A - 14 Kunst en Cultuur, Monumenten en Erfgoed (41) Bestuurlijke reactie IV

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 29 juni 2021 Kunst en Cultuur Touria Meliani Kunst en Cultuur Bestuurlijke reactie op het initiatiefvoorstel getiteld Ruimte voor nachtcultuur van het lid Bosman (D66)

Geachte leden van de gemeenteraad, Op 18 oktober 2019 heeft raadslid Bosman (D66) een initiatiefvoorstel ingediend getiteld Ruimte voor nachtcultuur. Met dit voorstel wordt het college het volgende gevraagd: A. (Semipermanente) Clubs in nieuwe ontwikkelgebieden 1. Clubs opnemen in nieuwe ontwikkelgebieden 2. 24-uursvergunningen met kunstzinnige programmering 3. Een tijdelijke club dicht is een tijdelijke club open B. Ruimte voor eennachtsvlinders 1. Onderzoek de knelpunten bij tijdelijke initiatieven nachtcultuur. 2. Een spoedprocedure te ontwikkelen voor vergunningaanvragen van evenementen op een tijdelijke locatie 3. Eenduidige richtlijnen 4. Richt een loket in dat ruimte aanbiedt

In de vergadering van 29 juni 2021 heeft het college de nachtvisie Toekomst van de nacht (Nachtcultuur in Amsterdam) vastgesteld. U bent hierover geïnformeerd met een brief aan uw commissie. In de nachtvisie staat: Wat voor stad willen we zijn in de nacht? Dit college wil de ruimte geven aan de nachtcultuur die de stad verrijkt. Waar plek is voor experiment en alternatieve uitingen. Waar mensen zichzelf kunnen zijn, waar ze zich kunnen overgeven aan collectieve beleving, en zich individueel kunnen ontplooien. Vanuit deze visie werken we verder aan een beleidsagenda voor de nacht, in samenspraak met de gemeenteraad, de stadsdelen, alle betrokkenen en belanghebbenden uit de sector en daarbuiten, met de hele stad. Dit gaat ons uiteindelijk instrumenten opleveren om meer duurzaam te kunnen werken aan de Amsterdamse nachtcultuur.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 juni 2021 Pagina 2 van 5

Het college waardeert de inzet en betrokkenheid van de indiener van het initiatievoorstel bij dit onderwerp en adviseert de raad om met het initiatiefvoorstel in te stemmen onder verwijzing naar de Nachtvisie. Hieronder wordt per onderdeel van het initiatiefvoorstel nog een reactie gegeven.

A. (Semipermanente) Clubs in nieuwe ontwikkelgebieden 1. Clubs opnemen in nieuwe ontwikkelgebieden In de nachtvisie staat (pagina 45): Ruimte voor nachtcultuur bij gebiedsontwikkeling In Amsterdam woedt er soms een hevige belangenstrijd om het gebruik van de schaarse ruimte. Daarnaast is het zaak om na te denken over welke ruimte er kan komen voor clubs en nachtlocaties in de gebieden die de komende decennia worden ontwikkeld. Daarbij spelen vragen als betaalbaarheid (huur dan wel eigendom) en de duur van de exploitatie of het gebruik. Waar de levensduur van een succesvolle club doorgaans beperkt blijft tot een jaar of tien, zijn er ook initiatieven die voor langere tijd relevant kunnen of willen blijven, of die een belangrijk onderdeel worden van de stad. Daar moet dan wel ruimte voor zijn, onder andere in het bestemmingsplan (vanaf 2022 omgevingsplan). Er wordt in het initiatiefvoorstel specifiek voorgesteld om twee nieuwe clubs op te nemen in de ontwikkelplannen van Havenstad. Het college agendeert het belang van nieuwe plekken voor nachtcultuur breder en kijkt niet alleen naar Havenstad. Mede aan de hand van de nachtvisie zal in het kader van de ontwikkelopgave breder worden gekeken naar de (tijdelijke) invulling van culturele voorzieningen in de nieuw te bouwen wijken. Hierbij wordt ook gekeken hoe nachtcultuur daarin kan worden meegenomen.

A. (Semipermanente) Clubs in nieuwe ontwikkelgebieden 2. 24-uursvergunningen met kunstzinnige programmering In de nachtvisie staat (pagina 13): Hoe kunnen we passend beleid inzetten? Als gemeentebestuur hebben we beleid (nodig) om gewenste ontwikkelingen in de stad te stimuleren en ongewenste effecten af te remmen. De noodzaak van beleid geldt ook voor de nachtcultuur. In deze visie beschrijven en onderzoeken we onze bestaande beleidsinstrumenten en kijken we hoe we deze effectiever kunnen inzetten. Voorbeelden daarvan zijn het Kunstenplan, de 24-uurs vergunningen, Expeditie Vrije Ruimte en het Broedplaatsenbeleid, waarin de dynamiek moet worden gewaarborgd zodat er steeds nieuwe makers gebruik kunnen maken van de schaarse plekken. In het initiatiefvoorstel wordt gesteld dat vergunningen een geschikt instrument zijn om af te dwingen dat het nachtleven meer gaat samenwerken met de programmering van kunstenaars en experimentele initiatieven. Zo kan de gemeente stimuleren dat clubs ook kunst en cultuur gaan programmeren of hun best doen om een divers publiek aan te trekken.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 juni 2021 Pagina 3 van 5

Het college merkt op dat de exploitatievergunning niet het juiste instrument is om te sturen op dit soort eisen aan de inhoud, aangezien de exploitatievergunning ziet op de openbare orde en het woon- en leefklimaat. Dergelijke voorwaarden kunnen wel aan subsidies worden verbonden, dit geldt bijvoorbeeld al voor nachtcultuurinitiatieven die aanspraak maken op ondersteuning vanuit het Kunstenplan. Op basis van de uitgangspunten van de Hoofdlijnen Kunst en Cultuur 2021-2024 hebben verschillende instellingen een aanvraag gedaan die is gehonoreerd. Aan de hand van het beleidskader kan de gemeente sturen op bijvoorbeeld het stimuleren van experimentele programmering, samenwerking of het aantrekken van divers publiek. Voor culturele activiteiten en projecten kunnen projectsubsidies worden aangevraagd bij het Amsterdams Fonds voor de Kunst, mits de aanvragers voldoen aan de voorwaarden van de regeling.

A. (Semipermanente) Clubs in nieuwe ontwikkelgebieden 3. Een tijdelijke club dicht is een tijdelijke club open Door vaststelling van de nachtvisie en de betrokkenheid van de stadsdelen is er een basis voor het vinden van meer (tijdelijke) plekken (zie ook punt B.1). In de nachtvisie (pagina 50 e.v.) worden onder meer de mogelijkheden voor (tijdelijke) nieuwe plekken in de stadsdelen geschetst. Om op de korte en langere termijn meer plek voor nachtcultuur te creëren kijken we aan de hand van de nachtvisie naar mogelijke (tijdelijke) invulling van bestaand gemeentelijk vastgoed en nieuwe plekken in de ontwikkelgebieden verspreid over de stad. B. Ruimte voor eennachtsvlinders 1. Onderzoek de knelpunten bij tijdelijke initiatieven nachtcultuur. In de nachtvisie staat (pagina 46): Tijdelijke versus permanente plekken Een belangrijk kenmerk van de nachtcultuur is het sterk dynamische karakter. Clubs, broedplaatsen en hotspots verschijnen snel en verdwijnen soms weer na een korte bloeiperiode. Daarbij bedienen clubs niet automatisch hun vestigingsgebied, maar vestigen ze zich soms uit andere overwegingen (kosten, (on)toegankelijkheid, rauwheid). Op plekken in de stad waar, vaak tijdelijk, mogelijkheden zijn, vinden jonge culturele ondernemers goedkope panden. Aan die lage prijs zijn wel allerlei voorwaarden verbonden.

Zo zijn de locaties doorgaans in slechte staat en voor korte periodes te huur, wat betekent dat investeringen snel terugverdiend moeten worden. Door de tijdelijkheid is er niet altijd ruimte om grote investeringen te verrichten, zoals het isoleren van panden. Als deze investeringen niet worden gedaan is er later vaker sprake van overlast en komt daardoor een verlenging van het huurcontract en de vergunning mogelijk in gevaar. Het veld wil daarom graag meer zekerheid om langer op een locatie te kunnen blijven zitten, zodat men de nodige investeringen kan doen en de toegankelijkheid (onder andere door lage toegangsprijzen aan de deur) meer kan worden gewaarborgd.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 juni 2021 Pagina 4 van 5

B. Ruimte voor eennachtsvlinders 2. Een spoedprocedure te ontwikkelen voor vergunningaanvragen van evenementen op een tijdelijke locatie Het stedelijk evenementenbureau heeft in 2017 al de stedelijke regietafel ingericht, waar evenementenvergunningen door verschillende partijen integraal worden beoordeeld en waarmee de behandeling kan worden versneld. Een zorgvuldige belangenafweging en goede check op veiligheidsrisico’s blijft echter altijd voorop staan. Met de Expeditie Vrije Ruimte zoeken we naar ruimte voor (niet-commerciële) kleinschalige evenementen en nieuwe initiatieven en proberen we drempels te verlagen. In de nachtvisie staat (pagina 49): De gemeente faciliteert initiatiefnemers door te kijken hoe (gemeentelijke) procedures en regelgeving versoepeld kunnen worden. Het gaat hier om niet-commerciële initiatieven. Dit is altijd maatwerk, afhankelijk van het initiatief, de locatie en de omgeving. Expeditie Vrije Ruimte is aanvullend aan het Broedplaatsen- en Atelierbeleid.

B. Ruimte voor eennachtsvlinders 3. Eenduidige richtlijnen 4. Richt een loket in dat ruimte aanbiedt In de nachtvisie staat (pagina 63): Hoe kunnen we waarborgen dat er toch meer ruimte komt voor kleinschalige evenementen en nieuwe initiatieven? Hoe kunnen we de drempel verlagen? Een eerste stap is de pilot waarbij de grens voor een verplichte vergunning is verhoogd van 100 naar 250 bezoekers. Daarnaast zullen op termijn extra maatregelen nodig zijn. Ook staat er (pagina 47): Welke lessen kunnen we trekken uit onze bevindingen en de verkenning met de sector? Het aantal plekken voor de nachtcultuur is volgens sommigen (nog) beperkt. Daarnaast is er behoefte aan maatwerk op het gebied van vergunningen en handhaving. Initiatiefmakers hebben vaak maar weinig nodig om iets tot stand te brengen, maar lopen soms vast op regelgeving. Sommige organisatoren en initiatiefnemers met plannen voor nieuwe projecten zoeken niet per se naar subsidie, maar vooral naar ruimte. Andere makers en initiatieven zijn wel op zoek naar subsidie om experimenteel te kunnen programmeren. Er is in het algemeen behoefte om meer met de gemeente over deze zaken in contact te staan. Daarnaast staat in de nachtvisie (pagina 8): Een belangrijke stap die we als gemeente zetten is de oprichting van een Team Nachtcultuur, als aanspreekpunt voor nieuwkomers en gevestigde partijen.

Dit team zal bijvoorbeeld vragen kunnen beantwoorden over beleid, meedenken over nieuwe initiatieven en begeleiden naar de juiste route en loketten voor vergunningen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 29 juni 2021 Pagina 5 van 5

Vanuit de Expeditie Vrije Ruimte vindt er matching plaats tussen onder andere nachtcultuur initiatieven en beschikbare (tijdelijke) locaties. Ook trekt Team Nachtcultuur samen op met Vrije Ruimte en Gemeentelijk Vastgoed om nachtcultuur-initiatieven beter te koppelen aan beschikbare (vrije) ruimte. Aangezien de nachtvisie richting en invulling geeft aan de voorstellen die in het initiatiefvoorstel worden geagendeerd, adviseert het college de raad om in te stemmen met het initiatiefvoorstel. Het voorstel past in de bredere visie van het college over nachtcultuur en ze versterken elkaar.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Touria Meliani Wethouder Kunst en Cultuur

Bijlagen 1. Nachtvisie Toekomst van de nacht (Nachtcultuur in Amsterdam) - vastgesteld in het college van 29 juni 2021.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl