A - 06 Deelnemingen (18) Bijlage - Aanbiedingsbrief bij de Nota beleidskader

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam

Gemeenteraad Amsterdam Amstel 1 1011PN Amsterdam

Behandeld door

17 juni 2021 Peter van Kessel, DMC Deelnemingen, peter.van.kessel@amsterdam.nl

Bijlage(n)

Nota beleidskader verbonden partijen 2021

Onderwerp

Aanbieding Nota beleidskader verbonden partijen 2021

Datum

Geachte leden van de raad,

Hierbij bied ik u namens het college van burgemeester en wethouders de Nota beleidskader verbonden partijen 2021 aan. In deze brief ga ik in op de samenhang met de raadsenquête en de bestuurlijke achtergrond. Verder ga ik in deze brief nader in op de verwerking in de Nota van de conclusies en aanbevelingen van de commissie Winter, evenals op de wijze waarop dit college maximaal wil inzetten om maatschappelijk verantwoord ondernemen bij verbonden partijen te bevorderen. Samenhang met de raadsenquête Op dit moment is de raadsenquête naar het AEB in volle gang. Het is goed denkbaar dat de enquêtecommissie tot conclusies en aanbevelingen komt over het beleid voor de verbonden partijen. Toch heb ik niet willen wachten met sturen van deze nota, waarin onder andere de aanbevelingen van de commissie Winter zijn verwerkt. Door deze nota nu aan te bieden, kunnen de enquêtecommissie en de gemeenteraad kennis nemen van de ontwikkeling in het denken over verbonden partijen over de afgelopen periode. U kunt deze uitwerking ook zien als een voorstel of eerste stap naar een beter toekomstig beleid, waarover ik graag met u het gesprek aanga. Het is uiteraard aan de gemeenteraad om te bepalen of, en zo ja wanneer, hij deze nota wil behandelen. Voorts voldoe ik hiermee aan de met u afgestemde timing om het nieuwe beleidskader voor verbonden partijen voor het zomerreces te sturen.

Bestuurlijke achtergrond Tijdens de bespreking van het rapport van de onderzoekscommissie AEB (commissie Winter) op 1 september 2020 heeft u verzocht om de hoofdlijnen van het nieuwe deelnemingenbeleid te bespreken voorafgaand aan de uitwerking. Naar aanleiding hiervan bent u op 9 februari 2021 schriftelijk geïnformeerd over de voorgenomen hoofdlijnen en planning van het nieuwe beleid. Op

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

25 maart 2021 heb ik met uw commissie van gedachten gewisseld over uw wensen ten aanzien van het nieuwe beleid. Uw wensen zijn betrokken bij de uitwerking van het nieuwe beleidskader voor verbonden partijen. Verwerking van de lessen van de commissie Winter Het beleidskader verbonden partijen 2021 bevat een uitwerking van de aanbevelingen van de commissie Winter in 2020. De gemeente is zich bewust dat het voor een actief en betrokken beheer van verbonden partijen van belang is dat de beleidsdirecties betrokken en in positie zijn om de publieke belangen via de verbonden partij tot hun recht te laten komen. Dat vraagt niet zo zeer om ander beleid, maar vooral om een andere instelling en uitvoering. Toch is deze andere benadering ten aanzien van verbonden partijen beschreven in het nieuwe beleidskader. De gemeente maakt onderscheid tussen de interne en externe governance. Allereerst is het van belang om binnen de gemeente (interne governance) een actieve dialoog te hebben tussen de verschillende directies over de verschillende rollen en diverse beleidsbelangen die de gemeente kan hebben bij een verbonden partij. Die interne dialoog moet leiden tot een afgewogen standpunt en benadering met de verbonden partij. Op dit moment wordt er al (meer en meer) uitvoering gegeven aan deze praktijk. Te denken valt aan de gemeentelijke visies op het Havengebied en aan WPW.

Het op orde hebben van de interne governance is nodig om als gemeente vanuit meerdere rollen en belangen met één geluid in contact te staan met de verbonden partijen. Zo weten de verbonden partijen duidelijker waar zij aan toe zijn met de gemeente. Dat biedt gelegenheid tot het voeren van de constructieve dialoog met de verbonden partijen over hoe zij het beste kunnen bijdragen aan de meerdere publieke belangen van de gemeente Amsterdam. Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) De gemeente hecht een groot belang aan een goed beleid ten aanzien van MVO. Als publiek aandeelhouder verwacht de gemeente van haar verbonden partijen dat ze oog hebben voor bredere publieke belangen, zoals duurzaamheid, inclusiviteit, goed werkgeverschap en de maatschappelijke impact van digitalisering en informatievoorziening. De gemeente verwacht van haar verbonden partijen dat zij een voorbeeldfunctie vervullen in hun eigen sector op het gebied van MVO. Bij de inzet van het aandeelhouderschap of andere vormen van zeggenschap kan een spanningsveld ontstaan. Soms betreft het wensen die buiten de bevoegdheden van de gemeente vallen (bijvoorbeeld het personeels- of inkoopbeleid van de verbonden partij). Dan kan de gemeente geen dwingende sturing geven. Soms betreft het ad hoc verzoeken, terwijl een effectieve sturing op MVO-thema’s consistentie vraagt en vaak een lange adem.

In andere gevallen worden ambities “gestapeld” of zijn de (financiële) consequenties van de aanvullende beleidswensen niet duidelijk. Het risico bestaat dan dat afbreuk wordt gedaan aan het publieke belang waarvoor de verbonden partij is opgericht, of dat de MVO-thema’s via de verbonden partij niet tot hun recht komen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Daarom bevat het nieuwe beleid een kader voor effectieve sturing op MVO. Het nieuwe beleidskader biedt de gemeente maximale ruimte om – binnen de grenzen van de wet – waar nodig zo activistisch mogelijk te zijn. Dat doet de gemeente door maximaal gebruik te maken van de instrumenten die de gemeente tot haar beschikking heeft om effectief te kunnen sturen. Dat gebeurt door aan te dringen op MVO-doelstellingen in bijvoorbeeld statuten en strategiedocumenten, door MVO mee te wegen in de uitoefening van aandeelhoudersbevoegdheden (bijvoorbeeld investeringsbesluiten en benoemingen) en door aan te sturen op transparantie en rapportage door deelnemingen over MVO. Hierbij wil het college de betrokkenheid van de (vak)wethouders en beleidsdirecties vergroten en hen een betere positie geven. Daarom is het verstandig om de MVO-thema’s vast te leggen in gemeentelijk beleid. Een goed recent voorbeeld zijn de “Amsterdamse aanpak arbeidsmarktdiscriminatie 2019-2022” en de uitvoering daarvan in het “Werkplan aanpak arbeidsdiscriminatie 2021-2022”. Het uitwerken van MVO in beleid maakt een langdurige en consistente inzet via de verbonden partijen mogelijk. Daarbij wint de inzet aan kracht doordat deze in samenhang met andere sturingsmogelijkheden wordt bezien.

Het vastleggen van MVO-thema’s in beleid sluit goed aan bij de werkwijze om een goede (interne) dialoog te voeren en afweging te maken over de inzet op verschillende gemeentelijke belangen. Dat is nodig om met één geluid het gesprek met verbonden partijen te voeren. Dat stelt de verbonden partijen immers weer in staat om maximaal mee te denken over MVO. De inzet van de gemeente op MVO bij verbonden partijen is vol in ontwikkeling. Het college vindt het belangrijk om de goede voortgang van de nieuwe werkwijze te blijven volgen. Daarom is het college voornemens om aan het einde van het jaar de balans op te maken en de gemeenteraad hierover te informeren. Dit biedt ons de mogelijkheid om waar nodig verdere verbeteringen te doen. Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam, Met vriendelijke groet,

Victor Everhardt Wethouder Deelnemingen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl