A - 17 Onderwijs (9) nota van beantwoording

53. 3697-4869: Hoe willen jullie dat ouders met een kind met een beperking en andere kinderen in het gezin dit combineren? Als je 2 kleintjes nr school moet brengen en je beperkte kind naar een heel andere school 4 km verderop en iedereen begint op dezelfde tijd, hoe moet dit worden gecombineerd? Met deze plannen worden ouders gedwongen om thuis te zitten en te stoppen met werken want dit is onmogelijk te combineren. Terwijl juist ouders met speciale kinderen er mentaal nood aan hebben om even niet te zorgen en te kunnen werken om op te laden en de situatie vol te houden. Hoe moeilijk het schoolvervoer ook, het is geen luxe maar noodzaak vr veel ouders. en dat lijken jullie niet te zien. Antwoord: Bij het beoordelen van een aanvraag om leerlingenvervoer zijn de reismogelijkheden van de betreffende leerling het uitgangspunt. Dit is met de inwerkingtreding van de nieuwe verordening niet anders. De verordening houdt rekening met de van ouders redelijkerwijs te vergen inzet en voorziet erin dat het vervoer kan plaatsvinden op een wijze die voor de leerling passend is, zoals de wet bepaalt. Belangrijkste wijziging in de nieuwe verordening is dat de toekenningscriteria om in aanmerking te komen voor het leerlingenververvoer zijn aangescherpt. De verordening blijft nog steeds ruimhartig ten opzichte van de andere grote gemeenten.

De regeling bevat tevens een overgangsbepaling die onder meer inhoudt dat lopende voorzieningen in beginsel niet worden aangetast door het invoeren van de nieuwe verordening. 54. 1042-5189: Begrijp uit de uitspraak alsof er over gewone gezonde kinderen een advies wordt gegeven voor fietsend of met openbaar vervoer naar school te gaan. Persoonlijk zie ik mijn kind die naar speciale onderwijs gaat ivm zijn beperkingen (anders zou die naar een normale school in zijn buurt gaan) NİET gebruik maken van fiets zowel openbaar vervoer maken van Noord naar West, wegens te veel risico’s onderweg met mensen die niet bewust zullen zijn van zijn situatie. Denkt u dat alle ouderen thuis zittenden zijn aangezien afstand nogal lang is? Nemen jullie deze verantwoordelijkheid op jullie? Als ouder kan ik

32

hem ook niet brengen aangezien ik ook werk en jongere kind heb die ook naar school breng als alleenstaande ouder. Wordt er rekening gehouden met de concequenties voor ouderen ook? Financieel en mentaal zal dit ieder huis enorm raken terwijl de planning van de vervoer beter aangepakt kan worden. Als er 2 bussen en 3 personen auto/taxi mijn straat uit rijden met half volle kinderen die naar hetzelfde school gaan, dan klopt hier iets niet. Probleem aan chauffeurs tekort is een feit, want ik werk ook in transport logistiek en ervaar hetzelfde probleem maar goed plannen combinerend met volle bussen zal dit probleem nogal verlichten en bezuinigen. Hiermee kan deze ene probleem veel beter aangepakt worden ipv alle huizen met kinderen van speciaal onderwijs in problemen te stoppen, want dan is er niet 1 maar meerdere problemen met nare gevolgen vandien. De uitpraak vind ik onterecht want oplossingen zijn er niet voldoende gezocht maar gewoon makkelijker wijs uit handen gegeven terwijl het hier om gevoelige en kwetsbare groep gaat. Zo simpelweg een uitspraak of advies doen zonder rekening te houdem met dit groep, wekt bij mij zorgen over vertrouwen in de wetgeving. Mijn advies: graag ook empatische beslissing nemen over deze groep reizigers. Ps: ben ook bereid om de planner hiermee te helpen aangezien het vooral de laatste paar jaren niet goed gaat.

Antwoord: De instroom en de kosten zijn de afgelopen jaren enorm gestegen en blijven stijgen als de gemeente niks doet. Er zijn enorm veel leerlingen in het aangepast vervoer ingestroomd, waardoor de kwaliteit van het aangepast vervoer zwaar onder druk is komen te staan. Tevens staan de kosten ook zwaar onder druk. Via de nieuwe verordening wil de gemeente de uitvoer van het leerlingenvervoer en de kosten voor het leerlingenvervoer beheersbaar maken. Wij doen dit door scherper te kijken wie recht heeft op leerlingenvervoer, op welke vorm van bekostiging en door een groter beroep te doen op de eigen kracht waar dit kan. Juist dat laatste moet tot veel meer maatwerk leiden. Hierbij wordt juist rekening gehouden met wat mogelijk is voor de leerlingen in kwestie. Voor de meeste kwetsbare leerlingen die gebruik maken van het aangepast vervoer verandert er niks aan het vervoer. Het leerlingenvervoer gaat uit van de reismogelijkheden van de leerling. Het uitgangspunt is een passende oplossing voor de leerling. De school of een onafhankelijk deskundige stelt hiervoor een vervoersadvies op. Uw aanbevelingen met betrekking tot de planning en bezetting nemen wij mee, dank voor uw aanbod. 55. 1432-7726(3): Ouders van kinderen die zijn aangewezen op leerlingenvervoer hebben het al heel zwaar met de opvoeding van dit kind.

Nu wordt er in de verordening heel veel verantwoordelijkheid gelegd bij de ouders. En natuurlijk hebben ouders een hele grote verantwoordelijkheid maar het is ook van belang dat ouders van zulke kinderen ook gewoon kunnen deelnemen aan de maatschappij en banen kunnen hebben. De uitgangspunten die hierin worden vastgelegd zorgen ervoor dat dit in veel gevallen niet meer mogelijk is. Als jouw kind meer dan 35 minuten van school woont en die moet je elke dag halen en brengen dan kun je bijna zelf niet meer werken. Want dit beslaat al een groot gedeelte van de dag. Als je meerdere kinderen hebt waarvan er 1 op meer dan 35 minuten van school woont en de anderen gewoon dichtbij. Dan is het niet te doen om die allemaal op school te krijgen. Niet alle werknemers kunnen hun werk zo flexibel inrichten dat dit kan. Ik vind dat hiermee geen rekening wordt gehouden door de reistijd op te schroeven. Ouders van kinderen met een beperking zouden het allerliefste ook willen dat hun kind gewoon om de hoek naar school zou kunnen. Dan moet hierin door de overheid gefaciliteerd worden. Uitgangspunt is gelijke behandeling voor ieder kind. Daarin is voorzien in vervoer op zo breed mogelijke grond een must. Nu beperken jullie dit met deze regeling nog meer. Dat is niet goed.

Niet goed voor een gezinssituatie, niet goed voor arbeidsparticipatie en daardoor deelnemen in alle breedte aan de maatschappij. Ik verwacht dat hierop wordt heroverwogen. Voor een beperkt kind is een afstand van 45 minuten voor de middelbare school heel ver. Dit betekent nagenoeg altijd overstappen of grote stukken lopen. Overstappen is als je een beperking hebt heel lastig. Je moet opletten op de tijd, je moet soms naar een andere plek. Je moet opletten in welk vervoersmiddel je moet stappen. En dan komt het ergste, als het niet loopt zoals het hoort te lopen. De kans dat het misgaat en in ons geval een kind met een spraaktaalstoornis moet vragen om hulp. Dat is ingewikkeld. Er zal

33

uiteindelijk snel gemerkt worden dat het kind een beperking heeft met alle mogelijke gevolgen van dien. Misbruik van zo’n kind is snel gebeurd. En dat terwijl een kind zonder beperking gewoon een klein stukje fietst of loopt omdat de school om de hoek is. Ja natuurlijk hopen wij dat ook ons kind, die bijna naar de middelbare school gaat, zelfstandig reizen kan leren maar als ze 11 of 12 zijn zijn ze daar echt nog te jong voor. Ook hier wordt weer een onderscheid gemaakt tussen kinderen zonder beperking en met beperking. Een kind zonder beperking woont veelal dichtbij school of kan op de fiets. Geen probleem. Een kind met een beperking is aangewezen op een school die past bij zijn of haar beperking. Die heeft verder geen keuze. Door deze kinderen hulp door vervoer te onthouden maak je een onderscheid. Er is al teveel onderscheid tussen kinderen met een handicap en zonder en dat moet een gemeente niet willen. En 45 minuten reizen is echt al heel veel. Leerlingenvervoer doe je niet voor je lol! Ons kind wordt al sinds ze vier is ergens tussen 7.25-7.30 opgehaald om naar school te gaan waar ze tegen half negen aankomt. Ieder niet beperkt kind kan om 8.10 zo ongeveer vertrekken om op dezelfde tijd op school te zijn. Wij zijn dolblij dat er leerlingen vervoer is. Maar het is een must en je kunt als gemeente niet alleen maar vanuit kostenoverweging eea maar aanpassen.

Het moet een recht zijn voor deze kinderen die het toch al hun hele leven moeilijk zullen hebben. Ik denk dat het uitgangspunt dat samen met kinderen, ouders en school gekeken wordt naar wat ze zelfstandig kunnen heel goed is. Maar dat moet dan ook vanuit kind, ouders en school worden besloten. En niet samen met een medewerker van de gemeente of een commissie die niets van het kind weet en maar 1 doel heeft blijkbaar en dat is kostendrukken. Er moet lang vóór aanvang van een schooljaar duidelijk zijn of het vervoer wordt toegekend. Als dit niet wordt toegekend heeft dit namelijk heel veel impact op het kind en gehele gezin. Er moet heel veel gebeuren om dit soort kinderen de overstap te laten maken naar zelfstandig reizen. Antwoord: De verordening houdt rekening met de van ouders redelijkerwijs te vergen inzet en kijkt ernaar dat het vervoer kan plaatsvinden op een wijze die voor de leerling passend is. De wijzigingen in de nieuwe verordening ten aanzien van reisafstand en reistijd zijn beperkt. Het gaat voor het SO en het SBO om 5 minuten extra en voor het VSO 15 minuten extra. Ten opzichte van de drie andere grote gemeenten die allemaal 90 minuten hanteren is dit nog steeds ruim.

Ook in de nieuwe verordening krijgen leerlingen die vanwege hun beperking aangewezen zijn op het aangepast vervoer deze voorziening toegekend waarbij niet wordt gekeken naar de reistijd en reisafstand. Het bepalen of en wanneer een kind zelfstandig kan reizen, wordt in samenspraak met school, ouders en leerling bepaald, niet alleen door de gemeente. De (beperkte) spreiding van scholen in het speciaal (basis)onderwijs is een aandachtspunt in de gesprekken met schoolbesturen. Het wijzigen van de toekenningscriteria is een weloverwogen keuze van de gemeente om het leerlingenvervoer betaalbaar te houden en de kwaliteit van het aangepast vervoer te kunnen borgen. U geeft aan dat lang voor aanvang van het schooljaar duidelijk moet zijn of het vervoer wordt toegekend. Wij streven ernaar dit te doen. Dit is mede afhankelijk van het moment van indienen van de aanvraag maar ook van het beschikbaar komen van een plek op een school. Het is belangrijk om te weten dat de nieuwe verordening overgangsrecht kent, waarmee wordt geregeld dat alle lopende beschikkingen die onder de huidige verordening zijn afgegeven rechtsgeldig blijven. 56. 1177-2627: The adapted transportation can be a good idea for some cases. But it might not be possible for families which have another kid going to school. Parents cannot take one kid to a pick-up point while other kid needs to go to his/her school.

The gemeente should take these kind of possible situations into consideration.

34

Antwoord: De verordening houdt rekening met de van ouders redelijkerwijs te vergen inzet en kijkt ernaar dat het vervoer kan plaatsvinden op een wijze die voor de leerling passend is. Primair ligt de verantwoordelijkheid voor begeleiding bij het vervoer bij de ouders. = Opstapplaatsen zijn een mogelijkheid, maar alleen wanneer het veilig en verantwoord uitgevoerd kan worden. Het kan ouders en leerlingen veel (reis)tijd besparen. Kinderen moeten naar deze opstapplaatsen begeleid worden door een ouder of vrijwilliger uit uw netwerk. 57. 2877-5424 (2): Eenzijdig en kunstmatig kilometer- en tijdsgrenzen aanpassen om zo het aanbod te beperken is echter in ieder geval een veel te lompe methode. Alsof je kind met beperking ineens wel zelfstandig en veilig naar school kan omdat je plotseling buiten de boot valt van een willekeurig getrokken grens. De vrijheid van schoolkeuze komt daarmee trouwens ook onder druk te staan, als je er niet meer goed kunt komen. En ook op dit onderwerp willen we u wijzen op een impliciete valkuil die er mogelijk in is geslopen. Dan breng je je kind toch zelf als hij of zij dit niet zelfstandig kan? Dat zouden velen technisch gezien zeker kunnen doen (wat overigens ook niet voor alle ouders geldt!).

Maar de schooltijden van 8:30 uur tot 14:30 uur interveniëren dermate met de standaard werktijden in Nederland dat dit voor vele ouders grote gevolgen zou hebben. Mogelijk zelfs zover dat ze hun baan niet – of slechts deels - kunnen uitvoeren binnen de geldende contracttijden. Het is niet zo dat ouders met kinderen met een beperking leerlingenvervoer aanvragen om te gaan golfen of in een koffietent te gaan rondhangen. Meestal is de realiteit: Of men heeft de mogelijkheden niet, of men is aan het werk. En zoals u weet is Amsterdam niet de goedkope stad waar velen het zich kunnen veroorloven om (deels) te stoppen met werken. Verre van zelfs. Tenslotte willen we uw aandacht vragen voor de proportionaliteit van de aangekondigde maatregelen. Zeker voor de groep ouders wiens leerlingenvervoer is goedgekeurd gaat dit veel onrust veroorzaken. Mensen gaan buiten de boot vallen terwijl ze dachten het geregeld te hebben. Vanuit die kennis hebben ze tevens ook hun werkuren en woon-werk verkeer ingericht, in samenhang met de zorgtaken. Eenzijdig zaken aanpassen waardoor leerlingenvervoer niet meer mogelijk wordt is niet proportioneel met de ellende die het veroorzaakt. Tevens is het geen sterk staaltje van betrouwbaar bestuur.

Verder lijkt de bewijslast wederom bij de ouders neergelegd te worden (….behalve wanneer hij of zij een handicap heeft en niet of niet zelfstandig met het ov kan reizen). Als er één ding is waarvan men weet dat ouders met een kind met een beperking erg vermoeid en murw worden: ‘het continue moeten bewijzen wat je kind wel of niet kan’. Dit lijkt (?) hier wederom die kant op te gaan. Hoe dan wel? Het zou ons inziens moeten beginnen met de eerder benoemde vraag in de gemeentepolitiek. Wat voor een stad wil je zijn qua inclusiviteit en wat betekent dat voor dit vraagstuk? Het zou meteen aanleiding kunnen zijn ook enkele Kafkaiaanse uitwerkingen van de huidige regeling tegen het licht te houden. Als voorbeeld: Voor het bepalen van de dichtstbijzijnde school wordt de Google Maps fietsroute gebruikt. Ook als die via het pondje loopt naar Noord bijvoorbeeld. Een schijnbaar kortste route is dan eigenlijk twee keer zo lang, want het busjesvervoer zal moeten omrijden via bijvoorbeeld de Coentunnel. Verder zou het goed zijn om met ouders en scholen te bespreken wat mogelijke oplossingsrichtingen kunnen zijn, zonder mensen gedwongen buiten te sluiten. Niet vanuit de gemeente denken alleen de oplossing te kunnen bedenken. En voor sommige kinderen zou dat idee van een ‘opstalhalte’ best wel eens kunnen werken. Goed om dergelijk ideeën samen aan te pakken.

Voor eventueel overleg/meedenken zijn wij graag beschikbaar. Antwoord: Het leerlingenvervoer staat onder druk: sinds 2017 zijn de kosten verdubbeld en het aangepast vervoer is van onvoldoende kwaliteit. Met de nieuwe verordening wil de gemeente goede kwaliteit blijven leveren voor die kinderen die zijn aangewezen op het aangepast vervoer en voor wie een andere wijze van vervoer (eigen vervoer of met ov) niet mogelijk is. De gemeente doet dit door aan

35

de voorkant scherper te kijken welke leerlingen recht hebben op het leerlingenvervoer en op welke type voorziening en door in te zetten op zelfstandiger reizen voor leerlingen die dit aan kunnen. De verordening houdt, zoals in de wet staat, rekening met de van ouders redelijkerwijs te vergen inzet en kijkt ernaar dat het vervoer kan plaatsvinden op een wijze die voor de leerling passend is. Het vervoersadvies van school of een onafhankelijk deskundige is dan ook gebaseerd op de reismogelijkheden van de leerling. Primair ligt de verantwoordelijkheid voor begeleiding bij het vervoer bij de ouders en wij zijn ons er van bewust dat ouders veelal werkzaam zijn. Zoals meermaals opgemerkt, bevat de regeling overgangsrecht op basis waarvan lopende voorzieningen hun rechtskracht behouden. U biedt aan mee te denken. Dank hiervoor. Wij willen ouders en scholen graag de gelegenheid geven mee te denken over oplossingen, dus wij hopen met u in gesprek te kunnen gaan. 58. 2549-3925(4): We zien dat leerlingenvervoer vaak een enkel onderdeel is in een zorgvuldig gebouwd systeem van gezinnen met zorgintensieve kinderen. Geld voor een auto, vervoer naar kinderopvang, afstemming werktijden, etc: het hangt allemaal met elkaar samen. Door te draaien aan de knop leerlingenvervoer kunnen onvoorziene, grote, neveneffecten ontstaan.

We vragen dan ook om te kijken of in gezinnen leerlingenvervoer breder gezien kan worden in de context van armoedebeleid en overige sociale voorzieningen. Iets wat redelijk lijkt op basis van de verordening kan in de bredere context toch niet passend zijn. Dit betekent ook dat bij de toepassing van de hardheidsclausule breder gekeken dient te worden dan alleen naar de individuele situatie van de leerling. Antwoord: U vraagt om een bredere blik dan alleen te kijken naar de situatie van de leerling en aspecten als armoede en werktijden mee te laten wegen. De verordening houdt rekening met de van ouders redelijkerwijs te vergen inzet en kijkt ernaar dat het vervoer kan plaatsvinden op een wijze die voor de leerling passend is. Het leerlingenvervoer is niet de plek waar multiproblematiek moet worden opgelost. Dit vereist een integrale aanpak vanuit bijvoorbeeld het Buurtteam. Via de ouderkindadviseur of jeugdarts verbonden aan een school, kan bredere problematiek, ook als dit naar boven komt naar aanleiding van het leerlingenvervoer, snel opgepakt worden.

In de nieuwe verordening is ook een uitzondering opgenomen voor toekenning aangepast vervoer, in geval ouders genoegzaam kunnen aantonen dat de begeleiding van de leerling door henzelf of anderen onmogelijk is dan wel tot ernstige benadeling van het gezin zal leiden en een andere oplossing niet mogelijk is, kan aanspraak worden gemaakt op bekostiging zoals bedoeld in artikel 18 (artikel 20c).

Concluderend De inspraakreacties geven aanleiding tot de volgende wijzigingen: a. De artikelen over de eigen bijdragen (art. 23 en 24) worden geschrapt, omdat de eigen bijdrage zeer beperkt bijdraagt aan het financieel beheersbaarder maken van het stelsel en leidt tot een verhoging van administratieve/ financiële lasten van gezinnen in een (mogelijk) kwetsbare positie; b. In het artikel over overgangsrecht is nog steviger geborgd dat ouders/leerlingen met rechten op basis van de verordening 2017 deze behouden totdat een wijziging in hun situatie plaatsvindt. Bij het intrekken van de oude verordening zouden anders hun rechten direct komen te vervallen. Verder is in dit artikel aanvullend geregeld dat aanvragen die worden ingediend voor 1 januari 2024 nog beoordeeld worden op grond van de verordening bekostiging leerlingenvervoer Amsterdam 2017

36

De aanscherpingen in de criteria en de inzet om scherper te kijken naar wie in aanmerking kan komen voor aangepast vervoer en wie (op termijn) zelfstandig naar school kan, zijn onontbeerlijk om de kwaliteit van het vervoer weer op niveau te brengen en te borgen voor de lange termijn. Deze beleidskeuzes worden in de voorgelegde verordening gehandhaafd. De genoemde kritische kanttekeningen bij de combinatie van werk en begeleiding, opstapplaatsen en het gesprek over het vervoersontwikkelplan zijn relevant voor de verdere uitwerking, maar leiden niet tot tekstuele wijzigingen in de verordening.

37