A - 56 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit (40) 00 Voordracht gewijzigd initiatiefvoorstel

Gemeenteraad

VN2021-011920 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 07 juli 2021

Van

De leden J.S.A. Vroege

Datum

15 maart 2021

Portefeuille

Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit

Agendapunt

56 Onderwerp

Instemmen met het gewijzigde initiatiefvoorstel ‘Meer buurtstallingen voor de fiets’ van het lid Vroege en kennisnemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel De gemeenteraad van Amsterdam besluit

gezien het initiatiefvoorstel van het lid Vroege van 15 maart 2021 en gewijzigd op 1 juli 2021 getiteld: Meer buurtstallingen voor de fiets, mede gezien de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel en de behandeling in de raadscommissie voor Mobiliteit, Luchtkwaliteit en Water, besluit: I. in te stemmen met genoemd initiatiefvoorstel; II. het college van burgemeester en wethouders te verzoeken: 1. Te onderzoeken waar en hoe groot de behoefte aan een buurtstalling is. Hierbij te prioriteren op de vraag vanuit bewoners en de lengte van wachtlijsten voor bestaande buurtstallingen. 2. In gesprek te gaan met de gemeente Utrecht om te onderzoeken of hun aanpak van zelf exploitatie van buurtstallingen ook voor Amsterdam een oplossing kan zijn en hierbij expliciet ook te kijken naar de mogelijkheid van een buurttrommel. 3. Onderzoek te doen naar mogelijke samenwerking met commerciële partijen om tot de ontwikkeling van buurtstallingen te komen als het met publieke middelen niet toereikend is. 4. Bewonersinitiatieven te benaderen en hen assisteren in hun zoektocht naar mogelijkheden voor buurtstallingen. 5. In gesprek te gaan met werkgeversorganisaties om te onderzoeken of werkgevers kunnen bijdragen aan het gebruik en de stalling van de fiets van werknemers. III. kennis te nemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel.

Wettelijke grondslag

Art. 76 RvO Art. 147a Gemeentewet Initiatiefvoorstel

Inleiding Meer Nederlanders op de fiets Nederlanders gaan steeds vaker met de fiets. De fiets is al meer dan een eeuw een niet weg te denken onderdeel van onze cultuur en neemt de laatste jaren een extra vlucht! Het fietsbezit en het gebruik ervan is gegroeid. Tussen 2005 en 2017 zijn de afgelegde kilometers op de fiets met 12% gegroeid.[1] Hierbij draagt zowel de groei van het aantal personen met een fiets als het intensievere gebruik ervan bij aan de toename. Afgelopen jaar was een absoluut top verkoop jaar voor de fiets. Ondanks de coronacrisis steeg de verkoop van fietsen in Nederland met ruim 9%.[2] Vernieuwd fietspark en andere parkeerbehoeften

Gegenereerd: v1.9

1

Gemeenteraad

VN2021-011920 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 07 juli 2021

Daarbij is ook het fietspark de afgelopen jaren aan het veranderen. De aanwas van nieuwe fietsen kent een aantal trends. De verkoop van de gewone ‘stadsfiets’ daalt hierin al jaren. Volgens cijfers van de Bovag zijn er in 2010 nog 655.000 stadsfietsen verkocht en in 2017 waren dat er nog maar 399.000.[3] Dit staat tegenover een stijgende trend in de verkoop van elektrische fietsen. Die zijn in dezelfde periode met 77% gestegen.[4] En in de coronaperiode is er zelfs door de Bovag een absoluut record aan verkoop van elektrische fietsen geregistreerd.[5] Dit bedraagt inmiddels ruim de helft van alle verkochten fietsen, wat neer komt op zo’n 547.000 stuks.[6] In 2020 bedroeg de gemiddelde prijs van een fiets 1550 euro. Tien jaar eerder bedroeg dit nog 920 euro.[7] Hiermee ontstaat er een andere behoefte in het fietsparkeren. Er is een grote vraag naar veilig inpandig parkeren. De dalende trend van de verkoop van stadsfietsen en de stijgende trend van duurdere elektrische fietsen en racefietsen heeft de vraag naar veilig fietsparkeren beïnvloed. Als je lang gespaard hebt voor een elektrische- of racefiets is het zeer vervelend als de fiets op straat gestolen wordt of slachtoffer wordt van vandalisme of slordig gebruik van nietjes.

Afgelopen november bleek het aantal diefstallen van e-bikes explosief te groeien.[8] Veel woningen in de stad beschikken niet over een eigen fietsenstalling en steeds vaker zijn er problemen binnen VVE’s over het plaatsen van fietsen in gemeenschappelijke trappenhuizen, gangen en hallen. Echter zijn mensen door hoge kans op diefstal, de kostbaarheid van de nieuwe fietsen en de tekorten aan overdekte veilige fietsstallingen noodgedwongen om de fiets in gemeenschappelijke gangen of trappenhuizen te zetten. Met deze ontwikkeling gaan we gek genoeg weer terug in de tijd. Vroeger was een fiets een kostbaar bezit. Mensen zetten nooit hun fiets zo maar op straat. Er werd veel gebruik gemaakt van fietsstallingen. De straten waren leeg.[9] Tekort aan veilige buurtstallingen Nu mensen meer geld in hun fiets investeren groeit de behoefte weer om de fiets op een degelijke en veilige plek te kunnen stallen. De fietsparkeervoorzieningen in Amsterdam (en in andere grote steden) schiet hierin te kort en is nog niet meebewogen met de ontwikkelingen in het fietspark. In 2012 waren er nog 106 buurtstallingen in Amsterdam.[10] Dat aantal is inmiddels gezakt naar 87 buurtstallingen.[11] De reden voor sluiting ligt vaak bij een te geringe winst in verband met het stijgen van huurprijzen. Dit is het vaakst het geval bij verhuur door particuliere vastgoedeigenaren.

De hoge huurprijzen verkleinen ook de kansen om een nieuwe stalling op te starten en rendabel te maken. Hoe is het nu geregeld? Amsterdam kent enkel buurtstallingen die door particuliere (commerciële)partijen worden geëxploiteerd. Er zijn nu twee subsidieregelingen van kracht waar een buurtstalling gebruik van kan maken. Sinds de jaren ’90 is er een investeringssubsidie van kracht om initiële kosten (opstartkosten) te verzachten en is er onder strikte voorwaarden een exploitatievergunning aan te vragen. Ter illustratie van de striktheid: de exploitatievergunning werd in 2016 aan slechts 2 buurtstallingen toegekend.[12] Ondanks deze regelingen is de hoeveelheid buurtstallingen de afgelopen jaren gekrompen. Daarnaast geldt er tegenwoordig in het bouwbesluit een verplichting om fietsparkeervoorzieningen te treffen bij nieuwbouw. Hoe is het in Rotterdam, Den Haag en Utrecht geregeld? Rotterdam en Den Haag kennen vergelijkbare subsidieregelingen om de opstartkosten te verzachten van een buurtstalling. Enkel Utrecht wijkt sterk af. Zij hebben de buurtstallingen zelf in exploitatie.

In totaal zijn er in Utrecht nu 40 buurtstallingen in beheer van de gemeente en bewoners kunnen zeer gemakkelijk online een nieuwe buurtstalling aanvragen.[13] Hierbij wordt een behoefte onderzoek verricht en wordt er gekeken of het mogelijk is om of een inpandige buurtstalling te creëren of een trommel geplaatst kan worden.[14] Hierbij wordt actief de samenwerking met buurtbewoners opgezocht om tot een geschikte locatie te komen.[15]

Gegenereerd: v1.9

2

Gemeenteraad

VN2021-011920 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 07 juli 2021

Wat stelt D66 voor? Klaarblijkelijk zijn de huidige regelingen niet afdoende. Ondanks de twee subsidieregelingen is het aantal buurtstallingen de afgelopen jaren afgenomen. Dit is grotendeels te wijten aan de hoge huren in Amsterdam. Het belangrijk dat de overheid zich opstelt als een stevige marktmeester. De vrije markt moet zijn gang kunnen gaan, echter moeten uitwassen in de markt beteugelt worden. Het sluiten van steeds meer buurtstallingen door hoge huren duidt op een uitwas in de markt die niet wenselijk is. Daarom is het noodzakelijk om als overheid hier op in te grijpen. De vraag naar buurtstallingen is groot. De bestaande buurtstallingen hebben in sommige buurten lange wachtlijsten en om die reden beginnen bewoners te peilen naar de vraag om hier eventueel zelf op in te spelen. Een aantal oplossingen hiervoor: • Ga meer met bewoners in samenwerking op zoek naar een geschikte ruimte in de buurt. • Kijk hoe werkgevers kunnen bijdragen aan fietsparkeren. Daarmee kunnen de abonnementen wellicht wat duurder gemaakt worden om de buurtstalling rendabel te maken ondanks de hoge huren. • Probeer in de openbare ruimte in een buurt vaker voor de optie van een buurttrommel te gaan. Hiermee omzeil je het dure huren probleem. • De gemeente moet wellicht in gesprek gaan met de gemeente Utrecht over hun aanpak van zelf exploitatie en of dit ook een optie is voor Amsterdam.

Op die wijze is de gemeente wellicht ook eigenaar van het vastgoed en daarmee eigen huurbaas. Voorstel D66 stelt voor: 1. Te onderzoeken waar en hoe groot de behoefte aan een buurtstalling is. Hierbij te prioriteren op de vraag vanuit bewoners en de lengte van wachtlijsten voor bestaande buurtstallingen. 2. In gesprek te gaan met de gemeente Utrecht om te onderzoeken of hun aanpak van zelf exploitatie van buurtstallingen ook voor Amsterdam een oplossing kan zijn. 3. Onderzoek te doen naar mogelijke samenwerking met commerciële partijen om tot de ontwikkeling van buurtstallingen te komen als het met publieke middelen niet toereikend is. 4. Bewonersinitiatieven te benaderen en hen assisteren in hun zoektocht naar mogelijkheden voor buurtstallingen. 5. In gesprek te gaan met werkgeversorganisaties om te onderzoeken of werkgevers kunnen bijdragen aan het gebruik en de stalling van de fiets van werknemers.

[1] Fietsfeiten_interactief+ebook.pdf [2] De fiets beleeft een topjaar, ondanks en dankzij de coronacrisis | NOS [3] 1.2 Verkoop nieuwe fietsen naar categorie – Mobiliteit in Cijfers Tweewielers 2018 (bovagrai.info) [4] 1.2 Verkoop nieuwe fietsen naar categorie – Mobiliteit in Cijfers Tweewielers 2018 (bovagrai.info) [5] https://www.rtlnieuws.nl/tech/artikel/5169532/elektrische-fietsen-kopen-e-bike-koop-nederlandverkoop [6] De fiets beleeft een topjaar, ondanks en dankzij de coronacrisis | NOS [7] De fiets beleeft een topjaar, ondanks en dankzij de coronacrisis | NOS [8] Aantal diefstallen e-bikes stijgt explosief: ’Statussymbool voor jeugd’ | Binnenland | Telegraaf.nl [9] Voorbeelden van het lege straatbeeld in de jaren ’10: Beeldbank (archief.amsterdam) en jaren ’30 van de vorige eeuw: Beeldbank (archief.amsterdam). [10] Meerjarenplan fiets 2017 – 2022 pagina 86: Meerjarenplan Fiets 2017 - 2022 by Gemeente Amsterdam - Ruimte en Duurzaamheid - issuu

Gegenereerd: v1.9

3

Gemeenteraad

VN2021-011920 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 07 juli 2021

[11] Stalling Amsterdam [12] Meerjarenplan fiets 2017 – 2022 pagina 85: Meerjarenplan Fiets 2017 - 2022 by Gemeente Amsterdam - Ruimte en Duurzaamheid - issuu [13] Buurtstallingen - U-Stal B.V. (u-stal.nl) [14] Fiets stallen | Gemeente Utrecht [15] Nieuwe buurtstalling | Gemeente Utrecht

Welke stukken treft u aan Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2021-067006

Bestuurlijke reactie IV Vroege Meer buurtstallingen voor de fiets (2).pdf (pdf)

AD2021-042855

Gemeenteraad Initiatiefvoorstel (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Gegenereerd: v1.9

4