A - 06 Volkshuisvesting (43) 1. Amsterdamse Aanpak Volkshuisvesting

› Toepassen voorwaardelijke huurcontracten voor ultraschaarse woningen (rolstoelwoningen en grote woningen geschikt voor grote gezinnen), met garantie voor een nieuwe passende woning voor de huurders passend bij hun wensen en behoefte. › Onderzoeken op welke wijze woningruil, waarbij huurders naar elkaars woning verhuizen en zo beide een woning krijgen die beter past bij hun behoeftes, meer gefaciliteerd kan worden. › Geen verkoop of splitsing van rolstoelwoningen in

› ›

›

›

› ›

› ›

› › ›

›

het middeldure of vrije segment. Geen leegstand van woningen langer dan zes maanden. Bij stedelijke vernieuwing: frictie tijdelijke verhuur benutten voor spoedzoekers zoals economisch daklozen, andere mensen uit kwetsbare groepen en jongeren of studenten. Verduurzaming van de bestaande woningen: te beginnen met het wegwerken van de 27.000 woningen met een E-, F- en G-label, die vallen onder de nationale prestatieafspraken. Verdere inzet op opwekken duurzame energie. In kader van Warm Amsterdam 10.000 extra woningen van het gas af in de komende periode ten opzichte van 2022. Toepassen van circulaire principes bij renovaties. Aanpak van achterstallig onderhoud en verbetering van woningkwaliteit, ook van woningen in gemengde vve’s. Tenminste 50% van de vrijkomende sociale huurwoningen bestemmen voor ‘reguliere woningzoekenden’. Tenminste 30% van de vrijkomende woningen beschikbaar stellen voor de huisvesting van kwetsbare groepen (uitgaande van 7.000 nieuwe verhuringen zijn dat 2.100 woningen). Voortzetten van de samenwerking op huisvesting kwetsbare groepen. Inzetten op alternatieven voor zelfstandig wonen in de wijk, met stedelijke ontwikkeling van nieuwe woonvormen voor Amsterdammers in een kwetsbare situatie. Voortzetten van de samenwerking op huisvesting van beroepsgroepen.

Samenwerking met het Masterplangebied Zuidoost, het Nationaal Programma Samen NieuwWest, Aanpak Noord en Aanpak Binnenstad. Samen woonzorgcirkels ontwikkelen en uitvoeren. Gezamenlijke lobby naar het Rijk over systeemveranderingen financiering zorg. Samenwerking aan bestrijding van energiearmoede en voortzetten van de werkwijze voor het voorkomen van huisuitzettingen door huurschulden. Samenwerking in het bestrijden van woonfraude.

Daarnaast nemen we in de gesprekken mee hoe we verder samenwerken op bepaalde deelonderwerpen in de huidige afspraken, zoals de ijzeren voorraad atelierwoningen en jongerenhuisvesting. In de gesprekken met de corporaties en huurderskoepels over de nieuwe samenwerkingsafspraken zal het college diverse punten inbrengen die door de raad zijn meegegeven, bijvoorbeeld via moties.

58

Samenwerking met huurders van particuliere verhuurders Huurders Netwerk Amsterdam (HNA) behartigt de belangen van álle huurders in Amsterdam, ook die van de particuliere huurders. HNA zit niet aan tafel bij de prestatieafspraken maar wordt betrokken bij allerlei beleidswijzigingen zoals de nieuwe woonruimteverdeling. Ook bij de participatiebijeenkomsten van de AAV was HNA nadrukkelijk betrokken. HNA was ook aanwezig bij de meedenkavonden. Naast HNA willen we ook meer in gesprek gaan met de Federatie Huurders Commerciële Sector (FHCS). Zij behartigen de belangen van huurders van de institutionele beleggers. De FHCS wordt door de gemeente gesubsidieerd via HNA.

›

Met marktpartijen maken we afspraken over bouwen voor specifieke doelgroepen. Voor de doelgroep ouderen zetten we op dit moment al in op de bouw van geclusterde woningen. Dit hebben we vastgelegd in de intentieovereenkomst geclusterd wonen.

Verwachtingen ten aanzien van huurders en eigenaar bewoners: › Op tijd eigen verantwoordelijkheid nemen en inspelen op volgende levensfase door tijdig een passende woning te zoeken. › Solidariteit: wanneer een (ultra)schaarse woning niet meer past bij de huishoudensituatie dit actief bespreken met verhuurder (corporatie meestal) en meewerken aan verhuizing naar wel passende woning. › Actief benutten mogelijkheden nieuw puntenstelsel (WWS): Naar de huurcommissie gaan bij te hoge huur en/of daar ondersteuning bij zoeken (bijvoorbeeld van stichting !WOON). › Verduurzaming van de eigen woning (in samen­ werking met, indien van toepassing, de vve). › Eventueel benutten van vrijstaande kamers en/of etages voor verhuur binnen de regels die gelden in de stad. › Leegstand, overlast, illegaal gebruik woningen melden.

We willen zowel HNA als de FHCS concreet betrekken bij de uitwerking en lokale implementatie van de Wet goed verhuurderschap. Ook vragen over handhaving op de WWS-punten en hoe particuliere huurders op hun rechten te attenderen, zullen we samen oppakken.

Verwachtingen ten aanzien van zorgpartners: › Samen woonzorgcirkels ontwikkelen en uitvoeren: dit vraagt om langjarig commitment. › Lang Leven Thuisflats ontwikkelen samen met corporaties en gemeente. › Samenwerking voortzetten in programma huis­ vesting kwetsbare groepen. › Doorgaan met de samen ontwikkelde werkwijzen waaronder het model van intermediaire verhuur. De drie partijen lobbyen gezamenlijk ten behoeve van financiering intermediaire verhuur. › Gezamenlijke lobby naar het Rijk over systeem­ veranderingen financiering zorg. Verwachtingen ten aanzien van particuliere verhuurders: › Met particulieren willen we samenwerken op toewijzing van sociale en middeldure huurwoningen aan doelgroepen (waaronder economisch daklozen en de tekort-beroepen in zorg, onderwijs en politie) in de nieuwbouw. Monitoring van resultaten werken we nog verder uit. › Samenwerking voortzetten in PHKG. › Houden aan (Wet) goed verhuurderschap: geen discriminatie bij toewijzing, geen uitbuiting, geen exorbitante huren vragen. › Sociale huur (ook nieuwbouw) blijvend betaalbaar verhuren voor de doelgroep en geen onredelijke kosten voor extra diensten in rekening brengen. › Verduurzaming van de woningvoorraad.

59

8. Financiën, risico's en beheersmaatregelen De AAV omvat een groot aantal maatregelen. Dit betreft nieuwe maat­ regelen, maar ook deels lopend werk of maatregelen waarvoor het college eerder al middelen heeft vrijgemaakt. Het merendeel van de maatregelen gaan we verder versterken en worden binnen de bestaande capaciteit uitgevoerd en zijn al gedekt in de begroting. Echter, als we het tij willen keren zullen we meer moeten doen dan enkel voortzetten van de huidige maatregelen. Bij de voorjaarsbesluitvorming 2023 heeft het college daarom besloten voor deze collegeperiode in totaal €10 miljoen vrij te maken om uitvoering te geven aan de maatregelen uit de AAV. Deze middelen, aangevuld met €4,1 miljoen incidentele middelen uit het coalitieakkoord voor Wonen, het isolatieoffensief, het PHKG en de masterplannen Nieuw-West en Zuidoost en de Aanpak Noord maken het mogelijk om de AAV tot en met 2026 stapsgewijs te implementeren en tot uitvoering te brengen.

De AAV is een structurele meerjarige aanpak die vraagt om structurele dekking, maar in financieel lastige tijden past het ook om realistisch te zijn en met de huidige financiële middelen kan de gemeente de AAV stapsgewijs in ontwikkeling gaan brengen.

60

8.1 Financiële inzet op belangrijke onderwerpen Hieronder treft u de huidige financiële inzet van het college tot en met 2026 voor belangrijke maatregelen in de AAV. Doelen

Financiële inzet AAV

Doel 1 meer woningen Hier worden genoemd: a. Extra middelen tot en met 2026 o.b.v. Voorjaarsnota 2023; b. Specifieke middelen vanuit coalitieakkoord; en, c. Specifieke rijksmiddelen. 2023

2024

2025

2026

Meerjarig incidenteel

Langjarige nieuwbouwambitie van 7500 woningen per jaar

reguliere capaciteit

Nieuwe woonconcepten met gedeelde voorzieningen

reguliere capaciteit

Leegstand van woningen harder aanpakken

100.000

Vergunningplicht ten behoeve van beperking tweede woningen Campagne over mogelijkheden hospitaverhuur

300.000

300.000

300.000

95.000

150.000

150.000

50.000

Woningdeelbeleid heroverwegen Business cases en onderzoeken ten behoeve van lobby, waaronder over de kostendelersnorm en AOWkorting samenwonen

reguliere capaciteit 50.000

50.000

Mogelijkheden tijdelijk verblijf bij langere afwezigheid bewoner herzien ten behoeve van meer woonplekken

reguliere capaciteit

2500-3000 tijdelijke woningen realiseren

7,6 mln is gedekt uit de middelen voor Wonen en het PHKG vanuit het coalitieakkoord. Daarnaast zijn hier Rijksmiddelen voor nodig en al deels ontvangen.

Stimuleren ‘Wonen boven winkels’

200.000

200.000

61

200.000

200.000

middelen Aanpak Binnenstad

Doelen

Financiële inzet AAV

Doel 2 Betaalbaarder wonen Toename en behoud sociale huur

reguliere capaciteit 450.000

Toewijzingsregels/ huisvestingsvergunningplicht hele middeldure huursegment (incl. aankomende middeldure huurwoningen op basis van dwingende huur volgens WWS) en uitbreiding handhaving huisvestingsvergunningen sociaal en midden

1.200.000

1.200.000

Handhaven gereguleerde sociale en middeldure huur op basis van het wetsvoorstel Wet betaalbare huur

Rijksmiddelen

Lobby en afspraken ten behoeve van betaalbaarheid

reguliere capaciteit

Mogelijkheden ‘sociale koop’ onderzoeken

reguliere capaciteit

Strategische-en juridische advisering voor nieuw beleid en regelgeving

250.000

500.000

500.000

Doel 3 Meer woningen voor hen die ze het hardst nodig hebben Evaluatie voorrangsregels Uitvoering voorrang beroepsgroepen

50.000 50.000

300.000

300.000

300.000

Voortzetten samenwerking met corporaties en zorgaanbieders voor passende bewoning en begeleiding van mensen met een zorg- of andere hulpvraag (onder andere de Omslagroute)

2,24 mln uit de mid­delen voor het PHKG

Samenwerking corporaties en zorgpartners ten behoeve van nieuwe woonconcepten voor kwetsbare groepen

Idem hierboven

Verbeteren ruggensteunregeling

1,1 mln uit de middelen voor het PHKG

Doel 4 Passender wonen Nieuwe woonvormen/ gedeelde voorzieningen

Inzet van middelen voor het PHKG

Gebiedsgerichte werkwijze programmeren nieuwbouw

reguliere capaciteit

Reserveren ouderenwoningen in sociale voorraad en realiseren van geclusterde woonvormen voor ouderen

reguliere capaciteit

(Ver)bouw subsidie rolstoelwoningen Rapportagetool rolstoelwoningen in WoningNet en hierover afspraken maken en monitoren met corporaties Verhuisondersteuning ouderen ten behoeve van doorstroom

450.000 25.000

600.000

780.000

300.000

300.000

75.000

100.000

62

Doelen

Financiële inzet AAV

Evalueren en uitbreiden VHNL en VGNB, inclusief verhuissubsidies

25.000

500.000

500.000

Lang Leven Thuisflats

25.000

50.000

50.000

50.000

Woonzorgcirkels (onderdeel van uitbouwen sociale infrastructuur van wijken)

200.000

500.000

1.000.000

1.000.000 reguliere capaciteit

Benutten van mogelijkheden passende bewoning rolstoel- en grote gezinswoningen Monitoring doorstroom

50.000

Doel 5 Duurzame woningen van goede kwaliteit Isolatieoffensief › Energiebesparende maatregelen te installeren bij huishoudens met lage inkomens. Deze korte termijn aanpak wordt beter afgestemd op de structurele woningverbetering die verhuurders hebben gepland. › Corporaties te stimuleren om de versnelling van het isolatietempo voort te zetten, hiervoor wordt samengewerkt om knelpunten weg te nemen. › Vve’s vergaand en professioneel te ondersteunen bij verduurzamingsopgaven en zorgen dat iedereen binnen een vve mee kan met de energietransitie. › Collectieve inkoopacties isolatie en verduurzaming van woningen van eigenaren-bewoners stimuleren.

Inzet van middelen voor isolatieoffensief vanuit het coalitieakkoord (totaal 32 miljoen), Reserve klimaatfonds en Rijksmiddelen

Aanpak woningkwaliteit

reguliere capaciteit

Herziening van de regels voor het splitsen van woningen om de kwaliteit te borgen

50.000

400 .000

400.000

Doel 6 Betere positie van Amsterdammers Handhaving algemene regels Wet goed verhuurderschap en Wet betaalbare huur

Rijksmiddelen

Bij handhavingsacties illegaal woninggebruik kwetsbare slachtoffers helpen

reguliere capaciteit

Informatievoorziening gemeente en stichting !WOON

reguliere capaciteit

Doel 7 Leefbare en veerkrachtige wijken met toegang tot zorg en voorzieningen Handhaving regels ten behoeve van leefbaarheid Stadsdeelvoorrang

reguliere capaciteit 50.000

63

Doelen

Financiële inzet AAV

Extra inzet kwetsbare gebieden

Inzet van middelen voor Aanpak Noord, het Nationaal Programma Nieuw West en het Masterplan Zuidoost vanuit het coalitieakkoord

Amsterdam Vitaal & Gezond

Reguliere capaciteit

8.2 Risicoparagraaf en beheersmaatregelen

Ten aanzien van de invoering van wet- en regelgeving houden we rekening met meerdere scenario’s. We monitoren samen met onze collega gemeenten de implementatie en kunnen hierin als Amsterdam, zoals we in het verleden ook hebben gedaan, ook een voortrekkersrol nemen in afwachting van landelijke regelgeving.

De opgaves op het gebied van volkshuisvesting zijn talrijk. Bovendien heeft de gemeente maar op een beperkt deel van de markt invloed en is zij in grote mate afhankelijk van de inzet, capaciteit en ambities van en bij haar samenwerkingspartners. Dit leidt er ook toe dat er een aantal grotere risico’s zijn bij de uitvoering van de aanpak: › Voor de uitvoering van een groot deel van de maatregelen zijn we afhankelijk van de inzet van onze (samenwerkings)partners; › De hoge ambities en urgentie vragen om ingrijpen. Dat vereist samenwerking, een andere manier van werken en de benodigde financiële middelen en capaciteit zowel bij de gemeente zelf als bij haar interne en externe partners; › Bij enkele maatregelen zijn we afhankelijk van nog in te voeren wet- en regelgeving; › Maatregelen sorteren niet het beoogd effect of hebben mogelijk zelfs een tegengesteld effect; › (Bestuurlijke) prioriteiten verschuiven.

Hierboven is ook het risico geschetst dat de financiële dekking niet - tijdig - is geregeld. In dat geval zal er tijdig bestuurlijk geprioriteerd moeten worden. Ook bij het verschuiven van (bestuurlijke) prioriteiten zal er opnieuw met het bestuur en de belangrijkste samenwerkingspartners bekeken moeten worden waar op in te zetten.

Voor de bovengenoemde risico’s wordt een aantal beheersmaatregelen genomen. Ten eerste monitoren en evalueren we de maatregelen die we nemen, zie ook hoofdstuk 7 Hoe gaan we aan de slag? Dit levert ons inzage op in de resultaten die we behalen. Die informatie kan ook leiden tot bijsturen of aanpassen van onze strategie. Intentie is om met onze partners en het Rijk en de regio nadere afspraken te maken over de te leveren inspanningen, bijvoorbeeld over de huisvesting van kwetsbare groepen. De AAV vormt tevens de basis voor de afspraken tussen gemeente, woningcorporaties en huurders. De Woningwet is het formele wettelijke kader voor de samenwerking tussen gemeente, corporaties en huurdersvertegenwoordiging en daarmee voor de samenwerkingsafspraken (ook prestatieafspraken genoemd). Deze afspraken monitoren we en rapporteren vervolgens naar de gemeenteraad.

64

Afkortingen en verklarende woordenlijst AOW

De Algemene Ouderdomswet regelt in Nederland het verplichte, collectieve ouderdomspensioen dat als algemene basis dient voor Nederlandse ouderdoms­pensioenen.

Aftoppingsgrens

De ‘aftoppingsgrens' is een begrip uit de huurtoeslagregelingen. Er zijn twee aftoppingsgrenzen: een lage voor eenpersoonshuishoudens en een hogere voor meerpersoonshuishouden. Over de huur boven deze grenzen wordt geen of relatief minder huurtoeslag gegeven.

AFWC

Amsterdamse Federatie van Woningcorporaties

ATAD

Anti-Tax Avoidance Directive, Europese anti­-belastingontwijkingsrichtlijn, waar ook woningcorporaties mee te maken hebben.

Atelierwoning

Een woning die ook kan functioneren als atelier. Vaak hebben deze woningen grotere raampartijen voor voldoende inval van licht. Atelierwoningen van corporaties en gemeentelijk Vastgoed worden verhuurd aan kunstenaars na een toets of zij aan de voorwaarden voldoen.

Autoriteit woning­corporaties (AW)

De Autoriteit woningcorporaties (AW) ziet erop toe dat woningcorporaties zich concentreren op hun kerntaak: zorgen dat mensen met een laag inkomen goed en betaalbaar kunnen wonen.

Beheerovername

Een ingrijpingsinstrument van de gemeente, waarbij de woning op papier eigendom blijft van de huisbaas/koper, maar deze geen zeggenschap meer heeft. De gemeente kan dan beslissingen nemen over het pand.

Betaalbaarheid

Betaalbaarheid wordt in Nederland over het algemeen gemeten door de ver­­houding tussen wat een huishouden moet betalen aan huur en het verzamel­inkomen. Of een woning betaalbaar is of niet hangt daarom sterk af van individuele omstandigheden en keuzes.

Betaalbare voorraad

Sociale voorraad + middensegment

Bestaande woning­voorraad

De woningen die op dit moment in Amsterdam in gebruik zijn, ongeacht of dit koop of huur is en van wie de woning is. In 2022 telde Amsterdam 456.996 woningen.

Beschermd wonen (BW)

Woningen waar 24 uur per dag bescherming en/of begeleiding is.

Circulariteit

Circulariteit gaat ervan uit dat producten van nu de grondstoffen zijn voor later: na gebruik kunnen producten gedemonteerd worden en de materialen opnieuw worden gebruikt. Circulariteit gaat dus uit van een wereld zonder afval.

Doorstroming

Op de woningmarkt is dit de verhuizing van de ene woning naar de andere; de verlaten woning komt hiermee beschikbaar voor anderen.

Dubbele vergrijzing

Er zijn steeds meer ouderen in de Nederlandse samenleving en zij worden steeds ouder.

Erfpacht

Erfpacht betekent dat iemand het recht heeft om een stuk grond te houden of te gebruiken dat eigendom is van een ander. De erfpachter betaalt hiervoor een bedrag aan de eigenaar van de grond: het zogeheten erfpachtcanon.

Extramuralisering

Extramuralisering is het streven om buiten de muren van een intramurale instelling gelijkwaardige zorg te bieden, bijvoorbeeld in de eigen woning. Steeds vaker blijven ouderen, die behoefte hebben aan verzorging of verpleging zelfstandig wonen. De zorgsector speelt hierop in door een passend aanbod te creëren.

65

Flexwoningen

Flexwoningen zijn kleine woningen die verplaatsbaar, stapelbaar, schakelbaar en/of splitsbaar zijn.

Geclusterde woningen

Woningen die in elkaars buurt worden gebouwd, zodat voorzieningen gemakkelijk gedeeld kunnen worden.

Gemeentefonds

Het Gemeentefonds is in Nederland een begrotingsfonds, waaruit gemeenten worden gesubsidieerd. Het Rijk stopt jaarlijks een deel van zijn belastingopbrengsten in het Gemeentefonds. Gemeenten ontvangen hieruit geld van het Rijk om hun taken uit te voeren.

Huisvestingsverordening

Op grond van de Huisvestingswet kunnen gemeenten in geval van schaarste op de woningmarkt een Huisvestingsverordening vaststellen. Een Huisvestingsverordening wordt veel ingezet door gemeenten om de mate van urgentie van woningzoekenden te bepalen en huurwoningen tot een bepaalde huurprijsgrens toe te wijzen of om het gebruik van de woningvoorraad te reguleren.

Huisvestingsvergunning

Een huisvestingsvergunning is een vergunning om in een goedkopere huurwoning te mogen wonen. Zo zorgt de gemeente ervoor dat deze woningen verhuurd worden aan mensen met een laag of middeninkomen.

Huisvestingswet

De Huisvestingswet biedt gemeenten de mogelijkheid om in een Huisvestingsverordening regels vast te leggen over de toewijzing van huurwoningen, over het bepalen van de urgentievolgorde voor woningzoekenden en over het gebruik van de woningvoorraad. Daarnaast kunnen wijzigingen in de woningvoorraad vergunnings­plichtig worden gesteld.

Huurgewenning

Huurgewenning is een tegemoetkoming in de kosten van een hogere huur wanneer een huurder zijn woning moet verlaten omdat deze gesloopt wordt. Het verschil in de huurprijs van de huidige woning en de nieuwe woning wordt door de corporatie bijgelegd.

Huurderskoepels

Dit zijn huurdersverenigingen die opkomen voor de bescherming en belangen van huurders.

Huurtoeslaggrens

Als je huurprijs hoger is dan deze grens heb je in principe geen recht op huur­toeslag. Huurtoeslag is een bijdrage in de huurkosten van de Nederlandse overheid.

Individueel huurcontract

Bij de kamerverhuurvergunningen die zijn aangevraagd vanaf 1 april 2020 heeft iedere huurder recht op een individueel huurcontract. Als een verhuurder een vergunning heeft aangevraagd na 1 april 2020, maar geen individuele huur­contracten verstrekt, is de verhuurder in overtreding.

Intermediaire verhuur

Voor de huisvesting van kwetsbare groepen wordt gebruik gemaakt van intermediaire verhuurovereenkomsten: bij aanvang komt het contract op naam van de zorgaanbieder.

Inwoning

Van inwoning is sprake als u zelf in de woning woont en u laat iemand bij u in de woning wonen. Dit kan bijvoorbeeld uw partner, een vriend, kennis of familielid zijn. Deze inwonende persoon is geen medehuurder.

Institutionele beleggers

Institutionele beleggers zijn instellingen die door hun activiteiten de beschikking krijgen over gelden die ze moeten beleggen. Deze activiteiten bestaan vooral uit het verzekeren van pensioenen en het aan particuliere beleggers bieden van mogelijkheden tot beleggen met een gewenst risicoprofiel.

Jongeren

Volwassenen tussen 18 en 28 jaar.

Klimaatdoelstellingen

In 2030 moet Nederland 55% minder broeikasgassen uitstoten vergeleken met 1990. Het streven is zelfs 60% vermindering. In 2050 wil Nederland klimaatneutraal zijn. Dat wil zeggen dat de uitstoot van broeikasgas in 2050 niet hoger is dan wat er vastgelegd wordt. Netto is de uitstoot dus nul.

Klimaatbestendig

Klimaatbestendig wil zeggen: hoe goed iets is beschermd - meestal een woning - tegen de effecten van klimaatverandering. Een klimaatbestendige woning is goed bestand tegen extreme hitte in de zomer of langdurige en hevige regen.

66

Klimaatadaptief

Onder klimaatadaptatie wordt verstaan: het tijdig en effectief aanpassen aan het actuele of verwachte klimaat. Daardoor kan schade door klimaatverandering beperkt worden.

Kostendelersnorm

De kostendelersnorm betekent dat als je samenwoont met meer volwassenen, de gemeente de bijstandsuitkering daarop aanpast. Hoe meer volwassen personen in je huis wonen, hoe lager de uitkering. Niet alle huisgenoten tellen mee voor de kostendelersnorm.

Kwaliteitskortingsgrens

De kwaliteitskortingsgrens (in 2023 €452,20) is het bedrag tot waar huurtoeslagontvangers een deel van de huurprijs voor 100% krijgen gecompenseerd door de overheid. Jongeren onder de 23 jaar krijgen alleen huurtoeslag voor woningen onder de kwaliteitskortingsgrens.

Lang Leven Thuisflats

In een Lang Leven Thuisflat werken de woningcorporatie (eigenaar), een zorgpartij en een welzijnsorganisatie samen met bewoners aan een omgeving en diensten om ouderen te faciliteren om zo lang mogelijk zelfstandig te kunnen blijven wonen, in een bestaande flat van een woningcorporatie waar al veel ouderen wonen Partijen zorgen voor zorg en ondersteuning in nabijheid, voorlichting, vroegsignalering en de fysieke toegankelijkheid en veiligheid van de flat (braak, vallen, brand). Samen met de bewoners wordt een woongemeenschap opgezet, waarbij de gezamenlijke ontmoetingsruimte(s), binnen en in de tuin (indien aanwezig), wordt benut voor gezamenlijke activiteiten gericht op ontmoeting. Voor bewoners is er zorg op maat, ongeacht indicatie Wlz(VPT/MPT), Zvw en Wmo. Om zorg in nabijheid voor de hele flat te kunnen organiseren is er in iedere flat een bepaald aantal woningen dat wordt toegewezen door de zorgpartij: hierdoor is een minimale zorgomvang gegarandeerd, waardoor een zorgpartij haar zorgteam kan organiseren.

Leegstandverordening

Door middel van de leegstandsverordening kunnen gemeenten jegens vastgoed­eigenaren regels toepassen ter zake van het verplicht melden van leegstand, het voeren van overleg tussen de gemeenten en eigenaren van leegstaand vastgoed en het voordragen van gebruikers.

Liberalisatie

Een liberalisatie is het opheffen door de overheid van beperkingen om tot een bepaalde markt toe te treden en daarmee concurrentie toe te staan.

Maatschappelijke opvang (MO)

Dak- en thuisloze mensen met psychiatrische en/of verslavingsproblemen (onvoldoende of beperkte zelfredzaamheid) krijgen in de Maatschappelijke opvang een persoonlijk traject dat hen helpt een stabieler bestaan op te bouwen, met inkomen, zorg en een dak boven het hoofd.

Maatschappelijke Opvang Beschermd Wonen (MOBW)

Maatschappelijke opvang (MO) en Beschermd wonen (BW) vallen binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en zijn de verantwoordelijkheid van de gemeente.

MRA

Metropoolregio Amsterdam.

Middeldure huurwoning

Een woning is een middeldure huurwoning als de kale huur bij start van de huurovereenkomst boven de liberalisatiegrens, te weten €763,47 (prijspeil 2022) ligt en onder de €1.068,83 (prijspeil 2022).

Middeninkomen

Huishoudens met een middeninkomen hebben een jaarinkomen tussen €41.000 tot €56.500 voor eenpersoonshuishoudens en tussen de €45.000 en €75.000 voor meerpersoonshuishoudens (prijspeil 2022).

NIBUD

Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting.

OMPG

Aanpak Overlastgevende Multi Probleem Gezinnen.

Onzelfstandige woning

Woonruimte welke geen eigen toegang heeft en/of niet alle wezenlijke voorzieningen zoals keuken en sanitair. Er is dan vaak sprake van gedeelde voorzieningen.

Omgevingswet

De Omgevingswet bundelt en moderniseert de wetten voor de leefomgeving. Hierbij gaat het onder meer om wet- en regelgeving over bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur.

67

Omslagwoning

Dit is een woning voor iemand die uitstroomt uit de MO of beschermd wonen en die daar met bepaalde afspraken mag gaan wonen. In eerste instantie wordt het huurcontract op de naam van de zorgverlener gezet, na een vooraf vastgestelde periode komt de woning op eigen naam te staan.

Onder de pannen

Dit project maak het mogelijk dat iedereen die een kamer over heeft zich aan kan melden als verhuurder zonder gekort te worden op een uitkering, toeslagen en (sociale) huurwoning. Zo verandert een lege kamer in een kans voor een ander en een financieel extraatje voor degene die verhuurt.

Particuliere huursector

Huurwoningen waarvan de verhuurder geen woningcorporatie is. Hier vallen huurwoningen van grote institutionele beleggers onder, maar ook individuen die één woning verhuren.

Prijsplafond energie

In 2023 geldt er een prijsplafond op energie voor huishoudens en andere klein­verbruikers. Tot een verbruik van 1.200 m3 gas, 2.900 kilowattuur (kWh) elektriciteit en 37 gigajoule (GJ) stadsverwarming gelden in 2023 maximale tarieven.

Samenwerkingsafspraken

De samenwerkingsafspraken tussen de gemeente Amsterdam, de corporaties (verenigd in de AFWC) en de huurderskoepels (verenigd in de FAH) vormen het kader waarbinnen we samenwerken aan de volkshuisvesting in Amsterdam. In Amsterdam worden deze afspraken om de vier jaar gemaakt.

Sociaal/medische urgentie

Urgentie die een woningzoekende kan aanvragen op grond van een woonprobleem dat is ontstaan door bepaalde sociale of medische omstandigheden, zoals geweld of dreiging, dreigende dakloosheid met kinderen of lichamelijke of psychische problematiek. Een urgent woningzoekende krijgt via directe bemiddeling eenmalig een woning aangeboden van een woningcorporatie.

Sociale huurvoorraad

Huurwoningen met een huur die onder de liberalisatiegrens ligt. In 2022 lag de grens op €763,47.

Stadsdeelvoorrang

Zittende bewoners van een stadsdeel kunnen voorrang krijgen op bepaalde nieuwbouwcomplexen of transformatiecomplexen in het stadsdeel. Daarvoor moeten zij de afgelopen tien jaar minstens zes jaar onafgebroken in het stadsdeel hebben gewoond.

Statushouder

Een asielzoekers met een verblijfsvergunning. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) koppelt vergunninghouders aan gemeenten (dat is de zogenoemde taakstelling). Gemeenten moeten statushouders passende woonruimte aanbieden.

Splitsen

Splitsen in appartementsrechten.

Stadsvernieuwingsurgenten

Als een huurwoning van een woningcorporatie wordt gesloopt of ingrijpend wordt gerenoveerd, kan de huurder een stadsvernieuwingsurgentie krijgen. Met deze urgentie kan de bewoner met voorrang reageren op vrijkomende sociale huurwoningen van corporaties.

Toeristische verhuur

In een woonruimte tegen betaling bieden van verblijf aan personen die niet als ingezetene zijn ingeschreven met een adres in de gemeente in de basisregistratie personen.

Top600

Programma van de gemeente Amsterdam. Met als doel high-impact delicten terug te dringen voert Amsterdam een persoonsgebonden integrale aanpak voor de Top600: dit zijn de 600 personen die de afgelopen jaren relatief veel high-impact delicten hebben gepleegd. Het gaat dan om overvallen, straatroven, woninginbraken, zware mishandeling, openlijke geweldpleging en moord/doodslag.

Verstedelijkingsstrategie

De MRA en het Rijk hebben voor de MRA een verstedelijkingsstrategie opgesteld. Hierin wordt niet alleen naar woningbouw gekeken, maar ook naar mobiliteit, economie en natuur, energie en water. Zeven regio’s met de hoogste verstedelijkings­druk dienen een verstedelijkingsstrategie op te stellen.

Vakantieverhuur

Het tijdens afwezigheid van de bewoner tegen betaling in gebruik geven van een zelfstandige woonruimte. Dit is een vorm van toeristische verhuur.

68

Voorrangsregeling

In Amsterdam zijn verscheidene regelingen waarmee specifieke huishoudens of mensen, die aan de voorwaarden van de regeling voldoen, voorrang krijgen op vrijkomende sociale huurwoningen.

Vrije huursector

Huurwoningen in de vrije sector zijn woningen met een huurprijs hoger dan de liberalisatiegrens (€763,47 in 2022). Voor huurwoningen in de vrije sector gelden geen regulerende bepalingen, in tegenstelling tot de sociale huursector.

VNG

Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

Vve

Vereniging van eigenaren.

Warmtefonds

Het Nationaal Warmtefonds biedt met diensten als de Energiebespaarlening verantwoorde en betaalbare financiering voor de verduurzaming van de gebouwde omgeving.

Wetsvoorstel Wet betaalbare huur (Wbh)

Met het wetsvoorstel Wet betaalbare huur introduceert de regering een gereguleerde middenhuur en wordt het WWS dwingend gemaakt. Dat laatste houdt concreet in dat de gemeente na invoering van deze wet via de algemene regels in de Wet goed verhuurderschap kan handhaven op te hoge huurprijzen.

Wet goed verhuurderschap (Wgv)

Met de Wet goed verhuurderschap wil de regering ongewenste verhuurpraktijken voorkomen en tegengaan en woningzoekenden, huurders en arbeidsmigranten beschermen. De wet richt zich tot verhuurders van reguliere woonruimte, verhuurders van verblijfsruimte voor arbeidsmigranten en verhuurbemiddelaars. Er worden verschillende instrumenten geïntroduceerd, waaronder (basis)normen voor goed verhuurderschap, die onder meer zien op discriminatie en intimidatie, de bevoegdheid om oneigenlijk gebruik van servicekosten en onjuiste huurprijzen tegen te gaan en de mogelijkheid om een verhuurvergunning in te voeren.

Wlz

Wet langdurige zorg: de zorg vanuit de Wlz is voor mensen die blijvend permanent toezicht nodig hebben of 24 uur per dag zorg in de nabijheid nodig hebben.

Wmo

Wet maatschappelijke ondersteuning.

Woo

Wet Open Overheid, voorheen Wet openbaarheid van bestuur (WOB). Op grond van deze wet kan informatie worden opgevraagd of moet de overheid die actief geven.

WoningNet

Het Amsterdamse aanbiedingsplatform van (sociale) huurwoningen van woning­corporaties.

Woningonttrekking

Van woningonttrekking is sprake als een woonruimte gebruikt wordt voor iets anders dan bewoning. Bijvoorbeeld wanneer een woning wordt gebruikt als bedrijfsruimte of illegaal hotel.

Woningwaarderingsstelsel (WWS)

Het woningwaarderingsstelsel is een systeem waarmee de kwaliteit van een huurwoning, kamer of woonwagen wordt uitgedrukt in een aantal punten. Aan dit puntental is een maximale toegestane huurprijs gekoppeld.

Woningwet

De woningwet is een Nederlandse wet die betrekking heeft op de volkshuisvesting. Er staan voorschriften in die van toepassing zijn op de volkshuisvesting, woningbouw en monetair sturen van gemeente en het Rijk voor de woningbouw.

Wooncoöperatie

Een wooncoöperatie is een vorm van collectief wonen, een gemeenschap waarin bewoners meer of minder met elkaar delen.

Woonplek

Plaats waar men kan wonen die niet per se aangemerkt hoeft te worden als zelfstandige woning. Een woonplek is bijvoorbeeld een kamer of een woning met een gedeelde badkamer en/of keuken, maar kan ook inwoning zijn (hospita).

Woonruimteverdeling

Het Handboek Woonruimteverdeling legt de regels uit over het aanbieden en verdelen van sociale huurwoningen van woningcorporaties in Amsterdam.

Woonzorgcirkel

In een woonzorgcirkel vormt een centrale ontmoetingsplek (inlooplocatie of 24-uurs zorglocatie) de kern. Daar omheen wonen (gespikkeld) mensen die zorg of ondersteuning nodig hebben zelfstandig in de wijk.

Zelfstandige woning

Een woning met eigen toegang, keuken, toilet en badkamer.

Zvw

Zorgverzekeringswet. Hierin is de basiszorg geregeld.

69

Bijlagen 1. Verslag Meedenktraject Aanpak Volkshuisvesting, 2023 2. Woonzorganalyse Companen, 2023 3. Woningschaarste en leefbaarheid in Amsterdam, 2023 4. Woonzorgmenu Doelgroepen

70