatregelen onder Beheer en handhaving zijn overwegend gericht op snel, zichtbaar resultaat. Met de continuering van maatregelen uit het masterplan Handhaving en Reiniging zijn stappen gezet naar het beter beheersen van de openbare ruimte
en het handhavingsvraagstuk. Deze maatregelen hebben tijdens de lockdown deels stilgelegen, en zijn gelijktijdig met de versoepelingen in het coronabeleid hervat. Op het gebied van afvalinzameling zijn trajecten gestart die inzameling soepeler moeten laten verlopen, met zichtbaar resultaat in het straatbeeld. Het tegengaan van ondermijning krijgt beslag in de nauwe samenwerking met het programma Weerbare Mensen Weerbare Wijken, De Weerbare Stad, de taskforce souvenirwinkels, de ondermijningsbrigade en de aanpak straatdealers. Ook de invoering van een vergunningsplicht voor detailhandel in de Hoogstraten, eind 2021, is een nieuw instrument in het tegengaan van ondermijning. Het effectief beheersen van drukte en het tegengaan van overlast blijven een dringend punt van aandacht. Dit hangt nauw samen met het aanbod van functies in de binnenstad en de huidige inrichting van de bezoekerseconomie.
15 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Dat bezoekers de binnenstad feilloos weten te vinden bleek duidelijk na de versoepelingen in het coronabeleid afgelopen zomer. In de zomer zijn aanvullende maatregelen getroffen om bezoekersstromen in goede banen te leiden, en drukte en overlast verder in te dammen. Hieronder valt bijvoorbeeld het instellen van eenrichtingsverkeer in het Wallengebied op piekuren. Het handhaven op veelvoorkomende overtredingen zoals autoslapen, wildplassen en dronkenschap levert een belangrijke bijdrage aan het tegengaan van ongewenst gedrag. Tegelijkertijd doet schaarste in handhavingscapaciteit zich ook in de binnenstad voelen.
AANPAK BINNENSTAD
Beheer en handhaving van de openbare ruimte is een belangrijke uitdaging in de binnenstad, en vraagt om continue samenwerking en verbetering. Er wordt hard gewerkt, maar niet alles gaat goed. Daarbij heeft de binnenstad te maken met enkele unieke uitdagingen. De combinatie van softdrugs, raamprostitutie en alcohol fungeert als magneet voor (buitenlandse) bezoekers, die het niet altijd nauw nemen met de geldende regels en normen.
1.
Verkennen of het tijdelijk en gebiedsgericht beperken van sluitingstijden van horeca, raamprostitutie en andere voorzieningen op de Wallen bijdraagt aan de leefbaarheid. Als uit onderzoek blijkt dat tijdelijke toepassing een negatieve impact heeft op andere gebieden in de binnenstad, vraagt dit om een nadere heroverweging.
De coronacrisis heeft de facto in periodes gezorgd voor het inperken van sluitingstijden en deze verkenning doorkruist. De lessen van de coronacrisis gebruiken we in 2022 bij het vormgeven van maatregelen op het gebied van sluitingstijden.
2.
Invoeren van beperkingen of een verbod op alcoholverkoop door winkels in overlastgebieden.
Recent heeft de gemeenteraad ingestemd met een wijziging van de APV, waarmee de mogelijkheid is ontstaan om bepaalde gebieden als alcoholoverlastgebied aan te wijzen. Hiermee kunnen langduriger restricties ten aanzien van verkoop van alcohol ingevoerd worden. Op dit moment gelden er beperkingen aan de alcoholverkoop door winkels nog op basis van een reeds bestaan APV-artikel, tot 1 april 2022, gerelateerd aan de bestrijding van de coronapandemie. Afgerond
3.
Opening van een wijkhandhavingssteunpunt op de Wallen.
In september is het contactpunt ‘Op Nummer Negen’ geopend in de Nieuwe Hoogstraat, vooruitlopend op het wijkhandhavingssteunpunt op de Oudezijds Achterburgwal. Het contactpunt is een laagdrempelig loket voor bewoners en ondernemers in de buurt. In ‘Op Nummer Negen’ worden spreekuren en overlegmomenten georganiseerd vanuit o.a. Aanpak Binnenstad, programma Kades & Bruggen en Green Light District.
Overige maatregelen
Voortgang 2021
Schonere binnenstad 4.
Aanpak om bijplaatsen van afval op probleemlocaties te verminderen en inzet extra handhaving op afvalplaatsen.
In 2021 is de Aanpak Bijplaatsingen gecontinueerd. Ook zijn in 2021 enkele pilots voor alternatieve en aanvullende vormen van afvalinzameling gestart (zie maatregel 2.9). Deze maatregel wordt vanuit de lijn voortgezet.
5.
Inzet van extra buurtconciërges.
Gelijktijdig met de versoepelingen in het coronabeleid in de zomer zijn vier extra buurtconciërges ingezet, met name in de uitgaansgebieden. Het totaal aantal buurtconciërges in het centrum komt daarmee op negen. Buurtconciërges fungeren als aanspreekpunt, verwijderen kleine obstakels in de openbare ruimte, treffen preventieve maatregelen, vervullen een signaalfunctie en spreken bezoekers, bewoners en ondernemers aan op het onjuist aanbieden van afval.
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
16 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Belangrijke maatregelen
In samenspraak met ondernemers en bewoners organiseren van extra schoonmaakrondes op de Wallen en uitgaanspleinen.
In het Wallengebied en op het Rembrandtplein worden schoonmaakmachines (zogenaamde ‘gluttons’) ingezet door ondernemers met ondersteuning vanuit het stadsdeel. In de Rembrandtpleinbuurt wordt vanuit de BIZ na uitgaangsavonden zorg gedragen voor het schoonmaken en schrobben van stoepen van bewoners.
7.
Proef op de Oostelijke Eilanden met het aanleggen van tuintjes rondom ondergrondse containers om bijplaatsingen van afval te voorkomen. Bij succes verdere uitrol naar andere gebieden.
De proef op de Oostelijke Eilanden is afgerond en wordt begin 2022 geëvalueerd.
8.
Op elektriciteitskasten in de openbare ruimte dakjes plaatsen, zodat het niet meer mogelijk is om er afval op te plaatsen. Tevens inzetten van GreenPee’s tegen wildplassen.
In het Wallengebied is dit project afgerond en zijn alle elektriciteitskastjes voorzien van een dakje. Elf GreenPee’s zijn nu standaard aanwezig in de openbare ruimte in de uitgaansgebieden. Afgerond
9.
Diverse pilots met nieuwe inzamelmethodes voor huisafval (van zak naar bak, via water, afvalapp etc.) Wallen en Nieuwmarkbuurt.
In het voorjaar is gestart met een pilot inzameling huisafval over het water in het Wallengebied.. Deze is inmiddels positief geëvalueerd en wordt voortgezet en uitgebreid. In 2022 worden de mogelijkheden voor afvalinzameling over het water in de westelijke grachtengordel onderzocht. Een pilot met het ophalen van afval met elektrische bakfietsen in de Passeerdersgrachtbuurt is inmiddels ook positief geëvalueerd en wordt met zes maanden verlengd. Gedurende deze verlenging wordt de combinatie gezocht met afval over water.
Verminderen overlast 10.
Onderzoek naar een beheersbare cannabismarkt en minder overlast van coffeeshops door regulering van de cannabisketen en/of beperken van de groei. Een eventuele invoering van het ingezetenencriterium maakt onderdeel uit van het onderzoek.
In april heeft de burgemeester toegezegd de raad voor het eind van het jaar te informeren over de plannen voor een beheersbare cannabismarkt.
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
17 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
6.
Overige maatregelen
Pilot ruimere openingstijden voor alcoholvrije horecazaken beëindigen in de Groenmarktkadebuurt, Elandsgrachtbuurt, Bloemgrachtbuurt, Marnixbuurt Midden, Felix Meritisbuurt en de Leliegrachtbuurt. Op het Damrak en Rokin blijkt het woonen leefklimaat het minst te worden aangetast door ruimere openingstijden.
Deze langlopende pilot wordt eind 2021 geëvalueerd. In 2022 wordt de raad over deze evaluatie geïnformeerd.
Continueren van integrale aanpak in drukke uitgaansgebieden, in samenwerking met bedrijven uit de bezoekerseconomie en de culturele sector.
De integrale aanpak is in 2021 voortgezet, en dit blijft ook in 2022 het geval. Deze maatregel betreft in feite een werkwijze, die is verankerd in de Aanpak Binnenstad.
Afgerond
Deze maatregel is structureel geborgd in de werkwijze van de Aanpak Binnenstad. 13.
Handhaven op autoslapers, wildplassen en alcoholgebruik in de openbare ruimte.
In de periode 1 januari tot en met 4 november zijn op deze drie overtredingen in totaal 2045 waarschuwingen en 1434 bestuurlijke boetes uitgedeeld.
14.
Inzet van hosts op de uitgaanspleinen en Wallengebied om publiek aan te spreken op gedrag.
Na de versoepelingen in het coronabeleid van afgelopen zomer zijn hosts mede ingezet om bezoekersstromen in goede banen te leiden, en toe te zien op het naleven van de anderhalvemeterregel. Buiten de lockdown(achtige) periodes worden hosts ingezet op hun kerntaken. Zij wijzen bezoekers de weg, wijzen hen op de geldende regels, en fungeren als aanspreekpunt. De hosts hebben korte lijnen met politie en handhaving.
15.
Top-x aanpak van notoir overlast gevende bedrijven in de binnenstad, extra handhavers die horecaoverlast kunnen aanpakken.
Gedurende de lockdown heeft deze maatregel stilgelegen. In het najaar is deze maatregel opnieuw opgestart.
16.
Gedragscampagnes inzetten op de thema’s afval, overlast, wildplassen en respectvol omgaan met sekswerkers.
In de zomer is de campagne Stimulering Gewenst Gedrag van start gegaan. Deze is gericht op o.a. de genoemde thema’s, wordt zowel online als offline ingezet, en loopt permanent. Zie ook maatregel 3.2
17.
Realiseren van pop-up taxistandplaatsen en reguleren taxiverkeer rond uitgaanspleinen.
In 2021 is de pop-up taxistandplaats Vijzelstraat gerealiseerd. Deze blijft ook in 2022 in gebruik. Op dit moment worden de aanvullende mogelijkheden verkend om overlast door taxi’s in en rond de uitgaans gebieden tegen te gaan. Hiertoe worden tevens taxi-hosts ingezet. In 2022 worden verdere maatregelen getroffen aan de Amstel en aan de Prinsengracht om overlast door taxi’s te verminderen. De pop-up aan het Raamplein wordt verbeterd.
AANPAK BINNENSTAD
12.
Voortgang 2021
18 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
11.
Overige maatregelen
18.
De uitgaanspleinen Rembrandtplein en Leidseplein fietsvrij houden en vrij van obstakels.
In de zomer is de handhaving hierop hervat. De opening van de fietsparkeergarage onder het Leidseplein betekent meer ruimte voor fietsparkeren, en levert een belangrijke bijdrage aan het beheersen van fietsen in de openbare ruimte. Desondanks staan in de Leidsedwarsstraten en rond het Rembrandtplein nog te veel fietsen op uitgaansavonden. De Aanpak Binnenstad levert een bijdrage aan de handhaving hierop.
19.
Proef met nachtelijke afsluiting Schapensteeg en Openhartsteeg en verbeteren leefbaarheid 5 stegen.
De Schapensteeg wordt op uitgaansavonden afgesloten, afhankelijk van sluitingstijden horeca. Door de coronacrisis zijn er nog geen ‘reguliere’ uitgaansnachten geweest sinds plaatsing van de hekken, waardoor effectmeting op dit moment niet mogelijk is. Een evaluatie nu gepland voor 2022. De Openhartsteeg wordt elke nacht automatisch afgesloten. Dit is structureel. Deels afgerond
20.
Bewonersinitiatieven ondersteunen, zoals We Live Here op de Wallen, of ‘vele gezichten van’ (Rembrandtplein) waarmee zichtbaar wordt gemaakt dat er in de binnenstad ook wordt gewoond.
In 2021 heeft het stadsdeel de ondersteuning van bewoners- en ondernemersinitiatieven voortgezet vanuit de Aanpak Binnenstad. Dit blijft ook in 2022 het geval.
21.
Structurele aanpak om geuroverlast van eetgelegenheden te voorkomen, vooruitlopend op de Omgevingswet.
In de huidige aanpak worden horeca-exploitanten die willen gaan werken met houtskool of kolen preventief benaderd en geïnformeerd over de geldende regels. In 2022 wordt nader verkend hoe het tegengaan van geuroverlast een plek kan krijgen in het Omgevingsplan.
22.
Tegengaan overlast en criminaliteit door straatdealers.
In maart is de gemeenteraad geïnformeerd over de intensiveringsmaatregelen die vanaf de zomer 2021 zijn ingevoerd (zoals meer veegacties van de politie, aanwezigheid van het OM hierbij om meer lik-op-stuk te kunnen geven, campagnes gericht op bezoekers om straatdealers te negeren en een meldingscampagne gericht op bewoners en onder nemers) en over het nader onderzoek naar de problematiek van straat dealers die de basis zal vormen voor de brede, integrale vernieuwing van de aanpak straatdealen. Vrijwel alle onderzoeken zijn afgerond. Op basis van bespreking van de uitkomsten van deze onderzoeken met partners, praktijkdeskundigen en experts wordt bepaald langs welke lijnen de komende maanden de brede vernieuwing van de aanpak straatdealen wordt vormgegeven. De uitkomst hiervan wordt in het tweede kwartaal van 2022 verwacht.
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
19 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Overige maatregelen
23.
Onderzoek naar subsidieregeling en mogelijkheden voor aanpassing van regelgeving voor dubbel glas in monumentale panden in uitgaansgebieden en het Wallengebied om geluidsoverlast te verminderen.
Het onderzoek naar deze subsidieregeling gaat in 2022 van start.
24.
Nieuw beleid wordt geformuleerd voor gebruik openbare ruimte voor filmopnames en fotoshoots om de overlast voor de bewoners en ondernemers te verminderen.
Voordat hierop beleid kan worden gemaakt dienen de mogelijkheden nader te worden onderzocht. In de tussentijd wordt met de filmaanbieders een convenant opgesteld om overlast te beperken.
25.
Onderzoek naar mogelijkheden voor verbod op exploitaties op het water zoals de Smoke Boat en Red Light Striptease Boat.
In 2021 is dit onderzoek opgestart. Dit onderzoek wordt in 2022 afgerond. Op basis van het onderzoek wordt in 2022 besluitvorming voorbereid.
Ondermijning aanpakken 26.
Opzetten van een ondermijningsaanpak (taskforce) souvenirwinkels, eventuele uitbreiding naar andere branches. Terugdringen verkoop illegale drugsparafernalia. Gecombineerd met handhavingsacties in samenwerking met het RIEC en de ondermijningsbrigade.
In januari 2021 zijn de enkele winkels op de Nieuwendijk gesloten op grond van overtreding de Opiumwet. In deze winkels werden grote hoeveelheden versnijdingsmiddelen en artikelen zoals weegschalen, persen, geavanceerde meetapparatuur en verschillende soorten verpakkingsmaterialen aangetroffen. In het najaar van 2021 worden ondernemers in de binnenstad geïnformeerd dat de aanwezigheid van stoffen en voorwerpen ten behoeve van de handel in verdovende middelen niet is toegestaan en welke maatregelen er mogelijk getroffen kunnen worden als dit wel het geval is. Sinds Q3 is gestart met acties vanuit de ondermijningsbrigade
27.
Onderzoek naar mogelijkheden om als overheid te kunnen interveniëren in vastgoedtransacties.
Deze maatregel hangt nauw samen met het voeren van gesprekken met het Rijk over het aanpassen van landelijke regelgeving. Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 1.11
28.
Informatiepositie verbeteren aan de hand van gegevens over bedrijfsovernames, bijschrijvingen KvK, vastgoedmutaties, panden met Van Traa bepalingen, faillissement, et cetera.
Tegelijkertijd met de start van het uitvoeringsprogramma zijn inspanningen gestart om de informatiepositie verbeteren. Kennis- en gegevensuitwisseling speelt hierbij een belangrijke rol. Deze maatregel is gebord in de lijn.
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
20 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Overige maatregelen
AANPAK BINNENSTAD
Een waardevolle bezoekerseconomie
21 GEMEENTE AMSTERDAM
2.3
Afgelopen zomer zijn, in samenwerking met amsterdam&partners, verschillende publiekscampagnes gestart met als doel om ongewenst gedrag tegen te gaan en tegelijkertijd de economie te stimuleren. De inspiratie- en activatiecampagne is hiervan een goed voorbeeld. Samen vormen de campagnes concrete stappen op weg naar een herkenbare, gebalanceerde bezoekerseconomie. Deze inspanningen kosten tijd. Het ontwikkelen en uitdragen van een internationaal hernieuwd imago van de Amsterdamse binnenstad zal naar verwachting jaren in beslag nemen.
22 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
De coronacrisis heeft grote impact op de bezoekerseconomie van de binnenstad. Ook vóór de coronacrisis was echter al duidelijk dat grote bezoekersstromen een wissel trekken op de leefbaarheid in sommige delen van de stad, en dat Amsterdammers uit andere stadsdelen de binnenstad overwegend mijden. Diversificatie van het economisch aanbod kan bijdragen aan een bezoekerseconomie die meer in balans is, en daarmee aantrekkelijker voor Amsterdammers en bezoekers uit binnen- en buitenland.
AANPAK BINNENSTAD
2.3 Een waardevolle bezoekerseconomie
1.
(Inter)nationaal een hernieuwd imago van de stad actief uitdragen en hiermee andere bezoekers trekken.
Amsterdam heeft internationaal een bekend, gevestigd imago. Dit imago trekt niet altijd het gewenste type toerist. In samenwerking met amsterdam&partners is een traject gestart dat moet leiden naar een internationaal hernieuwd imago. In de zomer is een inspiratie- en activatiecampagne gestart, gericht op het stimuleren van gewenste vormen van bezoek en toerisme. Op 14 juni is de gemeenteraad over de start van deze campagne per brief geïnformeerd.
2.
Inzetten van een campagne stimuleren gewenst gedrag om binnen- en buitenlandse bezoekers duidelijk te maken dat wangedrag niet langer door de beugel kan. Doelgroep zijn specifiek (jongere) bezoekers in groepsverband. Bewustwording creëren voorgaand en tijdens het bezoek.
In juni is de campagne Stimulering Gewenst Gedrag gestart. Deze campagne beoogt door middel van online uitingen en uitingen in de openbare ruimte de geldende regels en normen onder de aandacht te brengen. De online campagne beoogt (potentiële) bezoekers hierop te attenderen vóór en tijdens boeking of verblijf. De campagne brengt o.a. het alcoholverbod en het verbod op slapen in de auto onder de aandacht, en richt zich op het tegengaan van overlast, lawaai en wangedrag in de openbare ruimte. Deze campagne loopt permanent.
3.
Met partners inzetten op een duurzaam en innovatief herstel van de congressector, die naast inkomsten en banen ook bijdraagt aan toekomstgerichte vraagstukken van stad en samenleving.
Het Meerjarenplan Amsterdam Congresstad is 1 januari 2021 ingegaan. Dit meerjarenplan heeft een looptijd van vier jaar, en loopt eind 2024 af. De Amsterdamse congressector en de bestaande congressen zijn gedurende de lockdown en bij de heropening na de zomer ondersteund vanuit de gemeente.
De opzet van een datalab verkennen in samenwerking met kennisinstituten, waar data over het gedrag, het profiel, de behoefte van de bezoeker en beleving van bewoners centraal staan. Met als doel het verkrijgen van meer inzicht en verbetering van toepassingen.
Het programma Intelligent Gebruik Openbare Ruimte (IGOR) geeft op basis van crowdsensoren in de Kalverstraat, Nieuwendijk, Rokin en het Wallengebied, parkeerdata, weg- en OV-data inzicht in het drukteniveau in de binnenstad.
Bedrijven en organisaties die aantoonbaar bijdragen aan de stad (op economisch, sociaal, cultureel en/ of ecologisch gebied) ondersteunen en erkennen, bijvoorbeeld met een speciale status of keurmerk of via ondersteuning. Bijvoorbeeld via een programma als Amsterdam Impact.
Het ondersteunen van bedrijven en organisaties met een positief effect op de binnenstad wordt uitgevoerd via het impact-programma van de gemeente Amsterdam. Dit betreft een structurele inzet.
4.
5.
Het meerjarenplan draagt bij aan een sterkere profilering van Amsterdam als congresstad. Zolang de coronasituatie onzeker blijft zal dit invloed hebben op de mogelijkheden om (internationale) congressen in Amsterdam te ontvangen. De inspanningen hiertoe worden in 2022 voortgezet.
Deze gegevens worden mede gebruikt om de inzet van handhavingscapaciteit te verdelen. De website www.druktebeeld.amsterdam.nl geeft de actuele druktestatus per uur in de stad. Deze gegevens zijn beschikbaar voor interne gebruikers en voor de bewoners, ondernemers en bezoekers van de stad.
Afgerond
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
23 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Belangrijke maatregelen
AANPAK BINNENSTAD
2.4 Versterken van de culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten
GEMEENTE AMSTERDAM
24
In 2021 zijn verschillende culturele initiatieven ingediend voor subsidie. W139 heeft een eenmalige subsidie ontvangen vanuit de Aanpak Binnenstad. Afgelopen jaar is de Nachtvisie door het college vastgesteld. De Nachtvisie behelst een ambitieuze visie op de Amsterdamse nachtcultuur, en sluit aan op Aanpak Binnenstad. De verbouwing van het Amsterdam Museum in 2021 voorbereid en gaat in 2022 van start. Het Stadscuratorium heeft een visie opgesteld op kunst in de openbare ruimte, waar vanuit de Aanpak Binnenstad in 2022 verdere stappen in worden gezet.
Vanaf het najaar van 2021 is het mogelijk subsidie aan te vragen voor het herstel van historische winkelpuien. Een heel concrete bijdrage aan cultuur en schoonheid in het straatbeeld, waarvoor de eerste aanvragen binnenlopen. De opening van fietsparkeergarage onder het Kleine-Gartmanplantsoen laat zien hoe schoonheid en functionaliteit hand in hand kunnen gaan, onder meer vanwege de bijzondere muurschildering en integratie in de architectuur van het plein.
25 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
De Aanpak Binnenstad beoogt culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten te behouden en te versterken. Enerzijds betekent dit zorgdragen voor cultureel erfgoed en bestaande initiatieven, en anderzijds het stimuleren en faciliteren van vernieuwing.
AANPAK BINNENSTAD
2.4 Versterken van de culturele verscheidenheid en buurtidentiteiten
1.
Belangrijke maatregelen
Voortgang 2021
Het diverse culturele aanbod behouden en versterken.
In 2021 zijn verschillende initiatieven ingediend voor subsidie.
De bekendheid en laagdrempeligheid van het culturele aanbod en UNESCO werelderfgoed vergroten, zodat zoveel mogelijk Amsterdammers hiervan profiteren.
3.
De unieke (culturele) identiteit van gebieden in de binnenstad sterker profileren, zoals de omgeving van het Leidseplein als theaterdistrict, het Joods Cultureel Kwartier en delen waar de lhbtiq+ gemeenschap zich in het bijzonder manifesteest (Reguliersdwarsstraat, Utrechtsedwarsstraat).
4.
In juni is de verbouwing van het informatiecentrum in De Bazel afgerond. Samen met de stichting Werelderfgoed Nederland werken we aan bekendheid en toegankelijk van de grachtengordel als UNESCO Werelderfgoed.
A. Joods Cultureel Kwartier.
Eind 2021 is het brandingstraject gestart, met o.a. wandelingen in de buurt. Op het Mr. Visserplein en bij de metrohalte Waterlooplein bij de Hortustunnel zijn grote borden en vitrines geplaatst, die worden gevuld met informatie over het Joods Cultureel Kwartier.
B. De roze ambassade.
Conform planning ronden de kwartiermakers van de Roze Ambassade eind 2021 de eerste fase van hun plan af. Het regenboogveld is daarbij in kaart gebracht en de belangrijkste verbindingen zijn tot stand gebracht. Beide kwartiermakers zijn aangesteld als de nieuwe coördinatoren van de Regenboog Veiligheids Alliantie (RVA).
Opstellen van heldere visie op nachtcultuur die de stad verrijkt en de overlast, door onder andere wangedrag, beperkt.
Eind juni is de nachtvisie vastgesteld door het college. De Nachtvisie sluit aan op de ambities vanuit de Aanpak Binnenstad voor vernieuwende nachtcultuur in de binnenstad. Afgerond
26 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
2.
AANPAK BINNENSTAD
Er wordt een afwegingskader opgesteld om deze initiatieven te kunnen beoordelen. In 2021 is W139 eenmalig financieel ondersteund vanuit de Aanpak Binnenstad.
Overige maatregelen
Voortgang 2021
Amsterdam bestaat 750 jaar in 2025. We stellen samen met Mensen Maken Amsterdam (MMA) een laagdrempelig loket in voor burgers om mee te denken en mee te doen aan de ambities hiervan, zoals al eerder bij de andere stadsdelen is gedaan. Deze infrastructuur blijft ook ná 2025 voortbestaan. Tegelijkertijd wordt in samenwerking met de Waag onderzocht hoe er ook digitaal gebouwd kan worden aan het versterken van cohesie tussen Amsterdammers.
In 2021 is het fonds voor bekostiging van maatschappelijke activiteiten en initiatieven in het kader van Amsterdam 750 gelanceerd. Vanaf september kunnen aanvragen worden ingediend en in behandeling worden genomen.
6.
Ruimte voor cultureel initiatief, zoals samenwerking tussen de culturele instellingen op de Wallen.
In 2021 hebben verschillende culturele initiatieven met middelen vanuit de Aanpak Binnenstad plaatsgevonden. Structureel overleg met culturele partners in het Wallengebied is opgestart.
7.
Verbouwing van het Amsterdam Museum.
De concept-vergunningsprocedure is opgestart in 2021 en meerdere keren besproken in de Commissie Ruimtelijke Kwaliteit. Omwonenden zijn geïnformeerd over de voorgenomen plannen. In 2022 volgt de definitieve vergunningverlening waarna het museum de deuren sluit, om na de verbouwing in 2025 weer te openen.
Een eerste initiatief in het kader van Amsterdam 750 in de binnenstad is het project Ongekend Zeedijk in samenwerking met de N.V. Zeedijk.
8.
In de openlucht rond het Oosterdok mogelijkheden bieden voor voorstellingen en tentoonstellingen van culturele instellingen. Stimuleren en faciliteren samenwerking met culturele instellingen.
Vanwege coronamaatregelen zijn alle eerder geplande initiatieven afgelast. Indien mogelijk worden deze in 2022 alsnog georganiseerd. Een doorstart van Expeditie Oosterdok wordt onderzocht.
9.
Het Stadscuratorium vragen om een visie op te stellen over kunst en streetart in de openbare ruimte om stegen en straten aantrekkelijker te maken.
Begin 2022 wordt de visie van het Stadscuratorium gepresenteerd.
10.
Subsidie voor kleinschalige gebiedsgebonden kunst- en cultuuractiviteiten.
Deze maatregel is in 2021 verwezenlijkt. Vanuit de Aanpak Binnenstad kunnen kleinschalige initiatieven worden ondersteund. Afgerond
Schoonheid beter beschermen en benadrukken 11.
Onderzoeken mogelijkheden voor een subsidieverordening voor het herstellen van monumentale winkelpuien.
In het najaar is de subsidieverordening vastgesteld in de raad. Sinds september kunnen subsidieaanvragen worden ingediend en in behandeling worden genomen.
12.
Onderzoeken mogelijkheden voor een extra handhavingsactie op illegale reclame-uitingen.
In 2021 zijn de mogelijkheden hiertoe onderzocht. Deze maatregel wordt in 2022 opgenomen in de top x-aanpak Welstand.
13.
Campagnes en educatieprogramma over erfgoed onder de aandacht brengen bij scholen.
Het huidige aanbod wordt geactualiseerd met een bredere kijk op de geschiedenis van de binnenstad, in samenwerking met Museum van Loon.
27 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
5.
AANPAK BINNENSTAD
Cultuur versterken
AANPAK BINNENSTAD
2.5 Bevorderen van meer en divers woningaanbod
GEMEENTE AMSTERDAM
28
Voorzichtig zien we de eerste initiatieven ontstaan. De inzet is dat een sterk netwerk en goede informatiepositie in 2022 en de jaren daarna vrucht afwerpen. Ondertussen zijn stappen gezet in het
tegengaan van illegale vakantieverhuur en illegale BnB’s. Deze inspanningen worden in 2022 voortgezet.
29 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Wat betreft het bevorderen van een groter en divers en woningaanbod heeft 2021 goeddeels in het teken gestaan van het (opnieuw) opbouwen en versterken van het netwerk met de maatschappelijke vastgoeddeelnemingen, woningcorporaties en private vastgoedpartijen.
AANPAK BINNENSTAD
2.5 Bevorderen van meer en divers woningaanbod
Bestaande relaties versterken en nieuwe coalities met bonafide partijen sluiten met als doel om een divers woningaanbod aan de binnenstad toe te voegen.
In 2021 zijn vanuit het transformatieteam inspanningen gepleegd om de bestaande netwerken met vastgoedpartijen in de binnenstad te versterken, en het netwerk uit te breiden. Deze inspanning wordt in 2022 voortgezet. Een goede informatiepositie en goede contacten zijn belangrijk om te kunnen inspelen op kansen op de vastgoedmarkt, en om nieuwe woningen te kunnen realiseren. Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 1.2 in het uitvoeringsprogramma voor 2022.
2.
Via onze deelneming in de Stadsgoed NV en de NV Zeedijk inzetten op extra investeringen in een divers woonaanbod.
In 2021 is geïnvesteerd in het versterken van de samenwerking met Stadsgoed N.V en de N.V. Zeedijk (zie ook maatregel 1.1). Deze samenwerking blijft een belangrijke pijler voor het realiseren van nieuw en divers woningaanbod. Deze maatregel wordt samengevoegd met maatregel 1.1 in het uitvoeringsprogramma voor 2022.
3.
Vakantieverhuur in de gehele binnenstad verbieden, zodra dit juridisch haalbaar is.
Het vakantieverhuurverbod in op de burgwallen en zuidelijke grachtengordel heeft geen stand gehouden voor de rechter. De gemeente is hiertegen in beroep gegaan. De 30-dagenlimiet is in stand gehouden. Vanaf april 2021 geldt een registratieplicht voor vakantieverhuur. Dit heeft geleid tot een significante afname van het aantal advertenties.
4.
Geïntensiveerde handhaving op vakantieverhuur en illegale B&B’s in de binnenstad.
Binnen de beperkte mogelijkheden van de handhavingscapaciteit is in 2021 gehandhaafd op illegale vakantieverhuur en illegale B&B’s. In het eerste kwartaal van 2022 wordt de raad geïnformeerd over de handhavingsresultaten 2021.
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
30 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
1.
Belangrijke maatregelen
5.
In goede samenwerking met woningcorporaties maken we een inventarisatie van woonblokken, waarbij we kijken naar kansen om niet-woonruimte om te vormen naar woningen.
Het inventariseren van woonblokken is besproken met de corporaties. Een inventarisatie wordt in 2022 opgesteld.
6.
De verwachting is dat in de toekomst wonen, werken en winkelen verandert. We inventariseren welke winkel- en kantoorruimten nu leeg staan of in de toekomst leeg komen te staan. Vervolgens onderzoeken we de mogelijk- en wenselijkheid tot transformatie naar woon- of werkfunctie van deze panden.
De voorbereidingen voor deze maatregel zijn in 2021 getroffen. In 2022 worden de mogelijkheden en voorwaarden voor deze maatregel verder verkend.
7.
Onderzoek naar welke woonruimte in Centrum niet als woonruimte wordt gebruikt, maar bijvoorbeeld als kantoor of opslag.
In 2021 is een inventarisatie gemaakt van woningen in het centrum die niet als zodanig gebruikt worden (project Mol). Door niet-woongebruik aan te pakken kunnen deze woningen, die aan de markt worden onttrokken, teruggebracht worden op de woningmarkt. Er is een groot aantal woningen geselecteerd die in eigendom zijn van bedrijven en in de binnenstad zijn gevestigd. Uit onderzoek is gebleken dat inderdaad een aantal woningen aan de woningvoorraad zijn onttrokken. In enkele gevallen kon dit vrijwel direct worden teruggebracht en in veel gevallen is overgegaan tot handhaving.
8.
Op basis van bestaande data nader onderzoeken aan welke woningbouw in de binnenstad het meeste behoefte is en het beste kan worden gerealiseerd.
De uitkomsten van dit onderzoek worden betrokken bij maatregel 5.6. Afgerond
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
31 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Overige maatregelen
AANPAK BINNENSTAD
2.6 Meer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte
GEMEENTE AMSTERDAM
32
Enkele projecten die zijn opgenomen onder deze pijler betreffen beeld bepalende ingrepen in de openbare ruimte. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om aansprekende locaties zoals de Bloemenmarkt en het Frederikspark. Voor het vervolg van deze projecten is nog geen financiële dekking gevonden. Deze dekking is wel essentieel voor het verder ontwikkelen en uitvoeren van de ambities. De herontwikkeling van het Universiteitskwartier gaat met het Strategisch Masterplan een nieuwe fase in.
Ook zijn in 2021 enkele maatregelen voorbereid die in 2022 verder gestalte krijgen. De vergroening van 25 stegen in de binnenstad, de herinrichting van de Spuistraat, en het verkennen van verbeteringen in de as DamstraatHoogstraten en Sint AntoniesbreestraatGeldersekade zijn voorbeelden hiervan.
33 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
In 2021 zijn belangrijke stappen gezet in het verruimen en vergroenen van de openbare ruimte in de binnenstad. We zien de eerste resultaten in de ontwikkeling van het Knowledge Mile Park, en verkennen nieuwe vormen van bevoorrading in de binnenstad.
AANPAK BINNENSTAD
2.6 Meer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte
1.
Het leefbaar maken en vergroenen van 25 stegen in het hart van de binnenstad.
Voor de aanpak van de Dirk van Hasselt-, Mandemakers-, Prinsenhof-, Tak- en Schapensteeg zijn in samenspraak met bewoners en ondernemers de eerste plannen gemaakt. Begin 2022 wordt gestart met de eerste aanpassingen in de openbare ruimte. In de loop van 2022 worden ook de trajecten voor de overige twintig stegen opgestart.
2.
De transformatie van de Bloemenmarkt.
In 2021 is gewerkt aan de ontwikkeling van ruimtelijke scenario’s. Ook is een participatietraject gestart met betrokkenen bij de Bloemenmarkt waaronder bewoners, ondernemers in de omgeving, BIZ-zen en stalhouders. In 2022 staat de oplevering van de ruimtelijke scenario’s gepland, en een voorlopige tussenstand van het participatietraject. Voor het vervolg van dit project is nog geen financiële dekking gevonden. Die dekking is wel onontbeerlijk als we de ambities van de Bloemenmarkt willen verwezenlijken. Het vervolg van de ruimtelijke scenario’s zal dan ook hand in hand gaan met de financiële vertaling.
3.
De aanleg van het Weteringpark.
In 2021 is samen met de buurt gewerkt aan nieuwe uitgangspunten voor het oostelijke gedeelte van het Weteringpark .
4.
De aanleg van het Frederikspark, met mogelijkheden voor kinderen en jongeren om te sporten.
In 2021 is gewerkt aan een ruimtelijke studie, met betrokkenheid van De Nederlandsche Bank. In 2022 wordt dit doorontwikkeld naar een Nota van Uitgangspunten. Daarna volgt gedetailleerde uitwerking van de ruimtelijke studie. In 2022 leidt de ruimtelijke studie inclusief fasering tot een principebesluit. Vervolgens wordt een Nota van Uitgangspunten opgesteld. De samenwerking met DNB wordt gecontinueerd bij het verder ontwikkelen van de plannen. Ook bij dit project de kanttekening dat voor de vergroening van het Frederikspark financiële dekking nog ontbreekt. DNB heeft aangegeven om gedeeltelijk financieel bij te dragen. Dit vraagt om investeringen van de gemeente.
5.
De aanleg van het Knowledge Mile Park.
De definitieve ontwerpen voor de Valkenburgerstraat, Hortusplantsoen en Weesperplein zijn afgerond. Eind 2021 start de aanleg van de omgeving rond het Metropoolgebouw.
6.
Het versneld invoeren van nieuwe vormen van bevoorrading, afvalinzameling, intelligente (selectieve) toegang voor diverse vormen van gemotoriseerd verkeer in combinatie met vernieuwing van kades en bruggen door een gebiedsgerichte aanpak van de Wallen en de westelijke grachtengordel op de weg en het water.
In 2021 zijn voorbereidingen voor de pilot intelligente toegang getroffen voor het Wallengebied/Nieuwmarktbuurt.
De ontwikkeling van het Universiteits kwartier tussen Oude Turfmarkt en Oude Hoogstraat met een netwerk van duurzaam en groen ingerichte openbare ruimtes.
Het Strategisch Masterplan Universiteitskwartier is voor de zomer vastgesteld in de gemeenteraad. Inmiddels is gestart met de uitwerking van het masterplan voor de door de UvA te herontwikkelen gebouwen, en met de planvorming voor duurzame en groene herinrichting van de openbare ruimte.
7.
Een deel van de Herengracht is als noodmaatregel parkeervrij gemaakt. De mogelijkheid voor parkeervrije inrichting na vernieuwing van de kade wordt onderzocht. Met bewoners van de westelijke grachtengordel zijn de eerste gesprekken gevoerd over een integraal toekomstplan. Op de Wallen is een pilot afvalinzameling via het water gestart (zie ook maatregel 2.9). Bij de verbouwing van de Universiteitsbibliotheek wordt 95% van de materialen over het water aangevoerd
AANPAK BINNENSTAD
Voortgang 2021
34 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
Belangrijke maatregelen
Overige maatregelen
Voortgang 2021
Meer verblijfsruimte in combinatie met vergroening en benutten water 8.
Versterken van groenblauwe initiatieven gericht op het verbeteren van de beleving, verduurzaming en ecologie.
Deze maatregel overlapt met initiatieven in het Oosterdok (maatregel 4.8).
Onderzoeken waar ruimte is om nieuwe speelplekken toe te voegen.
In september is in de Nieuwmarktbuurt een Hoodlab georganiseerd. Samen met bewoners zijn de wensen en mogelijkheden in het gebied verkend. Er is onderzocht waar ruimte is om speelplekken toe te voegen. Deze ruimte is niet gevonden.
10.
Eén plek in het centrum als proeftuin aanwijzen om te testen hoe met de keuze van straatmeubilair gedrag te beïnvloeden is.
Deze maatregel wordt opgenomen bij maatregel 6.1
11.
Opstarten van een gesprek met bewoners en ondernemers over een definitieve shared space in de Warmoesstraat en Zeedijk.
De term ‘shared space’ klopt achteraf gezien niet. Op de Zeedijk zijn de tijden waarbinnen autoverkeer toegestaan is aangescherpt. Een verkeersbesluit is hierover eind 2021 genomen. Zowel voor de Zeedijk als voor de Warmoesstraat geldt dat al dan niet mengen van voetgangers en fietsers wordt betrokken bij het integrale gebiedsplan voor de Wallen. Dit wordt in 2022 uitgewerkt. Afgerond
12.
Meer voetpad realiseren in de Spuistraat en fietser naar de rijbaan.
Het definitief ontwerp voor de Spuistraat is eind 2021 vastgesteld. De uitvoering staat gepland voor februari 2022.
13.
Onderzoek naar de mogelijkheid voor meer ruimte voor de voetganger op de as Damstraat-Hoogstraten in combinatie met verbeterde flankerende fietsroutes zoals langs Antoniesbreestraat-Geldersekade.
Inspraak en participatie over het verbeteren van de fietsroute Nieuwmarkt (tussen Geldersekade en Mr. Visserplein) heeft plaatsgevonden. In het 1e kwartaal van 2022 wordt het definitief ontwerp ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad. Parallel hieraan wordt vanaf eind 2021 een verkennende ontwerpstudie gedaan over de as Damstraat-Hoogstraten, waar in de huidige situatie veel conflicten zijn tussen voetgangers en fietsers.
35 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
9.
AANPAK BINNENSTAD
Vervalt
Overzicht afgeronde maatregelen
1.7 Continuering van de Straatgerichte Aanpak Aantrekkelijke Winkelgebieden. In 17 straten in de binnenstad is sprake van nauwe samenwerking tussen ondernemers, pandeigenaren en gemeente. Dit wordt begeleid door CentrumXL, een publiek-private samenwerking tussen KHN, MKB, VaC en gemeente. 1.12 Nieuwe verdeelsystematiek voor speelautomatenhallen 1.14 Transformatieteam aanstellen en binnen de gemeente een transformatiestrategie opstellen om meer ruimte te bieden aan initiatieven die via een functieverandering van panden bijdragen aan menging, diversiteit en leefbaarheid.
1.16 Inventariseren of het voor budgethotels aantrekkelijk is om het hotel om te zetten naar een andere functie, bijvoorbeeld wonen. 1.19 Terugdringen van verkoop van souvenirs op markten. Branchering op markten om kramen die zich op de eerste plaats richten op toeristen te verminderen. 2. Functiemenging en diversiteit 2.4 Aanpak om bijplaatsen van afval op probleemlocaties te verminderen en inzet extra handhaving op afvalplaatsen. 2.8 Op elektriciteitskasten in de openbare ruimte dakjes plaatsen, zodat het niet meer mogelijk is om er afval op te plaatsen. Tevens inzetten van GreenPee’s tegen wildplassen. 2.11 Pilot ruimere openingstijden voor alcoholvrije horecazaken beëindigen in de Groenmarktkadebuurt, Elandsgrachtbuurt, Bloemgrachtbuurt, Marnixbuurt Midden, Felix Meritisbuurt en de Leliegrachtbuurt. Op het Damrak en Rokin blijkt het
woon- en leefklimaat het minst te worden aangetast door ruimere openingstijden. 2.12 Continueren van integrale aanpak in drukke uitgaansgebieden, in samenwerking met bedrijven uit de bezoekerseconomie en de culturele sector. 2.19 Proef met nachtelijke afsluiting Schapensteeg en Openhartsteeg en verbeteren leefbaarheid 5 stegen. 2.28 Informatiepositie verbeteren aan de hand van gegevens over bedrijfsovernames, bijschrijvingen KvK, vastgoedmutaties, panden met Van Traa bepalingen, faillissement, et cetera.
AANPAK BINNENSTAD
1. Beheer en handhaving 1.6 Gesprekken en goede voorlichting over rechten en mogelijkheden huurders (via biz’zen). Dit om te voorkomen dat goede ondernemers door hoge huren uit straatbeeld verdwijnen.
36 VOORTGANGSRAPPORTAGE 2021
3.
4.10 Subsidie voor kleinschalige gebiedsgebonden kunst- en cultuuractiviteiten.
6. Meer verblijfsruimte en groen in de openbare ruimte 6.8 Versterken van groenblauwe initiatieven gericht op het verbeteren van de beleving, verduurzaming en ecologie. 6.10 Eén plek in het centrum als proeftuin aanwijzen om te testen hoe met de keuze van straatmeubilair gedrag te beïnvloeden is.