4. Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025.pdf

Belangrijk doel van het Programma Stedelijke Logistiek is er voor zorgen dat de gemeentelijke organisatie in alle verschillende rollen in staat wordt gesteld te sturen op passende ruimte voor logistiek.

22. Aanjagen van verduurzaming en efficiency van bouwlogistiek over weg en over water, van gebieds­planning tot en met projectuitvoering. a. Faciliteren van de samenwerking van de partijen die binnen de gemeente in de bouwketen werkzaam zijn en de ambtelijke rapportage over de voortgang. b. Aanjagen dat gemeentelijke eisen, regels en wensen over bouw­ logistiek worden opgenomen in richtinggevende kaders (BLVC) en bij gemeentelijke inkoop en aanbesteding. c. Beoordelen huidige gang van zaken, SOK’s, ROK’s en afsprakenbrief met betrekking tot opnemen bouwlogistieke eisen, ook bij grond­uitgifte. d. Het opnemen van bouwlogistieke eisen bij de uitvraag van (gemeentelijk) bouwprojecten. e. Onderzoeken van de haalbaarheid en de zin van een zoge­naamde control tower voor het stroomlijnen van toekomstige bouwlogistieke stromen in samenwerking met Programma Bruggen en Kademuren. In 2023 moet het op basis van de opgedane kennis en ervaring mogelijk zijn om te bepalen of investeringen in control towers voor Amsterdam een positief effect hebben op de bouwlogistiek en of deze werkwijze ook bruikbaar is voor andere logistieke stromen. f. Het doen van voorstellen voor aanpassen/verrijken van respectievelijk: (1) Plaberum, (2) PMI, (3) BLVC-kader 2.0., Programmeerslang, (4) Bouwlogistiek relevante vergunningen en (5) Mobiliteitsplan (met (bouw)logistiek.

23. Uitvoeren van overige onderzoeken en pilots: a. Samen met programma Verkeersveiligheid onderzoeken doen naar de impact van logistiek op verkeersveiligheid en de mogelijkheden om de verkeersveiligheid te vergroten. b. Onderzoeken welke mogelijkheden we hebben om te sturen op het eigen wagenpark om de verkeersveiligheid te vergroten. We starten met het analyseren van data over afvalinzameling door afvalwagens rondom scholen tijdens de ochtendspits, samen met Afval & Grond­stoffen. c. Onderzoek naar kansen en mogelijkheden van sturingsmogelijkheid met substantieel effect (bijvoorbeeld concessieverlening) om de onder druk staande openbare ruimte op sommige plekken te verlichten. Deze optie wordt door ondernemers en branche­vertegenwoordigers binnen Logistiek020 aangedragen als enige echte oplossing om tot minder onnodige ritten te komen in overbelaste buurten.

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

35

3.6 Samenwerken & contact

Stedelijke logistiek raakt veel partijen en stopt niet bij de stadsgrenzen. Er moet in verschillende vormen worden samengewerkt met al die verschillende partijen. Duidelijke communicatie is daarbij belangrijk.

De transitie naar een schoner, veiliger, lichter en efficiënter logistiek systeem vereist samenwerking van een groot aantal interne en externe (groepen) spelers. Het gaat om gedeeld eigenaarschap van de opgave die voor ons ligt. Als we een verandering teweeg willen brengen gaat dat niet vanzelf. Daarvoor moeten we sturen, communiceren en samenwerken, intern en extern. Met heel veel partijen. Omschrijving programmapijler: Samenwerking en contact uit zich zowel extern als intern. Het bedrijfsleven vraagt om duidelijkheid over de regels en minder versnippering in de gemeente. Alleen dan kunnen zij echt investeren in nieuwe voer- en vaartuigen en in bedrijfsvoering. Dit vraagt ook betere samenwerking en kennisdeling binnen de gemeente. Het Programma Stedelijke logistiek geeft sturing aan vernieuwing en verandering van het logistieke systeem door veranderingen helder te definiëren, urgentie te creëren, duidelijk te maken wat er voor nodig is om te veranderen, vast te stellen voor wie de veranderingen (in welke mate) geldt, obstakels weg te nemen, transparant te communiceren, best practices naar voren te schuiven en de veranderresultaten goed te monitoren. Netwerkvorming is bij veranderingen een belangrijke strategie. Via een steeds uitgebreider netwerk kunnen organisaties van elkaar leren, kennis uitwisselen, elkaar inspireren, gezamenlijk vorm geven aan veranderingen.

Ook hierbij geldt dat interne spelers binnen de gemeente Amsterdam net zo belangrijk zijn als externe partijen. Belangrijke stap was in 2021 al de start van netwerk Logistiek020. Daarin zitten kennisinstellingen en bedrijven die een voorloper- en ambassadeursrol spelen. We willen dit netwerk gedoseerd uitbreiden om uiteindelijk een bredere beweging te creëren die vorm geeft aan de verandering.

36

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

Daarnaast ondersteunen we de Commissie Bevoorrading Amsterdam waarin vertegenwoordigers van het bedrijfsleven gevraagd en ongevraagd advies uitbrengen richting het college van B&W. We werken met onze regionale partners samen aan projecten en vraagstukken, zoals Vervoer­regio Amsterdam, Provincie Noord-Holland, Rijkswaterstaat en vele anderen. Binnen de gemeente hebben heel veel partijen een bepalende rol. Denk aan Stadsregie/mobiliteitsregie om integraal te sturen op de programmering, het invoeren van de uitstootvrije zone door R&D, de ruimtelijke inpassing van logistiek in gebiedsontwikkeling door R&D en G&O, het mandaat op het water van Programma Varen. We zijn daarnaast onderdeel van de logistieke sector vanuit bijvoorbeeld Afval & Grondstoffen en Stadswerken en grote opdrachtgever in de (wegen)bouw, maar ook inkoop. Er wordt dan ook gewerkt aan nieuwe samenwerkingsvormen, vooral waar de opgave organisatie- of programma­ overstijgend is, bijvoorbeeld bij de aanpak bouwlogistiek en de samen­ werking op het gebied van logistieke hubs of transport over water. Maatregelen samenwerken en contact: 24. Een overkoepelende communicatieaanpak brengt meer samenhang in de regels en inspireert tot het aanpassen van het gedrag. Middelen die hiervoor worden ingezet zet zijn www.logistiek020.nl, nieuwsbrieven, LinkedIn en events. Jaarlijks wordt een communicatieplan gemaakt.

Veel samenwerking vindt plaats met TUM omdat uitstootvrij/elektrisch rijden een heel belangrijk thema is. 25. Stakeholdermanagement. Stedelijke logistiek raakt heel veel partijen en stopt niet bij de stadsgrenzen. Er moet in verschillende vormen worden samengewerkt met heel veel verschillende partijen: met brancheorganisaties (zoals TLN, Evofenedex, MKB Amsterdam, KHN etc.), grote logistieke bedrijven, andere overheden en (semi) publieke instanties (Provincie, MRA, etc.), kennisinstellingen

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

37

Samenwerken met de gemeente aan een pilot naar de mogelijkheden om de last mile van gekoelde maaltijdboxen met bakfietsen verder te verspreiden.

(HvA, TNO, etc.). Dat gebeurt via Logistiek020, CBA en andere samenwerkingsverbanden. Net zo belangrijk als samenwerken met externe partijen is de samenwerking met veel andere programma’s en diverse afdelingen binnen de gemeente. Deze samenwerkingen organiseren en evalueren we en verbeteren we waar nodig. Om het contact tussen externe partijen en de verschillende afdelingen van de gemeente Amsterdam goed te borgen wordt gebruik gemaakt van een CRM-systeem. Ook internationale kennisdeling hoort hierbij. Zo zit Amsterdam bijvoorbeeld met de G4 in de werkgroep urban freight van expertgroep Sustainable Urban Mobility van de Europese Unie en hebben we steden­netwerken met bijvoorbeeld Berlijn, Parijs, Barcelona. 26. Organiseren van de samenwerking en kennisdeling binnen de gemeente. Voorwaarde voor het halen van de doelen in dit plan is dat de gemeente in alle relevante rollen en verantwoordelijkheden bewust gaat sturen op logistiek. Dit gaat nog niet overal vanzelf. Programma Stedelijke logistiek organiseert de samenwerking en eventuele besluitvorming bij dilemma’s die nodig zijn om stappen te kunnen zetten. Daarbij speelt ook kennisdeling een belangrijke rol, zodat logistieke kennis en bewustzijn breder worden verspreid. Eerste stap hierin is al gezet met de aanpak Bouwlogistiek waarin partijen samenwerken om te sturen op bouwlogistiek, van ontwerp tot realisatie.

Deze aanpak wordt verbreed naar alle ruimtelijke vraagstukken op het gebied van logistiek, zoals hubs, laadinfra en transport over water.

38

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

3.7 Monitoring, evaluatie en verbeteren De monitoring van en rapportage over zowel de gemeentebrede als de programmadoelen zijn belangrijke taken van het Programma Logistiek. In een rapportage aan de gemeenteraad wordt een update gegeven over de gemeentebrede logistieke opgave en de logistieke voetafdruk. Eventuele knelpunten in de gemeentelijke organisatie of beleid worden hierin benoemd. Met het inrichten van goede monitoring op verschillende niveaus zijn we beter in staat te evalueren, leren en verbeteren. Dat komt dan ook weer in alle pijlers terug.

27. Rapportage. In een jaarlijkse rapportage aan de gemeenteraad rapporteert Programma Logistiek over zowel de gemeentebrede als de programmadoelen. Er wordt een update gegeven over de logistieke opgave en de logistieke voetafdruk welke wordt vertaald naar impactgebieden zoals: luchtkwaliteit, verkeersveiligheid, kwaliteit van de infrastructuur, hinder en kwaliteit van levering. De impact van knelpunten en kansen bij de ruimtelijke inpassing van logistiek worden hierin benoemd. Denk hierbij bijvoorbeeld aan knelpunten in de gemeentelijke organisatie of beleid.

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

39

4 40

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

Financiën De activiteiten in het werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025 worden, volgend uit de Logistieke Strategie uit 2022, gedekt vanuit verschillende dekkingsbronnen. Er is voor de gehele looptijd van het werkplan, dus drie jaar, € 7,4 miljoen beschikbaar. Zo’n 70% van deze middelen is afkomstig uit het Programma Stads Verbetering (PSV) en de overige 30% is afkomstig uit andere dekkingsbronnen, zoals de reserve Stadsbehoud en het Rijk. Kennis over stadslogistiek is schaars en nog niet geborgd binnen de gemeentelijke organisatie en rollen. Het grootste deel van het budget is dan ook bestemd voor capaciteit, onderzoek/pilots en externe expertise. De opgedane kennis en ervaring worden omgezet in instrumenten en activiteiten waarmee de gemeente in verschillende rollen in staat wordt gesteld structureel te sturen op logistiek. 2023 en 2024 zijn belangrijke investeringsjaren die maken dat er scherpere en beter onderbouwde beleidskeuzes gemaakt kunnen worden voor de jaren daarna, binnen de doelstellingen van ‘Amsterdam maakt ruimte’. Het programmateam en de begroting zijn wendbaar ingericht, waardoor bijgestuurd kan worden al naar gelang de opbrengsten van bepaalde onderzoeken en/of pilots en de mogelijkheden om deels externe dekking te krijgen.

Er wordt sowieso ingezet op externe financieringsbronnen, zoals eerder met Amsterdam Vaart waar een Rijksbijdrage voor werd toegekend en pilots als de Last Mile box waar naast een particulier bedrijf partijen als Rijkswaterstaat aan bijdroegen. Er zijn al enkele Europese subsidies aangevraagd, waarvan één toegekend van € 0,3 miljoen om samen met de Hogeschool van Amsterdam onderzoek te doen naar manieren om servicelogistiek in te passen in de mobiliteitshubs. Voor een aantal specifieke onderzoeken zijn er gesprekken met de provincie, Rijkswaterstaat, Vervoerregio, CROW en andere partijen. Denk aan een onderzoek naar sturingsinstrumenten voor sturen op logistiek, betere onderbouwing van de baten van hubs en transport over water en activiteiten op het gebied van digitalisering. Het programmateam geeft voorrang aan het vergaren van essentiële kennis om te kunnen sturen op logistiek en de logistieke hubs en transport over water als belangrijkste oplossingsrichtingen, eventueel ten koste van de andere pijlers in het programma.

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

41

Het beschikbare budget is voor een periode van drie jaar en hoogover opgesplitst in verschillende categorieën: • Personeel (Sturing, coördinatie, projectleiding en (beleids) advisering) (€ 2,0 mio, gemiddeld €0,68 mio per jaar) • Kennis (externe logistieke expertise) (€ 2,8 mio, gem. €0,95 mio per jaar) • Communicatie (& Stakeholdermanagement) (€ 0,8 mio, gem. 0,3 mio per jaar) • Onderzoeken & pilots (€ 1,0 mio, gem. € 0,35 mio per jaar) • (Camera)handhaving zone zwaar verkeer (€ 0,8 mio, gem. 0,2 mio per jaar) De verantwoording van het werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025 gebeurt, naast een periodieke bestuurlijke voortgangsrapportage, via de reguliere cyclus van de begroting en de jaarrekening. Vanaf 2026 is nog geen zekerheid over de dekking. Deze is nog afhankelijk van keuzes in de begrotingscyclus.

42

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

Werkplan Stedelijke Logistiek 2023-2025

43

Colofon Dit is een uitgave van Gemeente Amsterdam, Verkeer en Openbare Ruimte Programma Stedelijke Logistiek Vormgeving Vorm de Stad

VRM22_545

Oktober 2023