A - 67 Ruimtelijke Ordening (30) 3 Adviezen Stadsdelen Integraal Raamwerk Ha

vinden naar De Meervaart of het Sloterparkbad. Goede fysieke verbindingen kunnen bijdragen aan de sociale verbinding met Haven-Stad. Gelijktijdig woningen, voorzieningen en groen ontwikkelen Zorg ervoor dat in de fasering oplevering van bouwblokken gelijk opgaat met het opleveren van de benodigde voorzieningen, groengebieden en parken. Hetzelfde geldt voor het aanleggen van de infrastructuur zoals hoogwaardig openbaar vervoer: zorg dat het aanwezig is voordat nieuwe bewoners naar het gebied verhuizen. Omgeving Station Sloterdijk Een van de door u benoemde complexe opgaven/ aandachtsgebieden is de omgeving van station Sloterdijk, waarbij de mogelijke overbouwing van de sporen wordt onderzocht. Wij blijven graag op de hoogte van de vorderingen van de door u genoemde studie. Wij zien hierin een mogelijkheid om het op sommige punten onlogisch georganiseerde gebied rond station Sloterdijk een boost te geven. Dit gebied, vlak bij waar de bewoners van Sloterdijk-Centrum komen te wonen, kan wel een face-lift gebruiken. Het Orlyplein heeft dat in de voorbije jaren gekregen, maar het Piarcoplein, het Carrascoplein en de verbindingen tussen deze pleinen lijken soms een opeenstapeling van slecht ontworpen en slecht onderhouden voorzieningen waar mensen zich vaak onveilig voelen.

Wij roepen u op om Sloterdijk-Centrum ook echt te gaan beschouwen en benaderen als een van de centrumgebieden van Nieuw-West en Haven-Stad, met de daarbij benodigde zorgvuldige afwegingen van wat passende functies zijn, en wat met het oog op de toekomst geen plek meer kan hebben in dit gebied. Wat wij op dit moment missen in het centrumgebied van Sloterdijk zijn culturele functies met een stevige omvang, aantrekkingskracht en allure. Het stationsgebied is daarvoor bij uitstek een goede plek. Bij alle toevoegingen zullen meervoudig ruimtegebruik en inpandige voorzieningen, ook voor mobiliteitsfuncties, wat ons betreft het uitgangspunt zijn. Economische verbondenheid Wij steunen de ambitie dat Haven-Stad niet alleen een belangrijk woongebied moet worden, maar ook een belangrijke motor voor de werkgelegenheid moet blijven. Dat dit een verkleuring van het type werkgelegenheid zal betekenen is zonneklaar. U beschrijft een verkleuring naar een gemengde stadsgeoriënteerde en stadsverzorgende economie in de dienstverlenende, productieve en creatieve sector. Wij raden u aan om dit verder te operationaliseren en van instrumenten te voorzien. Het zal niet de eerste maal zijn dat door ontwikkelingen in de markt de laagwaardiger functies toch worden verdreven, zodat de ook voor Amsterdam en Nieuw-West o zo belangrijke banen voor praktisch opgeleiden toch verdwijnen naar de regio.

Voor alle bewoners van Nieuw-West, hooggeschoold en praktisch geschoold, moet Haven-Stad in de toekomst een logische een plek zijn om werk te zoeken en te vinden. Zoals eerder aangegeven kunnen de werkgebieden van Sloterdijk een rol spelen in de opvang van bepaalde bedrijvigheid, maar dat vraagt wel om een betere verbinding.

Spieringhorn Het is belangrijk dat er een divers aanbod van sportvoorzieningen wordt gerealiseerd. Voor sportvoorzieningen zou aandacht moeten zijn voor sporten zoals tennis, voetbal, hockey en zwemmen. In het raamwerk staat vermeld dat de sportvelden zo veel mogelijk multifunctioneel moeten zijn, maar er moet ook ruimte zijn voor verenigingsleven in de vorm van aparte clubhuizen. Sportpark Spieringhorn valt buiten de grenzen van Haven-Stad. Het valt op dat Sportpark Spieringhorn wel wordt meegerekend in ‘de administratie’ van Haven-Stad. Dat is logisch als het gaat om Sloterdijk-Centrum, dat als goede buur Spieringhorn heeft ‘geadopteerd’ als de plek waar sport, spel, recreatie en natuurbeleving in de toekomst bij elkaar moeten komen en daarin ook gaat investeren. Maar Spieringhorn is ook nu al belangrijk voor de bewoners uit de naastgelegen bestaande woongebieden. Dat kan en mag niet in het gedrang komen. De Brettenzone Stadsdeel Nieuw-West prijst zich gelukkig met de aanwezigheid van een uniek stuk stadswildernis binnen haar grenzen. In De Bretten kun je kilometers lopen of fietsen. Er komen bijzondere vogels en planten voor. De ontwikkeling van Haven-Stad brengt met zich mee dat vele duizenden nieuwe recreanten gebruik zullen willen maken van de Brettenzone.

Als we daar niet op voorbereid zijn, zal de natuur in deze stadswildernis onder druk komen te staan en dat willen we absoluut niet. Wij verwachten deze voorbereiding van uw kant. Wij werken daar natuurlijk aan mee en bereiden ons al voor. Mede op initiatief van het stadsdeel is de ‘Green Business Club Sloterdijken’ opgericht, waarin de Brettennatuur een bestuurszetel inneemt, zodat ook alle initiatieven en Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 3 van 9

voornemens door de ogen van de Brettennatuur beoordeeld zullen worden. Het is positief dat er in het raamwerk wordt ingezet op een stevige groene verbinding tussen de Bretten en het Westerpark via de her in te richten Arlandaweg. Wij ondersteunen dit van harte. Participatie Een uitgebreid participatietraject is van cruciaal belang om zo tot de juiste functie-indeling te komen binnen HavenStad. Goede participatie is dus van groot belang bij verdere ontwikkeling van het gebied. De eerste stappen zijn gezet om omwonenden en bedrijven te informeren en te betrekken bij de ontwikkeling. Wij vragen aandacht om dit proces verder te continueren

Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB

De stadsdeelcommissie onderschrijft het concept advies van het db. In aanvulling hierop adviseert de stadsdeelcommissie nog de volgende punten: Het is belangrijk dat er benoemd wordt dat er wordt ingezet op verbindingen tussen bestaande en nieuwe wijken en de verbinding tussen Geuzenveld-Slotermeer en het Sloterdijkgebied. En dat er extra aandacht wordt gevraagd voor de sociale cohesie in de nieuw buurten. Verder zijn wij ook van mening dat het sluiten van de kleine metroring essentieel is voor de onwikkeling van deze nieuw wijk, maar ook voor de toekomstige bereikbaarheid van Nieuw-West. Interessante ontwikkeling is de mogelijke overbouw van de sporen bij Sloterdijk. Belangrijk verder dat er blijvend aandacht wordt gevraagd voor het behoud van het ruige karakter van de Bretten. Betreft de economische verbondenheid zoals genoemd in het DB advies hebben we een aanvullend advies. Advies 1. Havenstad wordt een gebied met veel werkgelegenheid, belangrijk dat hier ook wordt ingezet op praktisch geschoolde banen zoals het DB benoemd. Wij adviseren om daarbij aan te haken op de ontwikkeling naar een circulaire economie en het donutmodel. Met name op dit vlak liggen er heel veel kansen. Maak Havenstad de motor voor de circulaire economie met veel aandacht voor de maak, recycle en reparatie industrie.

Juist in deze sectoren gaan veel banen ontstaan voor praktisch geschoolde mensen en daarmee mooie economische kansen voor de inwoners van Nieuw-West. Het Raamwerk Haven-Stad is een regiedocument om de gestage ingroei van woonbebouwing in het westelijk havengebied te kunnen sturen. We zien deze ontwikkeling als een langzaam proces waarbij het uitplaatsen en beëindiging van bedrijven en de verwerving van bedrijfsterreinen hand in hand gaan met uitgifte van de terreinen voor woningen. Een traag proces met risico’s op onevenwichtigheid in het resultaat waarbij ook bestaande voorzieningen in de aangrenzende gebieden onder druk kunnen komen te staan. Advies 2: Onderzoek scenario’s voor dubbel grondgebruik (bv metrostation onder de sportvelden) zodat de sportvelden in het hart van de bestaande wijken behouden kunnen blijven. Ontwikkel voor het bestaande groen monitoring/meting van het gebruik. Zodat tijdig signaleren van overbelasting worden herkend. Bij overbelasting dient er een instrumentarium voorhanden te zijn zoals het tijdelijk vrijgeven voor braakliggende bedrijfspercelen voor tijdelijke groene recreatie tot aan het ontwikkelen van verplaatsbare drijvende modulair opgebouwde parken die ook na realisatie van Haven-Stad een structurele rol blijven vervullen.

Onderzoek verder de ontwikkeling van drijvende parken zodat deze wijze van groenvoorziening vanaf de start in de ontwikkeling kan worden ingebed en daarmee het huidige groen kan worden ontlast Havenstad is niet een geheel nieuwe wijk, maar een verzameling van bestaande en nieuw te ontwikkelen deelgebieden, die aan weerszijden van het IJ elk op hun eigen manier de aansluiting met de bestaande stad moeten vinden. Het Raamwerk is daar te weinig op georiënteerd. De verbinding met omliggende wijken wordt in de Maatschappelijke Visie (p. 10) slechts terloops genoemd. Echter zou dat juist de hoofdopgave moeten zijn. Voor maatschappelijke acceptatie van de groei en verdichting in Nieuw-West is het van belang dat zowel gevestigde als nieuwe bewoners zich (blijven) herkennen in het karakter van ons stadsdeel. Het is belangrijk dat het programma straks in de uitwerking is gericht op verbinding, ontmoeting met bestaande wijken en het op een nieuw niveau uitwerken van de identiteit van Nieuw-West. Daarom is het belangrijk om zo concreet mogelijk aan Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 4 van 9

te geven hoe bestaande wijken sociaal en fysiek mee gaan profiteren van nieuw te ontwikkelen wijken en andersom; Advies 3: Probeer te voorkomen dat er een gekunstelde Haven Stad-identiteit wordt opgedrongen. Maar koppel de kernwaarden voor het zuidelijk deel van Haven-Stad te koppelen aan het karakter en behoeften van Nieuw-West en West. Het gaat hierbij om doordachte uitbreiding en herverdeling van voorzieningen over het plangebied én de directe invloedgebieden, zoals ook door het DB aangegeven. Dit vraagt om een hierop gerichte uitvoeringsstrategie of programma. Net zoals het advies van het DB van het stadsdeel Noord denken wij, het geheel overziend, dat het Raamwerk te veel een stedenbouwkundige plangrens hanteert, terwijl het feitelijk gaat om opgaven op heel verschillende schaalniveaus. Sommige vraagstukken, zoals op gebied van bereikbaarheid en economisch profiel, moeten in een stedelijke- of regionale context worden geplaatst.Andere in de context van de ontwikkeling van de stadsdelen of de verbinding met bestaande wijken. Wij stellen voor om de opgave centraal te stellen en vervolgens op elk niveau de afstemming en integraliteit zoeken die daar het best bij past.

Advies 4: Daarom stellen wij voor om na vaststelling van het Raamwerk in een geregeld bestuurlijk overleg Haven-Stad met de drie betreffende stadsdelen de verdere ontwikkelingen te volgen en te streven naar een evenwichtige ontwikkeling aan weerszijden van het IJ op zo’n manier dat voor nieuwe én bestaande bewoners en bedrijven een goede leefomgeving ontstaat. Dan sluiten we af met deze laatste twee adviezen: De aanleg van een nieuwe wijk is een enorm bouwkundig project. Daarom zijn er zorgen over de impact van de ontwikkeling van deze nieuwe wijk op de omliggende, kwetsbare wijken. De bouw van deze stedelijke wijk zal jarenlang in beslag nemen. Advies 5: Wij adviseren om er voor te zorgen dat bouwverkeer en de overlast tijdens de bouw zoveel mogelijk wordt beperkt en gefaseerd. Wederom in samenspraak met de andere omliggende stadsdelen Verder is het met de overspannen woningmarkt in Amsterdam zo dat er te weinig betaalbare woningen zijn, met name voor gezinnen en midden en lagere inkomens. Woningen in de midden-huur categorie zijn nu circa 55 m2 en dat is te klein voor een gezin. Advies 6: Wij adviseren om extra in te zetten op woningen voor lagere en middeninkomens en meer grotere woningen, geschikt voor gezinnen, te ontwikkelen. Advies 7: Voor de zachter faciliteiten zoals sport zijn nu enkel zoekgebieden aangewezen.

In de plannen staan geen plekken gereserveerd voor religeuze/levensbeschouweijjke instellingen. Verder is er in het hele gebied slechts 1 kinderboerderij. Juist deze soort zaken moeten concreet worden meegenomen, anders sneuvelen ze in de uitvoering ten koste van financieel winstgevender zaken.

Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders

Met Haven-Stad maakt de gemeente de komende 35 jaar werk van een omvangrijke nieuwe wijk. In het concept Integraal Raamwerk Haven-Stad wordt een stedenbouwkundige vertaling gegeven van de ambities van HavenStad. De principekeuzes in dit Integraal Raamwerk betreffen ten eerste de infrastructuur (bereikbaarheid) en ten tweede het ruimtegebruik. De stadsdeelcommissie Nieuw-West wordt gevraagd advies uit te brengen op het concept Integraal Raamwerk inclusief de achterliggende thematische brondocumenten en het concept uitvoeringsprogramma Haven-Stad 2021 - 2025. Door digitale perikelen is de adviesaanvraag van het college niet tijdig bij het DB van Nieuw-West beland. In overleg met het programmabureau Haven-Stad leveren wij ons advies alsnog, met enige vertraging, aan. Ons is toegezegd dat deze informatie nog betrokken wordt bij de verdere besluitvorming.

Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 5 van 9

Het dagelijks bestuur heeft kennis genomen van het concept Integraal Raamwerk en kan zich vinden in de essentie van de plannen. Het concept biedt voldoende kader als regiedocument om de ontwikkelingen in HavenStad in goede banen te leiden. Daarnaast bieden de plannen ook voldoende houvast om de kwaliteit van de ontwikkeling te borgen. Het geeft goed aan dat de groei van het aantal inwoners en arbeidsplaatsen hoge eisen stelt aan het voorzieningenniveau, bereikbaarheid, groenontwikkeling en stedelijke kwaliteit. Wel hebben wij zorgen over de mate van maakbaarheid die het Integraal Raamwerk uitstraalt. Stadsdeel Nieuw-West is het bewijs dat het planmatig uitrollen van ruimtelijke plannen niet vanzelf leidt tot een inclusieve samenleving, waar kansengelijkheid centraal staat. Het Raamwerk geeft onvoldoende richting aan de manier waarop de transformatiegebieden en de bestaande stad in ruimtelijk, sociaal en economisch opzicht op elkaar aan zullen sluiten. Haven-Stad straalt veel ambitie uit, maar deze ambitie mag niet ten koste van de investeringen die nodig zijn in de ontwikkelbuurten in Nieuw-West. Wij hebben aanvullend op het concept Integraal Raamwerk zoals dat nu voorligt de volgende adviezen. Verbinding met de stad Haven-Stad wordt gepresenteerd als een eigenstandige nieuwe wijk in Amsterdam, aan beide zijden van het IJ.

Hoewel het zeker denkbaar is dat er – door goede functionele verbindingen – in de toekomst sprake kan zijn van een duidelijke Haven-Stad signatuur, zijn wij van mening dat de verbinding met het bestaande onderbelicht blijft. Nieuwbouw moet logisch overlopen in oudbouw. Bewoners van de oude wijken moeten zich thuis gaan voelen in de nieuwbouwbuurten en andersom. Dat betekent het opheffen van fysiek harde grenzen tussen oud en nieuw, dat betekent verspreiding van voorzieningen over nieuwe en oude buurten, dat betekent woonprogramma’s waardoor vermenging van bevolkingsgroepen gestimuleerd wordt en ook bewoners vanuit de omliggende oude buurten kunnen doorstromen naar nieuwe woningen in de nieuwe buurten en andersom. Het stadsdeel hecht mede daarom veel waarde aan goede verbindingen met de rest van de omgeving. Niet alleen met de Sloterdijken, Spieringhorn en de Brettenzone, maar juist ook met de woongebieden van Geuzenveld-Slotermeer ten zuiden van de N200. Haven-Stad moet een inclusief onderdeel zijn van de stad en geen ruimtelijk gesegregeerd gebied. Wij hebben begrepen dat deze wens ook leeft in de stadsdelen Noord en West. We adviseren nader aandacht te besteden in het raamwerk aan de samenhang van Haven-Stad en de omliggende gebieden en daarover periodiek bestuurlijk overleg te voeren.

Verbindingen, infrastructuur en mobiliteit Tot 2030 is de voorgestelde HOV-busverbinding van CS naar Sloterdijk-Centrum voldoende om de transformatie van de eerste deelgebieden van Haven-Stad te ontsluiten. Daarna is het sluiten van de kleine metroring (doortrekken van de ringlijn tussen Isolatorweg en Centraal Station) voorzien, maar ook hard nodig, om de toename van vervoersbewegingen op te kunnen vangen. Anders vallen de hooggestemde mobiliteitsambities voor Haven-Stad in het water. Dit kan ons inziens alleen maar betekenen dat dan ook het tempo van de gebiedsontwikkeling hierop wordt aangepast, anders loopt het vast. Het tijdig sluiten van de kleine Ring is om een andere reden ook cruciaal voor Nieuw-West. Het sluiten van de kleine ring ontlast de huidige openbaar vervoerverbindingen tussen Nieuw-West en het centrum van de stad. Dat is broodnodig, ook gezien de ontwikkelingen in de rest van Nieuw-West. Daarnaast bepleiten wij ook voor een verbetering van de OV verbindingen met de werkgebieden van Sloterdijk, Sloterdijk 2-3-4, ook mede gezien de rol die deze gebieden spelen bij het verplaatsen van bedrijvigheid uit de transformatiegebieden uit de stad, waaronder Haven-Stad. Als de werkgebieden niet meteen mee-ontsloten worden met het OV, lopen we het risico om de mobiliteitswinst van Haven-Stad meteen weer te verliezen in het naastliggend gebied.

De afgelopen jaren is al veel geïnvesteerd om de barrière die de N200 is tussen het Sloterdijkengebied en Geuzenveld-Slotermeer fysiek te slechten. Dat is een goede stap waar we de komende jaren de vruchten van gaan plukken. Toch blijven wij aandacht vragen voor de verdere verbetering en versterking van de langzaam verkeer verbindingen tussen beide gebieden, ook vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid. De nieuwe voorzieningen in het Sloterdijkengebied, zoals de nieuwe onderwijsvoorzieningen in Sloterdijk-Centrum en het straks opgeknapte sportpark Spieringhorn moeten ook veilig bereikbaar zijn voor de kinderen, jongeren en volwassenen uit de bestaande woonbuurten. De nieuwe bewoners van Sloterdijk-Centrum moeten ook prettig en veilig hun weg kunnen vinden naar De Meervaart of het Sloterparkbad. Goede fysieke verbindingen kunnen bijdragen aan de sociale verbinding met Haven-Stad. Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 6 van 9

Gelijktijdig woningen, voorzieningen en groen ontwikkelen Zorg ervoor dat in de fasering oplevering van bouwblokken gelijk opgaat met het opleveren van de benodigde voorzieningen, groengebieden en parken. Hetzelfde geldt voor het aanleggen van de infrastructuur zoals hoogwaardig openbaar vervoer: zorg dat het aanwezig is voordat nieuwe bewoners naar het gebied verhuizen. Omgeving Station Sloterdijk Een van de door u benoemde complexe opgaven/ aandachtsgebieden is de omgeving van station Sloterdijk, waarbij de mogelijke overbouwing van de sporen wordt onderzocht. Wij blijven graag op de hoogte van de vorderingen van de door u genoemde studie. Wij zien hierin een mogelijkheid om het op sommige punten onlogisch georganiseerde gebied rond station Sloterdijk een boost te geven. Dit gebied, vlak bij waar de bewoners van Sloterdijk-Centrum komen te wonen, kan wel een face-lift gebruiken. Het Orlyplein heeft dat in de voorbije jaren gekregen, maar het Piarcoplein, het Carrascoplein en de verbindingen tussen deze pleinen lijken soms een opeenstapeling van slecht ontworpen en slecht onderhouden voorzieningen waar mensen zich vaak onveilig voelen.

Wij roepen u op om Sloterdijk-Centrum ook echt te gaan beschouwen en benaderen als een van de centrumgebieden van Nieuw-West en Haven-Stad, met de daarbij benodigde zorgvuldige afwegingen van wat passende functies zijn, en wat met het oog op de toekomst geen plek meer kan hebben in dit gebied. Wat wij op dit moment missen in het centrumgebied van Sloterdijk zijn culturele functies met een stevige omvang, aantrekkingskracht en allure. Het stationsgebied is daarvoor bij uitstek een goede plek. Bij alle toevoegingen zullen meervoudig ruimtegebruik en inpandige voorzieningen, ook voor mobiliteitsfuncties, wat ons betreft het uitgangspunt zijn. Economische verbondenheid Wij steunen de ambitie dat Haven-Stad niet alleen een belangrijk woongebied moet worden, maar ook een belangrijke motor voor de werkgelegenheid moet blijven. Dat dit een verkleuring van het type werkgelegenheid zal betekenen is zonneklaar. U beschrijft een verkleuring naar een gemengde stadsgeoriënteerde en stadsverzorgende economie in de dienstverlenende, productieve en creatieve sector. Wij raden u aan om dit verder te operationaliseren en van instrumenten te voorzien. Het zal niet de eerste maal zijn dat door ontwikkelingen in de markt de laagwaardiger functies toch worden verdreven, zodat de ook voor Amsterdam en Nieuw-West o zo belangrijke banen voor praktisch opgeleiden toch verdwijnen naar de regio.

Voor alle bewoners van Nieuw-West, hooggeschoold en praktisch geschoold, moet Haven-Stad in de toekomst een logische een plek zijn om werk te zoeken en te vinden. Zoals eerder aangegeven kunnen de werkgebieden van Sloterdijk een rol spelen in de opvang van bepaalde bedrijvigheid, maar dat vraagt wel om een betere verbinding. Spieringhorn Het is belangrijk dat er een divers aanbod van sportvoorzieningen wordt gerealiseerd. Voor sportvoorzieningen zou aandacht moeten zijn voor sporten zoals tennis, voetbal, hockey en zwemmen. In het raamwerk staat vermeld dat de sportvelden zo veel mogelijk multifunctioneel moeten zijn, maar er moet ook ruimte zijn voor verenigingsleven in de vorm van aparte clubhuizen. Sportpark Spieringhorn valt buiten de grenzen van Haven-Stad. Het valt op dat Sportpark Spieringhorn wel wordt meegerekend in ‘de administratie’ van Haven-Stad. Dat is logisch als het gaat om Sloterdijk-Centrum, dat als goede buur Spieringhorn heeft ‘geadopteerd’ als de plek waar sport, spel, recreatie en natuurbeleving in de toekomst bij elkaar moeten komen en daarin ook gaat investeren. Maar Spieringhorn is ook nu al belangrijk voor de bewoners uit de naastgelegen bestaande woongebieden. Dat kan en mag niet in het gedrang komen. De Brettenzone Stadsdeel Nieuw-West prijst zich gelukkig met de aanwezigheid van een uniek stuk stadswildernis binnen haar grenzen.

In De Bretten kun je kilometers lopen of fietsen. Er komen bijzondere vogels en planten voor. De ontwikkeling van Haven-Stad brengt met zich mee dat vele duizenden nieuwe recreanten gebruik zullen willen maken van de Brettenzone. Als we daar niet op voorbereid zijn, zal de natuur in deze stadswildernis onder druk komen te staan en dat willen we absoluut niet. Wij verwachten deze voorbereiding van uw kant. Wij werken daar natuurlijk aan mee en bereiden ons al voor. Mede op initiatief van het stadsdeel is de ‘Green Business Club Sloterdijken’ opgericht, waarin de Brettennatuur een bestuurszetel inneemt, zodat ook alle initiatieven en voornemens door de ogen van de Brettennatuur beoordeeld zullen worden. Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 7 van 9

Het is positief dat er in het raamwerk wordt ingezet op een stevige groene verbinding tussen de Bretten en het Westerpark via de her in te richten Arlandaweg. Wij ondersteunen dit van harte. Participatie Een uitgebreid participatietraject is van cruciaal belang om zo tot de juiste functie-indeling te komen binnen Haven-Stad. Goede participatie is dus van groot belang bij verdere ontwikkeling van het gebied. De eerste stappen zijn gezet om omwonenden en bedrijven te informeren en te betrekken bij de ontwikkeling. Wij vragen aandacht om dit proces verder te continueren. In aanvulling hierop adviseren wij het volgende: Het is belangrijk dat er benoemd wordt dat er wordt ingezet op verbindingen tussen bestaande en nieuwe wijken en de verbinding tussen Geuzenveld-Slotermeer en het Sloterdijkgebied. En dat er extra aandacht wordt gevraagd voor de sociale cohesie in de nieuw buurten. Verder zijn wij ook van mening dat het sluiten van de kleine metroring essentieel is voor de onwikkeling van deze nieuw wijk, maar ook voor de toekomstige bereikbaarheid van Nieuw-West. Interessante ontwikkeling is de mogelijke overbouw van de sporen bij Sloterdijk. Belangrijk verder dat er blijvend aandacht wordt gevraagd voor het behoud van het ruige karakter van de Bretten. Betreft de economische verbondenheid zoals genoemd in het DB advies hebben we een aanvullend advies. Advies 1.

Havenstad wordt een gebied met veel werkgelegenheid, belangrijk dat hier ook wordt ingezet op praktisch geschoolde banen zoals het DB benoemd. Wij adviseren om daarbij aan te haken op de ontwikkeling naar een circulaire economie en het donutmodel. Met name op dit vlak liggen er heel veel kansen. Maak Havenstad de motor voor de circulaire economie met veel aandacht voor de maak, recycle en reparatie industrie. Juist in deze sectoren gaan veel banen ontstaan voor praktisch geschoolde mensen en daarmee mooie economische kansen voor de inwoners van Nieuw-West.Het Raamwerk Haven-Stad is een regiedocument om de gestage ingroei van woonbebouwing in het westelijk havengebied te kunnen sturen. We zien deze ontwikkeling als een langzaam proces waarbij het uitplaatsen en beëindiging van bedrijven en de verwerving van bedrijfsterreinen hand in hand gaan met uitgifte van de terreinen voor woningen. Een traag proces met risico’s op onevenwichtigheid in het resultaat waarbij ook bestaande voorzieningen in de aangrenzende gebieden onder druk kunnen komen te staan. Advies 2: Onderzoek scenario’s voor dubbel grondgebruik (bv metrostation onder de sportvelden) zodat de sportvelden in het hart van de bestaande wijken behouden kunnen blijven. Ontwikkel voor het bestaande groen monitoring/meting van het gebruik. Zodat tijdig signaleren van overbelasting worden herkend.

Bij overbelasting dient er een instrumentarium voorhanden te zijn zoals het tijdelijk vrijgeven voor braakliggende bedrijfspercelen voor tijdelijke groene recreatie tot aan het ontwikkelen van verplaatsbare drijvende modulair opgebouwde parken die ook na realisatie van Haven-Stad een structurele rol blijven vervullen. Onderzoek verder de ontwikkeling van drijvende parken zodat deze wijze van groenvoorziening vanaf de start in de ontwikkeling kan worden ingebed en daarmee het huidige groen kan worden ontlast Havenstad is niet een geheel nieuwe wijk, maar een verzameling van bestaande en nieuw te ontwikkelen deelgebieden, die aan weerszijden van het IJ elk op hun eigen manier de aansluiting met de bestaande stad moeten vinden. Het Raamwerk is daar te weinig op georiënteerd. De verbinding met omliggende wijken wordt in de Maatschappelijke Visie (p. 10) slechts terloops genoemd. Echter zou dat juist de hoofdopgave moeten zijn. Voor maatschappelijke acceptatie van de groei en verdichting in Nieuw-West is het van belang dat zowel gevestigde als nieuwe bewoners zich (blijven) herkennen in het karakter van ons stadsdeel. Het is belangrijk dat het programma straks in de uitwerking is gericht op verbinding, ontmoeting met bestaande wijken en het op een nieuw niveau uitwerken van de identiteit van Nieuw-West.

Daarom is het belangrijk om zo concreet mogelijk aan te geven hoe bestaande wijken sociaal en fysiek mee gaan profiteren van nieuw te ontwikkelen wijken en andersom; Advies 3: Probeer te voorkomen dat er een gekunstelde Haven Stad-identiteit wordt opgedrongen. Maar koppel de kernwaarden voor het zuidelijk deel van Haven-Stad te koppelen aan het karakter en behoeften van Nieuw-West en West. Het gaat hierbij om doordachte uitbreiding en herverdeling van voorzieningen over het plangebied én de directe invloedgebieden, zoals ook door het DB aangegeven. Dit vraagt om een hierop gerichte Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 8 van 9

uitvoeringsstrategie of programma. Net zoals het advies van het DB van het stadsdeel Noord denken wij, het geheel overziend, dat het Raamwerk te veel een stedenbouwkundige plangrens hanteert, terwijl het feitelijk gaat om opgaven op heel verschillende schaalniveaus. Sommige vraagstukken, zoals op gebied van bereikbaarheid en economisch profiel, moeten in een stedelijke- of regionale context worden geplaatst.Andere in de context van de ontwikkeling van de stadsdelen of de verbinding met bestaande wijken. Wij stellen voor om de opgave centraal te stellen en vervolgens op elk niveau de afstemming en integraliteit zoeken die daar het best bij past. Advies 4: Daarom stellen wij voor om na vaststelling van het Raamwerk in een geregeld bestuurlijk overleg Haven-Stad met de drie betreffende stadsdelen de verdere ontwikkelingen te volgen en te streven naar een evenwichtige ontwikkeling aan weerszijden van het IJ op zo’n manier dat voor nieuwe én bestaande bewoners en bedrijven een goede leefomgeving ontstaat. Dan sluiten we af met deze laatste twee adviezen: De aanleg van een nieuwe wijk is een enorm bouwkundig project. Daarom zijn er zorgen over de impact van de ontwikkeling van deze nieuwe wijk op de omliggende, kwetsbare wijken. De bouw van deze stedelijke wijk zal jarenlang in beslag nemen.

Advies 5: Wij adviseren om er voor te zorgen dat bouwverkeer en de overlast tijdens de bouw zoveel mogelijk wordt beperkt en gefaseerd. Wederom in samenspraak met de andere omliggende stadsdelen Verder is het met de overspannen woningmarkt in Amsterdam zo dat er te weinig betaalbare woningen zijn, met name voor gezinnen en midden en lagere inkomens. Woningen in de midden-huur categorie zijn nu circa 55 m2 en dat is te klein voor een gezin. Advies 6: Wij adviseren om extra in te zetten op woningen voor lagere en middeninkomens en meer grotere woningen, geschikt voor gezinnen, te ontwikkelen. Daarbij is het van belang dat rekening wordt gehouden met de gevolgen van Corona waardoor een nieuwe situatie is ontstaan met betrekking tot het thuiswerken. Dit heeft gevolgen voor zowel de woninggrote als de mobiliteit. Advies 7: Voor de zachter faciliteiten zoals sport zijn nu enkel zoekgebieden aangewezen. In de plannen staan geen plekken gereserveerd voor religeuze/levensbeschouweijjke instellingen. Verder is er in het hele gebied slechts 1 kinderboerderij. Juist deze soort zaken moeten concreet worden meegenomen, anders sneuvelen ze in de uitvoering ten koste van financieel winstgevender zaken

Registratienummer Z17-81484 / 2605 Pagina 9 van 9

Adviesaanvraag B&W aan stadsdeelbestuur Invullen door directie: Onderwerp adviesaanvraag: Concept Integraal Raamwerk Haven‐Stad

Ruimtelijke Ordening Ruimte en Duurzaamheid Datum college B&W 6 april 2021 Datum adviesaanvraag: 15 april 2021 Deadline ontvangst advies: 14 juni 2021 Advies mailen naar: Havenstad@amsterdam.nl Meegestuurde stukken: 1. Concept Integraal Raamwerk Haven‐Stad 2. Mobiliteitsstrategie Haven‐Stad 3. Werkplan Duurzaamheid Haven‐Stad 4. Programmaplan Maatschappelijke Voorzieningen Haven‐Stad 5. Maatschappelijke Visie Haven‐Stad 6. Concept Uitvoeringsprogramma Haven‐Stad 2021 – 2025 Portefeuille: Directie:

Heeft er consultatie vooraf plaatsgevonden?

Ja

Invullen door stadsdeel: Centrum Trees Tiesinga 31 mei 2021 Datum stadsdeelcommissie: 8 juni 2021 Datum dagelijks bestuur: N.v.t Registratienr. (optioneel): N.v.t. Stadsdeel:

Procesbegeleider: Datum weekstart/staf:

Over gevraagde adviezen: conform art. 12 van de verordening op het lokaal bestuur vraagt B&W advies aan een DB over besluiten die (lid 1) betrekking hebben op de taken en bevoegdheden van het DB of (lid 2) op de belangen van het stadsdeel . Het DB legt deze adviezen voor aan de stadsdeelcommissie (art. 19). Het DB neemt het advies van de stadsdeelcommissie over indien het is vastgesteld met een meerderheid van stemmen en binnen de budgettaire kader past (art. 19 lid 5). Afwijkingen van het advies motiveert het DB.

Adviesvraag B&W Formuleer hier de vraag aan het stadsdeel

Het concept Integraal Raamwerk Haven‐Stad is door het college vrijgeven voor inspraak voor de periode van 7 april 2021 tot en met 2 juni 2021. In het concept Integraal Raamwerk Haven‐Stad wordt een stedenbouwkundige vertaling gegeven van de ambities van Haven‐Stad. De stadsdeelcommissies Noord, West en Nieuw‐West en Centrum wordt gevraagd advies uit te brengen op het concept Integraal Raamwerk inclusief de achterliggende thematische brondocumenten en het concept uitvoeringsprogramma Haven‐Stad 2021 ‐ 2025. Conceptadvies DB: Het dagelijks bestuur formuleert hier t.b.v. de stadsdeelcommissievergadering een conceptadvies

De transformatie naar Haven‐Stad is onderdeel van heel Amsterdam. Het project heeft effecten die over haar grenzen heengaan, zoals op verkeers‐ en goederenstromen naar het gebied door de toegevoegde woon‐ en werkgelegenheid. Of bezoekers van de nieuwe parken en attractieve plekken en programma’s. Fietsverbinding Haarlemmer Houttuinen Haven‐Stad is (in het hoofd van de Amsterdammer) een afgelegen gebied dat afgescheiden wordt door grote infrastructuur (sporen en s‐wegen) en industrie/bedrijventerreinen. OV‐verbindingen zijn belangrijk voor de toekomstige bewoners maar zullen de Amsterdammers uit de bestaande stad niet naar het gebied brengen. Pagina 1 van 5

Om een ontwikkeling tot een levendig stedelijk gebied te kunnen creëren moet het gebied ook voor bezoekende Amsterdammer (niet alleen de nieuwe bewoners) aantrekkelijk worden om er even naar toe te fietsen. Belangrijk is dan om aantrekkelijke fietsverbindingen al vroeg in de ontwikkeling van het gebied te leggen. Advies: Het DB vindt het van belang dat een volwaardig fietsnetwerk naar de bestaande stad zo vroeg mogelijk in de planning van gebiedsontwikkeling wordt gerealiseerd. Hierbij is het realiseren van het project snelle en doorgaande fietsroute Haarlemmer Houttuinen, als onderdeel van dit fietsnetwerk, een belangrijk onderdeel. Westerpark Het Westerpark is voor bewoners van de aangrenzende dichtbebouwde wijken van stadsdeel Centrum een belangrijke en drukbezochte voorziening. Voor de berekening van de groennorm in Haven‐Stad is het Westerpark niet meegeteld. De exacte locaties en vorm van de nieuwe parken zijn in het Integraal Raamwerk niet vastgelegd. Gesteld wordt dat de aanleg van de nieuwe parken afhankelijk is van hoe de ontwikkeling van Haven‐Stad gaat verlopen. Advies: Het DB is van mening dat de aanleg van de stads‐ en wijkparken niet moet worden gezien als een sluitpost van de nieuw te bouwen wijken.

Tracés metrolijnen Van cruciaal belang voor de ontwikkeling van Haven‐Stad is het sluiten van de Ringlijn, het aanleggen van het nog ontbrekende deel van de metrolijn tussen Isolatorweg en het Centraal Station. Er zijn op dit moment nog vijf mogelijke hoofdvarianten om deze verbinding te maken. Advies: Het DB wil graag betrokken worden bij de keuze in de vijf mogelijke hoofdvarianten. Voor de leefbaarheid in dit deel van stadsdeel Centrum is het belangrijk dat deze nieuwe metrolijn ondergronds of op het bestaande treinspooremplacement wordt aangelegd. Hoogbouw De bedoeling is dat in Haven‐Stad een hoog stedelijk gebied ontstaat met basisbouwblokken tot 30 meter hoogte. Per wijk wordt gebruik gemaakt van verschillende hoogteaccenten met torens van verschillende hoogten, deze torens hebben een hoogte van 60 tot 80 meter. Rondom OV‐knooppunten en een aantal zorgvuldig gekozen plekken zijn incidentele hoogteaccenten gepland tot maximaal 150 meter hoogte. Voor stadsdeel Centrum is van belang dat de hoogbouwplannen passen binnen het hoogbouwbeleid en dat de hoogbouw niet zichtbaar zal zijn vanuit de kernzone Unesco en niet in belangrijke zichtlijnen geplaatst zal worden. Advies: Het voorstel van het DB is om hoogbouw versus kernzone Unesco op te nemen in de Bijlage 1: Complexe ontwerpopgaven en aandachtsgebieden.

PTA De nieuwe vestiging van de Passengers Terminal Amsterdam (PTA) is opgenomen als één van de functies die een plek moeten krijgen in het toekomstige watergebruiksschema voor Haven‐Stad. De komende 10 jaar worden de inpassingsmogelijkheden onderzocht. De verplaatsing van de PTA is echter randvoorwaardelijk voor het realiseren van de westelijke oeververbinding. Voor de aanleg van deze oeververbinding op de gewenste termijn van 2035/2040, zal de verplaatsing van de PTA vóór die tijd moeten zijn uitgevoerd. Daarmee is het ‘onderzoeken van inpassingsmogelijkheden voor de PTA’ tot 2032 (dus nog niet eens voorbereiding van de fysieke verplaatsing of bouw van een terminal) een te lange termijn waardoor de ambitie van de Oeververbindingen in het nauw komt. Ook de Westelijke oeververbinding kent een eigen uitgebreid en langdurig voorbereidingstraject, om kosten en risico’s te vermijden zal zo snel mogelijk duidelijkheid moet worden gegeven over (het moment van) de verplaatsing van de PTA moeten komen. Advies: Het DB adviseert om meer ambitie in de planning voor de verplaatsing van de PTA te zetten. Dit door in het Raamwerk niet een globale periode van haalbaarheid of inpassingsonderzoek op te nemen maar, in afstemming met de planningsambitie van de oeververbindingen, een (streef) jaartal waarop de verplaatsing dient te zijn uitgevoerd.

Dit ook ten bate van de duidelijkheid en berekenbaarheid voor de andere grootstedelijke trajecten die van de verplaatsing en de realisatie van de oeververbinding afhankelijk zijn.

Registratienummer Z17‐81484 / 2605 Pagina 2 van 5

Tram 5 In de tekst over de uitbreiding van tram 5 vanuit de Marnixstraat, is de volgende zin opgenomen: “Op deze manier wordt de binnenstad met al haar attracties direct aangesloten op Haven‐Stad”. Advies: Graag “met al haar attracties” weglaten en aan de zin toevoegen dat Haven‐Stad goed bereikbaar wordt voor bezoekers en bewoners uit andere delen van de stad. Advies stadsdeelcommissie: Advies van de stadsdeelcommissie aan het DB

Het Integraal Raamwerk is een document om de ontwikkelingen van Haven‐Stad in goede banen te leiden. In Haven‐Stad zullen tussen de 40.000 en 70.000 woningen worden gebouwd en is de PTA Cruise terminal gepland. Het raamwerk schetst de contouren waarbinnen Haven‐Stad zich kan ontwikkelen. In lijn met de SDC adviezen van stadsdeel West willen wij de volgende adviezen opnemen. Voor wat het Centrum betreft moet de algemene leidraad zijn om zoveel mogelijk sport en cultuur in de eigen Haven‐Stad te ontwikkelen zodat het Centrum zal worden ontlast! Groen Het Westerpark wordt veel gebruikt door inwoners van het Centrum. Om te voorkomen dat bij de ontwikkeling van Haven‐Stad te veel druk komt wordt gelegd op het Westerpark dienen de aanleg van park‐ en groenvoorzieningen in Haven‐Stad parallel ter hand te worden genomen met het bouwen van woningen en het ontwikkelen van bedrijfslocaties. Sportvoorzieningen Het is belangrijk dat er een divers aanbod van sportvoorzieningen wordt gerealiseerd. Voor sportvoorzieningen zou vooral aandacht moeten zijn voor sporten zoals tennis, voetbal, hockey en zwemmen. In het rapport (p.102) staat vermeld dat de sportvelden multifunctioneel moeten zijn, maar er moet ook ruimte zijn voor verenigingsleven in de vorm van aparte clubhuizen.

Voor huidige sportverenigingen zoals SDZ is het van belang dat zij goed bereikbaar blijven voor de huidige gebruikers uit het Centrum. Het heeft daarom de voorkeur om de huidige locaties te behouden voor sportverenigingen zoals SDZ, mede gezien de grote emotionele en historische waarde. Culturele voorzieningen De stadsdeelcommissie bepleit het ontwikkelen van een visie op de culturele voorzieningen in Haven‐Stad zelf, zoals bijvoorbeeld ateliers, studio’s, presentatie en repetitieruimtes, nieuwe techniek van de toekomst, theatervoorzieningen, een buitentoonplaats en een muziekschool. Vervoer De verplaatsing van de PTA Cruise terminal van het Centrum naar de Haven‐Stad staat in de planning. Voorkomen moet worden dat het vervoer van PTA naar het Centrum en in het Centrum vervolgens plaatsvindt met de touringcars. Voorkeur heeft het OV. Als second best kan het vervoer plaatsvinden via de (elektrische) rondvaartboten. Geleerde lessen Er vallen veel lessen te trekken uit voormalige uitbreidingsplannen in Amsterdam zoals de Bijlmer met 50.000 woningen (1965) en IJburg met de bouw van 18.000 woningen (1996) maar ook in positieve zin in de recent gerealiseerde Houthavens. Wij adviseren om deze geleerde lessen uit het verleden te expliciteren in de plannen.

Veel jeugd uit de Jordaan en W.eilanden gebruiken de sportvoorziening sportpark Transformatorweg die in het kader van dit plan dreigt te worden opgeheven. ‘De SDC adviseert het DB ervoor zorg te dragen dat deze jeugd over een adequate sportvoorziening blijft beschikken. Definitief advies DB: Advies van het dagelijks bestuur aan het college van burgemeester en wethouders

Registratienummer Z17‐81484 / 2605 Pagina 3 van 5

De transformatie naar Haven‐Stad is onderdeel van heel Amsterdam. Het project heeft effecten die over haar grenzen heengaan, zoals op verkeers‐ en goederenstromen naar het gebied door de toegevoegde woon‐ en werkgelegenheid. Of bezoekers van de nieuwe parken en attractieve plekken en programma’s. Fietsverbinding Haarlemmer Houttuinen Haven‐Stad is (in het hoofd van de Amsterdammer) een afgelegen gebied dat afgescheiden wordt door grote infrastructuur (sporen en s‐wegen) en industrie/bedrijventerreinen. OV‐verbindingen zijn belangrijk voor de toekomstige bewoners maar zullen de Amsterdammers uit de bestaande stad niet naar het gebied brengen. Om een ontwikkeling tot een levendig stedelijk gebied te kunnen creëren moet het gebied ook voor bezoekende Amsterdammer (niet alleen de nieuwe bewoners) aantrekkelijk worden om er even naar toe te fietsen. Belangrijk is dan om aantrekkelijke fietsverbindingen al vroeg in de ontwikkeling van het gebied te leggen. Advies: Het DB vindt het van belang dat een volwaardig fietsnetwerk naar de bestaande stad zo vroeg mogelijk in de planning van gebiedsontwikkeling wordt gerealiseerd. Hierbij is het realiseren van het project snelle en doorgaande fietsroute Haarlemmer Houttuinen, als onderdeel van dit fietsnetwerk, een belangrijk onderdeel.

Westerpark Het Westerpark is voor bewoners van de aangrenzende dichtbebouwde wijken van stadsdeel Centrum een belangrijke en drukbezochte voorziening. Voor de berekening van de groennorm in Haven‐Stad is het Westerpark niet meegeteld. De exacte locaties en vorm van de nieuwe parken zijn in het Integraal Raamwerk niet vastgelegd. Gesteld wordt dat de aanleg van de nieuwe parken afhankelijk is van hoe de ontwikkeling van Haven‐Stad gaat verlopen. Advies: Het DB is van mening dat de aanleg van de stads‐ en wijkparken niet moet worden gezien als een sluitpost van de nieuw te bouwen wijken. Om te voorkomen dat bij de ontwikkeling van Haven‐Stad te veel druk komt wordt gelegd op het Westerpark dienen de aanleg van park‐ en groenvoorzieningen in Haven‐Stad parallel ter hand te worden genomen met het bouwen van woningen en het ontwikkelen van bedrijfslocaties. Tracés metrolijnen Van cruciaal belang voor de ontwikkeling van Haven‐Stad is het sluiten van de Ringlijn, het aanleggen van het nog ontbrekende deel van de metrolijn tussen Isolatorweg en het Centraal Station. Er zijn op dit moment nog vijf mogelijke hoofdvarianten om deze verbinding te maken. Advies: Het DB wil graag betrokken worden bij de keuze in de vijf mogelijke hoofdvarianten.

Voor de leefbaarheid in dit deel van stadsdeel Centrum is het belangrijk dat deze nieuwe metrolijn ondergronds of op het bestaande treinspooremplacement wordt aangelegd. Hoogbouw De bedoeling is dat in Haven‐Stad een hoog stedelijk gebied ontstaat met basisbouwblokken tot 30 meter hoogte. Per wijk wordt gebruik gemaakt van verschillende hoogteaccenten met torens van verschillende hoogten, deze torens hebben een hoogte van 60 tot 80 meter. Rondom OV‐knooppunten en een aantal zorgvuldig gekozen plekken zijn incidentele hoogteaccenten gepland tot maximaal 150 meter hoogte. Voor stadsdeel Centrum is van belang dat de hoogbouwplannen passen binnen het hoogbouwbeleid en dat de hoogbouw niet zichtbaar zal zijn vanuit de kernzone Unesco en niet in belangrijke zichtlijnen geplaatst zal worden. Advies: Het voorstel van het DB is om hoogbouw versus kernzone Unesco op te nemen in de Bijlage 1: Complexe ontwerpopgaven en aandachtsgebieden. PTA De nieuwe vestiging van de Passengers Terminal Amsterdam (PTA) is opgenomen als één van de functies die een plek moeten krijgen in het toekomstige watergebruiksschema voor Haven‐Stad. De komende 10 jaar worden de inpassingsmogelijkheden onderzocht. De verplaatsing van de PTA is echter randvoorwaardelijk voor het realiseren van de westelijke oeververbinding.

Voor de aanleg van deze oeververbinding op de gewenste termijn van 2035/2040, zal de verplaatsing van de PTA vóór die tijd moeten zijn uitgevoerd. Daarmee is het ‘onderzoeken van inpassingsmogelijkheden voor de PTA’ tot 2032 (dus nog niet eens voorbereiding van de fysieke verplaatsing of bouw van een terminal) een te lange termijn waardoor de ambitie van de Registratienummer Z17‐81484 / 2605 Pagina 4 van 5

Oeververbindingen in het nauw komt. Ook de Westelijke oeververbinding kent een eigen uitgebreid en langdurig voorbereidingstraject, om kosten en risico’s te vermijden zal zo snel mogelijk duidelijkheid moet worden gegeven over (het moment van) de verplaatsing van de PTA moeten komen. Advies: Het DB adviseert om meer ambitie in de planning voor de verplaatsing van de PTA te zetten. Dit door in het Raamwerk niet een globale periode van haalbaarheid of inpassingsonderzoek op te nemen maar, in afstemming met de planningsambitie van de oeververbindingen, een (streef) jaartal waarop de verplaatsing dient te zijn uitgevoerd. Dit ook ten bate van de duidelijkheid en berekenbaarheid voor de andere grootstedelijke trajecten die van de verplaatsing en de realisatie van de oeververbinding afhankelijk zijn. Sportvoorzieningen Het is belangrijk dat er een divers aanbod van sportvoorzieningen wordt gerealiseerd. Veel jeugd uit de Jordaan en Westelijke Eilanden gebruiken de sportvoorziening sportpark Transformatorweg. Voor huidige sportverenigingen zoals SDZ is het van belang dat zij goed bereikbaar blijven voor de huidige gebruikers uit het Centrum.

Advies: Het DB adviseert om zorg te dragen dat de grootstedelijke sportvoorzieningen voor de jeugd uit de Jordaan en Westelijke Eilanden goed bereikbaar blijven en binnen Haven Stad te zoeken naar een alternatieve locatie voor SDZ op korte afstand van de huidige locatie van SDZ. Tram 5 In de tekst over de uitbreiding van tram 5 vanuit de Marnixstraat, is de volgende zin opgenomen: “Op deze manier wordt de binnenstad met al haar attracties direct aangesloten op Haven‐Stad”. Advies: Graag “met al haar attracties” weglaten en aan de zin toevoegen dat Haven‐Stad goed bereikbaar wordt voor bezoekers en bewoners uit andere delen van de stad. Culturele voorzieningen De stadsdeelcommissie bepleit het ontwikkelen van een visie op de culturele voorzieningen in Haven‐Stad zelf, zoals bijvoorbeeld ateliers, studio’s, presentatie en repetitieruimtes, nieuwe techniek van de toekomst, theatervoorzieningen, een buitentoonplaats en een muziekschool. Vervoer De verplaatsing van de PTA Cruise terminal van het Centrum naar de Haven‐Stad staat in de planning. Voorkomen moet worden dat het vervoer van PTA naar het Centrum en in het Centrum vervolgens plaatsvindt met de touringcars. Voorkeur heeft het OV. Als second best kan het vervoer plaatsvinden via de (elektrische) rondvaartboten.

Geleerde lessen Er vallen veel lessen te trekken uit voormalige uitbreidingsplannen in Amsterdam zoals de Bijlmer met 50.000 woningen (1965) en IJburg met de bouw van 18.000 woningen (1996) maar ook in positieve zin in de recent gerealiseerde Houthavens. Wij adviseren om deze geleerde lessen uit het verleden te expliciteren in de plannen.

Registratienummer Z17‐81484 / 2605 Pagina 5 van 5