A - 20 Grond en Ontwikkeling (22) 00 Voordracht Instemmen met het toepassen

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Portefeuille

Grond en Ontwikkeling

Agendapunt

20

Datum besluit

College van B&W d.d. 3 oktober 2023. Onderwerp

Instemmen met het toepassen van de Wet voorkeursrecht gemeenten op de locatie Paasheuvelweg te Amsterdam De gemeenteraad van Amsterdam besluit

1. 2.

3.

4. 5. 6. 7. 8. 9.

Kennis te nemen van het besluit van het college van B&W van 3 oktober 2023 tot het toepassen van de Wet voorkeursrecht gemeenten (ex artikel 6 Wvg) op de locatie Paasheuvelweg te Amsterdam. Te concluderen dat er een structuurvisie genaamd 'Omgevingsvisie Amsterdam 2050’, vastgesteld op 8 juli 2021, als planologische grondslag aanwezig is op basis waarvan het voorkeursrecht kan worden gevestigd, om die reden het voorkeursrecht op grond van artikelen 2 en 4 Wvg wordt gevestigd en te concluderen dat als eerstvolgende planologische grondslag wordt overgegaan tot het vaststellen van een omgevingsplan. Aan te wijzen op basis van artikelen 2 en 4 Wvg voor de duur van drie jaren als percelen waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van de Wvg van toepassing zijn, de percelen, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende en als zodanig gewaarmerkte kadastrale tekening met nummer TK-30404274-02 en perceelslijst met nummer PL-30404274-02, inhoudende de kadastrale aanduiding van de in de aanwijzing opgenomen percelen, de grootte, alsmede de namen van de eigenaren en de rechthebbenden op de daarop rustende beperkte rechten, één en ander volgens de openbare registers van het Kadaster per 19 september 2023. Te concluderen dat het onderhavige besluit van rechtswege vervalt drie jaar na dagtekening van dat besluit, tenzij voor dit tijdstip een omgevingsplan is vastgesteld.

Te concluderen dat de hiervoor onder punt 3. genoemde percelen niet eerder in een aanwijzing op grond van de Wvg betrokken zijn geweest. Dit besluit te publiceren in het Gemeenteblad, opdat het rechtsgevolg als bedoeld in artikel 7, eerste lid Wvg ontstaat. Te concluderen dat er geen zienswijzen zijn ingediend en geen aanleiding bestaat om de raadsvoordracht en/of -besluit aan te passen. Kennis te nemen van bijlage 6 (geheim) met aanvullende informatie over de vestiging van het voorkeursrecht in het algemeen en onderhavige locatie in het bijzonder. Kennis te nemen van de geheimhouding die op grond van artikel 87 van de Gemeentewet is opgelegd op bijlage 6 bij deze raadsvoordracht. Dit in verband met de belangen genoemd in artikel 5.1., tweede lid, sub b van de Wet open overheid om de financiële en economische belangen van de gemeente veilig te stellen. De geheimhouding is opgelegd tot 1 januari 2027 of tot het moment waarop de gemeenteraad besluit deze op te heffen.

Wettelijke grondslag

Vestigingsgrondslag artikelen 2 en 4 Wvg, alsmede de overige van toepassing zijnde bepalingen van de Wvg en de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Bestuurlijke achtergrond

In het geactualiseerde investeringsbesluit Amstel III d.d. 22 april 2021 is het ontwikkelperspectief voor de herontwikkeling van Amstel III beschreven. Voor deze locatie wordt een gewijzigd gebruik

Gegenereerd: v1.35

1

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

ten behoeve van wonen, kantoor, groen en maatschappelijk met bijbehorende voorzieningen voorzien. Op 19 september 2023 is Certitudo Capital Group B.V.(gelieerd aan de erfpachters van onderhavige locatie) failliet verklaard. Omdat deze herontwikkeling c.q. de toegedachte bestemmingen zijn opgenomen in de vigerende omgevingsvisie, wordt de grondslag voor het vestigen van het voorkeursrecht door de raad hier gevormd door artikelen 2 en 4 Wvg. Onderbouwing besluit

Ad 1. Kennis te nemen van het besluit van het college van B&W van 3 oktober 2023 tot het toepassen van de Wet voorkeursrecht gemeenten (ex artikel 6 Wvg) op de locatie Paasheuvelweg te Amsterdam. Voorbescherming door college Burgemeester en wethouders kunnen een voorkeursrecht vestigen voor de duur van ten hoogste drie maanden (artikel 6 Wvg), te rekenen vanaf de datum van het collegebesluit. Het voorkeursrecht treedt in werking op de dag na publicatie van de bekendmaking van het besluit in het Gemeenteblad. Binnen deze termijn van drie maanden dient de gemeenteraad het voorkeursrecht te hervestigen, anders vervalt het gemeentelijk voorkeursrecht van rechtswege. Vestigingsduur De vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht door de raad geldt voor een periode van maximaal drie jaar. Binnen deze periode dient een omgevingsplan te worden vastgesteld en op basis daarvan wordt het (effect van het) voorkeursrecht automatisch verlengd. Doel/resultaat Met de vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht verkrijgt de gemeente een voorkeurspositie op de grondmarkt in het betreffende gebied, c.q. een eerste recht van koop op de in het besluit betrokken percelen. De erfpachters van de betreffende percelen dienen hun erfpachtrecht op de percelen bij voorgenomen vervreemding eerst aan de gemeente te koop aan te bieden.

Het gemeentelijk voorkeursrecht maakt het de gemeente mogelijk om een actief grondbeleid te voeren bij de herontwikkeling van de betreffende percelen en door eventuele verwerving zelf de regie te houden bij de uitvoering van haar plannen. Het gemeentelijk voorkeursrecht voorkomt, dat een andere partij zich in het gebied een positie verschaft, waardoor de gemeentelijke regierol kan worden verstoord. Ad 2. Te concluderen dat er een structuurvisie genaamd 'Omgevingsvisie Amsterdam 2050’, vastgesteld op 8 juli 2021, als planologische grondslag aanwezig is op basis waarvan het voorkeursrecht kan worden gevestigd, om die reden het voorkeursrecht op grond van artikelen 2 en 4 Wvg wordt gevestigd en te concluderen dat als eerstvolgende planologische grondslag wordt overgegaan tot het vaststellen van een omgevingsplan. Ad 3.

Aan te wijzen op basis van artikelen 2 en 4 Wvg voor de duur van drie jaren als percelen waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van de Wvg van toepassing zijn, de percelen, zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende en als zodanig gewaarmerkte kadastrale tekening met nummer TK-30404274-02 en perceelslijst met nummer PL-30404274-02, inhoudende de kadastrale aanduiding van de in de aanwijzing opgenomen percelen, de grootte, alsmede de namen van de eigenaren en de rechthebbenden op de daarop rustende beperkte rechten, één en ander volgens de openbare registers van het Kadaster per 19 september 2023.

Gegenereerd: v1.35

2

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Ad 4. Te concluderen dat het onderhavige besluit van rechtswege vervalt drie jaar na dagtekening van dat besluit, tenzij voor dit tijdstip een omgevingsplan is vastgesteld. Huidig gebruik/toegedachte bestemmingen Voor het vestigen van het gemeentelijk voorkeursrecht dient de gemeente aan te geven dat het huidige gebruik afwijkt van de toegedachte bestemmingen. Het huidige gebruik van de locatie betreft een monofunctionele kantorenwijk met bijbehorende voorzieningen. Het huidige gebruik in deze vorm verdwijnt en aan de onderhavige locatie worden de bestemmingen wonen, kantoor, groen en maatschappelijk met bijbehorende voorzieningen toegedacht. De toegedachte bestemmingen zijn niet-agrarisch en nader uit te werken. Het huidige gebruik wijkt dan ook af van de toegedachte bestemmingen, waardoor aan de (formele) vestigingsvereisten wordt voldaan. Vestigingsgrondslag De planologische grondslag voor de vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht kan niet gevormd worden door het vigerende bestemmingsplan ‘Amstel III Oost’, vastgesteld op 11 september 2013. Dit bestemmingsplan geeft niet de actuele visie op de beoogde herontwikkeling weer, waardoor dit bestemmingsplan materieel niet ten grondslag aan het voorkeursrechtbesluit kan worden gelegd.

In de vigerende structuurvisie 'Omgevingsvisie Amsterdam 2050’, vastgesteld op 8 juli 2021, zijn wel aanwijzingen voor de toegedachte bestemmingen gegeven, waardoor wordt voorzien in de beoogde herontwikkeling. De vigerende structuurvisie kan en dient derhalve als vestigingsgrondslag te fungeren. De grondslag voor het vestigen van het voorkeursrecht wordt hier gevormd door artikelen 2 en 4 Wvg. In artikel 2 Wvg is opgenomen dat de gemeenteraad gronden kan aanwijzen waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 van toepassing zijn. In artikel 4 Wvg is opgenomen dat voor aanwijzing c.q. vestiging van een gemeentelijk voorkeursrecht ook in aanmerking komen gronden die zijn begrepen in een structuurvisie, waarbij aanwijzingen zijn gegeven voor de bestemming en waaraan bij de structuurvisie een niet-agrarische bestemming is toegedacht en waarvan het gebruik afwijkt van de toegedachte bestemming. Het uitgangspunt is dat de eerstvolgende planologische stap zal zijn de vaststelling van een omgevingsplan. Toelichting op de onderhavige situatie Het vestigingsgebied betreft de percelen kadastraal bekend als gemeente Weesperkarspel, sectie M, nummers, 296, 297, 347, 604, 720 en 721, plaatselijk bekend als Paasheuvelweg 6, 8A-8B, 14, 14A tot en met 14E, 39-50 en 44-46 te 1105 BH Amsterdam.

Er wordt momenteel gewerkt aan de totstandkoming van de herontwikkeling van het plangebied 'Paasheuvelweg'. Onderhavige locatie is een (belangrijk) onderdeel van deze beoogde herontwikkeling. Voor de realisatie van de herontwikkeling op deze locatie zijn verregaande verplichtingen overeengekomen met de erfpachters. Door onder meer het faillissement van Certitudo Capital Group B.V. (gelieerd aan erfpachters) d.d. 19 september 2023 bestaat er een gerede kans dat niet aan deze verplichtingen zal worden voldaan, het programma niet wordt gerealiseerd en de erfpachtrechten worden overdragen aan derde ongewenste partijen. Hierdoor komt de beoogde herontwikkeling van het gebied mogelijk in gevaar. De vestiging van een voorkeursrecht op de erfpachtrechten door gemeente biedt de mogelijkheid om grip te behouden op de door de gemeente gewenste (wijze van) herontwikkeling.

Gegenereerd: v1.35

3

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Argumenten De argumenten om het voorkeursrecht te vestigen, zijn de volgende: 1.

2. 3. 4.

Het gemeentelijk voorkeursrecht verschaft de gemeente een betere uitgangspositie op de grondmarkt. Hierdoor wordt de gemeente beter in staat gesteld een grondstrategie te voeren. Het voorkeursrecht, als passief verwervingsinstrument, kan een ondersteuning betekenen van het te voeren verwervingsbeleid. De gemeente kan hierdoor een centrale regierol uitoefenen bij de ontwikkeling van plannen in dit gebied. Het gemeentelijk voorkeursrecht vormt gedurende het planontwikkelingsproces (van ontwerp tot uitvoering) een beschermingsinstrument, waardoor ongewenste verkopen (al dan niet bedoeld als grondspeculatie) kunnen worden tegengegaan. Het voorkeursrecht voorkomt buitensporige grondprijsstijgingen (buiten de normale markteconomische prijsstijgingen). Het voorkeursrecht maakt het in deze de gemeente mogelijk om te interveniëren in het natuurlijke proces van aan- en verkoop binnen de locatie. Bij een voorgenomen gewenste verkoop van een eigenaar/beperkt gerechtigde is in deze als eerste de gemeente aan bod om aan te kopen. Door deze interventie in het natuurlijke proces van aan- en verkoop kan de gemeente zo mogelijk een langdurig en kostbaar verwervingsproces of onteigening voorkomen.

Als de mogelijkheden van de Wvg niet of onvoldoende worden benut, bestaat de kans dat de te herontwikkelen gronden in handen van marktpartijen overgaan. Hierdoor kan een evenwichtige ontwikkeling van de plannen worden verstoord. Belangenafweging Het algemeen belang dat gediend is met de vestiging van het voorkeursrecht afwegend tegen het individueel belang, is de conclusie dat het vestigen van het voorkeursrecht zwaarder moet wegen dan het achterwege laten van de toepassing daarvan. De uit de vestiging van het voorkeursrecht volgende plicht die op de gerechtigden wordt gelegd rust niet onevenredig zwaar in verhouding tot het met de vestiging gediende algemeen belang (volkshuisvesting c.a.), waarbij de faillissementssituatie is meegewogen en in de belangen van de gerechtigden die bij de besluitvorming dienen te worden betrokken door de Wvg-wetgever reeds op uitvoerige wijze is voorzien.

Gedacht wordt daarbij onder meer aan het feit dat: • de Wvg een uitgebreide rechtsbescherming kent voor de gerechtigden van aangewezen percelen; • de Wvg reeds in voldoende mate heeft voorzien in de gevallen waarin de gemeente bestaande rechtsverhoudingen dient te respecteren, en de aanbiedingsplicht derhalve niet van toepassing is; • de gerechtigden niet worden verplicht hun rechten te verkopen, zij zijn vrij te bepalen of, en wanneer zij tot verkoop wensen over te gaan; • de gerechtigden, wanneer zij in beginsel tot verkoop aan de gemeente willen overgaan, een reële prijs krijgen voor hetgeen zij verkopen en wanneer de gerechtigden en de gemeente geen overeenstemming kunnen bereiken over de prijs, de rechter een oordeel zal vellen over een reële prijs. Kanttekeningen/risico’s Risico's van de vestiging zijn nauwelijks aanwezig. Het meest in het oog springende risico is dat de gemeente op het moment dat zij een beginselbesluit heeft genomen om de grond/het beperkte zakelijk recht te willen verwerven zij op enig moment verplicht zou kunnen worden om de grond inclusief opstallen af te nemen, tegen een door de rechtbank vast te stellen prijs op basis van bijzondere persoonlijke omstandigheden (waarbij vermeld wordt dat bijzondere persoonlijke

Gegenereerd: v1.35

4

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

omstandigheden zeker niet snel aanwezig worden geacht). Bovendien is het risico beperkt, omdat afname geschiedt tegen de werkelijke waarde. Verder is het van belang dat de termijnen in de Wvg worden nageleefd, aangezien dit zonder uitzondering allemaal fatale termijnen betreffen. De 'sanctie' is dat als deze termijnen niet worden nageleefd de eigenaar gedurende een periode van drie jaar mag vervreemden aan een willekeurige derde. De vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht kan betekenen dat de grond aan de gemeente te koop wordt aangeboden. In geval van voorgenomen verwerving zal de eventuele aankoop dienen te geschieden conform de daarvoor staande normen (de werkelijke waarde), hetgeen op dat moment uiteraard wel financiële consequenties heeft. Indien de gemeente niet reageert binnen de termijn van 6 weken na een aanbod van de eigenaar, dan volgt sanctie: de eigenaar is dan gedurende drie jaar vrij om de grond aan een andere partij te vervreemden. Ad 5. Te concluderen dat de hiervoor onder punt 3. genoemde percelen niet eerder in een aanwijzing op grond van de Wvg betrokken zijn geweest. De betreffende percelen zijn niet eerder in een aanwijzing betrokken geweest, zodat niet in strijd met het herhalingsverbod ex artikel 9c Wvg wordt gehandeld. Ad 6. Dit besluit te publiceren in het Gemeenteblad, opdat het rechtsgevolg als bedoeld in artikel 7, eerste lid Wvg ontstaat.

Communicatie Publicatie De bekendmaking wordt gepubliceerd in het Gemeenteblad. Kennisgeving belanghebbenden Verder worden de belanghebbenden op de in het besluit betrokken percelen, na de inwerkingtreding van het gemeentelijk voorkeursrecht, over de vestiging van het gemeentelijk voorkeursrecht geïnformeerd door middel van een kennisgeving met bijlagen, waaronder een uitgebreide notitie over de betekenis van het gemeentelijk voorkeursrecht. Inschrijving van het voorkeursrecht In de openbare registers van het Kadaster wordt aangetekend dat op genoemde percelen het gemeentelijk voorkeursrecht van toepassing is. Ad 7. Te concluderen dat er geen zienswijzen zijn ingediend en geen aanleiding bestaat om de raadsvoordracht en/of -besluit aan te passen. Bezwaar, beroep en zienswijzen Tegen het besluit van de raad staat bezwaar en beroep open. Op grond van artikel 6, derde lid Wvg worden bezwaarschriften, ingediend tegen het besluit van burgemeester en wethouders, thans geacht tegen het raadsbesluit gericht te zijn. De concept-voordracht aan de raad met de daarbij behorende stukken hebben voor eenieder ter inzage gelegen. Hiervan is openbaar kennis gegeven via een publicatie in het Gemeenteblad, onder vermelding van de mogelijkheid tot het indienen van zienswijzen.

Er zijn geen zienswijzen ingediend, zodat er geen aanleiding bestaat om de voordracht aan de raad aan te passen en/of het concept-raadsbesluit aan te passen. Ad 8. Kennis te nemen van bijlage 6 (geheim) met aanvullende informatie over de vestiging van het voorkeursrecht in het algemeen en onderhavige locatie in het bijzonder.

Gegenereerd: v1.35

5

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

In deze bijlage wordt een aanvullende toelichting gegeven op de wijze waarop de vestiging van een voorkeursrecht plaatsvindt en de redenen waarom vestiging aan de orde kan zijn, zowel in algemene zin als specifiek op de locatie Paasheuvelweg. Ad 9. Kennis te nemen van de geheimhouding die op grond van artikel 87 van de Gemeentewet is opgelegd op bijlage 6 bij deze raadsvoordracht. Dit in verband met de belangen genoemd in artikel 5.1., tweede lid, sub b van de Wet open overheid om de financiële en economische belangen van de gemeente veilig te stellen. De geheimhouding is opgelegd tot 1 januari 2027 of tot het moment waarop de gemeenteraad besluit deze op te heffen. Geheimhouding tot 1 januari 2027 is opgelegd op bijlage 6 ‘Geheime bijlage’. De geheimhouding wordt opgelegd om de financiële en economische belangen van de gemeente veilig te stellen (artikel 5.1., tweede lid, sub b van de Wet open overheid en artikel 87 Gemeentewet). Openbaarmaking kan mogelijk de onderhandelingspositie van de gemeente schaden. Financiële onderbouwing Tabel 2: Financiële consequenties van de beslispunten BATEN Product

I/S

Jaar T

Jaar T+1

Jaar T+2

Jaar T+3

Product

I/S

Jaar T

Jaar T+1

Jaar T+2

Jaar T+3

€ 9.000,00

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

€ 9.000,00

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

LASTEN

Overige exploitatielasten

I

Totaal

I=Incidenteel S=Structureel Consequenties gedekt?

Ja

Overige toelichting

Voor de vestiging van het voorkeursrecht worden (beperkt) proceskosten à € 9.000 gemaakt. Deze zullen worden gedekt uit grondexploitatie Amstel III. Indien tot de aankoop van het betreffende beperkte zakelijke recht wordt besloten, wordt dit gedekt uit de grondexploitatie Amstel III. Conclusie

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd in de begroting (100% dekking). Geheimhouding

Zie de onderbouwing van beslispunt 9.

Welke stukken treft u aan

Gegenereerd: v1.35

6

Gemeenteraad

VN2023-020625 Grond en Ontwikkeling

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2023-086531

1. TE ONDERTEKENEN Perceelslijst Andreas2_.docx (msw12)

AD2023-086530

2. TE ONDERTEKENEN Kadastrale tekening met nummer TK-30404274-02 Andreas2_.pdf (pdf)

AD2023-086532

3. Concept-publicatie Gemeenteblad Andreas2_.docx (msw12)

AD2023-086533

4a. Format brief aan belanghebbenden Andreas2_.docx (msw12)

AD2023-086534

4b. Bijlage bij format brief aan belanghebbenden Andreas2_.docx (msw12)

AD2023-086535

5. Eigendomsinformatie.pdf (pdf)

AD2023-086409

GEHEIM - 6. Bijlage.docx (msw12)

AD2023-070420

Gemeenteraad Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Grond & Ontwikkeling, Hans Loos, 0683646266, Hans.Loos@amsterdam.nl

Gegenereerd: v1.35

7