8 20210623 DEF NvB SMP UK

aan de randen van het gebied en ondergronds zijn gesitueerd. In het SMP staan de uitwerkingskaders voor het realiseren van een voetgangersgebied op deze plek. De overtuiging van de gemeente is dat het realiseren van een voetgangersgebied de leefbaarheid en verblijfskwaliteit verbetert. • Het realiseren van een onderdoorgang is niet opgenomen in het SMP vanwege de moeilijke technische en ruimtelijke inpassingsmogelijkheden, ongewenste onveilige en slecht beheersbare ondergrondse situatie en de kosten van een dergelijke ingreep. Bij het realiseren van een voetgangersgebied met afwaardering van de fietsroute is een onderdoorgang ook niet nodig. Het verkeerskundige begrip ‘shared space’ dekt niet de lading van het voorstel in het SMP. Het gaat nl. om inrichting van een voetgangersgebied, waarbij de fiets te gast is, zodat het multifunctioneel gebruik van de ruimte wordt vergroot. • Het advies van de Stadsdeelcommissie om een volwaardig alternatief voor het doorgaande fietsverkeer te zorgen, wordt ondersteund.

Dat de UvA in haar plannen maatregelen neemt om de fiets-parkeerproblematiek en de logistiek aan te pakken is een goede zaak, maar dat zij daarbij de poort van de Kloveniersburgwal naar de Vendelstraat tot (fiets)hoofdentree maakt, zal tot verkeerschaos en onveiligheid leiden en ronduit belastend zijn voor bewoners en andere gebruikers. Een suggestie (van de UvA) om de veiligheid tussen UB en BG5 te bevorderen was om een onderdoorgang te maken. Helaas is deze optie niet verder uitgewerkt. Waarom niet?

2.5

Leefbaarheid en veiligheid

Stadsdeelcommissie: Bij afwaarderen fietsroute over BG-terrein (nu hoofdnet fiets), is het belangrijk dat wordt gezorgd voor een volwaardig en veilig alternatief voor deze belangrijke oost-westfietsverbinding, bijvoorbeeld via Nieuwe Doelenstraat." Schriftelijke inspraakreactie nummers: 11, 12, 15, 16, 20, 23, 24,25, 28, 42, 44 Ik ben van mening dat zowel de Gemeente Amsterdam als de UvA te weinig tot geen rekening houden met de gevolgen van dit SMP voor de bewoners op het Binnen Gasthuis Terrein. In de oude situatie, was het overdag en ook in de avonduren veelal erg druk. Dit gaf vaak overlast, vooral ook geluidsoverlast in de

• Bij het opstellen van het SMP heeft veelvuldig overleg met de omwonenden plaatsgevonden om de impact van de plannen te verkennen en af te stemmen. Er is bij de integrale afweging door het gemeentebestuur in grote mate rekening gehouden met de belangen van de omwonenden ten opzichte

Geen aanpassing van SMP nodig.

19

avond en nacht. De veiligheid in en rond het gebied is onvoldoende geborgd. Complimenten voor de inspirerende plannen voor het Universiteitskwartier. Het wordt een inspirerende plek om collega-wetenschappers en studenten te treffen. Het wordt ook een levendige en leefbare wijk met ruimte voor wonen en ontspannen met behoud van de monumentale waarde van de panden en de omgeving. Waarom beweert de gemeente dat de ruimtelijke structuur verbeterd wordt, als de overzichtelijkheid van het BGterrein verslechtert door de nieuwbouw tegenover de hoofdentree van de UB? Kan de gemeente uitleggen hoe de Binnengasthuisstraat en de Vendelstraat ruimtelijk verbeteren als het twee donkere, smalle straten worden met bebouwing aan beide zijden?

van de belangen voor de gehele stad en die van een universiteit in die stad. In het masterplan is 1 van de 6 thema’s Leefbaarheid en Veiligheid, waarbij de opgave is geformuleerd die bij de uitwerking concreet moet worden gemaakt. Naar mening van de gemeente biedt dat –in deze fase van kaderstelling - voldoende borging van dit belang. In het SMP zijn hiervoor een aantal vervolgstappen omschreven, zoals het maken van beheerafspraken. • Met de voorgesteld ruimtelijke structuur voor het BG-plein heeft de gemeente de overtuiging dat er een voldoende veilige en beheersbare situatie wordt gecreëerd, met voldoende passanten, ogen op straat en eigenaarschap van de verschillende ruimtes. De nieuw te creëren ruimtes hebben stedenbouwkundig verantwoorde afmetingen waar ruim voldoende licht kan toetreden. Dit wordt in de volgende fase verder uitgewerkt.

Zowel het Turfdraagsterpad als het gebied tussen BG3 en BG5 zijn gearceerd en volgens de legenda betekent dat: vermijden van onoverzichtelijke hoeken en doodlopende structuren. Op geen enkele wijze wordt aangegeven hoe dat gedaan kán worden.

2.5.1 Vendelhof

En hoe zit het met de veiligheid? Studenten gaan echt niet optreden als er iets op het plein gebeurt ’s nachts, dan zijn ze zelf veel te kwetsbaar. En als het de hele avond en nacht druk blijft door UB-bezoekers, hoe kunnen de buurtbewoners dan hun rust pakken? Zij hebben ook recht op nachtrust! Schriftelijke inspraakreactie nummers: 16, 23, 42, 44 Het Vendelplein werkt als een klankbord en als hier een hoofdroute moet komen, dan kan niet volgehouden worden dat dit een rustige plek blijft. Betekent dit dat het koffie afgiftepunt en het terras en verblijf voor studenten nog steeds niet van de baan is, ondanks dat ons meermaals verzekerd is dat dit een rustig groen gebied zou moeten blijven? De hoge intensiteit aan gebruikersbewegingen die zal gaan ontstaan baart mij zorgen. Mijn grote vrees is dat dit het groen, de speelen ontmoetingsplek wegdrukt en teniet doet. het is van groot belang mee te nemen dat deze ‘parel’ is vormgegeven door zelfbeheer van de bewoners. Herinrichting zal dan ook in samenspraak en overeenstemming met hen dienen plaats vinden.

• In de uitwerkingskaders voor dit deel is op pag. 99 van het SMP opgenomen dat de zelfbeheertuinen blijven behouden, de voetgangersroute door het hof die de Oudemanhuispoort, BG5 en UB verbindt, opnieuw wordt ingericht, en het open gedeelte tegen de buitenmuur van de Boekensteeg wordt vergroend en opnieuw ingericht, om de verblijfskwaliteit te verbeteren. • In de legenda staat dat de ster betekent dat hier de verblijfskwaliteit wordt verbeterd. Wijze waarop is onderdeel van uitwerking op basis van de kaders. Bebouwing van deze ruime met een poort maakt geen onderdeel uit van het SMP, evenals een koffieafgiftepunt met terras.

Geen aanpassing van SMP nodig.

Deze afbeeldingen tonen een nieuw te bouwen poort die een meter of 6 het terrein in komt en een meter of 7 breed, 35 – 40 m2. Tijdens de participatiebijeenkomsten is een poort van dit type niet getoond. Ik meen te zien dat er aan weerskanten van de poort een soort zijruimten zijn waarvan onduidelijk is waar die toe dienen. Graag duidelijkheid over het type poort en de

20

funktie dat wordt voorgesteld. Tussen BG5 en OMHP is een inpandige verbinding getekend, maar deze is door het SIRK afgewezen. Dat betekent dat deze grote stroom over het Vendelplein geleid gaat worden. Daarmee kan een groen, ingetogen plein wel vergeten worden!

2.5.2 Beheer

Schriftelijke inspraakreactie nummers: 16, 19 Er ontbreekt een heldere gedachte over hoe het nu nogal armzalige beheer van de (semi) openbare ruimte door de gemeente, universiteit, bewoners en andere betrokkenen verbeterd en vergroend kan worden. En vooral moet bij zelfbeheer betere samenwerking komen met de gemeente.

2.6

Duurzaamheid en groen

2.6.1 Verduurzaming

Geen aanpassing van SMP nodig.

In het SMP staat de opgave beschreven hoe tot een aardgasvrij gebied moet worden gekomen. De energietransitie van het Universiteitskwartier wordt gelijk na het vaststellen van het SMP gebiedsgericht ter hand genomen. UvA en gemeente zetten in op een gebiedsbrede coalitie van partijen, waaronder naast hotels en ondernemingen ook bewoners, die gezamenlijk het pad richting een aardgasvrije energievoorziening overeenkomen.

Geen aanpassing van SMP nodig.

Een belangrijke pijler van het SMP is het versterken van de hoven-structuur. Een aantal van deze hoven zijn nu al hoofdzakelijk groen ingericht en worden beter ontsloten, beter vindbaar gemaakt. Daarnaast worden een aantal plekken vergroend, waaronder het nieuw te realiseren hof tussen BG3 en het appartementengebouw aan het BG-plein. Dit wordt groen ingericht- in samenspraak met de bewoners. In de gesprekken over het gebied geven bewoners aan dat groen gecompenseerd moet worden. In het SMP zijn geen afspraken opgenomen over compensatie. Het SMP heeft als doelstelling om veel kwalitatief hoogwaardig en toegankelijk groen tot stand te brengen.

Overnemen en uitvoeren van advies van Stadsdeelcommissie: opstarten gesprekken met de buurt over faciliteren van tijdelijke vergroeningsinitia tieven

Wij maken bezwaar tegen een indeling waarbij de looproute de bepalende factor is en multifunctionaliteit niet meer kan plaatsvinden. Kan de gemeente garanderen dat een multifunctioneel gebruik van de openbare ruimte mogelijk is in de plannen van de SMP? Kan de gemeente garanderen dat de mogelijkheid tot zelfbeheer van groen door bewoners behouden blijft in de toekomst? Schriftelijke inspraakreactie nummers: 7, 13, 16, 19, 24, 33, 41, 44, 45, SDC Schriftelijke inspraakreactie nummers: 7, 19 Ik wil als huurder graag meewerken aan de verduurzaming van het gebied en hoop dat dit echt van de grond komt en dat dit niet zo vrijblijvend blijft als het nu klinkt. Nu ben ik ook betrokken. Er is geen strategie opgenomen hoe de buurt ‘van het gas’ af kan met lokale zonne-energie, grachtenwater- of aardwarmte;

2.6.2 Groen

• Behoud van de zelfbeheertuinen is opgenomen in het SMP. • Onderdeel van het SMP is het opstellen van een gezamenlijke beheersovereenkomst tussen UvA, gemeente en overige stakeholders. • Er is op het vlak van zelfbeheer en de ondersteuning goed contact tussen de op dit vlak actieve bewoners en het gebiedsteam van stadsdeel Centrum. Uiteraard staat het Stadsdeel open voor suggesties voor verbetering. • Multifunctioneel gebruik van de openbare ruimte blijft mogelijk; bij het ontwerpen van de buitenruimte worden de bewoners betrokken. Dan kunnen deze belangen worden ingebracht in het ontwerp.

Schriftelijke inspraakreactie nummers: 13, 15, 16, 19, 29, 30, 41, 44, 45 In de loop der jaren hebben deskundigen aan de UvA geadviseerd de verloren hof, waar nu de UB gebouwd wordt, te compenseren. Tussen de twee vleugels van gebouw 5 kan een nieuwe hof gemaakt worden. Ruimte geven in plaats van openbare ruimte nemen. Dat realiseren is een geschenk aan de Stad. Kan de gemeente uitleggen waarom de verdwenen groene hof op de plek van de UB gecompenseerd moet worden op het “bewonersplein”, zodat daarmee andere sociale functies worden uitgesloten? De wijze waarop weggehaald groen wordt gecompenseerd moet nadrukkelijker vermeld worden. Per saldo gaat het er op het BG-terrein qua groen en natuur zelfs sterk op achteruit. De Universiteitsbibliotheek (UB) is hier onderdeel van en wordt ten onrechte buiten beschouwing gelaten.

21

Waarom voorziet het SMP niet in een groene ruimte voor studenten en medewerkers, zonder dat bewoners daarvoor hun woongenot voor moeten inleveren? Het bestaande groen wordt zelfs verminderd door het openstellen van 3 routes in dit gebied. Hierbij worden ook de afspraken die gemaakt zijn om het gedeelte bij de huizen rustig te houden en daarmee overlast te voorkomen, niet nagekomen. Kan de gemeente uitleggen waarom het belang van de UvA voor het realiseren van het programma van eisen zwaarder weegt dan het eigen beleid van de gemeente voor vergroening (groen tenzij), dan de wens van de bewoners voor structureel meer groen in de buurt? Het plan geeft echter geen enkele uitwerking van de strategie van Groen tenzij uit de Groenvisie of het bevorderen van de leefbaarheid en sociale veiligheid en het vergroten van de openbare ruimte. Kan de gemeente uitleggen waarom zij in de media spreekt over groene oases terwijl alle groen oases juist zijn en zullen verdwijnen? Kan de gemeente ons aangeven hoe de beoogde vergroening wél gestalte kan krijgen? Er missen ideeën over hoe gevels en daken ecologisch waardevol gemaakt kunnen worden; In het SMP komt de groencompensatie niet naar voren. Een bestaand hof toegankelijker maken (Gasthuishof) dat al semi-openbaar is, is een koekje van eigen deeg.

Hoe kan dit plein nog groen blijven als er zoveel mensen overheen moeten lopen? Als er een flinke entreepoort gepland wordt, dat zo’n 40 m2 van het toch al kleine plein afsnoept? Hoe kan het groen nog in zelfbeheer blijven, als er eigenlijk geen plek meer is voor groen? Het weinige dat bewoners nog in dit gebied aan ruimte hebben, afgepakt wordt? De verblijfskwaliteit hoeft hier helemaal niet verbeterd te worden. Het is een van de weinig goed functionerende plekken op het BG-terrein, omdat bewoners hier aandacht en zorg aan besteden, zowel aan het groen, als aan beheer, veiligheid en multifunctionaliteit. In het SMP wordt genoemd dat er zowel op het BG3- als op het BG5-terrein en het Gasthuishof voor vergroening wordt gezorgd. Dit is echter op meerdere punten niet realistisch door de grootte en de vorm van de (in het SMP) daarvoor voorgestelde ruimtes. Ook wordt er genoemd dat er op het BG5 terrein een groene oase gecreëerd wordt, er is alleen niet te zien waar. Voor het Gasthuishof wordt vergroening voorgesteld, hoewel dit al bestaand groen is. Het bestaande groen wordt zelfs verminderd door het openstellen van 3 routes in dit gebied. Hierbij worden ook de afspraken die gemaakt zijn om het gedeelte bij de huizen rustig te

22

houden en daarmee overlast te voorkomen, niet nagekomen. Stadsdeelcommissie: De plannen zijn nog vrij stenig. Samen met de bewoners moet gezocht worden naar verdere vergroening. Verticaal groen kan daartoe ook bijdragen.

Opsomming van inspraakreacties:

3.

Inspraakreactie over: Overige

3.1

Participatieproces

Schriftelijke inspraakreactie nummers: 7, 16, 21, 24, 27, 29, 30, 31, 39, 40, 44, 45 SDC Kan de gemeente uitleggen op welke manier dit participatieproces heeft bijgedragen aan het vertrouwen van de buurtbewoners in een onafhankelijke belangenafweging van de bestuurders en aan het gevoel van invloed kunnen uitoefenen op de plannen door de burgers? Kan de gemeente ons uitleggen waarom de interpretatie van de bewoners het heeft moeten afleggen tegen die van de UvA. Ten onrechte wordt beweerd dat dit plan mag rekenen op een breed maatschappelijk draagvlak. De uitgangspunten zoals tijdens het participatieproces overeengekomen dienen vooral de belangen van de UvA. Tijdens de bijeenkomsten in het kader van het SMP zijn alternatieve voorstellen van VOLBG nauwelijks besproken. Kan de gemeente alsnog zorgen voor een evaluatie van het participatieproces, waarbij wel wordt getoetst aan het participatieprotocol en wordt ingegaan op de punten van kritiek vanuit de participanten?

Antwoord:

• Er heeft een uitvoerig participatieproces plaatsgehad waarbij grote moeite door alle stakeholders is gedaan om tot een breed gedragen plan te komen. Naast de kritiek is er ook veel draagvlak voor de uitvoering van het SMP geconstateerd. De gemeente is van mening dat het participatieproces in grote mate heeft voorzien in informatievoorziening en begeleiding van de discussie. • Bij aanvang van het participatieproces zijn procesafspraken gemaakt, waarbij ook is besproken dat deelnemen aan het proces niet inhoudt dat je je zin krijgt. Participeren betekende hier kennisnemen van belangen van de ander en deelgenoot worden van de afweging. • Er is in het participatieproces uitvoerig stilgestaan bij de wensen van de buurt en alternatieve voorstellen. Er heeft een aparte presentatie plaatsgevonden van het VOLBG-plan aan projectteam, er heeft een reactie-sessie plaatsgevonden, en VOLBG heeft het eigen plan gepresenteerd tijdens de online-preview sessie van het SMP. Na vaststelling van het SMP blijven de belanghebbenden uit de omgeving betrokken bij de verdere uitwerking hiervan.

Actie i.r.t. SMP:

Overnemen en uitvoeren van advies van Stadsdeelcommissie: uitvoeren van evaluatie met de Klankbordgroep van het participatieproces en het peilen van behoefte over hoe de betrokkenheid van de lokale stakeholders moet worden georganiseerd.

Al met al vinden we het een gemiste kans dat, ook omdat klaarblijkelijk geen gezamenlijkheid bereikt kon worden met M&A en de RCE, en er ook geen enkele poging is gedaan om ook met andere betrokkenen tot werkelijk breed gedragen plannen te komen, deze uitgangspunten waarschijnlijk weer tot eindeloze procedures zullen leiden zodra afzonderlijke onderdelen formeel gepland en vergund zullen worden. De naam van de participatieprocessen wekt verwachtingen op die niet waargemaakt worden. Mij lijkt me dan dat de gemeente zou moeten stoppen met die participatieprocessen, of er een andere naam aan moeten geven die meer past bij de werkelijke inhoud van die processen, of ervoor zou moeten zorgen dat die

23

participatieprocessen werkelijk uitmonden in participatie! In het geval van het Universiteitskwartier hebben de bewoners steeds meer gezien dat zij niet alleen maar tegenover de UvA staan maar zelfs lijnrecht tegenover het blok UvA/Gemeente Amsterdam. Het participatieproces is, ondanks de procesafspraken die in het begin zijn gemaakt en de inbreng van leefbaarheid en veiligheid als een van de uitgangspunten voor het ontwikkelen van het SMP, mislukt. Hoewel we gevraagd hebben om een proces hoger op de tree van de participatieladder en de methodologie dit aanvankelijk deed vermoeden, was het participatieproces uiteindelijk niet in verhouding tot de mate van het belang dat de bewoners hebben in de plannen voor dit leefgebied.

3.2

Overige

3.2.1 Vervolgtraject

Ondanks plannen die voortkwamen uit meerdere participatiebijeenkomsten tussen de omwonende, UvA en de gemeente, is in het SMP geen rekening gehouden met de binnenstad en de omwonende, met name op de gebieden van leefbaarheid, veiligheid en vergroening. In het SMP is er niets terug te vinden van de plannen en afspraken die voortkwamen uit deze bijeenkomsten. Schriftelijke inspraakreactie nummers: 16, 25, 42, SDC Schriftelijke inspraakreacties nummers: 16, SDC Ik zou graag als bewoner willen dat de verbouwplannen zoveel mogelijk tegelijk uitgevoerd worden, merendeel van de uva-gebouwen rond het BG staan nu toch nagenoeg leeg. Stadsdeelcommissie: In het plangebied staat de komende tijd veel te gebeuren. De detaillering van de plannen voor de bouwprojecten en de herindeling openbare ruimten moet nog plaats vinden. Vervolgens en tegelijkertijd wordt er op verschillende plaatsen al gebouwd. En tegelijkertijd zijn er veel partijen betrokken bij het beheer van het gebied. Het is van grote betekenis dat alle betrokkenen in goed overleg zijn in deze drie fasen planontwikkeling, bouw en beheer. Een vorm waarbij continue betrokkenheid van bewoners, UVA en gemeente is gewaarborgd, bijvoorbeeld door een begeleidingscommissie waarin open communicatie voorop staat.

Belangrijk is dat hierbij helder wordt vastgelegd wat de kaders zijn waarbinnen een dergelijke begeleidingscommissie functioneert en dat er zorgvuldig wordt omgegaan met de tijd en inzet van alle betrokken. Deze procesbegeleiding zal aanwezig moeten zijn gedurende de gehele periode van het veranderingsproces en betreft dus zowel planontwikkeling, bouwproces als beheersituatie.

3.2.2 Besluitvorming

Schriftelijke inspraakreactie nummer: 16 Betekent goedkeuring dekking van de herinrichting niet dat het SMP al goedgekeurd is

• De gemeente onderschrijft het belang van in contact blijven met elkaar. Voor de Klankbordgroep die was opgericht om het proces tijdens het SMP te begeleiden komt een nieuw georganiseerd verband tussen UvA, gemeente, bewoners en ondernemingen in de plaats. Het advies van de Stadsdeelcommissie wordt daarom overgenomen. • qua uitvoering is er een indicatieve planning in het SMP opgenomen. Het tegelijk uitvoeren van alle verbouwingen is niet mogelijk om een aantal redenen: Sommige gebouwen zijn nog gedeeltelijk in gebruik en het onderwijs en onderzoek dient te kunnen blijven plaatsvinden, UvA kan dit niet allemaal tegelijk gefinancierd krijgen enqua bouwlogistiek wordt het te ingewikkeld en belastend voor de omwonenden..

Overnemen en uitvoeren van advies van Stadsdeelcommissie: uitvoeren van evaluatie met de Klankbordgroep van het participatieproces en het peilen van behoefte over hoe de betrokkenheid van de lokale stakeholders moet worden georganiseerd, bijv middels een begeleidingscom missie.

De inhoudelijke behandeling van het SMP vindt plaats voorafgaand aan het maken van

Geen aanpassing van SMP nodig.

24

3.2.3 Kaartmateriaal

voordat het in de Raad besproken is? Graag toelichting op dit punt. Schriftelijke inspraakreactie nummers: 16, 42 Op de kaart op pagina 69 van het SMP staat de verbindingsroute aangegeven op een ander manier dan op de kaarten op pagina 67 en pagina 85 bijvoorbeeld. Deze inconsistentie creëert een situatie die onwenselijk is – vooral in een document met verstrekkende gevolgen. Bij bestudering van de eerdergenoemde kaarten valt op, hoe willekeurig deze zijn. Er wordt naar believen informatie weggelaten (pag. 75), er wordt heel weinig uitleg gegeven (pag. 61), want de vergelijking is ongelijk (UvA gebouwen wel toekomstige functies meegerekend, maar op andere, of de buitenplekken niet?)

de financiële reservering in de Voorjaarsnota.

Het kaartmateriaal in het SMP geeft een beeld van de gewenste ruimtelijke ontwikkeling van het gebied. Hierbij zijn een aantal kleine inconsistenties opgemerkt. Het kaartmateriaal is ondersteunend aan de tekstuele uitwerkingskaders Bij de herinrichtingsplannen en ontwerptekeningen voor vergunningsaanvragen zullen maatvaste kaarten gebruikt worden.

Geen aanpassing van SMP nodig.

25

Bijlage 1 Geanonimiseerde inspraakreacties

26