A - 21 Democratisering (inclusief Bestuurlijk stelsel) (17) Raadsinformatieb

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 29 september 2023 Democratisering Rutger Groot Wassink Digitalisering, Innovatie en Informatie (bestuurszaken.dii@amsterdam.nl)

Onderwerp

Evaluatie Regeling Integraal Maatschappelijk Initiatief (RIMI)

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, In april 2021 bent u geïnformeerd over het voornemen om meer dienstverlenend op te treden richting initiatiefnemers in de stad. Onderdeel van die ambitie was het eenvoudiger, sneller en logischer maken om subsidie te ontvangen voor initiatiefnemers van integrale maatschappelijke initiatieven. Hiertoe is in 2021 de subsidieregeling integraal maatschappelijk initiatief (RIMI) ingesteld. Om een maximale dienstverlening te leveren aan initiatiefnemers is daarbij ook een Bureau en een Commissie Integraal Maatschappelijk Initiatief (CIMI) ingesteld. Het Bureau Integraal Maatschappelijk Initiatief (BIMI) fungeert als gemeentelijk initiatievenloket om de dienstverlening te verbeteren. De externe commissie toetst de aanvragen onafhankelijk. De regeling loopt eind 2023 af. De eerste twee jaar van de regeling zijn geëvalueerd. Met deze brief informeert het college u over de belangrijkste opbrengsten van deze evaluatie. In 2021 waren er twee tranches van de regeling:  Sluitingsdatum 1 mei 2021, subsidieplafond € 1 mln.  Sluitingsdatum 1 september 2021, subsidieplafond € 0,85 mln. In 2022 waren er twee tranches van de regeling:  Sluitingsdatum 1 april 2022, subsidieplafond € 1 mln.  Sluitingsdatum 1 september 2022, subsidieplafond € 0,8 mln.

In 2023 (géén onderdeel van de bijgevoegde evaluatie) zijn er twee tranches van de regeling:  Sluitingsdatum 1 maart 2023, subsidieplafond € 1,5 mln.  Sluitingsdatum 1 september 2023, subsidieplafond € 1,5 mln.

Achtergrond en doel van het instellen van de regeling In Amsterdam wonen ruim 920.000 Amsterdammers. Veel van die Amsterdammers voelen zich niet gehoord en gezien en het vertrouwen in de overheid is, onder grote groepen, niet groot. Dat betekent echter niet dat Amsterdammers niet maatschappelijk betrokken zijn. Integendeel: Amsterdam kent een grote groep initiatiefnemers en stadsmakers die met kennis, kunde en tomeloze inzet bijdragen aan het oplossen van brede en veelsoortige maatschappelijke opgaven. Soms op het niveau van de eigen wijk, soms stadsbreed. Dit zijn initiatieven die bijdragen aan diverse opgaven in de stad, zoals: gezondheid, duurzaamheid, werkgelegenheid en openbare ruimte. Soms uit het idee van nabuurschap, soms met het doel het systeem te veranderen.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum: 29 september 2023 Pagina 2 van 5

Om meer dienstverlenend op te treden richting initiatiefnemers in de stad is in 2021 aanvullend gestart met de Regeling Integraal Maatschappelijk Initiatief (RIMI). Deze stedelijke regeling biedt meer financiële ruimte (van €5.000,- tot € 100.000, -) per initiatief en kan zowel op stadsdeelniveau als stadsbreed worden ingezet. Het doel van deze regeling is om integrale maatschappelijke initiatieven mogelijk te maken, waarbinnen activiteiten plaatsvinden die beleidsterrein overstijgend zijn. De integrale maatschappelijke initiatieven hebben door hun integrale aanpak een vernieuwende, effectievere of efficiëntere werkwijze om de beleidsdoelen van het college te realiseren en zijn beter in staat bredere doelgroepen te bereiken. Waar de focus van de sociale basis vooral ligt op de zelf- en samenredzaamheid van bewoners en alleen gaat over sociale initiatieven, gaat het bij de RIMI om het versterken van het eigenaarschap en zijn de initiatieven integraal. Ook initiatieven die betrekking hebben op bijvoorbeeld de groenvoorziening in de buurt, duurzaamheid, sport of de inrichting van de openbare ruimte hebben hierin een plek. Een integraal maatschappelijk initiatief – door Amsterdammers uit eigen beweging gestart - dient meerdere van deze maatschappelijke doelen.

Daarmee is een integraal maatschappelijk initiatief verschillend van karakter, qua inzet, actoren, doelstellingen en expertise.

De werkwijze Voorafgaand aan de sluiting van een tranche, is het loket BIMI beschikbaar voor aanvragers om mee te denken en te adviseren. In 2021 en 2022 er door het bureau met ruim 75 aanvragers meegedacht of op aanvragen meegelezen. Als een initiatief onvoldoende integraal was of niet kansrijk, is meegedacht over alternatieve mogelijkheden voor financiering of ondersteuning. Zo streven we naar een betere dienstverlening voor initiatiefnemers. Ogenschijnlijk ‘bijvangst’, maar een belangrijk onderdeel van de regeling is de interne werkwijze. Deze werkwijze is erop gericht om te bouwen aan een netwerk van ambtenaren van directies en stadsdelen, die gezamenlijk vanuit ieders expertise adviseren over de integrale aanvragen. Alle aanvragen worden eerst gelezen door de medewerkers van BIMI. Van iedere aanvraag worden de relevante beleidsvelden en gebieden geïnventariseerd. Vervolgens worden alle aanvragen uitgezet richting de betrokken stadsdelen en directies, met de vraag of collega’s de initiatieven wilden beoordelen vanuit hun specifieke achtergrond. Met deze collega’s, inmiddels ruim 200 in totaal, worden gezamenlijk inhoudelijke gesprekken gevoerd over de individuele aanvragen, in voor iedere aanvraag specifiek samengestelde teams, zo’n 250 in 2021 en 2022.

De BIMI verwerkt deze gesprekken tot ambtelijke preadviezen voor de Commissie Integraal Maatschappelijk Initiatief (CIMI). De werkwijze draagt zo gemeentelijk bij aan het vakmanschap om domeinoverstijgend en opgavegericht te werken.

De evaluatie De regeling is geëvalueerd met alle betrokken partijen. Naast deze algemene evaluatie is er een afzonderlijke rapportage Regeling Integraal Maatschappelijk Initiatief 2021-2022 in cijfersaandachtspunten en adviezen CIMI. Hierin staat een uitgebreidere cijfermatige analyse van alle aanvragen, onder meer uitgesplitst naar beleidsdomein en/ of stadsdeel. Dit document bevat ook

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum: 29 september 2023 Pagina 3 van 5

de adviezen van de CIMI ten aanzien van de regeling en de werkwijze na twee jaar ervaring met het functioneren van de regeling en de impact van de financiering van integraal initiatief. 1 Heeft deze regeling de afgelopen twee jaar gebracht wat we ervan verwachtten? Op hoofdlijn blijkt uit de evaluatie het volgende: 

Er is gebleken dat er behoefte is aan de middelen vanuit de RIMI. De RIMI had zowel in 2021 als in 2022 twee tranches per jaar. In totaal zijn er voor deze vier tranches 275 subsidieaanvragen ingediend bij de regeling. In totaal was er, verdeeld over de vier tranches, € 3,65 mln. te verdelen, terwijl het aangevraagde bedrag met € 14,9 mln. ruim 4 keer hoger lag. Er is totaal voor ruim € 11 mln. meer aangevraagd dan er aan middelen beschikbaar was.



Met de € 3,65 mln. zijn in 2021 en 2022 81 integrale initiatieven ondersteund. Van de 81 verleende aanvragen hebben er 54 betrekking op drie of meer beleidsterreinen. Deze partijen hadden anders dus minimaal drie verschillende subsidiebronnen moeten vinden binnen de gemeente om tot hetzelfde resultaat te komen.



MAEX, de maatschappelijke AEX, komt indicatief tot de conclusie op basis van de profielen van 35 initiatieven dat elke euro uit de regeling bijna € 13,50,- maatschappelijke impactwaarde vertegenwoordigt. Dit zou betekenen dat voor het totaal van verleende subsidie in 2021 en 2022 (€3,65 mln.) de impactwaarde in euro’s op grofweg € 50 mln. uitkomt.



Er is meer experimenteerruimte gekomen: er zijn vernieuwende aanvragen mogelijk gemaakt, die anders niet mogelijk waren. Dat zijn bijvoorbeeld initiatieven die zich richten op systeemwijziging of stadsbreed en beleidsoverstijgend zijn. Met een vijfde van de 81

1

Voor de volledigheid hebben we ook een totaaloverzicht toegevoegd van alle toekenningen op basis van de RIMI tot en met afgelopen juli (zie Update toekenningen t/m juli 2023). De cijfers van 2023 maken geen onderdeel uit van de analyses in de evaluatie.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum: 29 september 2023 Pagina 4 van 5

initiatiefnemers zijn gedurende de looptijd van het initiatief, afspraken bijgesteld of is meer ruimte gegeven het traject goed af te ronden, omdat er gaandeweg aanpassingen nodig waren. De opbrengsten van deze lessen, worden vastgelegd en onder meer gedeeld via het platform Wij Amsterdam. 

De regeling draagt bij aan het ambtelijk vakmanschap. De regeling heeft daarmee geleid tot een beter intern netwerk, afstemming en een nog duidelijker behoefte om beleidsterreinoverstijgend te kunnen financieren. De beperking van financiering per beleidsdomein, leidt namelijk nu soms ook tot onevenredig grote ambtelijke inzet om toch tot oplossingen te komen. Een aandachtspunt is het eigenaarschap: het lukt nog onvoldoende om het accounthouderschap binnen de organisatie te beleggen. Dit neemt het BIMI (2,8 fte) nu primair op zich, maar daarmee is de ondersteuning vanuit de gemeente, met name voor startende initiatieven, beperkt.



De gemeente kan nooit alle doorgroeiende initiatieven een structurele financiering bieden. Er kan daarbij nog beter gestuurd worden op het leren stoppen. Amsterdam is echter zo groot, dat dit echt om de 1 Amsterdam-gedachte vraagt. Als één afdeling stopt, gaat een andere soms toch door met subsidie. Dit is voor initiatiefnemers niet duidelijk een eenduidig genoeg.



Soms kan de gemeente dus eenduidiger kiezen om de ondersteuning van een initiatief te stoppen. Soms is stoppen onwenselijk, omdat een initiatief blijkt te werken. Er is echter ook nog geen eenduidige manier van duurzamer ondersteuning die aansluit bij de aard en doelstelling van deze succesvolle initiatiefnemers. De RIMI sluit qua doelstelling en breedte vaak volledig aan, maar mist de mogelijkheid te voldoen aan de volledige financieringsbehoefte van deze initiatieven en is ook incidenteel. In die zin is het ook ‘gewoon’ een extra regeling. Het blijkt nog lastig te komen tot maatwerkoplossingen om waardevolle initiatieven vervolgens in te bedden in ons systeem. Initiatiefnemers die zich dus soms al ontwikkeld hebben tot waardevolle partners van de gemeente met grote maatschappelijke meerwaarde, blijven -ook met de RIMI- toch afhankelijk van eenmalige en tijdelijke financiering, omdat er geen passende oplossingen zijn. Deze initiatiefnemers vallen na het aflopen van de financiering uit de RIMI alsnog tussen wal en schip. Dit is een omissie in onze gemeentelijke aanpak en financieringssystematiek.



De regeling blijkt ook een goede ‘vindplaats’ voor hiaten in ons systeem. De RIMI is zo breed dat ook initiatiefnemers zich melden, met aanbod dat waardevol is en inspeelt op actuele opgaven in de stad, maar waar eenvoudigweg nog geen beleid voor is. De regeling houdt ons scherp op onze eigen dienstverlening en de mate waarin die inspeelt op de opgaven en behoeften in de stad.

Onderzoek naar mogelijk vervolg van de RIMI De RIMI wordt tot eind 2023 gedekt uit de programmamiddelen van Democratisering. Per 2024 stopt de RIMI. Er wordt onderzoek gedaan met de betrokken beleidsdirecties naar een mogelijk vervolg van de regeling in de tweede helft van 2024 en 2025 op basis van beleidsoverstijgende middelen. In het onderzoek wordt ook de mogelijkheid meegenomen naar meerjarige integrale ondersteuning van initiatief dat als brug kan fungeren tussen eenmalige financiering van initiatief en meerjarige regelingen in ons bestaande subsidie- en inkoopstelsel.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum: 29 september 2023 Pagina 5 van 5

Mocht dit onderzoek leiden tot integrale dekking van benodigde middelen voor het voortzetten van de RIMI, wordt u dit voorgelegd bij de Voorjaarsnota 2024. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Rutger Groot Wassink Wethouder Democratisering

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl