A - 29 Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit (40) Nota van Beantwoording M15 Oo

Nota van Beantwoording

Oostertoegang Prins Hendrikkade Oost Kattenburgerstraat

Uitwerking van maatregel 15 van de Agenda Autoluw Amsterdam

28-09-2021

Voorwoord Figuur 1 Overzicht van verbeteren fietsroutes maatregel 15 Agenda Amsterdam Autoluw

Voor u ligt de Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost Kattenburgerstraat (hierna NvB). Dit document is het resultaat van de inspraakprocedure voor de plannen voor de Oostertoegang – Prins Hendrikkade Oost – Kattenburgerstraat. Het bundelt en beantwoordt de inspraakreacties op de concept Nota van Uitgangspunten (hierna NvU). Belanghebbenden hebben in de periode van 13 januari 2021 tot 24 februari 2021 de plannen kunnen inzien en een reactie kunnen geven. Door de financiële gevolgen van de veranderingen in het investeringsstelsel o.a. door coronacrisis zijn de plannen gewijzigd. Hieronder leest u waarom en wat er veranderd is.

Gevolgen voor de Oostertoegang, Prins Hendrikkade Oost en Kattenburgerstraat De gevolgen van de corona crisis voor de financiën van de Gemeente Amsterdam zijn groot. De verbetering van de fietsroute door de Oostertoegang gaat echter wel door. Dit is nodig gezien de drukte en knelpunten op deze route. Helaas heeft het college wel moeten afzien van de uitvoering van een deel van de plannen van de Kattenburgerstraat en worden de plannen voor de Prins Hendrikkade uitgesteld, maar deze plannen zijn niet van tafel, ook omdat de Prins Hendrikkade Oost op afzienbare termijn groot onderhoud nodig heeft. Bij de financiële afweging van investeringen door de gemeente is met name voorrang gegeven aan onderhoud aan bruggen en kademuren, boven

vernieuwingsprojecten zoals de bouw van de brug en de tunnel voor de Kattenburgerstraat. Het project Kattenburgerstraat had als belangrijke doelstelling om de gevolgen te verminderen van de verwachte verkeerstoename als gevolg van de invoering van het eenrichtingsverkeer in de Oostertoegang. Het college heeft een plan laten opstellen om de verwachte verkeerstoename te verminderen met het invoeren van een maximumsnelheid van 30 km/uur. Dit plan bevat maatregelen om deze snelheid af te dwingen, zoals een aangepaste middenberm, een versmalling van de rijbaan, het halteren van de bus op de rijbaan en kruisingen in klinkers in plaats van asfalt. Tegelijkertijd

worden enkele groenmaatregelen uitgevoerd om de leefbaarheid van de straat te vergroten. De Prins Hendrikkade Oost wordt uitgesteld tot na 2025.

Alternatieve wijze van beantwoording van uw reacties op de Kattenburgerstraat Wij vinden uw opmerkingen en reacties op de concept NvU belangrijk en hebben deze beantwoord in het licht van de nieuwe plannen voor de Kattenburgerstraat. Niet alle reacties die wij hebben ontvangen zijn nog van toepassing op de nieuwe plannen. De reacties die

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

2

Voorwoord

niet meer van toepassing zijn, staan weergegeven in dit document maar zijn niet meer beantwoord. Belanghebbenden zijn op verschillende manieren, via inloopavonden, buurtgesprekken etc., betrokken geweest bij de totstandkoming van de concept NvU. De inspraakprocedure is aangekondigd door middel van verschillende communicatiemiddelen; 6.400 huis aan huis brieven, e-mails, nieuwsitems via de online communicatiekanalen van de gemeente Amsterdam, een social mediacampagne, tekstkarren in de straat en een aankondiging in de zaterdageditie van het Parool.

Naar aanleiding van de inspraakreacties zijn enkele onderdelen in de plannen aangepast. Deze zijn verwerkt in de NvU. Daarnaast zijn een flink aantal aandachtspunten meegegeven die in de ontwerpfase worden opgepakt. Voorliggende NvB wordt vastgesteld door het college van B&W en samen met de NvU aangeboden aan de gemeenteraad. De gemeenteraad stelt vervolgens de NvU vast.

De digitale inspraakpagina is door 1081 unieke bezoekers bezocht. Via social media hebben 4971 bezoekers de webpagina bereikt. 41 personen hebben een digitaal inspraakspreekuur bijgewoond. 223 personen hebben gezamenlijk 513 reacties en/of vragen ingediend. Van de inspraakreacties zijn er twee met precies dezelfde inhoud in de vorm van een petitiebrief opgestuurd, namens respectievelijk 400 en 28 bewoners van de Prins Hendrikkade Oost. Deze zijn in bijlage 1 terug te vinden. Hiernaast zijn er onder andere reacties gekomen vanuit het Marineterrein, Rijksvastgoedbedrijf, Nemo Science Museum, Scheepvaartmuseum, Hotel Amrâth, Fietsersbond en Charterhaven. Stadsdeel Centrum en stadsdeel Oost hebben beiden advies uitgebracht over de uitgangspunten en het bijgevoegde schetsontwerp.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

3

Inhoud

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

4

Samenvatting Figuur 1 Overzicht van verbeteren fietsroutes maatregel 15 Agenda Amsterdam Autoluw

Belanghebbenden hebben de plannen voor de Oostertoegang, Prins Hendrikkade Oost en Kattenburgerstraat kunnen inzien van 13 januari 2021 tot 24 februari 2021. Ook hebben zij gelegenheid gekregen om hierop te reageren. In totaal hebben 222 mensen gezamenlijk 513 reacties en/of vragen ingediend. Uit de hoeveelheid reacties kan gesteld worden dat een grote groep Amsterdammers zich betrokken voelt bij de plannen. Daarbij is door 81 mensen (36%) expliciet steun betuigd voor de plannen. In bijlagen 1 en 2 zijn alle inspraakreacties opgenomen en is weergegeven hoe is omgegaan met de inspraakreacties. De inspraakreacties hebben geleid tot een aantal aanpassingen van de NvU. De belangrijkste inspraakreacties en aanpassingen op de NvU zijn als volgt: Oostertoegang en Odebrug • De maximumsnelheid wordt 30 km/uur. • De Oostertoegang en de Odebrug worden als Plusnet Voetganger toegevoegd aan het beleidskader Verkeersnetten. • De kruising met de Kamperbrug wordt toegevoegd aan dit project. Prins Hendrikkade Oost • Meer groen (meer bomen) is als uitgangspunt toegevoegd. Dit is een wens die bij bewoners, stadsdeel en bestuur leeft. • Een ‘inspraak-variant’ met meer bomen (en zonder

aparte busbaan richting CS) is toegevoegd aan de Nota van Uitgangspunten. Voordat een definitief ontwerp kan worden uitgewerkt, dient onderzoek plaats te vinden of de aparte busbaan richting CS nog nodig is. Zo niet, dan zijn een of twee extra bomenrijen mogelijk met meer verblijfsruimte aan de waterkant. Dit is uitgewerkt in een tweede ontwerpvariant, de zogeheten ‘inspraak-variant’. • We onderzoeken onder welke voorwaarden de Prins Hendrikkade op termijn geschikt is voor 30 km/uur. Dit onderzoek past binnen het beleid ”Amsterdam Veilig en Leefbaar, 30 km/uur in de stad” (motie 57.20).

• De hellingbaan aan de oostkant van de Kikkerbilsluis wordt niet behouden vanwege de wandelboulevard aan de waterzijde. De bewoners en bezoekers van de drie oostelijke pieren kunnen gebruik maken van de hellingbaan bij pier 0. Kattenburgerstraat en Piet Heinkade • De straat wordt aangepast aan een maximumsnelheid van 30 km/uur. • Uitgangspunten zijn toegevoegd ten aanzien van laden en lossen en een mindervaliden voorziening. • De plannen bestaan grotendeels uit het invoeren van 30 km/uur. Dit was een grote wens voortkomend

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

5

2 Samenvatting uit de inspraakreacties. • Andere verkeersmaateregelen zoals Maatregel 17 of effecten van verkeersmaatregelen elders liggen buiten de scope van deze NvU. Na de vaststelling van de plannen door de raad, naar verwachting in november 2021, wordt het ontwerp nader uitgewerkt. Vanwege het verschil in de uitvoeringsfasering voor de drie straten worden separate definitieve ontwerpen opgesteld. Belanghebbenden worden betrokken bij de uitwerking van het ontwerp. De afronding van de ontwerptrajecten van de verschillende projecten staan als volgt gepland: • Oostertoegang-Odebrug: 1e kwartaal van 2022 • Kattenburgerstraat: 1e kwartaal van 2022 • Prins Hendrikkade Oost: nader te bepalen

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

6

1 Inleiding De NvU heeft van 13 januari 2021 tot 24 februari 2021 ter inzage gelegen bij het Stadsloket van stadsdeel Centrum en het stadhuis aan de Amstel en was online via de webpagina inspraakmaatregel15.amsterdam.nl in te zien. In dit document vindt u de relevante reacties die op de plannen voor de Oostertoegang – Prins Hendrikkade Oost – Kattenburgerstraat zijn gekomen en een reactie daarop van de gemeente. In hoofdstuk 2 leest u als eerst de adviezen van het dagelijks bestuur van stadsdeel Centrum en Oost. De andere reacties zijn per straat beantwoord. In figuur 2 ziet u de verdeling van inspraakreacties per straat. Per straat zijn de inspraakreacties gebundeld op thema. In hoofdstuk 3 zijn alle inspraakreacties van de Prins Hendrikkade en Oostertoegang opgenomen en beantwoord. De reacties over de Kattenburgerstraat en de Piet Heinkade leest u terug in hoofdstuk 4.

In de bijlagen leest u de originele inspraakreacties, vragen of voorstellen terug. Deze zijn gesorteerd op thema; op eenzelfde wijze als in dit hoofddocument. De inspraakreacties zijn vanwege privacy redenen geanonimiseerd. Per inspraakreactie is aangegeven hoe de gemeente de reactie heeft verwerkt in de definitieve NvU. Hierbij zijn zes mogelijkheden; de reactie, suggestie of vraag wordt; a. b. c. d. e. f.

(K) Voor kennisname aangenomen (O) Overgenomen (en dus aangepast in de NVU) (D) Deels overgenomen (V) Meegenomen bij de uitwerking van de volgende fase (B) Valt buiten de scope van het project (N) Niet overgenomen

Figuur 2 Verdeling inspraakreacties per straat

In deze NvB zijn de inspraakreacties per deelproject beantwoord. En per deelproject zijn de inspraakreacties geclusterd op thema’s. Op hoofdpunten zijn de thema’s samengevat. En per hoofdpunt geeft de gemeente antwoord.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

7

2 Advies dagelijks bestuur

stadsdeel Centrum en Oost

De dagelijks besturen van de stadsdelen Centrum en Oost hebben advies gegeven op de plannen voor de Oostertoegang, Prins Hendrikkade Oost en Kattenburgerstraat. Deze straten liggen in stadsdeel Centrum, maar omdat de plannen effect hebben op de Piet Heinkade heeft ook stadsdeel Oost advies gegeven. In bijlage 2 leest u de volledige adviezen terug. Hieronder volgt een opsomming van de adviezen.

2.1

Stadsdeel Centrum

Algemeen • Het dagelijks bestuur staat positief tegenover de geformuleerde NvU voor de herinrichting van de Oostertoegang – Prins Hendrikkade Oost – Kattenburgerstraat. De hierin opgenomen uitgangspunten, keuzes en analyses zijn herkenbaar en beantwoorden grotendeels aan de bezwaren die eerder in het proces zijn geuit door alle belanghebbenden. • Het dagelijks bestuur is erg blij met de ruimte die in de toekomstplannen wordt gegeven aan de fietsers en voetgangers in alle drie projecten waarover de NvU gaat. • Het dagelijks bestuur adviseert om bij het maken van keuzes voor herinrichting altijd leefbaarheid en verkeersveiligheid boven rijtijdwinst van het OV te prioriteren.

Prins Hendrikkade Oost & Oostertoegang • Niets is mooier dan een wandelboulevard aan het water. De nieuwe inrichting van de Prins Hendrikkade is dan ook een mooi vooruitzicht voor bewoners en bezoekers. Bij dit vooruitzicht van een wandelboulevard wil het dagelijks bestuur nog wel de noodzaak benadrukken van een goede ontsluiting van de woonboten aan twee zijden, zoals dit vorm gegeven kan worden door middel van een hellingbaan en trap met fietsgoot. • Het dagelijks bestuur adviseert om de ontwerpuitgangspunten met betrekking tot vergroening op Kattenburgerstraat door te trekken naar de Prins Hendrikkade. Dit betekent als uitgangspunt een vergroening van (middel) bermen en restruimte die niet gebruikt wordt voor verkeersstromen of functionele inrichtingen als verblijf, recreatie of (fiets)parkeren. Door dit ook consequent toe te passen op de kruising met de (Nieuwe) Foeliestraat en IJtunnel wordt meteen een betere invulling gegeven aan de in de NvU genoemde ’Groene poort IJtunnel‘. • Het dagelijks bestuur adviseert om in overleg met de buurt te onderzoeken of het plaatsen van verschillende sporttoestellen voor jong en oud langs de Prins Hendrikkade Oost wenselijk is en tot de mogelijkheden behoort, en in dat geval dit mee te nemen in het ontwerp van de Prins Hendrikkade. • Het dagelijks bestuur adviseert dan ook om in lijn

met de ambitie van het college voor het invoeren van 30 km/uur als norm binnen deze NvU direct de keuze te maken tot het invoeren van een 30 km/uur-regime op de Prins Hendrikkade. Hiermee wordt ook beantwoord aan het eerdere advies van het dagelijks bestuur om leefbaarheid en verkeersveiligheid te prioriteren boven rijtijdwinst van het OV. Door een verlaging van de snelheid wordt daarnaast de oversteekbaarheid van de Prins Hendrikkade sterk verbeterd wat ten goede komt aan de kwaliteit en het succes van de wandelboulevard. • Het dagelijks bestuur adviseert daarnaast het college om buiten deze NvU op termijn te streven naar een vermindering van OV-bewegingen vanuit de IJtunnel op de Prins Hendrikkade en dit in goede afweging te doen van de belangen van stadsdeel Noord en de regio. • Tot slot adviseert het dagelijks bestuur te onderzoeken of er mogelijkheden zijn om op logische plekken langs de Prins Hendrikkade gemarkeerde oversteekplekken in de vorm van zebrapaden toe te voegen om de bereikbaarheid, en daarmee het succes, van de boulevard voor voetgangers te verbeteren. Kattenburgerstraat • Het dagelijks bestuur adviseert het realiseren van fysieke snelheidsremmende maatregelen

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

8

2 Advies dagelijks bestuur stadsdeel Centrum en Oost (zoals verkeersdrempels) minimaal als vaststaand uitgangspunt op te nemen; • Daarnaast adviseert het dagelijks bestuur de enige (!) bushalte op de route niet te voorzien van een haltehaven maar in plaats daarvan hetzelfde principe van halteren op de rijbaan toe te passen als op de Eilandenboulevard. Dit zal wellicht ten koste gaan van de nagestreefde optimale doorstroming maar het is het enige element dat de snelheid op deze rechte asfaltstroken eruit kan halen en de inrichting nog enigszins doet aansluiten bij het in te voeren snelheidsregime.

Reactie Algemeen Het dagelijks bestuur adviseert om bij het maken van keuzes voor herinrichting altijd leefbaarheid en verkeersveiligheid boven rijtijdwinst van het OV te prioriteren. Prins Hendrikkade Oost & Oostertoegang • De lage kade met de woonboten wordt aan de westkant, ter hoogte van de Binnenkant ontsloten met een hellingbaan. Deze situatie wijzigt niet. Aan de oostkant bij de Kikkerbilsluis wordt de hellingbaan vervangen door een trap met fietsgoot zodat de wandelboulevard ook hier voldoende breedte krijgt. • Het uitgangspunt ‘meer groen’ is opgenomen in de Nota van Uitgangspunten. • Bij de uitgangspunten is opgenomen dat de openbare ruimte uitnodigt tot wandelen, fietsen en sporten. • De maximale snelheid op de Prins Hendrikkade blijft 50 km/uur totdat meer duidelijkheid is over

de stadsbrede invoering van 30 km/uur, dan wordt onderzocht of een verlaging van de snelheid mogelijk is. • Het advies tot vermindering van het aantal OVbewegingen vanuit de IJ-tunnel naar de Prins Hendrikkade neemt het College voor kennisgeving aan. Het valt buiten de scope van de NvU. • In de Nota van Uitgangspunten is opgenomen dat de oversteekbaarheid moet verbeteren en dat het aantal oversteekplaatsen (zebrapaden) minimaal gelijk blijft aan het huidige aantal oversteken. De oversteekbaarheid verbetert ook door het aanbrengen van een middenberm (eerste ontwerpvariant) of door minder rijbanen en 30 km/ uur (‘inspraak-variant’).

een belangrijke verkeersader maar tegelijk wonen ook hier Amsterdammers. Om niet alle lasten bij hen neer te leggen is het dan ook belangrijk beide maatregelen daadwerkelijk uit te voeren of, indien dit niet mogelijk is, alternatieve maatregelen te nemen teneinde het autoverkeer niet te laten toenemen op dit toch al zwaarbelaste stuk. • Het dagelijks bestuur zou graag een garantie zien dat ook Maatregel 17 wordt uitgevoerd of dat er een aanvaardbaar alternatief wordt gevonden. • Het dagelijks bestuur is nog wel benieuwd naar de effecten op de verkeersintensiteit in de Weesperstraat en de Wibautstraat als zowel Maatregel 15 als Maatregel 17 worden uitgevoerd.

Reactie Kattenburgerstraat De plannen voor Kattenburgerstraat voorzien in een profiel dat de snelheid van de auto dwingt tot 30 km/uur. Effectieve maatregelen om de snelheid omlaag te krijgen zijn; halteren van de bus op de rijbaan, versmallen van de rijbaan, de middenberm en kruisingen in klinkers of groen uit te voeren. De concrete uitwerking van deze weginrichting vindt plaats in de ontwerpfase. In de ontwerpfase worden de belangen van de verschillende partijen (VRA, GVB, nood- en hulpdiensten en bewoners) meegenomen.

2.2

Stadsdeel Oost

De gemeenteraad heeft met de vaststelling van de Agenda Amsterdam Autoluw uitgesproken om Maatregel 17 uit te voeren. Met deze maatregel wijzigt de verkeerscirculatie rondom de Haarlemmer Houttuinen. De verwachting is dat met deze maatregel het verkeer op de Piet Heinkade afneemt tot 16.900 voertuigen per dag. Deze maatregel maakt echter deel uit van een ander besluitvormingsproces. De effecten van Maatregel 15 en 17 op de Wibautstraat en Weesperstraat zijn niet inzichtelijk gemaakt. Om hier gefundeerd uitspraken over te kunnen doen is kentekenonderzoek nodig dat mede in het kader van de Pilot Knip Weesperstraat zou worden uitgevoerd. Dit is vanwege COVID-19 uitgesteld.

• Het bestuur is positief verrast door het afnemen van het autoverkeer als gevolg van de combinatie van Maatregel 15 en Maatregel 17 (de ingrepen in de Haarlemmer Houttuinen). De Piet Heinkade is

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

9

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang

3.1

Algemeen sentiment

Gedurende de inspraakprocedure heeft de gemeente veel reacties ontvangen op de plannen voor Prins Hendrikkade en Oostertoegang. Er zijn veel positieve reacties gekomen: • Bewoners zijn blij dat de straat eindelijk heringericht wordt en met het verminderen van het de hoeveelheid verkeer en de daarmee samenhangende verbeteringen in verkeersveiligheid, luchtkwaliteit en vermindering van geluidsoverlast. • Het plan om meer ruimte te geven aan voetgangers aan de waterzijde wordt positief ontvangen. • Veel mensen zijn blij met het creëren van meer ruimte, veiligheid en duidelijkheid voor fietsers met een doorgaand tweerichtingenfietspad aan de huizenkant en de verbeteringen op de fietsroute naar het IJ. Ook zijn er zorgen geuit: • Men vindt dat de ambitie voor de verdere vergroening van het gebied achterblijft. • Ondanks de eerdere vermindering van het aantal OV-bussen dat hier rijdt na de start van de Noord/ Zuidlijn, pleiten bewoners en stadsdeel voor een verdere afname van het busverkeer op de Prins Hendrikkade.

• Men vindt over het algemeen de snelheid van het autoverkeer te hoog en vraagt daarom om een maximumsnelheid van 30 km/uur in te voeren ten gunste van leefbaarheid en veiligheid. • Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor (meer) ruimte voor fietsparkeren, parkeerplaatsen voor auto’s en laden & lossen en voor de bereikbaarheid van bestemmingsverkeer.

Reactie Met de voorgestelde plannen verbeteren de leefbaarheid en verkeersveiligheid in de Oostertoegang en op de Prins Hendrikkade. De positieve reacties bevestigen dat het voorgenomen pakket aan maatregelen om de leefbaarheid en veiligheid te verbeteren goed wordt ontvangen. De zorgen die zijn geuit geven een duidelijk signaal dat de herinrichting van de straat daadwerkelijk moet leiden tot een verbetering van de straat: een veilige, comfortabele fietsroute, met een betere doorstroming van fietsverkeer, meer ruimte voor voetgangers en meer fietsparkeerplekken. En tegelijkertijd een prettige straat om te wonen, met meer groen, veilige oversteekplaatsen, een betere luchtkwaliteit en minder geluidshinder bij de woningen. Aangezien de Prins Hendrikkade een van de

belangrijkste routes is voor streekvervoer naar het Centraal Station is het nu niet mogelijk om het aantal bussen te verminderen. Dit is ook de belangrijkste reden om nu nog geen besluit te nemen over de verlaging van de maximumsnelheid. Eind 2023 is meer bekend over de nieuwe vervoersconcessies voor het streekvervoer, de hoeveelheid autoverkeer na invoering eenrichtingsverkeer in de Oostertoegang, de effecten van 30 km in de stad en het verkeersonderzoek met de pilot knip Weesperstraat. Daarna zullen de uitgangspunten van de Prins Hendrikkade opnieuw tegen het licht worden gehouden. De herinrichting van de Prins Hendrikkade Oost wordt als gevolg van zowel bovenstaande inhoudelijke als financiële redenen voorlopig uitgesteld. De gemeente onderzoekt daarom of met tijdelijke maatregelen de leefbaarheid alvast kan worden verbeterd als na invoering van het eenrichtingsverkeer in de Oostertoegang de hoeveelheid autoverkeer afneemt. Zodra de planvorming voor de herinrichting weer wordt opgepakt zal aan de hand van verkeersonderzoek worden bepaald hoeveel rijbanen voor auto- en busverkeer nog nodig zijn. Zonder busbaan is meer vergroening mogelijk door een of twee extra rijen bomen en meer verblijfsruimte bij het water. Ook de oplossingen voor het verbeteren van de

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

10

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang oversteekbaarheid en de maximum snelheid worden dan opnieuw bezien. Dit zal in samenspraak met bewoners, ondernemers en andere betrokkenen gebeuren.

3.2 Kruising Geldersekade, ODE & Oostertoegang De inspraakreacties gaan over het volgende: • Drukte fietspad en veel kruisend verkeer leidt tot onveilige en onduidelijke situaties op de fietsroute. • Waarom niet het fietspad aan de westkant in plaats van de oostkant? • Drukte op de oversteek CS – Oosterdok met conflicten tussen fietsers en voetgangers. • Aandacht wordt gevraagd voor opstelvakken, drempels en verkeerslichtinstellingen.

Reactie • De benodigde verbetering van de fietsroute, een van de drukste routes in Amsterdam, en extra ruimte voor voetgangers kunnen alleen worden gerealiseerd als zowel fietspad als voetpad aan de oostkant van de Oostertoegang worden gelegd. Door de ligging aan de oostkant ontstaat een logische, veilige en rechte fietsroute en kan de ‘bajonet-oversteek’ worden opgeheven. Het aantal conflicten tussen fietsers onderling, fiets en auto en fiets en voetganger vermindert hierdoor. Daarom is dit de voorkeursvariant. • Bij een fietspad en voetpad aan de westkant ontstaat een nieuw knelpunt bij het oversteken van de De Ruyterkade, langere oversteek met een minder goede afhandeling van het verkeer op dat

kruispunt tot gevolg en consequenties voor de afhandeling van het verkeer uit de tunnel. Deze variant is daarom afgevallen. • Het kruisen van de twee drukke en belangrijke fietsroutes ter hoogte van de Geldersekade is een bekend vraagstuk waar tot op heden geen echte oplossing voor is. Dat komt doordat fietsers en voetgangers niet onderling met verkeerslichten geregeld worden en dan gelden de normale voorrangsregels. Als een fietser oversteekt hoort deze andere fietsers op het naastgelegen fietspad voorrang te verlenen. In de wet staat dat het fietspad langs een voorrangsweg in diezelfde richting ook in de voorrang hoort te zitten. Het fietspad is weliswaar vrijliggend maar behoort wel tot dezelfde weg. Dat is de reden dat de fietser die oversteekt richting Oostertoegang voorrang moet verlenen aan fietsers op het fietspad dat langs de Prins Hendrikkade ligt. Dit is over het algemeen een heel goed uitgangspunt. Het zorgt voor herkenbaarheid binnen het verkeer en vergroot daarmee de verkeersveiligheid. Deze regel wordt in heel Nederland toegepast en zorgt bijna nergens voor problemen. In sommige gevallen vormt deze regel wel een probleem. Zoals hier kruist de dominante fietsroute soms met een voorrangsweg. Een voorbeeld van een vergelijkbare situatie is het kruispunt Museumbrug – Stadhouderskade. Daar speelt dezelfde problematiek.

Voor fietsers voelt het onlogisch om voorrang te moeten verlenen aan fietsers op ‘het rustigere fietspad’ terwijl zij op ‘de drukke doorgaande fietsroute’ zitten en net groen hebben gehad (en

•

•

• •

van de autoweg af willen). Omdat fietsers juist bij dit soort oversteken vaak lang staan te wachten, hoopt het fietsverkeer zicht op voor de verkeerslichten en wordt dit gevoel versterkt. Omdat sommige fietsers wel geneigd zijn te stoppen en andere niet leidt dit tot onduidelijke situaties. De herinrichting van het kruispunt zorgt wel voor extra opstelruimte, zodat het knelpunt toch iets verbetert. Geldersekade: Dit deel van de fietsroute IJpleinveer – Mr. Visserplein valt onder een ander project en de Geldersekade is daarom niet meegenomen in deze Nota van Uitgangspunten. Wel is ook hier het doel om de ruimte voor fietsers en voetgangers te verbeteren. De oversteek Odebrug richting Centraal Station wordt in de nieuwe situatie eenduidiger en verkeersveilig geregeld met een zebrapad en verkeerslichten. De grote fietsstroom van en naar het IJ door de Oostertoegang bevindt zich hier al aan de oostkant van de weg en hoeft geen gebruik meer te maken van deze oversteekplek. Bij de kruispunten met de Prins Hendrikkade en Piet Heinkade komt meer opstelruimte voor fietsers. De drempels op het fietspad bij het kruispunt Geldersekade – Prins Hendrikkade komen in de nieuwe situatie weer terug.

Aangezien de situatie voor de fietser aan deze kant van het kruispunt niet wezenlijk veranderd en het nodig blijft om de snelheid wat te verlagen en de oplettendheid te verhogen, blijven de drempels wenselijk. De Centrale Verkeerscommissie (CVC) van de gemeente Amsterdam heeft hiernaar gekeken en adviseert de drempels weer terug te brengen.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

11

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang 3.3 Ambitie Agenda Amsterdam Autoluw, verkeerscirculatie door Maatregel 15 en verkeersonderzoeken De voorliggende plannen zijn onderdeel van de Agenda Amsterdam Autoluw. De inspraakreacties over de ambities van de Agenda Amsterdam Autoluw zijn de volgende: • Mensen hebben zorgen over de bereikbaarheid van de eigen buurt met de auto. • Veel reacties steunen de ambitie om meer ruimte te geven aan langzaam verkeer en minder aan de auto. • Verschillende reacties geven suggesties voor de verkeersaanpak op specifieke plekken, zoals Schippersgracht, Peperstraat, Oosterdok etc. Eenrichtingsverkeer op meer of andere plekken of een andere, minder ‘snelle’ inrichting. • Er zijn vragen over de relatie met andere plannen en herinrichtingen in de stad.

•

•

Reactie • De stad legt met de Agenda Amsterdam Autoluw de nadruk op een leefbare stad met meer ruimte voor voetgangers, fietsers, openbaar vervoer, groen en andere voorzieningen. De auto, zowel rijdend als stilstaand, moet hiervoor ruimte inleveren. De Agenda Amsterdam Autoluw kent een stapsgewijze aanpak om de gehele stad autoluwer te maken. Er zijn al flinke stappen gezet, die voor veel verbetering hebben gezorgd. Daarnaast onderzoeken we de invoering van 30 km/uur in de stad en intelligente toegang, ook wel zones beperkte toegang genoemd. Daarnaast werken we aan meer deelmobiliteit en slimme logistiek. Het uiteindelijke doel is de hoeveelheid verkeer

• •

in Amsterdam als geheel te verminderen. Zonder dergelijke maatregelen zal het autoverkeer in de stad jaar op jaar blijven toenemen. Er zijn geografische clusters gedefinieerd waarbinnen is onderzocht welke autoluwe maatregelen genomen kunnen worden, waarbij zo min mogelijk overlast wordt verplaatst naar omliggende gebieden. Het cluster Oostertoegang – Prins Hendrikkade – Kattenburgerstraat is een van deze clusters. Sinds de zomer van 2018 is er al sprake van minder verkeer op een deel van deze route dankzij de knip Prins Hendrikkade (voor het Centraal Station). Met de huidige plannen worden bestemmingen in de buurt niet onbereikbaar, wel kunnen als gevolg van eenrichtingsverkeer in de Oostertoegang routes veranderen. Een vermindering van het autoverkeer op de Prins Hendrikkade zorgt bovendien voor een leefbaarder gebied met schonere lucht. De Prins Hendrikkade en achterliggende buurten blijven bereikbaar voor bewoners en bedrijven. Uit de verkeersanalyses is niet gebleken dat er problemen met sluipverkeer zullen ontstaan als gevolg van de voorgestelde maatregelen. Doordat de doorstroming op de alternatieve hoofdroutes blijft gewaarborgd, zal het verkeer niet van de hoofdroutes afwijken, omdat de alternatieve hoofdroutes de snelste routes blijven. De herinrichting van de Schippersgracht zit niet in de projectscope.

Binnen Maatregel 15 wordt in de Oostertoegang en op de ODE-brug eenrichtingsverkeer ingesteld, zodat alleen gemotoriseerd verkeer van zuid naar noord door de Oostertoegang kan. De ruimte die hiermee wordt vrijgemaakt wordt ingezet ten

behoeve van fietsers en voetgangers.

3.4 Zorgen om leefbaarheid vanwege afval, geluidshinder en luchtkwaliteit De inspraakreacties gaan over het volgende: • Overlast van verkeer en geluid van verkeer. Veel mensen vinden dat er teveel ruimte gegeven wordt aan het autoverkeer. Ook woonbootbewoners ervaren hiervan overlast. Men wil dat de Prins Hendrikkade meer als stadsstraat wordt vormgegeven en niet als verkeersader. • Meerdere malen wordt specifiek de overlast van motoren genoemd. • Mensen pleiten voor meer afvalbakken. • Een groene haag tussen rijbaan en wandelboulevard.

Reactie • De insteek is dat de belangen van alle gebruikers van de stad zo goed mogelijk zijn afgewogen in de Nota van Uitgangspunten. De Prins Hendrikkade wordt na de invoering van eenrichtingsverkeer rustiger qua hoeveelheid autoverkeer. Het blijft echter een belangrijke route stad uit, en voor regionale bussen ook stad in. Bij de start van de ontwerpfase over een paar jaar zal opnieuw gekeken worden naar de balans tussen de verkeersruimte voor snel verkeer, de ruimte voor langzaam verkeer (fietser en voetganger) en verblijfsruimte. Ook de snelheid van het verkeer kan dan bepaald. • De overlast door motorrijders is lastig te voorkomen. De overlast zou kunnen afnemen doordat inhalen

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

12

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang op de Prins Hendrikkade niet meer mogelijk is, en doordat het aantal rijbanen is verminderd. De gemeente gaat in samenwerking met Utrecht, Rotterdam en Den Haag, onderzoek doen naar geluid van motoren. • Bij de nadere uitwerking van het ontwerp wordt onderzocht waar en hoeveel afvalbakken geplaatst worden. • Ondergrondse afvalcontainers zijn gepland op de lage kade, tegenover de middelste pier, westelijk en oostelijk van de IJtunnel, naast het tweerichtingenfietspad en in de Foeliestraat. Bij de nadere uitwerking van het ontwerp wordt duidelijk of deze locaties haalbaar zijn, ook gezien de ligging van kabels en leidingen. • De stedenbouwkundige visie gaat uit van bomenrijen en openheid. Een groene haag tussen rijbanen en de wandelboulevard past niet in deze visie.

3.5 Inrichting openbare ruimte De inrichting van de openbare ruimte heeft als doel om van een verkeersgebied naar een verblijfsgebied te veranderen. Bij de voorgestelde ingrepen staat de voetganger en fiets centraal zoals de aanleg van een wandelboulevard en door het kwaliteitsniveau van de openbare inrichting hierbij te laten aansluiten. De inspraakreacties gaan over het volgende: • Zorgen over de uitwerking van de materialisatie, vooral genoemd is het verlichtingsplan, maar ook de soort bestrating. • Zorgen over de inrichtingsprincipes van de openbare

ruimte zoals het vrijhouden van zichtlijnen of de gedetailleerde invulling van de openbare ruimte. • Zorgen over de mate van participatie in het vervolgtraject richting Definitief Ontwerp (DO) over de invulling van de openbare ruimte.

Reactie • De inrichting sluit aan bij de Inrichtingsprincipes Handboek In Openbare Ruimte, het Plan Openbare Ruimte Zuidelijke IJ-oevers, en zal conform de inrichting zijn als het definitief ontwerp van de maaiveld Oosterdok (27 januari 2015) en de huidige ontwikkelingen rondom Stationseiland. De materialisatie wordt in de verdere uitwerking van het project definitief bepaald. Dit geldt ook voor het opstellen van het verlichtingsplan dat naast de genoemde inrichtingsprincipes dient te voldoen het beleidskader van openbare verlichting. • Aan de huizenzijde zal worden aangesloten bij het Amsterdamse profiel met hardstenen banden, lantaarns en gebakken klinkerbestrating. De benodigde ruimte voor voetgangers is het uitgangspunt volgens de Leidraad Centrale Verkeerscommissie. De huidige horecavergunningen worden door het stadsdeel Centrum uitgegeven en beheerd. Het is daardoor niet mogelijk om te garanderen dat er geen terrassen op de stoepen komen. • In de verdere uitwerking van het ontwerp wordt de afwatering verder uitgewerkt, maar het uitganspunt is dat de afwatering richting het riool aan de huizenkant blijft bestaan, omdat lozing op het open water vanwege vervuiling van het hemelwater niet is toegestaan. De materialisatie van de rijbaan op de Prins Hendrikkade is afhankelijk van het

snelheidsregime dat gaat gelden. Waarschijnlijk blijft het asfalt vanwege het busverkeer. • Aan de waterzijde is het leidend inrichtingsprincipe het herstellen van het waterfront waar de historische bebouwing en het open water samenkomen. Dit vertaalt zich in het ontwerp van de openbare ruimte die vrij, open en overzichtelijk is en zoveel mogelijk vrij blijft van obstakels zoals paaltjes. Waar mogelijk worden verkeersborden gecombineerd. Hierdoor worden waardevolle zichtlijnen zoals tussen Oude Schans en Schippersgracht naar oude en nieuwe monumenten van Amsterdam geborgd. • Bij de vervanging van de spoorbruggen en de verbreding van de Oostertoegang wordt onderzocht of de leeuwen op het landhoofd terug kunnen worden gebracht. • De buurt en andere belanghebbenden worden betrokken bij de uitwerking van een definitief ontwerp. Het ontwerpproces zal echter pas over een paar jaar beginnen, nu de herinrichting voorlopig is uitgesteld.

3.6 Wandelboulevard en lage kade Aan de waterkant komt een wandelboulevard, en verdwijnt het noordelijk fietspad om voldoende ruimte te bieden aan voetgangers. Aan de huizenkant komt een tweerichtingenfietspad. De inspraakreacties gaan over het volgende: • Suggesties om de lage kade te benutten of te betrekken bij de wandelboulevard. • Vrees van woonbootbewoners voor meer overlast als gevolg van de wandelboulevard.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

13

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang • Verzoek tot het meenemen van de herinrichting van de pieren. • Onduidelijkheid ten aanzien van de keermuur. • Vragen over de voetgangersruimte bij de Kikkerbilsluis. • De wens om de hellingbaan aan de kant van de IJ-tunnel te behouden.

Reactie • De stedenbouwkundige visie voor het Oosterdok gaat uit van een wandelboulevard op de hoge kade, waar inderdaad sprake is van ontspanning en flaneren. In de ontwerpfase wordt de wandelboulevard verder uitgewerkt en wordt duidelijk waar de bankjes komen. Ook wordt dan uitgezocht in hoeverre aandacht kan worden geschonken aan de monumentale woonhuizen en de vroegere bewoners en historie. • De verwachting is dat de wandelboulevard en de activiteiten die daar eventueel gaan plaatsvinden geen geluidsoverlast veroorzaken. • Op basis van de bestuurlijke achtergrond, juridisch planologisch kader, beleid & wetgeving en de (goede) technische staat van de kademuren is er geen reden om de 3 pieren met woonboten te herinrichten. De herschikking van de woonboten wordt uitgevoerd als daar op grond van beleid- of gebiedsontwikkeling en wetgeving noodzaak toe is. • De keermuur tussen lage en hoge kade blijft grotendeels op dezelfde plek staan, zodat de lage kade de huidige breedte behoudt en de bereikbaarheid van de lage kade gewaarborgd blijft doordat auto’s elkaar kunnen passeren. Op de lage kade zijn geen werkzaamheden voorzien en blijft wandelen mogelijk.

• De keermuur wordt vernieuwd en verlengd. De parkeerplekken naast de keermuur op de lage kade blijven bestaan. • Op de Kikkerbilsluis wordt de stoep aan de noordkant circa 1 meter breder. Er komen 3 rijbanen op de Kikkerbilsluis ter vervanging van de huidige 5 rijbanen, aan de zuidkant komt naast het voetpad een tweerichtingen-fietspad. • Door de hellingbaan aan de westkant van de Kikkerbilsluis te handhaven zou een belangrijk deel van de boulevard niet aangelegd kunnen worden. De circa 20 woonbootbewoners kunnen gebruikmaken van de andere hellingbaan (ter hoogte van de Binnenkant) of de trap met fietsgoot. Deze hellingbaan ligt 200 en 250 meter van de twee oostelijke pieren.

3.7  Zorgen om de kap van bestaande bomen en wens tot meer groen De inspraakreacties gaan over het volgende: • Zorgen om de kap van bestaande bomen en de hoeveelheid bomen na de herinrichting. Men vreest te weinig. • Verzoek tot meer groene ambitie, aan beide zijden van de straat. • Zorgen om de invulling van de groenstrook. Moet geen plek worden voor vuilnis etc. • Een pleidooi om de kades naast de IJ-tunnel open te houden en niet te vergroenen.

Reactie • De bestaande bomen tussen Prins Hendrikkade 122 en de Kikkerbilsluis zijn enkele decennia geleden

geplant in slechte groeiomstandigheden. Bij 65 bomen is opdruk van de verharding, bij 2/3 van de bomen is de groei matig, slecht of stagnerend. Meerdere bomen hebben stamvoetschade. Destijds kreeg een boom max 5 m3 boomgrond mee. Tegenwoordig weten we dat minimaal 25 m3 noodzakelijk is voor de ontwikkeling van een grote goede boom. Af en toe gaat een boom dood. Deze wordt dan weer vervangen door een jonge boom, maar zonder echt goed grondwerk waardoor ook deze slecht tot wasdom komt. De jonge aanplant voor het Amrâthhotel is daarom alweer geruimd. Veel bomen hebben bovendien schade opgelopen door grondverdichting, gaslekken en aanrijdingen en wortelschade door grondwerk. • De bestaande bomen tussen Prins Hendrikkade 122 en de Kikkerbilsluis zijn iepen die relatief veel onderhoud nodig hebben en zijn van een cultivar Hollandica Vegeta die gevoelig zijn voor iepziekte. Tegenwoordig zijn cultivars ontwikkeld die minder gevoelig zijn voor iepziekte. Indien iepen van deze cultivars worden geplant, of andere soorten dan iepen blijven de bomen gevrijwaard van iepziekte en wordt ook het gevaar verminderd dat de iepziekte in Amsterdam zal uitbreken. • Er zijn geen monumentale bomen in het plangebied westelijk van de Kikkerbilsluis. Alleen op de hoek met de Kalkmarkt, maar dat is buiten het plangebied en deze boom blijft behouden.

• De ervaring en de praktijk leren dat het planten van gezonde bomen in goede groeiomstandigheden (voldoende boomzand en kratten ter bescherming van gronddruk en behoud van zuurstof in de grond) een veel betere ontwikkeling van de boom oplevert zodat over enkele jaren de nieuwe bomen veel

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

14

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang groter en gezonder zullen zijn dan de huidige. • De kap van bomen aan de westzijde van de Kikkerbilsluis is nodig. Op grond van de huidige inzichten worden 12 extra bomen geplant. We kappen 32 bomen. Deze aantallen kunnen bij de verdere uitwerking van het ontwerp iets wijzigen. • Aan de oostzijde van de Kikkerbilsluis blijven de bomen volgens het huidige inzicht behouden, behalve de boom bij de streekbushalte. • Extra bomen kunnen geplant worden indien per boom 25 m2 grond beschikbaar is. Na 2023 wordt onderzocht of de busbaan (tussen hotel Amrâth en de Kikkerbilsluis) en de middenberm kunnen vervallen, met als voorwaarde dat dit op draagvlak kan rekenen bij de Vervoerregio. Deze ruimte kan dan benut worden voor een of twee extra bomenrijen. • Een groene ontwerpvariant met meer bomen, de ‘inspraak-variant’, is opgenomen in de Nota van Uitgangspunten. • We verbeteren de leefbaarheid in de straat door verschillende maatregelen, zoals het verminderen van het aantal rijbanen tussen de Odebrug en de Kikkerbilsluis en door de komst van de wandelboulevard. Tevens vergroenen we de Nemopier door hier plantvakken te maken. De hoge keermuur wordt groener door een speciaal soort mortel te gebruiken, waar varens in gaan groeien.

3.8

Oversteekbaarheid

De inspraakreacties gaan over het volgende: • Er is behoefte aan meer oversteekplekken. • Het gebied is onveilig voor schoolgaande kinderen.

• Diverse verbetersuggesties voor specifieke plekken, zoals op de ODE-brug en bij de Kalkmarkt. •

Reactie • De oversteekbaarheid van de Prins Hendrikkade tussen hotel Amrâth en de Kikkerbilsluis verbetert door het aanbrengen van de middenberm en doordat het aantal rijbanen wordt verminderd. Tevens rijdt er minder verkeer doordat in de Oostertoegang eenrichtingsverkeer wordt ingevoerd, waardoor ook de oversteekbaarheid verbetert. • Ter hoogte van de Binnenkant komt een geregelde voetgangersoversteek. Een verkeerslicht bij de Kalkmarkt is niet nodig omdat er een breed steunpunt tussen de twee rijbanen komt, waardoor oversteken van één rijbaan veilig mogelijk is. • De wandelboulevard komt aan de noordkant van de Prins Hendrikkade tussen Odebrug en Kikkerbilsluis, waarmee er een veilige voetgangersroute ontstaat tussen het Centraal Station en het Scheepvaartmuseum. • Aan beide kanten van de Odebrug wordt het voetpad breder.

3.9 Fietspad, snorfietsen op de rijbaan en fietsparkeervoorzieningen De inspraakreacties gaan over het volgende: • Zeer veel reacties, zorgen en overlast zijn er ten aanzien van het fietsparkeren op de stoep aan de huizenkant. De stoep is door de vele geparkeerde fietsen onbegaanbaar en rommelig. Mensen in een rolstoel en mensen met kinderwagens moeten nu

•

• • •

• •

uitwijken naar het fietspad met onveilige situatie tot gevolg. Bewoners vragen om een fietsparkeerplan en willen daarbij betrokken worden. Veel fietsparkeren is gelinkt aan de bushaltes. Maak daarom onderscheid in bewoners fietsparkeren en fietsparkeren bij de haltes. Het is onduidelijk hoe wordt omgegaan met snorfietsers. Een aantal mensen pleit voor het behouden van het fietspad aan de noordkant. Men vraagt aandacht voor de plekken waar fietsers en voetgangers elkaar kruisen vanwege verkeersveiligheid. Fietspaden moeten breder vanwege toename aan (elektrische) bakfietsen, snelle elektrische fietsen etc. Let op de doorgang van fietsers bij wegwerkzaamheden straks.

Reactie • Er komt tussen de bomen aan de huizenkant (op het gedeelte tussen hotel Amrâth en de Kikkerbilsluis) een service-strook waar laden en lossen mogelijk wordt. Ook komen hier fietsenrekken en parkeervakken voor scooters en brommers. Het voetpad aan de huizenkant wordt hiermee vrij van fietsenrekken. • Er komen fietsparkeerplaatsen bij de bushalte voor streekvervoer, ten westen van de IJtunnel. De overlast van geparkeerde fietsen neemt hierdoor hopelijk af. • Onderzocht wordt of met tijdelijke maatregelen na invoering van het eenrichtingsverkeer het fietsparkeerprobleem kan worden verminderd. • Het fietspad in de Oostertoegang wordt breder

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

15

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang

•

•

• •

en komt ook op de Odebrug aan de oostkant te liggen, waardoor de fietsroute logisch wordt. Hiermee wordt het noordelijk deel van maatregel 7 uit het meerjarenplan fiets 2017-2022 uitgevoerd. Het is niet mogelijk om het fietspad in het water (Oostertoegang) te leggen omdat dan het kruispunt met de De Ruijterkade onregelbaar wordt. Het fietspad aan de waterkant van de Prins Hendrikkade verdwijnt en hiervoor komt de wandelboulevard in de plaats. Aan de zuidkant komt een tweerichtingen-fietspad (breedte 4,5 meter) waarbij een doorlopende oost-westverbinding voor fietsers ontstaat, zonder noord-zuid-oversteken. Tevens hoeven fietsers dan niet de af- en toeritten naar de IJtunnel over te steken. Met het verbeteren van de oost-west-fietsroute wordt maatregel 6 uit het meerjarenplan fiets 2017-2022 uitgevoerd. Op de Prins Hendrikkade rijdt de snorfiets op het fietspad, op de Kattenburgerstraat op de rijbaan. In de nadere uitwerking van het ontwerp wordt de overgang van snorfiets van fietspad naar rijbaan uitgewerkt. De snorfiets rijdt op de Prins Hendrikkade op het fietspad omdat er teveel gemotoriseerd verkeer rijdt om de snorfiets te kunnen mengen met het gemotoriseerde verkeer. In de ontwerpfase worden de definitieve afmetingen van rijbanen, fiets- en voetpaden bepaald. Tijdens de uitvoering worden de omleidingsroutes voor de verkeersdeelnemers vastgelegd in het BLVC-plan.

In dit plan worden de belangen afgewogen, wordt rekening gehouden met de bereikbaarheid, leefbaarheid en veiligheid van de verkeersdeelnemers en worden de gebruikers met borden en andere communicatiemiddelen geïnformeerd. Fietsers en voetgangers houden bij

voorkeur altijd doorgang.

3.10 30 km/uur en snelheidsremmende maatregelen De inspraakreacties gaan over het volgende: • Heel veel mensen zijn voorstander van het invoeren van 30 km/uur op de Prins Hendrikkade. • Men pleit daarnaast voor drempels, snelheidscamera’s etc. om dit ook te handhaven. • Prins Hendrikkade als stadsstraat, geen ‘racebaan’.

Reactie • De maximumsnelheid voor de Prins Hendrikkade Oost (tussen de Odebrug en de IJtunnel) blijft voorlopig 50 km/u, vooral gezien vanuit het belang van goed openbaar vervoer. Een verlaging van de snelheid betekent een verslechtering voor het openbaar vervoer en stijgende kosten voor de exploitatie. Vanuit de bredere aanpak van 30 km/uur is het voorstel dat de Prins Hendrikkade Oost uiteindelijk een maximumsnelheid van 30 km/uur krijgt. De gemeente werkt momenteel inrichtingsprincipes uit voor een gebiedsontsluitingsweg/hoofdweg met een maximumsnelheid van 30 km/uur. De inrichting wijzigt niet indien de maximale snelheid 30 km/uur wordt, de rijbanen blijven in asfalt. • Op een hoofdroute voor bussen is het niet mogelijk om drempels neer te leggen om de snelheid te beperken. • Er is onderzoek gedaan naar de gereden snelheid door het inzetten van snelheidsmeters, de zogenaamde smileys, om gebruikers bewust te

maken van hun snelheid en om data te verzamelen over huidige snelheden van gebruikers. Uit deze data blijkt dat de landelijke richtlijnen, uit het Beleidskader Flitspalen van het Openbaar Ministerie voor het plaatsen van een flitspaal, niet worden gehaald. Hierdoor is het plaatsen van flitspalen niet mogelijk. • Het volledig voor auto’s afsluiten van de Oostertoegang zit niet in de maatregelen van Agenda Amsterdam Autoluw. In het ontwerp van de Prins Hendrikkade zitten nu twee rijbanen en een busbaan stad in. Na 2023 wordt aan de hand van verkeersonderzoek gekeken of de busbaan richting CS en de middenberm kunnen vervallen. De straat kan dan meer als ‘normale stadsstraat’ worden ingericht. • Om de Lastage-buurt te ontsluiten dienen onder andere de zebra’s bij de Odebrug en bij de Binnenkant.

3.11  (Regio)bussen, zwaar verkeer en touringcars De inspraakreacties gaan over het volgende: • Veel oproepen om de regionale bussen te laten eindigen bij de Noord/Zuidlijn zoals ooit afgesproken was. • Veel bewoners vinden dat de snelheid van de bus ondergeschikt moet zijn aan de leefbaarheid, zeker gezien het snellere en milieuvriendelijke alternatief, de Noord/Zuidlijn. • Eén bushalte net zoals aan de overkant, niet drie bushaltes bij elkaar met alle ruimtebeslag en overlast die daarbij hoort.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

16

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang • Twee keer wordt verzocht de busbaan te behouden om opstoppingen te voorkomen. • Verzoek tot het mogelijk maken van laden & lossen voor bewoners en andere bestemmingen.

Reactie • De Vervoerregio geeft aan dat het lijnennet voor de streekbussen uit Waterland (Wa) en de Zaanstreek (Za) sterk is gewijzigd na de start van de exploitatie van de Noord/Zuidlijn. Er rijdt nu nog ongeveer 35% van de bussen. De huidige concessie geldt tot december 2021. De aanbesteding voor de nieuwe concessie ZaWa was al opgestart, maar is vanwege corona gestopt. Voor 2 jaar is een noodconcessie ontwikkeld. In december 2023 moet alsnog de nieuwe concessie ZaWa starten. De gemeente onderzoekt op dit moment wat daarbij de nieuwe eisen zullen zijn, waarbij een eis is dat in de nieuwe concessie zero-emissie wordt gereden. Dit betekent dat alle bussen die over de Prins Hendrikkade rijden straks uitstootvrij zijn. • Voor het streekvervoer komt aan de westkant van de IJtunnel de bushalte stad-uit tegenover de bestaande bushalte stad in te liggen. De bussen kunnen onafhankelijk van elkaar wegrijden. Dit is nodig om de reistijd voor de reiziger zo kort mogelijk te houden. De halte ligt centraal ten opzichte van bestemmingen zoals Nemo en de binnenstad. De halte ligt ongeveer 500 meter vanaf CS waarbij deze halte een meerwaarde oplevert voor de reiziger. De bushaltes worden toegankelijk voor mensen met een beperking. • De bushalte voor stadsvervoer op de Kattenburgerbrug, vlak bij het Scheepvaartmuseum blijft bestaan en wordt iets verschoven ten opzichte

van de huidige situatie zodat het tweerichtingen fietspad aangelegd kan worden. • Tussen de Kikkerbilsluis en hotel Amrâth komt mogelijk wel een busstrook stad in. Dit wordt na 2023 opnieuw bekeken op basis van de dan geldende verkeerssituatie. Deze busstrook zorgt ervoor dat de bus langs stilstaand verkeer voor de Odebrug kan rijden. Op grond van verkeersonderzoek blijkt dat dit stilstaand verkeer sporadisch optreedt. Er komt een doorgetrokken streep, auto’s mogen geen gebruikmaken van de busstrook. De Vervoerregio hecht veel waarde aan de busstrook, omdat hiermee het openbaar vervoer robuust en betrouwbaar is. De busstrook stad uit is vervallen omdat de bus kan mengen met het overige verkeer, doordat er minder verkeer gaat rijden na de invoering van eenrichtingsverkeer Oostertoegang. Zonder busstrook kan de straat verder vergroenen en kunnen de verkeerslichten bij de Kromme Waal vervallen wat weer gunstig is voor de doorstroming. In de ontwerpfase wordt dit bepaald. • Laden en lossen aan beide zijden van de IJtunnel wordt mogelijk door hier een voorziening voor te maken.

3.12 Parkeerdruk en parkeeroplossingen voor het gebied De inspraakreacties gaan over het volgende: • Behoefte aan bewonersparkeerplekken en weren van bezoekersparkeren. • Bereikbaarheid Oosterdoksgarage. • Bereikbaarheid parkeergarage Amrâth hotel. • Verzoek tot opheffen parkeerplekken op smalle

zijstraten/grachten en beperkt parkeren op Prins Hendrikkade.

Reactie • De gemeente Amsterdam heeft haar parkeer tarieven voor bezoekers verhoogd en promoot de P+R voorzieningen als voordeliger alternatief aan de randen van de stad. Daarnaast is de handhaving op fout (of niet betalend) parkeren in stadsdeel centrum geprioriteerd op de plekken waar de overlast het grootst is. Er geldt bij straat parkeren echter geen onderscheid in de stad tussen plekken voor bewoners of plekken voor bezoekers. • De Oosterdoksgarage is bereikbaar via De Ruijterkade, de onderdoorgang Booking.com (weer open vanaf zomer 2022) of via de Odebrug en Oosterdoksstraat. Van Oosterdoksgarage naar Oude Schans via Kattenburgerstraat is qua netto afstand iets langer. • Het opheffen van 17 parkeerplekken aan de ventwegen zal volgens de gemeente niet tot meer overlast door zoekverkeer en foutparkeerders in de buurt leiden omdat er voldoende alternatieven zijn. De gemeente voorziet niet dat de parkeerdruk van het vergunningsgebied (waaronder deze buurt valt) de komende jaren dusdanig zal toenemen dat het nodig is om compenserende of extra parkeerplekken aan te leggen. Dit komt mede omdat er voldoende plek in de Oosterdoksgarage is voor vergunningshouders. Hiernaast wordt er gestuurd om het vergunningsplafond in het gebied stapsgewijs te verminderen door het natuurlijke verloop in vergunningen en een stop op nieuwe vergunningen.

Onderzocht is dat er naast de bestaande plekken geen extra parkeerplekken aan

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

17

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang het Oosterdok kunnen worden aangelegd. • Toegang naar het Scheepvaarthuis en de bijbehorende ondergrondse parkeergarage van hotel Amrâth blijft gewaarborgd. • De Binnenkant-parkeerplaatsen vallen buiten de scope van het project.

3.13 Toegankelijkheid van de stad voor bestemmingsverkeer en laad- en losvoorzieningen De inspraakreacties gaan over het volgende: • Veel insprekers geven aan meer behoefte te hebben aan laad- en losplekken dan er nu zijn, of dan nu in het voorlopig ontwerp te zien zijn. Er is nu veel overlast van laden en lossen op het fietspad met onveilige situaties tot gevolg. • Diverse suggesties voor laad- en losplekken op specifieke locaties, onder andere bij hotel Amrâth, bij de Geldersekadebrug, bij de Peperen Foeliestraat, Binnenkant, Schreierstoren en Oude Schans. • Een aantal mensen geeft aan dat de Schipperstraat open moet voor inrijden vanaf de Prins Hendrikkade. De straat is nu doodlopend. • Men vraagt om een keermogelijkheid op de Prins Hendrikkade voor verkeer vanaf de Nieuwmarkt richting CS. • Verhoog de spoorbruggen van de Oostertoegang zodat vrachtverkeer makkelijker weg kan rijden.

Reactie • Er komt in de nieuwe situatie een service-strook tussen de bomen aan de huizenkant waar laden en

lossen mogelijk is. Er wordt onderzocht of tijdelijke maatregelen mogelijk zijn om het laden en lossen op het fietspad te voorkomen. Bij hotel Amrâth komt sowieso een laad- en losplek. Zijstraten- en grachten vallen buiten de scope van dit project. • Het is mogelijk dat de Schipperstraat weer uitkomt op de PH kade, waarbij rechtsaf weg gereden kan worden. Sluip verkeer moet dan voorkomen worden, de kans hierop wordt laag ingeschat omdat de Schipperstraat voetgangersgebied is. • Het is mogelijk om bij de Binnenkant te keren op de Prins Hendrikkade. • De doorrijhoogte van de Oostertoegang wordt 20 cm hoger doordat ProRail de vijf spoorbruggen vervangt. De hoogte wordt 3,4 meter, waar nu een hoogtebeperking van 3,2 meter geldt.

3.14 Inrichting IJtunnelmond en Foeliestraat De inrichting van het kruispunt van de Prins Hendrikkade met de IJtunnel wordt aangepast door een logisch haltepaar met toegankelijke perrons te creëren voor de regionale bussen. Hiernaast is de oversteekbaarheid en de toegankelijkheid naar het Oosterdok voor fietsers en voetgangers door de aanleg van een flauwe hellingbaan verbeterd. De kruising Prins Hendrikkade/Schippersgracht wordt vereenvoudigd door de verkeerslichten te verwijderen en een breed steunpunt te creëren. De Foliestraat wordt heringericht. De inspraakreacties gaan over het volgende: • Suggesties voor stedenbouwkundige ingrepen om de IJtunnelmond ingrijpend aan te passen

en zo deze entree van de stad te verfraaien en de oversteekbaarheid van de Foliestraat/ Valkenburgstraat te verbeteren. • Zorgen om afname van de leefbaarheid in dit gebied als gevolg van de luchtkwaliteit en geluidsoverlast. • Zorgen over veiligheid en beheersbaarheid van verkeersstromen ter hoogte van kruispunt Prins Hendrikkade/IJtunnel. Met name genoemd wordt de bypass van de bus uit de IJtunnel die de oversteek met de hellingbaan voor de fietsers en voetgangers kruist.

Reactie • De gemeente heeft haar uitgangspunten dusdanig geformuleerd dat de leefbaarheid qua luchtkwaliteit en geluidsoverlast in dit gebied zal verbeteren, hoofdzakelijk doordat de verkeerscirculatie wordt aangepast door het invoeren van eenrichtingsverkeer ter hoogte van de Oostertoegang. Maar ondanks deze ingreep voorziet de gemeente dat dit gebied (voorlopig) een belangrijk verkeerskundig knooppunt zal blijven voor de stad. Een gelijkvloerse entree bij de IJtunnelmond in plaats van de huidige dive under vergt minder autoverkeer op deze plek. Mogelijk dat dit op langere termijn wel mogelijk is. De gemeente werkt aan een ruimtelijke verkenning voor de Oostelijke Binnenstad waarin ook het gebied rond de IJ-tunnelmond wordt meegenomen. • Door het eenrichtingsverkeer in de Oostertoegang zal er straks minder autoverkeer rijden over de Prins Hendrikkade. Dit is gunstig voor de leefbaarheid. Daarnaast zullen hier in de toekomst alleen elektrische bussen rijden als dit ook voor de nieuwe bus concessie ‘Zaanstreek-Waterland’ geëist wordt.

Nota van Beantwoording Oostertoegang - Prins Hendrikkade Oost - Kattenburgerstraat

18

3 Prins Hendrikkade en Oostertoegang • Het nieuwe perron van de regionale bussen zorgt ervoor dat bussen niet onnodig hoeven te stoppen en optrekken, mede door extra halteerplaatsen en vereenvoudigde verkeersregeling. • Andere uitgangspunten die de leefbaarheid verbeteren zoals verbeterde afvalinzameling, betere verlichting en voldoende fietsparkeercapaciteit worden ook voor de inrichting van de openbare ruimte van de IJtunnelmond en Foliestraat doorgevoerd. • De gemeente meent dat door de nieuwe wegindeling de veiligheid sterk verbetert doordat voertuigen minder hard kunnen rijden, omdat het profiel krapper wordt en één rijstrook op de Kikkerbilsluis zorgt ervoor dat verkeer elkaar niet meer kan inhalen. Hiernaast is het autoverkeer dat uit de IJtunnel komt van de ‘bypass’ afgehaald en hoeft de fiets nog maar één rijstrook over te steken, die door verkeerslichten is geregeld.

•

•

• •

3.15 Verkeersontwerp Oosterdok Het Oosterdok is gelegen naast de IJtunnelmond. De trap met fietsgoot aan de westelijke zijde van de IJtunnelmond wordt vervangen door een flauwe hellingbaan voor voetganger en fietsers. Tevens zijn er ‘groene stroken’ aangeven ten behoeve van de vergroening aan de wand en de middenberm van de IJtunnel. De inspraakreacties gaan over het volgende: • De zorgen over veiligheid en beheersbaarheid van de verkeersstromen op de kade van het Oosterdok en op de Van der Veldebrug (brug 1939). Dit is

ingeven doordat insprekers een toename van conflicten verwachten door het gebruik van de lage kade als ongeregelde ‘shared space’ tussen het toe te nemen aantal fietsers, het laad & los-verkeer en voetgangers van met name de Charterhaven en Nemo Science Museum. Zorgen over gebrek aan (parkeer)ruimte en parkeercapaciteit op de lage kade aan het Oosterdok voor leveranciers en onderhoudspartijen van de bewoners, en Charterhaven en Nemo Science Museum mede door de ingetekende ‘groene strook’ en het opheffen van parkeerplaatsen aan de Prins Hendrikkade. Zorgen over het gebrek om te halteren voor de bezoekers van Charterhaven en schoolgroepen die veelal met touringcars naar het Nemo Science Museum komen. Zorgen over de staat van onderhoud van de kade aan het Oosterdok. Zorgen over het idee van een reuzenrad aan de kade van het Oosterdok.

Reactie • De inrichting van de Openbare ruimte aan de lage kade van het Oosterdok zal als ‘shared space’ blijven fungeren zoals dat in de huidige situatie al het geval is. Er zijn vooralsnog door het project geen werkzaamheden of voorzieningen ingepland aan de lage kade. Onderhoud aan de kademuren van het Oosterdok zal plaatsvinden binnen het programma kademuren, en valt buiten de scope van deze Nota van Uitgangspunten. (Zie hiervoor https://www. amsterdam.nl/projecten/kademuren/) • Het is de inschatting van de gemeente dat de voorgenomen aanpassingen binnen de scope van

het project niet zullen leiden tot onveilige situaties door conflicten van gebruikers van de lage kade. De geplande hellingbaan overbrugt een beperkt hoogteverschil en is flauw van opzet waardoor deze toegankelijk is voor voetgangers en fietsers geen hoge snelheden behalen. De gemeente is van mening dat er voldoende ruimte voor bestemmingsverkeer beschikbaar is om te navigeren en om te laden en lossen. • Er zullen aan het Oosterdok geen fiscale parkeerplekken verdwijnen. De gemeente voorziet niet dat de parkeerdruk van het vergunningsgebied (waaronder deze buurt valt) dusdanig zal toenemen de komende jaren dat het nodig is om compenserende of extra fiscale parkeerplekken aan te leggen. Dit komt mede omdat er voldoende plek in de Oosterdoksgarage is voor vergunningshouders. Daarnaast wordt er op gestuurd om het vergunningsplafond in het gebied stapsgewijs te verminderen door het natuurlijke verloop in vergunningen en een stop op nieuwe vergunning. Onderzocht is dat er naast de bestaande plekken geen extra parkeerplekken aan het Oosterdok kunnen worden aangelegd. • Op de kade van het Oosterdok is het niet toegestaan om met touringcars te halteren en bezoekers af te zetten. (Zie hiervoor ook het beleid in de Agenda Touringcar.) De halteerhalte voor de touringcar bussen ter hoogte van het Scheepvaartmuseum blijft gehandhaafd.