5. Magazine trots op de wijk.pdf

Trots op de wijk Positieve wijkidentificatie verenigt bewoners

Zuidoost, nergens anders… “We waren er trots op dat het ons lukte om in zo’n klein stukje Nederland met meer dan 120 nationaliteiten samen te leven”

Rauw beton met liefde Collectieve actie kan eraan bijdragen dat bewoners zich positief identificeren met hun buurt.

Relaxed, rebels en religieus

Foto: Soraya Ebrahimi

I

n veel wijken is in de afgelopen jaren de bevolkingssamenstelling zeer divers geworden. In deze wijken leven groepen met uiteenlopende inkomens- en opleidingsniveaus, culturen, religies, talen en verblijfsstatussen met elkaar samen. De diversiteit van de bevolking zal in wijken, ook

buiten de grote steden, in de toekomst nóg verder toenemen. Dit vraagt om nieuwe perspectieven op beleid in wijken. Hoe kun je als gemeente of wijkprofessional spanningen in wijken voorkomen en ervoor zorgen dat wijkbewoners op een prettige manier met elkaar samenleven? Een mogelijk perspectief is het versterken van positieve groepsoverstijgende, samenbindende identificaties van wijkbewoners met de stad of wijk. In wijken waar de meerderheid van de inwoners uit minderheden bestaat, hebben alle inwoners een belangrijke g­ emeenschappelijke deler: ze zijn allemaal inwoner van (bijvoorbeeld) Spangen, Overvecht of Slotervaart. Deze wijken krijgen veelal een negatief label opgeplakt: armoede, onveilig, achterstanden, ‘daar wil je niet wonen’. Toch voelen bewoners zich vaak verbonden met de wijk waarin ze wonen, zijn trots op de wijk en ontlenen hier een gedeelde identificatie aan. Hoe werkt dit mechanisme, en wat kunnen gemeenten en uitvoerend wijkprofessionals hiervan leren om positieve wijkidentificaties verder versterken? Om antwoorden te krijgen op deze vraag is KIS op bezoek gegaan in de zeer diverse K-buurt, deel van de Bijlmer in het Amsterdamse stadsdeel Zuidoost. In de K-buurt is de trots en de verbondenheid van bewoners met de buurt toegenomen én is de beeldvorming over de buurt verbeterd.

We hebben hierover gesproken met actieve- en niet actieve bewoners, ­ondernemers­, jongeren én een wethouder.

Bijzondere aandacht is voor bewonersplatform Hart voor de K-buurt, dat initiatieven van bewoners met verschillende culturele- en religieuze achtergronden samenbrengt. Daarmee draagt het platform bij aan de betrokkenheid tussen inwoners onderling en de identificatie met de K-buurt als geheel. Ook besteedt het magazine aandacht aan de invoering van een nieuwe vorm van buurtrecht, het buurtplatformrecht. Dit is het recht voor een buurt om zichzelf te organiseren, én daar middelen, netwerk en budget voor te krijgen.

Ron van Wonderen

Zuidoost, nergens anders…

D

at is een uitspraak die jarenlang is gebruikt

hiervan was dat samen met verloedering en gebrekkig

door stadsdeel zuidoost en haar bewoners.

beheer ook de criminaliteit om de hoek kwam kijken.

Stadsdeel zuidoost is dan ook uniek. In de

De hoge anonieme flats, de goede ligging van Zuidoost

jaren 60 gebouwd met voornamelijk hoge flats waarbij

(vlakbij Schiphol) met goede uitvalswegen en de sociaal

men voor ogen had dat het de wijk van de toekomst zou

economische omstandigheden droegen bij aan de toe-

worden. Een wijk waar veel ruimte is met groen en een

name van de criminaliteit.

scheiding tussen autoverkeer (hoger gelegen) en overige laag gelegen gebieden waardoor je veilig over straat

Hierdoor kreeg Amsterdam Zuidoost, de Bijlmer, steeds

kon. Hoge flats met ruime woningen en voorzieningen

meer het imago van armoede en criminaliteit én wer-

in de buurt zoals parken en collectieve ruimtes. Dit

den bewoners voortdurend geconfronteerd met uit-

moest de plek worden je woont en leeft en van waaruit

dagingen om het hoofd boven het water te houden.

je naar je werk gaat.

Vaak wordt Stadsdeel Zuidoost ook wel de Bijlmermeer genoemd terwijl dat maar een deel, wel het grootste, van

Met de komst van Lelystad en Almere trokken gedurende

dit stadsdeel is. Daarnaast bestaat het uit de buurten

de jaren zeventig veel van de eerste bewoners weg en

Gaasperdam, Venserpolder en Amstel3/Bullewijk. De

ontstond er leegstand waardoor ook verloedering om

hoge flats stonden met name in de buurt Bijlmermeer.

de hoek kwam kijken. Die leegstand werd op een gegeven moment opgevuld met nieuwkomers, met name

Trots op de buurt

uit Suriname na de onafhankelijkheid van in 1975, en

Toen ik 6 maanden oud was, kwamen mijn ouders en

de decennia erna ook met mensen uit de Antillen, Zuid

broers in 1976 in Holendrecht, aansluitend aan de wijk

Amerika en Afrika. Er was immers ruimte, er waren grote

De Bijlmermeer, wonen. Van jongs af aan heb aan den

woningen en de huren waren laag vergeleken met andere

lijve ervaren dat het negatieve imago direct invloed had

delen in Amsterdam.

op het leven van mensen, op sollicitaties, op de hoogte van je verzekering, pakketdiensten die op basis van

Hierdoor werd dit stadsdeel er een van nieuwkomers

postcode niet bezorgden, taxi’s die het gebied vermeden,

en een hoge doorloop. Want wie kon, verhuisde naar

noem maar op. Ook maakte ik gezinnen mee, die nauwe-

andere, betere wijken en voor velen was het ook de

lijks rond konden komen, vrienden die in de criminaliteit

eerste plek waar men na aankomst op schiphol bij fami-

belandden en tekenden verslaafden in het straatbeeld.

lie, vrienden of kennissen terecht konden om vervolgens

Desondanks zag ik in al die jaren wel iets van trots bij

zich elders in Nederland te vestigen.

de bewoners ontstaan, wellicht als tegenreactie op hoe de buitenwereld naar ‘ons’ keek en op de omstandighe-

Dat bracht veel uitdagingen met zich mee op het gebied

den waarin de bewoners leefden. We waren er trots op

van integratie maar ook als het ging om werk, scholing

dat het ons lukte om in zo’n klein stukje Nederland met

en burgerparticipatie. Mensen moesten hun weg vinden

meer dan 120 nationaliteiten samen te leven. Ondanks

in een nieuw, nog vreemd land en het ontbrak aan goed

alle uitdagingen werd men zich er dus steeds meer van

sociaal -en woning beheer.

bewust dat het ook een gebied werd met een unieke mix aan mensen, culturen, smaken, sferen én veerkracht. Het

Door hoge werkloosheid en lage scholing hadden veel

welbekende Kwakoe festival is een voorbeeld waarin dat

mensen een lage sociaal-economische status. Het gevolg

allemaal samenkomt. Een jaarlijks evenement waar je

pag 4 van 22

Foto: ANP / Julie Hrudova Kwakoe festival

letterlijk de smeltkroes kunt proeven en ruiken. Zo begon een eigen identiteit te ontstaan wat ook tot uiting kwam in initiatieven als BijlmerStyle, ILoveZuidoost, SMIB en

“We waren er trots op dat het ons lukte om in zo’n klein stukje Nederland met meer dan 120 nationaliteiten samen te leven.”

de BijlmerBetties maar ook de Bijlmerramp heeft op een tragische wijze daaraan bijgedragen.

Identiteitsvorming

sociaal netwerk en waar men elkaar helpt. Waar nodig

Identiteitsvorming zag je ook ontstaan op wijkniveau

gebeurt dat met stevig protest als men het niet eens

waarin mensen elkaar vonden, verbonden en zich orga-

is met plannen voor de buurt of door het organiseren

niseerden om zo voor hun wijk te zorgen en daar voor

van allerlei activiteiten om de buurt te mobiliseren. Wat

op te komen. De K-buurt is daar een mooi voorbeeld

dat betreft moet ik dan denken aan een artikel in Het

van. Een heel diverse buurt met verschillen in sociaal

Parool. Daarin stelde socioloog Michiel Stapper van de

economische status. Hier zijn de meeste flats, in tegen-

Universiteit van Amsterdam dat hij op veel plekken in de

stelling tot andere delen van Zuidoost, niet gesloopt

wereld en Nederland het participatieproces heeft onder-

maar gerenoveerd. Hierbij werd ook de openbare ruimte

zocht. Zijn conclusie was dat de K-buurt bijzonder is, en

opnieuw ingericht, werden oude garages gesloopt en

laat dat nou komen door de sterke identiteit, die de wijk

kwam er een nieuw winkelcentrum. In deze transitie heb

heeft opgebouwd door de unieke mix van mensen en

ik gezien dat bewoners zich er mee bemoeiden omdat

culturen. Maar ook als tegenwicht voor de negatieve blik

zij zelf inspraak wilden hebben op hoe hun leefomgeving

van de ‘buitenwereld’. Wie de wijk eenmaal heeft leren

eruit moest zien en functioneren. Zij wilden de K-buurt

kennen zal ‘m nooit vergeten. En dan zeg ik zoals we al

niet verliezen aan gentrificatie, verval of verloedering en

een tijdje zeggen… Zuidoost, nergens anders… 

het eigene van de wijk behouden. Namelijk een gemêleerde wijk waar iedereen welkom is, met een sterk

Augusto de Campos Neto

pag 5 van 22

Een wijk om trots op te zijn Weinig wijken zijn zo divers als de K-buurt in Amsterdam Zuidoost. Zo staat er een flatgebouw waar gezinnen met meer dan 100 unieke nationaliteiten, samenwonen. Wat brengt al deze mensen samen? Wat zijn uitdagingen voor de wijk? Wij vroegen het aan bewoners.

W

ie op dinsdag metrostation Kraaiennest uit-

zich verbonden te voelen met de wijk. Voor bewoners is

loopt, wordt gegroet door een levendige en

de K-buurt een thuis waar zij zichzelf kunnen zijn. Een

kleurrijke markt. De populaire weekmarkt is

terugkerende reden voor het gevoel van verbondenheid

een belangrijke ontmoetingsplek voor bewoners van de

is de diversiteit in de wijk. Iedereen is welkom, zo geven

K-buurt. Een mooi startpunt om bewoners te spreken

bewoners aan. Een vrouw vertelt ons: “Op andere plek-

om zo een beeld te krijgen van de wijk.

ken heb ik het idee bekeken te worden. Hier heb ik dat gevoel niet. Dat komt door de diversiteit in de wijk.”

Bewoners hebben het zelf niet over de K-buurt, maar spreken over “Zuid-Oost” “Kraaiennest” of “Kraaie”.

Andere belangrijke plekken voor bewoners, zijn winkel-

Onder jongeren wordt de wijk aangeduid met postcode

centrum Kameleon en buurthuis Bonte Kraai. In buurt-

“1104”, of “04” in het kort.

huis Bonte Kraai spreken wij Richardo Burnet. Richardo woont twintig jaar in de K-buurt en is buurt­ambassadeur.

Wij vragen verschillende bezoekers van de markt wat

Samen met anderen organiseert hij jaarlijks een buren-

zij denken over hun wijk. Een terugkerend antwoord

dag. Over de wijk vertelt Richardo: “Het is een wijk om

is dat de wijk een rustige en veilige plek is. Kennelijk

trots op te zijn. Ik voel me gewoon thuis. Het is divers en

zijn velen zich er van bewust dat de wijk als onveilig

dat maakt het mooi. Je hebt hier mensen van alle

wordt ­bestempeld. Dit beeld wordt door bewoners

achtergronden en bijvoorbeeld een moskee en kerk

­weersproken. Sommigen geven aan dat de wijk vroeger

direct naast elkaar.”

wel onveilig was, maar dat dit in de afgelopen tien jaar is verbeterd.

Naast buurtambassadeur is Richardo betrokken bij het platform “Hart voor de K-Buurt” en stichting “Aan de

Veel bewoners die wij op de markt spreken, verblijven al

Knoppen”. Deze heeft als missie om bewoners digitale

langere tijd in de K-buurt. Zij geven vrijwel allemaal aan

vaardigheden te leren. Over stichting “Aan de Knoppen”

pag 6 van 22

Foto: ANP / David Rozing

Elke dinsdag is er de populaire weekmarkt. Een belangrijke ontmoetingsplek voor bewoners van de K-buurt.

“Het is een wijk om trots op te zijn. Ik voel me gewoon thuis. Het is divers en dat maakt het mooi. Je hebt hier mensen van alle achtergronden en bijvoorbeeld een moskee en kerk direct naast elkaar.”

vertelt Richardo: “Ik geef zeven keer per week computer­ lessen voor beginners. Dan hoeven zij hun kinderen niet meer te vragen om hulp. Daar hebben ze echt baat bij.” Een andere belangrijke plek in de buurt is de Thaiboksen sportschool FFC Bijlmer van Chiquita en Robert Westmaas. Daar spreken wij Chiquita en fysiotherapeut Yoni. De sportschool is een belangrijke plek in de wijk waar mensen met allerlei achtergronden elkaar ontmoeten en de betrokkenheid met de buurt een oppepper krijgt. Chiquita en Yoni vertellen dat de buurt over het algemeen heel rustig is. 

pag 7 van 22

Wel erkennen zij dat er af en toe problemen zijn in de

De verhalen van de bewoners laten zien dat de

wijk, zo vertelt Yoni: “Het is hier rustig eigenlijk, maar elke

verbondenheid tussen buurtbewoners en het ‘trots

maandagochtend als ik naar werk kom, is er al wel heel

zijn op de buurt’ vergroot wordt door de positieve

ceremonieel een fles Smirnoff naar beneden gegooid”.

aspecten van de buurt te benadrukken. De sfeer in

Chiquita vult aan: “Vroeger werd alles naar beneden

de buurt is verbeterd en de diversiteit in de buurt maakt

gegooid.” Volgens Yoni: “is er de laatste 30 jaar veel ver-

dat velen zich thuis voelen. Wel waarschuwen bewoners

anderd in positieve zin. Tuurlijk zijn er een paar rotte

dat verdere vernieuwing van de wijk weliswaar positieve

appels, maar de vibe op straat is veel relaxter. Ik heb niet

effecten kan hebben, maar dat oude bewoners niet

meer dat Bijlmer gevoel van 20 jaar geleden.”

verdreven mogen worden en hun kinderen perspectief hebben op een eigen woning in de wijk. Anders bestaat

Om een voorbeeld van de verbondenheid in de wijk te

het risico dat oude en nieuwe bewoners tegenover elkaar

noemen, vertelt Yoni: “Hier verderop zit bijvoorbeeld een

komen te staan. 

moskee met een Marokkaans bestuur, maar daar zie je letterlijk alles. Je ziet Pakistanen, Afrikanen, Marokkanen, alles. Kijk nu willen ze bijvoorbeeld het gebouw kopen en iedereen zet zijn schouders eronder, of je nou Marokkaan, Turk of wat dan ook bent. Ook andere moskeeën in de wijk dragen hieraan bij.” Over ontwikkelingen in de wijk vertelt Chiquita dat de wijk veel aantrekkelijker is geworden voor buitenstaanders om naartoe te verhuizen: “alle huizen worden opgekocht door vastgoed ondernemers. Vroeger kwam niemand naar zuidoost, nu wil iedereen naar zuidoost. De huizen worden een stuk duurder.” Yoni vult aan dat dit ook nadelen heeft voor de zittende bewoners: “Zo gaan ze ook filteren. Bepaalde mensen gaan weg en dat is wat ze willen doen.” Chiquita is bang dat haar kinderen verdreven worden doordat zij de dure woningen later niet meer kunnen betalen. “Het is belangrijk dat jongeren die opgroeien in de wijk hier ook kunnen blijven wonen.” Over labels over de wijk vertelt Chiquita: “heel veel mensen kennen de wijk niet en weten nog niet dat het veranderd is. Die hebben nog dat oude beeld van de Bijlmer in hun hoofd. Deze wijk heeft zeker een stigma.” Dit beeld kan volgens Yoni veranderd worden door: “in de media bijvoorbeeld de positieve dingen te bandrukken. Praten over bloeiende ondernemingen.

Dat je niet alleen hoort dat mensen elkaar doodsteken, maar dat mensen van kleur bedrijven opzetten die goed gaan, of dat het merk jeans dat je aanhebt door die man in de Bijlmer is gemaakt.”

pag 8 van 22

Foto: Soraya Ebrahimi

Bezoekers van het buurthuis

“Heel veel mensen kennen de wijk niet en weten nog niet dat het veranderd is. Die hebben nog dat oude beeld van de Bijlmer in hun hoofd. Deze wijk heeft zeker een stigma.”

pag 9 van 22

Foto: Soraya Ebrahimi

Relaxed, rebels en religieus Henk van de Belt: ‘Ook thuiszitters bij hun buurt betrekken’

Henk van de Belt studeerde grafische vormgeving en is zelfstandig ontwerper. Hij woont al ruim vijftig jaar in de Bijlmermeer waar hij als pionier in de bouwfase terecht kwam. Hij zet zich sinds 1990 in voor stadsdeel Zuidoost, de laatste jaren met name voor bewonersplatform Hart voor de K-buurt. Henk ziet kansen om de onderlinge verbondenheid van bewoners, de ‘bruis’ en de vormgeving van de buurt nog verder te verbeteren.

H

enk van de Belt omschrijft de K-buurt, maar

Ook de gemeente Amsterdam zou zich volgens Henk

ook de Bijlmer als geheel, als “relaxed, rebels

hiervoor meer moeten inzetten, in alle fases van het par-

en religieus”. “Bewoners maken zich niet snel

ticipatieproces. Dat wil zeggen participatie van buurtbe-

druk, de sfeer in de buurt is goed en veel mensen leven

woners in ideeënvorming, planvorming, besluitvorming,

van dag tot dag. Een keerzijde hiervan is dat sommige

realisatie en exploitatie. Tevens kan de participatiekwa-

bewoners minder bezig zijn met de toekomst van de wijk,

liteit ook verbeteren door ook lokale professionals hier

mede omdat ze het gevoel hebben dat er toch niet naar

meer bij te betrekken. Als voorbeeld hiervan noemt Henk

hen wordt geluisterd. Daarom zet Hart voor de K-buurt

een gezamenlijke excursie in de buurt van bewoners en

sterk in op participatie, waarbij de doelstelling vooral is

architecten.

om mensen te leren hoé ze kunnen participeren.” “Recentelijk heeft de bewonerswerkgroep ‘Allure’ een Hart voor de K-buurt krijgt het volgens Henk zo voor

architectuur-excursie gehouden. Doel hiervan is om op

elkaar om “veel thuiszitters bij hun buurt te betrekken.”

basis van functionaliteit, vorm en kleur, design en met

pag 10 van 22

behoud van historie de leefbaarheid te verhogen en de

het afgelopen decennium. “Vroeger werden grappen

buurtidentiteit te versterken. Bewoners, jong en oud,

gemaakt over de Bijlmer en neerbuigend gedacht over

moeten trots kunnen zijn op hun buurt. Elke buurt moet

de inwoners. Mensen moesten zich ook altijd verdedigen

iets eigens hebben!” De mentaliteit in de K-buurt kan

dat ze hier wilden wonen. Het label van de Bijlmer was

aan de andere kant ook als ‘rebels’ worden omschreven.

dat het een soort no-go area was. Maar het imago is heel

Bewoners hebben met verschillende gedeelde frustraties

erg verbeterd. Door de Bijlmerramp is de Bijlmer op de

te maken. Dit komt volgens Henk door de geschiedenis

kaart gekomen. Dat was eigenlijk een omslagpunt. In de

van de wijk, én door het gebrek aan kansen. “De Bijlmer

jaren na de ramp werden veel reportages over de wijk

is multicultureel, zo’n 70% van de bewoners heeft geen

gemaakt en de bewoners geïnterviewd. De Bijlmer werd

typisch Nederlandse afkomst. De toekomstverwachtin-

ontdekt als een rijk cultureel gebied.”

gen zijn vaak cultureel bepaald. Hoe meer de Bijlmer een mooie ‘kansenwijk’ voor iedereen wordt, hoe meer een

“Wat ook heeft geholpen is dat woningen in de Bijlmer

gevoel van trots en verbondenheid zal ontstaan.”

zijn vernieuwd. En in 2007 kwamen er ook extra gelden beschikbaar vanuit de krachtwijkenaanpak van minister

Daarom is het belangrijk om voor bewoners de kansen

Ella Vogelaar (destijds minister van Wonen en Wijken)

te vergroten. “Nog steeds is hier een gebrek aan arbeids-

voor allerlei activiteiten. Vroeger gingen nieuwkomers in

kansen. Een passende opleiding kiezen en een stage-

Amsterdam vaak tijdelijk eerst even in de Bijlmer wonen,

plaats dichtbij vinden is moeilijk. Jongeren moeten een

totdat ze iets beters konden krijgen. Daardoor was er

toekomst perspectief hebben. Toen ik Platform K-buurt

geen binding, ze gingen toch weer weg. Nu blijven men-

oprichtte, de voorloper van Hart voor de K-buurt, was

sen vaker wonen in de Bijlmer.”

één van de kernpunten om meer economische bruis te krijgen. Opdat jongeren zich in de maatschappij kunnen inwerken. Het lukt steeds beter om dit samen met ouders, scholen, ondernemers en overheid te realiseren.” Als derde element dat kenmerkend is voor de K-buurt, noemt Henk ‘religieus’. Bewoners hechten veel waarde aan hun religieuze overtuiging en/of de cultuur van hun land van herkomst. In de woorden van Henk: “De Bijlmer is oorspronkelijk gebouwd zonder een kerkgebouw. Er zijn nu zo’n 200 religieuze groepen, met name Afrikaanse,

“In de jaren na de ramp werden veel reportages over de wijk gemaakt en de bewoners geïnterviewd. De Bijlmer werd ontdekt als een rijk cultureel gebied.”

Surinaamse en Caribische, die kerkverzamelgebouwen delen. In de eerste decennia hadden we zo’n 120 collec-

Henk is blij dat de beeldvorming over de buurt is verbe-

tieve ruimten in de hoogbouw die de ontbrekende buurt-

terd en tegelijkertijd de trots en de verbondenheid van

huizen vervingen. Daar vonden religieuze diensten en

bewoners met de buurt is toegenomen. Maar ook geeft

allerlei activiteiten plaats gerund door vrijwilligers. Qua

hij aan dat hier nog steeds grote stappen in gezet kunnen

exploitatie erg goedkoop en het gaf de bewoners trots.”

worden. Zo verdient het betere imago van de Bijlmer meer en betere voorzieningen. “Om de verbinding tus-

De bewoners van de K-buurt zijn op verschillende manie-

sen de vele groepen nog verder te verbeteren moeten

ren aan elkaar verbonden, of dat nou op het gebied van

er meer plekken en activiteiten komen waar bewoners

hun cultuur, afkomst of taal is. Ook de Bijlmervliegramp

elkaar kunnen ontmoeten en zichzelf ontwikkelen. Gooi

heeft daaraan bij gedragen. Volgens Henk is het label

bijvoorbeeld de buurthuizen ook in de weekenden open

waarmee buitenstaanders de K-Buurt en ook de

en zorg voor meer kwaliteitshoreca in de buurt. Wonen

gehele Bijlmer associëren flink positiever geworden in

houdt niet op bij de voordeur!” 

pag 11 van 22

Foto: Michiel Wijnbergh Buurtbewoners voerden in 2016 en 2017 succesvol actie voor een mooi plein en het behoud van de metrolijn

Verbindende burgermacht als motor voor identificatie met de K-buurt

Rauw beton met liefde pag 12 van 22

Het inwonersplatform Hart voor de K-buurt werkt aan het verbeteren van de leefbaarheid in Amsterdam Zuidoost, specifiek de K-buurt. Daarbij krijgt ook het positief samenleven van bewoners met zeer verschillende achtergronden veel aandacht. De behoeften van inwoners zijn het startpunt om de leefbaarheid en het samenleven te verbeteren, gemeenteambtenaren en sociaal professionals sluiten hier vervolgens op aan.

Hart voor de K-buurt is een goed voorbeeld van hoe inwoners in een buurt niet alleen meepraten over wat er moet gebeuren in de wijk, maar ook in de positie van beslissen en uitvoeren worden gebracht. KIS onderzoekers gingen kijken bij het wekelijkse buurtuurtje. Ze spraken met leden van het platform: Mike Brantjes, Carolyn Muntz en Lizette Pinas.

A

ls we aankomen in buurthuis De Bonte Kraai

burgermacht’ ontstaat. Mike Brantjes licht toe hoe dit

is coördinator Mike Brantjes enthousiast in

in de praktijk gaat: “Wat we vooral doen, is kijken naar

gesprek met buurtbewoners, die langskomen

waar mensen in de buurt al mee bezig zijn en hoe we

op het buurtuurtje. Het buurtuurtje is het wekelijks ont-

dat kunnen versterken. Dus als wij iemand zien, die een

moetingspunt voor mensen met ideeën en wensen voor

propje van de grond opraapt dan denken wij van ‘hé, die

de K-buurt. Bijkletsen, nieuwtjes delen, plannen smeden

is kennelijk betrokken bij ‘schoon’ en even later is hij/

of gewoon nieuwe mensen leren kennen. Mike heeft

zij de coördinator van de ‘schoon’-groep. Als iemand

maar één zin nodig om de K-buurt te omschrijven: ‘Rauw

een braderie wil organiseren en ons vraagt ‘kun je even

beton met liefde’. Die liefde komt tot uiting in de talrijke

helpen met een tafel te regelen?’, dan denken wij van ’oh,

bewonersinitiatieven. Zoals: de Oppasmoeder van Kraai-

als jij iemand bent die een braderie wil organiseren dan

ennest waarbij Ghanese vrouwen toezicht houden in de

zul je wel organiserend vermogen hebben’. En even later

speeltuin; buurtbewoners hebben initiatief genomen

helpt die persoon ook mee met het kerstfeest. Dus we

voor de oprichting van jongerencentrum The Bright Side

proberen steeds gebruik te maken van wat er al is aan

; er zijn buurtbrede WhatsApp-groepen ‘schoon’, ‘groen’

betrokkenheid.”

en ‘veilig’ en bewonerscommissies opgezet. Collectieve actie kan eraan bijdragen dat bewoners zich Het inwonersplatform wil de spil zijn van alle initiatieven,

positief identificeren met hun buurt. Zo hebben in 2016

met als motto: maak gebruik van wat er al is in de buurt

acties in de K-buurt om het braakliggend terrein naast

en wakker de energie verder aan. Het platform verbindt

metrohalte Kraaiennest te veranderen in een bruisend

oude en nieuwe initiatieven, regelt subsidies en bevor-

plein voor de hele buurt én in 2017 voor het behoud van

dert dat de lokale overheid – gemeenteambtenaren

de metrolijn die de K-buurt rechtstreeks verbindt met de

en sociaal professionals – aansluiten bij de behoeften

Amsterdamse binnenstad, ervoor gezorgd dat het buurt-

die in de buurt leven. Zodat er een meer ‘inclusieve

platform ontstond. 

pag 13 van 22

In Amsterdam zijn meerdere buurtplatformen, waar-

Collectieve actie kan eraan bijdragen dat bewoners zich positief identificeren met hun buurt.

onder Hart voor de K-buurt, thans betrokken bij de invoering van een nieuwe vorm van buurtrecht, het buurtplatformrecht. Het buurtplatformrecht geeft een buurt niet alleen het recht zichzelf te organiseren, maar kent daar ook een positie en middelen als een netwerk en een budget aan toe. Het platform heeft daarbij het recht te fungeren als een netwerk van buurtbewoners en -organisaties die willen samenwerken aan verbete-

En daarmee aan het ontstaan van een positievere buur-

ringen in hun buurt. In 2022 zijn door wethouder Groot

tidentiteit. In de woorden van coördinator Brantjes: “De

Wassink van Amsterdam tijdens de conferentie Proeftuin

acties waren het moment waarop we als buurt echt zijn

Buurtplatformrecht als erkenning certificaten uitgereikt

opgestaan. De metrolijn is behouden. Dat heeft ook de

aan een aantal Amsterdamse buurtplatformen. Deze

buurtbewoners voor het eerst het gevoel gegeven van

uitreiking was het startsein voor een proeftuin waarin het

‘als we collectief iets oppakken dan kunnen we ook iets

buurtplatformrecht getoetst gaat worden. De bedoeling

betekenen’. Het was een kantelpunt voor de wijk.”

van de proeftuin is uit te zoeken hoe buurtplatformen, gemeente en wijkpartners tot een zo effectief en duur-

Inmiddels kunnen deze acties gezien worden als sym-

zaam mogelijke manier van samenwerking kunnen

bolen voor de K-buurtidentiteit waarin bewoners opko-

komen, en de buurtplatformen dus volwaardige partners

men voor hun buurt en hun stem laten horen, zodat de

van de gemeente kunnen zijn. Meer informatie over de

gemeente en het stadsdeel rekening houden met een

uitvoering en beoogde opbrengsten van de proeftuin

inclusieve vorm van burgermacht. In 2018 kwam daar

kunt u hier vinden.

nog de ‘participatiestaking’ bij, de eerste in dit land. Bewoners uit de K-Buurt vonden dat zij onvoldoende

Door initiatieven van bewoners met verschillende

ruimte krijgen om hun eigen ideeën uit te voeren. Ze

culturele- en religieuze achtergronden in de buurt te

weigerden om nog langer deel te nemen aan het parti-

samen te brengen, is het inwonersplatform Hart voor de

cipatieproces van de gemeente, men was ‘participatie-

K-buurt letterlijk het kloppend hart dat de energie door

moe’. Onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam

de ­aderen van de wijk doet stromen. Dat zorgt voor con-

concludeerden dat het grote probleem is dat de taal van

tinuïteit van bewonersinitiatieven en verlaagt de drempel

de buurt niet wordt gesproken in dit soort participatie-

om iets op te starten. Daarmee draagt het platform bij

processen, waardoor bewoners zich onbegrepen voelen

aan de betrokkenheid, tussen inwoners onderling en

en het traject vastloopt. Hart voor de K-Buurt zou volgens

dat ze zich identificeren met de K-buurt als geheel.

de onderzoekers die taal wél spreken en een enorm grote mobilisatiekracht hebben: “Dat komt doordat ze de

Het succes van Hart voor de K-buurt laat zien dat buurt-

buurt echt begrijpen. Laatst organiseerden ze een eigen

platformen effectief verbindingen kunnen leggen tussen

onofficiële participatieavond. Daar klonk Afrobeat en

initiatieven in een zeer diverse buurt. Buurtplatformen

er was een skatecursus. We zagen daar mensen, die we

geven de gemeenschap een stem en een structuur om

op de officiële bijeenkomsten nog nooit hadden gezien.

activiteiten te ontwikkelen. Via buurtplatformen kunnen

Zo’n avond laat zien dat het echt uitmaakt wie het

alle bewoners bereikt worden, ook de bewoners die

participatie­proces organiseert.”

anders niet snel gehoord worden. 

pag 14 van 22

Foto: Soraya Ebrahimi

Mike Brantjes met de Indische Dansgroep

“De acties waren het moment waarop we als buurt echt zijn opgestaan. De metrolijn is behouden. Dat heeft ook de buurtbewoners voor het eerst het gevoel gegeven van ‘als we collectief iets oppakken dan kunnen we ook iets betekenen.’ Het was een kantelpunt voor de wijk.” Verder lezen? Rapport Inclusieve Burgermacht

pag 15 van 22

De ultieme gedachte is dat de community aan zet is  In het Amsterdamse stadsdeel Zuidoost wonen

 Wat houdt dit gezamenlijk eigenaarschap in?

mensen met meer dan 170 verschillende nationali-

“Gezamenlijk eigenaarschap betekent dat bewoners met

teiten en culturele achtergronden. Hoe kun je in zo’n

diverse achtergronden zich identificeren met hun buurt

diverse wijk als lokale overheid eraan bijdragen dat

en voor hun buurt willen opkomen. Eigenaarschap bete-

bewoners zich thuis voelen én trots zijn op hun wijk?

kent ook dat de bewoners het zelf doen, en elkaar hier

En zich met elkaar verbonden voelen?

weten te vinden. En dat losse initiatieven aan elkaar wor-

“Faciliteer het eigenaarschap van bewoners over hun

den verbonden. Als stadsdeel willen we dat faciliteren.”

eigen wijk in plaats van het participeren bij overheidsbeleid. Dáár kan de rest van ons land nog veel van leren.” Aldus een bevlogen Raoel White, plaatsvervangend voorzitter van het dagelijks bestuur van stadsdeel Zuidoost. Het eigenaarschap van bewoners kan volgens wet Amsterdam Zuidoost is een dynamisch stadsdeel

houder White worden versterkt door buurtplatformen

waarvan het aanzien en de bevolkingsopbouw in snel

zoals Hart voor de K-buurt (zie over Hart voor de

tempo verandert. In 1966 kregen de eerste bewoners

K-buurt de andere interviews in dit magazine). De

de sleutels van hun nieuwe woning. Inmiddels is een

gemeente Amsterdam is in meerdere stadsdelen een

deel van de hoogbouw gesloopt, zijn resterende flats

pilot gestart met proeftuinen Buurtplatformrecht.

gerenoveerd en kwamen er eengezinswoningen. Veel nieuwe bevolkingsgroepen zijn in de wijk komen

Een buurtplatform is een door bewoners zelf

wonen en deze grote diversiteit had impact op het

­opgericht netwerk dat bewoners, organisaties en

samenleven. Wat was deze impact?

initiatieven in een buurt verbindt om zich in te zetten

“In de beginjaren van de Bijlmer, de eerste wijk in

voor de leefbaarheid in de buurt. In de pilot gaan

Amsterdam Zuidoost, kwamen de meeste bewoners

bewonersorganisaties samen met de lokale overheid

vanuit de Surinaamse, Antilliaanse en witte gemeen-

en lokale partners onderzoeken hoe bewoners een

schappen. De wijkcultuur en community waren duidelijk

steviger positie en rol kan worden gegeven en hoe

aanwezig. Er was het gevoel… het is onze wijk, dit is mijn

een buurtplatformrecht daartoe het beste ontworpen

flat… we wilden geen rotzooi in onze straat hebben. Het

kan worden.

is nu veel diverser geworden. Ik hou van veelkleurigheid. Maar het brengt ook aspecten met zich mee die het

In de brede stad Amsterdam doen tien buurten mee

lastiger maken, zoals individualisering. Als mensen den-

aan de proeftuinen, waarvan vier in Amsterdam

ken ‘wat mijn buren doen, of dat we uit dezelfde buurt

Zuidoost: F-buurt, H-buurt, K-buurt en Gein.

komen, het maakt niet uit’ dan gaat dat ten koste van het

In het proeftuinboekje is detailinformatie is te vinden

gezamenlijke eigenaarschap.”

over de opzet van de proeftuinen.

pag 16 van 22

platformrecht uitgetest. In Amsterdam Zuidoost is gekozen voor een variant waarin het buurtplatform

Foto: Soraya Ebrahimi

 In de proeftuinen worden varianten van het buurt-

bottom-up wordt georganiseerd en de deelgemeente faciliteert dat actieve bewoners en bewonersgroepen zich verbinden. Hoe gaat dit in zijn werk? “Wij vinden het heel belangrijk om veel meer de community zelf aan zet te krijgen. Niet alleen meer ‘bottom up’, maar ook er voor zorgen dat het beter georganiseerd wordt. Dus niet alleen bewoners meer verantwoordelijkheid geven maar ook te faciliteren dat alle bewonersinitiatieven worden gebundeld. Individuele initiatieven zijn heel mooi, maar kunnen ook zorgen voor versnippering. Samen sterker staan door samen te werken. We hebben één budget per buurt. Per buurt kan er dus maar één platform zijn die de community vertegenwoordigt. Dat is een sterke prikkel voor samenwerking. We gaan de opbrengsten en leerpunten van de pilot goed evalueren, waarna het een voorbeeld kan zijn voor de rest van Amsterdam, maar ook voor gemeenten in het hele land.“  In Amsterdam Zuidoost is in de K-buurt al sprake van een dergelijke bottom-up werkwijze van bewonersinitiatieven. Is dit het model ook voor de andere buurten? “Ik zou de andere buurten te kort doen door te willen dat

Wethouder Raoel White:

ze het zo organiseren als in de K-buurt. Want nogmaals,

‘Het Buurtplatformrecht wordt bottom-up getest’

als we het over eigenaarschap hebben dan moeten bewoners ook hun platformen inrichten passend bij hoe zij ernaar kijken en wat zij nodig vinden.”

wat er volgens hen zou moeten gebeuren. Een dilemma is daarbij, je bent als gemeente ook verantwoordelijk

 Wat kunt u meegeven aan andere gemeenten die

voor de doelmatigheid van uitgaven, je moet het kunnen

bewoners meer eigenaarschap willen geven over hun

verantwoorden. Het is een spanning: gaan we voor het

buurt. Wat is belangrijk?

creëren van verbinding en eigenaarschap of gaan we

“De ultieme gedacht is dat de community aan zet is, de

voor controle en verantwoordelijkheid kunnen dragen

community heeft de regie, de community is zelf verant-

naar bewoners voor de besteding van hun belastingcen-

woordelijk voor zijn eigen leerproces en de uitvoering

ten? Mijn tip is om bewoners daarom ook te betrekken

naar aanleiding van dat leerproces. Ga niet zelf een sub-

in de conceptuele fase. Daarmee bedoel ik, neem bewo-

sidieregeling bedenken waaraan bewoners zich moeten

ners mee in het nadenken over hoe de subsidieregeling

houden om er vervolgens achter te komen dat die rege-

zodanig kan worden ingericht dat deze ook past bij de

ling ervoor zorgt dat bewoners niet kunnen uitvoeren

praktijk.” 

pag 17 van 22

Foto: ANP / Michiel Wijnbergh In de afgelopen jaren is de trots en de verbondenheid van bewoners met de K-buurt verder toegenomen.

Buurtidentificatie versterkt participatie en verbondenheid pag 18 van 22

H

oe komen positieve groepsoverstijgende,

met elkaar samen. De diversiteit van de bevolking zal,

samenbindende buurtidentificaties in de

ook buiten de grote steden, in de toekomst nóg verder

praktijk tot stand in buurten met een hetero-

toenemen. Om het prettig samenleven te bevorderen,

gene bevolkingssamenstelling? En wat kunnen gemeen-

zijn verschillende handelingsperspectieven mogelijk.

ten en uitvoerend buurtprofessionals hiervan leren om

In de eerdere publicaties heeft KIS de mogelijkheden

positieve buurtidentificaties verder versterken? Dat zijn

beschreven voor gemeenten en buurtprofessionals om

de vragen die in dit magazine centraal staan. Om die te

overbruggende positieve contacten tussen groepen te

kunnen beantwoorden, zijn we op onderzoek uitgegaan

bevorderen, stereotypen en negatieve beelden te door-

in de zeer diverse K-buurt, deel van de Bijlmer in het

breken, en de ‘publieke familiariteit’ te vergroten: lichte,

Amsterdamse stadsdeel Zuidoost. We hebben straatge-

spontane en herhaalde contacten in de directe leefom-

sprekken gevoerd met bewoners op de markt en diep-

geving. In dit magazine staat nu een minder vaak onder-

te-interviews afgenomen met actieve- en niet actieve

zocht perspectief centraal, namelijk het versterken van

bewoners, ondernemers, jongeren én een wethouder. In

positieve groepsoverstijgende, samenbindende identifi-

de K-buurt ontstond in de jaren zeventig van de vorige

caties van bewoners met de buurt.

eeuw net zoals elders in de Bijlmer leegstand en verloedering toen bewoners wegtrokken. Nieuwkomers uit

Alvorens we ingaan op het perspectief van positieve

eerst Suriname en later een groot aantal andere landen,

buurtidentificaties, is het nuttig om eerst andere rele-

namen hun plaats in. De Bijlmer, en dus ook de K-buurt,

vante handelingsperspectieven kort te benoemen. Die

kreeg te maken met criminaliteit, armoede, drugsoverlast

staan namelijk niet los van elkaar, maar versterken

en tal van andere problemen. De doorloop van bewoners

elkaar. In de publicaties ‘waarom contact werkt’ en

is lang hoog gebleven, wie een woning in een ‘betere’

‘de wijkverbinder’ beschrijft KIS de mogelijkheden voor

wijk kon vinden, trok weg.

gemeenten en buurtprofessionals om positief contact tussen mensen met verschillende achtergronden duur-

Zoals Augusto de Campos Neto in zijn voorwoord

zaam te bevorderen en stereotypen en negatieve beelden

beschrijft, had het negatieve label van de Bijlmer direct

te doorbreken. Hoe duurzamer, positiever en intensiever

invloed op het leven van de bewoners, waaronder min-

het contact, hoe groter de kans dat positieve beeldvor-

der kansen op werk bij sollicitaties en hogere verzeke-

ming tussen groepen beklijft. Initiatieven en interventies

ringskosten. Wellicht als reactie op het negatieve stempel

in buurten geven de meeste kans op resultaat als men-

dat de buitenwereld op de wijk drukte, ontstond ‘trots bij

sen niet worden aangesproken op wat hen scheidt (hun

de bewoners’. Ook nam het bewustzijn toe dat de Bijlmer

etnische, religieuze of culturele achtergrond), maar juist

een unieke mix aan mensen, culturen, smaken én veer-

op wat hen bindt (zoals hun rol als ouder, buurtbewoner

kracht is. In de interviews geven bewoners aan zich ver-

of sporter, gemeenschappelijke doelen en belangen).

bonden te voelen met hun buurt, zich thuis te voelen in

In de publicatie ‘publieke familiariteit in de praktijk’

de buurt en trots te zijn op hun buurt. Een terugkerende

beschrijft KIS buurten waarin achtergronden en leefpa-

reden die wordt genoemd voor deze verbondenheid

tronen uiteenlopen, en bewoners elkaar minder goed

is juist de grote diversiteit. Mensen hebben het gevoel

weten te plaatsen. Dit kan leiden tot vervreemding, onge-

op andere plekken bekeken te worden, maar niet in de

mak en spanningen tussen bewoners. Om herkenning en

K-buurt. Dat komt door de grote diversiteit in de wijk.

acceptatie tussen bewoners te bevorderen, is ‘publieke

Samenbindende identificaties De K-buurt is niet de enige plek waar dit proces van toe-

familiariteit’ nodig. KIS onderzocht in vijf stedelijke omgevingen hoe publieke familiariteit tot stand komt en hoe het kan worden bevorderd. 

nemende diversiteit zich voltrekt. In veel buurten leven groepen met uiteenlopende inkomens- en opleidingsniveaus, culturen, religies, talen en verblijfsstatussen

pag 19 van 22

Meerderheid bestaat uit minderheden

van de buurt behouden, waar mensen zich thuis

In een toenemend aantal buurten bestaat de meerder-

voelen en elkaar ondersteunen. In de afgelopen jaren

heid van de inwoners uit minderheden. Daar hebben alle

is de trots en de verbondenheid van bewoners met

inwoners een belangrijke gemeenschappelijke deler: ze

de K-buurt verder toegenomen. Belangrijk hierbij was

zijn allemaal inwoner van hun buurt. Ondanks het label

de mobilisatiekracht van collectieve acties zoals de

dat zulke buurten krijgen opgeplakt (armoede, onveilig,

acties vóór de komst van een bruisend plein voor de

achterstanden), voelen bewoners zich vaak tóch verbon-

hele buurt én de protesten voor het behoud van de

den, zijn trots op de buurt en ontlenen hier een gedeelde

metrolijn die de K-buurt rechtstreeks verbindt met de

identificatie aan. Hoe werkt dit mechanisme?

Amsterdamse binnenstad. De acties waren het moment waarop de buurt echt is opgestaan. De metrolijn is

In de wetenschappelijke literatuur worden meerdere the-

behouden. Dat heeft de buurtbewoners voor het eerst

orieën beschreven die relevant zijn om te begrijpen hoe

het gevoel gegeven van als zij zich collectief inzetten ze

mechanismen van labeling en identificaties in buurten

ook invloed kunnen uitoefenen.

werken. Volgens sociale identiteitstheorie is het identificeren met een groep en het verschillen van andere groe-

Uit de collectieve acties is het buurtplatform Hart voor

pen, belangrijk voor iemands identiteit. In wijken met

de K-buurt voortgekomen, dat initiatieven van bewoners

een etnisch-cultureel diverse bevolking zijn de grenzen

met verschillende culturele- en religieuze achtergronden

van groepen echter geen vast gegeven. Hoe bewoners

samenbrengt. Het buurtplatform is een door bewoners

zich identificeren, is een constant proces van verande-

zelf opgericht netwerk dat bewoners, organisaties en

ring. Door veranderende dynamieken in de wijk, worden

initiatieven in een buurt verbindt om zich in te zetten

grenzen voortdurende verlegd. Studies laten ook zien

voor de leefbaarheid en het samenleven in de buurt.

dat wijken met een etnisch-cultureel diverse bevolking

Het buurtplatform verbindt oude en nieuwe initiatie-

vaak worden gelabeld als probleemwijken en bewoners

ven van bewoners, regelt subsidies en bevordert dat de

worden gestigmatiseerd. Bewoners worden soms zelfs

lokale overheid – gemeenteambtenaren en sociaal pro-

eerder beoordeeld op basis van hun leefomgeving dan

fessionals - aansluiten bij de behoeften en initiatieven

hun etnische of culturele achtergrond. Als reactie hierop

uit de buurt. Zodat er een meer ‘inclusieve burgermacht’

kan dit de wijkidentiteit van bewoners juist versterken,

ontstaat.

omdat het wij-zij denken tussen de wijk en buitenstaanders wordt vergroot. Studies naar wijken in Nederland en

Niet alleen praten, ook beslissen

in het buitenland bevestigen dat negatieve beeldvorming

Hart voor de K-buurt is een goed voorbeeld van hoe

van een wijk bewoners kan verenigen en de wijk juist een

inwoners in een buurt niet alleen meepraten over wat

bron van trots wordt. Wijkidentificaties kunnen tevens

er moet gebeuren in de wijk, maar ook in de positie

een belangrijke rol spelen in het vormen van het gevoel

van beslissen en uitvoeren worden gebracht. Een groot

ergens bij te horen.

probleem is immers dat de taal van de buurt niet wordt

Inclusieve burgermacht

gesproken in reguliere participatieprocessen, waardoor bewoners zich onbegrepen voelen en het traject vast-

Binnen de identiteitsvorming van de Bijlmer neemt de

loopt. Hart voor de K-Buurt spreekt die taal wél doordat

K-buurt een bijzondere plaats in. In de buurt zijn de hoge

ze de buurt echt begrijpen. Ze activeren bewoners die

flats niet gesloopt maar gerenoveerd, is geïnvesteerd in

nooit naar officiële bijeenkomsten gaan.

de inrichting van de openbare ruimte en is een nieuw winkelcentrum gekomen. Buurtbewoners bemoeiden zich actief met hoe hun leefomgeving eruit moest zien en functioneren. Zij wilden het gemengde karakter

pag 20 van 22

Gemeenten kunnen het opzetten van inwonersplatformen in buurten stimuleren en faciliteren. Belangrijk is daarbij dat de behoeften van inwoners het startpunt zijn om de leefbaarheid en het samenleven te verbeteren.

Hart voor de K-buurt laat zien dat buurtplatformen

Proeftuin buurtplatformrecht

effectief verbindingen kunnen leggen tussen initiatie-

Hoe je als gemeente op effectieve wijze een buurtplat-

ven in een zeer diverse buurt. Buurtplatformen kunnen

form kunt faciliteren en stimuleren, is te leren van de

de gemeenschap een stem geven en een structuur om

Amsterdamse proeftuin buurtplatformrecht. Het buurt-

activiteiten te ontwikkelen. En ze bevorderen daarmee

platformrecht geeft een buurt niet alleen het recht zich-

ook het ‘gezamenlijk eigenaarschap’ van bewoners voor

zelf te organiseren, maar kent daar ook een positie en

hun buurt. Dit betekent dat bewoners met diverse ach-

middelen als een netwerk en een budget aan toe. In de

tergronden zich identificeren met hun buurt en voor hun

proeftuin onderzoeken bewonersorganisaties samen met

buurt willen opkomen.

de lokale overheid en lokale partners hoe bewoners een steviger positie en rol kan worden gegeven.

Gemeenten kunnen het opzetten van inwonersplatformen in buurten stimuleren en faciliteren. Belangrijk is

De voorbeelden in de K-buurt maken duidelijk dat posi-

daarbij dat de behoeften van inwoners het startpunt

tieve groepsoverstijgende buurtidentificaties van bewo-

zijn om de leefbaarheid en het samenleven te verbe-

ners kunnen worden versterkt. En dat dit kan bijdragen

teren. Gemeenteambtenaren en sociaal professionals

aan buurttrots, meer participatie en meer verbondenheid

sluiten hier vervolgens op aan. De inwoners praten niet

tussen bewoners. Het concept van buurtplatformen

alleen mee over wat er moet gebeuren in de buurt, maar

geeft handelingsperspectief om buurtidentificatie van

worden ook in de positie van beslissen en uitvoeren

bewoners en de betrokkenheid tussen bewoners onder-

gebracht, en krijgen hier een budget voor. Dit levert voor

ling te versterken. Buurtplatformen kunnen zorgen voor

gemeenten een dilemma op omdat gemeenten verant-

continuïteit van bewonersinitiatieven en het verlagen

woordelijk zijn voor de doelmatigheid van subsidies,

van de drempel voor bewoners om iets op te starten. 

men moet het kunnen verantwoorden. Ron van Wonderen Als je als gemeente bewoners het initiatief geeft en laat beslissen, in hoeverre kan dan nog verantwoordelijkheid worden gedragen voor de besteding van overheidsgelden? Wethouder White van Amsterdam Zuidoost ­suggereert om bewoners daarom al bij de conceptuele fase te betrekken. “Neem bewoners mee in het nadenken over hoe de subsidieregeling zodanig kan worden ingericht dat deze voor hen ook uitvoerbaar en te verantwoorden is.”

pag 21 van 22

Colofon Financier:

Ministerie van Sociale zaken en Werkgelegenheid

Auteurs: Ron van Wonderen, Youp Dusault, Emiel Stobbe, Lotte Thissen, Annemarie van Hinsberg, Augusto de Campos Neto (voorwoord), Romy Nefs Geïnterviewden: Raoel White, Richardo Burnet, Chiquita Westmaas en Yunus Tjon, Mike Brantjes, Carolyn Muntz, Lizette Pinas, Henk van der Belt Eindredactie

Floor de Booys

Vormgeving

Piraña grafisch ontwerp

Foto’s:

Soraya Ebrahimi (coverfoto), Michiel Wijnbergh en ANP photo

Uitgave:

Kennisplatform Inclusief Samenleven p/a Kromme Nieuwegracht 6 3512 HG Utrecht T (030) 230 3260

De publicatie kan gedownload worden via de website van Kennisplatform Inclusief Samenleven: www.kis.nl. ISBN 978-9464-09-231-8 © Kennisplatform Inclusief Samenleven, Utrecht 2023 Het auteursrecht van deze publicatie berust bij het Verwey-Jonker Instituut. Gedeeltelijke overname van teksten is toegestaan, mits daarbij de bron wordt vermeld. The copyright of this publication rests with the Verwey-Jonker Institute. Partial reproduction of the text is allowed, on condition that the source is mentioned.