7 juli 2022 Raadsbrief Pride Beleidskader vanaf 2023

Bezoekadres Amstel 1 1011 PN Amsterdam Postbus 202 1000 AE Amsterdam Telefoon 14020 www.amsterdam.nl

Retouradres: Postbus 202, 1000 AE Amsterdam Aan de leden van de Gemeenteraad van Amsterdam

Datum Behandeld door

7 juli 2022 Diversiteit en Stedelijk evenementenbureau (SEB)

Onderwerp

Aangepast Pride Beleidskader vanaf 2023

Geachte leden van de gemeenteraad,

Pride Amsterdam is niet zomaar een evenement. Het staat symbool voor de open en tolerante stad die we willen zijn. We vieren de vrijheid jezelf te kunnen zijn. Al vijfentwintig jaar is Pride onlosmakelijk verbonden met Amsterdam en niet meer weg te denken uit onze stad. Negen dagen lang vieren we samen dat je in Amsterdam mag zijn wie je bent en mag houden van wie je wil. Maar Pride is veel meer dan dat: in de gehele stad vinden er debatten plaats, culturele bijeenkomsten en straatfeesten en organiseren verschillende groepen uit de lhbtiq+ gemeenschap tal van activiteiten. In het openingsweekend is er de Pride Walk, de jaarlijkse demonstratie voor gelijke rechten voor de wereldwijde regenboog community en waarin aandacht wordt gevraagd voor de veelzijdigheid en kleurigheid van de lhbtiq+ gemeenschap. Bij een aantal activiteiten gaat het om vieren en ontmoeten, terwijl verschillende groepen nog strijden voor vertegenwoordiging, erkenning, emancipatie en veiligheid. Recente incidenten, met als dieptepunt de aanslag op een homobar in de Noorse hoofdstad Oslo, tonen aan hoe belangrijk het is om aandacht te blijven vragen voor vrijheid, veiligheid, acceptatie en inclusie en het bestrijden van discriminatie. Geweld jegens de lhbtiq+ gemeenschap is onacceptabel.

De stad is trots op Pride Amsterdam: het vertegenwoordigt belangrijke waardes waar dit college zich mee identificeert en het evenement wordt zeer gewaardeerd door de gemeenschap, door bezoekers en vele inwoners van onze stad. Daarom is het belangrijk om goed voor Pride Amsterdam te zorgen en goed te luisteren naar de veranderende inzichten en wensen van deze tijd, en het evenement – waar dat nodig is – verder te verbeteren en door te ontwikkelen. Met het uiteindelijke doel een duurzame toekomst voor Pride Amsterdam en een evenement waarin mensen zich thuis voelen, zich herkennen en elkaar ontmoeten. In deze brief wordt u geïnformeerd over het nieuwe Pride Beleid, dat het college van B&W vrijgeeft voor inspraak. Het huidige beleid dateert uit 2011 en is aan herziening toe. De hoofdlijnen van het nieuwe beleid zijn in maart 2022 vastgesteld in het college en toegelicht in een raadsbrief d.d. 15 maart 2022. Het nieuwe beleid zal van toepassing zijn op de organisatie van Pride Amsterdam van 2023 tot en met 2026. De editie van dit jaar wordt nog voorbereid onder het huidige beleid.

Het Stadhuis is bereikbaar met de metro of met tramlijn 7 en 14, halte Waterlooplein. Een routebeschrijving vindt u op www.amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2022 Pagina 2 van 5

Nieuw beleid: naar een duurzame toekomst van Pride Amsterdam Wat in 1996 begon als een feest om de vrijheid en diversiteit van onze stad te vieren, is in 25 jaar uitgegroeid tot een meerdaags en wereldberoemd festival dat nog altijd een zeer belangrijke rol speelt voor de emancipatie van de lhbtiq+-community. Tegelijkertijd zien we dat er in de afgelopen 25 jaar ook veel veranderd is in de samenleving, waartoe Pride Amsterdam als evenement zich dient te verhouden. De afgelopen jaren is ook in gesprek met uw raad gebleken dat er behoefte was aan herijking van het Pride beleidskader. Diverse insprekers hebben aandacht gevraagd voor of namens gemarginaliseerde groepen en aangeven dat zij zich niet altijd onderdeel voelen van Pride Amsterdam. Ook werd aandacht gevraagd voor de impact van het evenement op de stad en omwonenden. De eisen die worden gesteld aan de inhoud van het evenement en de organisator én de impact ervan op de stad verdienden een nadere uitwerking. Uitwerking op basis van gesprekken en onderzoeken Om te komen tot een nieuw beleidskader hebben we de afgelopen tijd de volgende stappen gezet. Als vertrekpunt is uitgebreid gesproken met de lhbtiq+ gemeenschap over de toekomst van Pride Amsterdam. Zij staan immers centraal.

In een speciaal hiervoor opgerichte klankbordgroep zijn constructieve en nuttige gesprekken gevoerd, soms ook turbulent omdat er verschillende perspectieven en wensen zijn. In de klankbordgroep zijn vertegenwoordigers van de lhbtiq+ gemeenschap uitgenodigd om deel te nemen, waaronder de organisaties die deelnemen aan de allianties op het thema Zichtbaarheid en Pride en de BIPOC alliantie. Er was consensus over het uitgangspunt dat het voor alle groepen in de lhbtiq+ gemeenschap mogelijk moet zijn om onderdeel te zijn van Pride Amsterdam en de organisatie van activiteiten tijdens het evenement, en dat de drempel daarvoor omlaag moet. Ook is er behoefte aan meer transparantie bij de uitvoering en de opzet van de organisatie. In de klankbordgroep is daarnaast gesproken over de vorm en inhoud van de botenparade, het dilemma rond bijdrages of sponsoring door commerciële partijen en de impact van het evenement op omwonenden. De conclusies van de gesprekken met de klankbordgroep Pride Amsterdam vindt u in de bijlagen bij deze brief. Mede op basis van de gesprekken met de klankbordgroep zijn in maart van dit jaar in het college de hoofdlijnen van het nieuwe Pride beleid al vastgesteld. U bent daarover geïnformeerd in een brief d.d. 15 maart 2022. Sinds dat moment is er gewerkt aan de verdere uitwerking van het Pride beleid.

Daarbij is ook gebruik gemaakt van de conclusies van een onderzoek dat is uitgevoerd door onderzoeksbureau R2Research in opdracht van de gemeente Amsterdam, naar de opvattingen van Amsterdammers, de lhbtiq+ gemeenschap en bezoekers over het evenement. Dit onderzoek was voor de gemeente van belang om bij het uitwerken van de hoofdlijnen een goede belangenafweging te maken. Uit het onderzoek blijkt dat Pride Amsterdam een geliefd en gewaardeerd evenement is: 87 procent van de respondenten vindt het (zeer) belangrijk dat Pride Amsterdam plaatsvindt, en gemiddeld wordt het evenement met een 7,7 beoordeeld. Verder is er grote steun voor het behoud van de botenparade, al vindt met name een deel van de Amsterdammers en de lhbtiq+ gemeenschap het belangrijk om extra aandacht te geven aan andere onderdelen. Een kleinere groep wil dat de botenparade een andere vorm krijgt. Ongeveer de helft van alle respondenten wil dat er minder commerciele boten meevaren. Ook voor de straat- en pleinfeesten is veel steun, al is ook daar een roep – vooral onder inwoners van Amsterdam – om de impact van de feesten te beperken. U vindt de resultaten van het onderzoek ook in de bijlagen bij deze brief.

2

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2022 Pagina 3 van 5

Toekomst van Pride Amsterdam: hoofdlijnen van het beleidskader In de kern heeft het college ervoor gekozen om te behouden wat goed is: de belangrijke functies van het evenement als ontmoetingsplek van de lhbtiq+ gemeenschap met de stad, als podium voor alle groepen die onderdeel uitmaken van de gemeenschap en als plek waarin we als stad vieren dat we mogen zijn wie we willen zijn. Daarnaast moet er meer ruimte komen voor gemarginaliseerde groepen, of zij die nog volop strijden voor zichtbaarheid, erkenning en acceptatie, door extra waarborgen in te bouwen in de eisen die de gemeente stelt aan het programma en de organisator. Concreet regelt het nieuwe Pride beleid dat de partij met het beste inhoudelijke plan en die voldoet aan de gestelde eisen, vanaf 2023 steeds voor de duur van vier jaar de subsidie ontvangt die nodig is om Pride Amsterdam te kunnen organiseren. Daarmee is er duidelijkheid en zekerheid voor alle betrokkenen, en wordt de organisator in de gelegenheid gesteld om te bouwen aan de verdere ontwikkeling van het evenement en de organisatie daarachter, onder meer door te werken aan duurzame relaties met partners, sponsors, omwonenden en alle groepen binnen de gemeenschap. Om meerjarig subsidie te kunnen verstrekken, wordt later dit jaar de subsidieregeling voor het Evenementenfonds aangepast.

Ook wordt is in het nieuwe beleidskader duidelijk vastgelegd hoe het (meerjarig) toekennen van de subsidie aan één partij verloopt in het geval van meerdere aanvragers. Met het oog op de impact van het evenement op de stad en de beheersbaarheid van de risico’s die er mee gepaard gaan, is het van belang dat Pride Amsterdam een jaarlijks, aaneengesloten evenement blijft, waarbij alle activiteiten worden gecoördineerd door één partij (met ruimte voor alle groepen binnen de lhbtiq+ gemeenschap om mee te doen) met een parapluvergunning. Aan de subsidie worden deels bestaande, maar ook nieuwe voorwaarden verbonden, enerzijds aan de organisator en anderzijds aan de vorm en inhoud van het evenement. De subsidierelatie biedt daar meer ruimte voor dan de huidige werkwijze, waarbij het recht om Pride Amsterdam te organiseren aan één partij wordt gegund die vervolgens subsidie dient aan te vragen. Eisen aan inhoudelijke activiteiten Er moeten activiteiten worden georganiseerd die aandacht besteden aan de zichtbaarheid, acceptatie, emancipatie en veiligheid van de volledige lhbtiq+ gemeenschap. Er wordt concreet gevraagd om ruimte te maken voor een grotere diversiteit aan groepen en om een verantwoording over de keuzes die worden gemaakt in het programma, de verdeling van het geld over activiteiten en de bijdragen van derden.

Alle groepen (onder andere jongeren, ouderen, vluchtelingen en vertegenwoordigers van de gehele lhbtiq+ gemeenschap) moeten bij het evenement betrokken worden en zelf ook de mogelijkheid krijgen om delen van het programma op zich te nemen. De organisator wordt gevraagd hier actief op sturen en over te rapporteren. Ook moet Pride Amsterdam een moment zijn en blijven waarop alle Amsterdammers samen kunnen vieren dat je in Amsterdam mag zijn wie je bent en mag houden van wie je wilt. De gemeente vraagt daarbij, mede op advies van de klankbordgroep, aandacht voor twee specifieke doelgroepen: trans personen en bi-culturele lhbtiq+ personen die op verschillende manieren te maken hebben met uitsluiting en discriminatie.

3

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2022 Pagina 4 van 5

Spreiding van activiteiten De activiteiten moeten goed worden gespreid over de stadsdelen en daarbij dienen grote publieksevenementen niet alleen in het centrum plaats te vinden. Daar moet juist ook ruimte vrij worden gemaakt voor kleinschaligere inhoudelijke activiteiten voor meer specifieke doelgroepen. De botenparade blijft een belangrijk onderdeel van Pride Amsterdam, waarbij tegemoet wordt gekomen aan verbeterpunten die naar voren kwamen uit het onderzoek en de gesprekken met de klankbordgroep. Zo worden omvang en duur van de botenparade begrensd. Ook dient de organisator zich in te spannen om commerciële uitingen tijdens de botenparade te beperken, zodat de inhoudelijke doelstellingen van Pride Amsterdam goed zichtbaar zijn. Waar ruimte wordt gegeven voor commerciële uitingen, wordt van de organisator verwacht dat wordt te onderbouwen waarom ze noodzakelijk en/of van toegevoegde waarde zijn. Straatfeesten zijn belangrijk voor Pride Amsterdam. Mede gelet op de impact op de buurt geldt voor de straatfeesten en voor alle andere activiteiten in de openbare ruimte een eindtijd van 0:00 uur op vrijdag en zaterdag. Eisen aan de organisator Naast bestaande eisen op het gebied van kennis en ervaring met het organiseren van risicovolle publieksevenementen en deugdelijk financieel beleid, vraagt het nieuwe beleidskader meer op het gebied van representatie en governance.

De organiserende partij moet een inclusieve en diverse organisatie zijn. Alle groepen, inclusief de kleinere en gemarginaliseerde groepen, moeten worden betrokken bij de organisatie, de mogelijkheid geboden krijgen om deel te nemen aan de uitvoering van het evenement en/of om delen van het programma voor hun rekening te nemen. De organisator wordt gevraagd hier actief op te sturen en jaarlijks te rapporteren hoe hieraan uitvoering is gegeven. Ook is een deugdelijke klachtenprocedure en een onafhankelijke klachtencommissie als voorwaarde toegevoegd. Meerdere subsidieaanvragen Het is voorstelbaar dat meerdere partijen in de stad zich bij de gemeente melden voor de subsidie. De gemeente hecht er belang aan dat slechts één keer per jaar grootschalig Pride in Amsterdam wordt georganiseerd – vanwege de impact van het evenement op de stad, de beheersbaarheid van de risico’s en omdat het evenement een extra toegevoegde waarde heeft als het groepen binnen de lhbtiq+ gemeenschap verbindt. Daarom wordt maar aan één partij (of een groep partijen die samenwerkt) subsidie verstrekt. In het nieuwe beleidskader is een stappenplan opgenomen om in voorkomende gevallen een objectieve keuze te kunnen maken. Inspraak en invoering nieuw beleid Het nieuwe beleidskader wordt nu vrijgegeven voor inspraak.

Na de inspraak worden de reacties verwerkt, zodat het beleidskader na het zomerreces kan worden vastgesteld. Partijen die interesse hebben om Pride Amsterdam te organiseren worden opgeroepen om zich voor 1 augustus 2022 bij de gemeente te melden. Geïnteresseerde partijen worden dan uitgenodigd voor een gesprek om hun ideeën te bespreken en ze de mogelijkheden, maar ook de voorwaarden, eisen en verwachtingen vanuit de gemeente goed te kunnen schetsen. Daarmee krijgen alle partijen die geïnteresseerd zijn de mogelijkheid om te komen tot een goed voorstel. Tot slot Het opstellen van dit nieuwe beleidskader heeft meer tijd gekost dan gehoopt, onder meer als gevolg van de coronacrisis. Het college wil haar grote waardering en dankbaarheid uitspreken aan de deelnemers van de klankbordgroep en voor alle personen en organisaties, die daar de afgelopen tijd

4

Gemeente Amsterdam

Datum 7 juli 2022 Pagina 5 van 5

aan hebben meegewerkt. Met het nieuwe beleidskader wil het college Pride Amsterdam verstevigen met oog voor de ontwikkelingen van de afgelopen vijfentwintig jaar in de gemeenschap en de stad. Vanzelfsprekend gaat het college hierover in gesprek met uw gemeenteraad en zal ook het nieuwe beleid periodiek geëvalueerd worden. Als college staan we voor een vrije en tolerante stad. Het nieuw opgestelde beleidskader moet bijdragen aan die open en tolerante stad die we willen zijn, nu en in de toekomst.

Ik hoop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd,

Namens het college van B en W

Touria Meliani Wethouder Diversiteit en Evenementen

Bijlage 1: Bijlage 1.1: Bijlage 1.2:

Aangepast Pride beleidskader juli 2022 Samenvatting gesprekken klankbordgroep Pride beleid Resultaten onderzoek R2Research Pride Amsterdam

5