4 - Concept verslag MLW 10.12.2020.docx

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Raadscommissieverslag, 10 december 2020

CONCEPT VERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vast te stellen op:

Openbare digitale vergadering van de Raadscommissie Mobiliteit, Luchtkwaliteit en Water Donderdag 10 december 2020 van 9.00 tot 12.50 uur in de commissiezaal van het stadhuis Donderdag 14 januari 2021

Voorzitter: mevrouw Kat Portefeuillehouder: wethouder Dijksma Commissiegriffier: mevrouw Ter Braak Verslaglegging: de heer Bollinger (Notuleerservice Nederland) Digitaal aanwezige commissieleden: de heer Boutkan (PvdA), de heer Ernsting (GL), de heer Van den Heuvel (CU), mevrouw De Jager (D66), de heer Kreuger (ORF), de heer Van Lammeren (PvdD), mevrouw Marttin (VVD), de heer Miedema (PvdA), de heer Nijssen (VVD), mevrouw Van Soest (PvdO), de heer Vroege (D66), mevrouw Wijmenga (CDA), de heer Yilmaz (DENK) Afwezige commissieleden: Overige aanwezigen:

Algemeen 1. Opening De VOORZITTER opent de digitale vergadering om 9.00 uur en heet de raadsleden en wethouder welkom. 2. Mededelingen De VOORZITTER geeft aan dat wethouder Dijksma vandaag voor het laatst aanwezig is bij deze commissievergadering. De commissieleden en insprekers zijn digitaal aanwezig. Zij wijst op de voorwaarden voor deze vergadering in verband met corona, zoals het gebruik van de microfoon en de chat voor interrupties. De begroting wordt vandaag in tweede termijn behandeld en er kunnen nog moties en amendementen worden ingediend, maar dan zijn de preadviezen mondeling. Wethouder DIJKSMA geeft aan de heer Ernsting een vraag heeft gesteld over het aantal pick-up-trucks. Er zijn 107 voertuigen geregistreerd in de stad, los van de bezoekers. Er zijn geen cijfers van ongevallen beschikbaar. De groep staat niet bekend als risicogroep auto’s. 3. Vaststellen agenda De VOORZITTER stelt voor eerst de raadsvoordrachten en daarna de bespreekpunten te behandelen. Voor de agendapunten 11, 12, 13, 18, 19, 22 en 31 heeft

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

geen van de commissieleden zich aangemeld. Die stukken kunnen worden gehamerd, zo constateert voorzitter. De heer ERNSTING merkt op dat vandaag veel kredietaanvragen op de agenda staan. Waarom? Wethouder DIJKSMA beaamt dat het er veel zijn vandaag, aan het einde van dit jaar en in verband met corona en de vertraagde behandeling van de begroting. De VOORZITTER geeft de vergadervolgorde aan: eerst agendapunt 10, dan 14, 15 en 16 gevoegd, 17, 20, de gevoegde punten 21, 26, 27 en tkn-stuk 14, vervolgens punt 23, 24, 25, 28, 29 en tot slot 30. Het streven is alleen een ochtenddeel te houden vandaag. Akkoord. 4. Conceptverslag van de openbare vergadering van de Raadscommissie MLW van 19 november 2020 Akkoord. 5. Termijnagenda Akkoord. 6. TKN lijst De heer VROEGE wil stuk ter kennisname 6 bespreken, de laadinfrastructuur voor emissieloze auto’s en in verband met zijn initiatiefvoorstel. De heer BOUTKAN vraagt stuk 4 te agenderen, over het bezoekersparkeren en betalen per app. De VOORZITTER geeft aan dat agendering waarschijnlijk pas in februari 2021 zal lukken in verband met de vervanging van wethouder Dijksma. De heer YILMAZ wil stuk 4 agenderen, evenals stuk 12 over het principebesluit. De heer NIJSSEN vraagt ook stuk 6 te agenderen. Mevrouw MARTTIN stelt voor de stukken ter kennisname 7 en 9 te agenderen. Die gaan over de knip in de Weesperstraat.

De VOORZITTER heeft begrepen dat mevrouw Van Soest stuk 2 wil agenderen, over de ontwikkelingen aanvullend openbaar vervoer. De heer VROEGE stelt voor met de behandeling van stuk ter kennisname 12 te wachten tot het besluit in 2021 voor bespreking naar de commissie komt. De heer YILMAZ wil dat stuk toch agenderen. Akkoord. 7. Opening inhoudelijke gedeelte

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. De spreektijden gaan vanaf dit punt lopen. 8. Actualiteiten Er zijn geen actualiteiten. 9. Rondvraag De heer VROEGE vraagt naar de Nuonweg. Die zou in december 2020 geopend worden. Lukt dat? Wethouder DIJKSMA antwoordt dat die weg morgen opengaat, maar er mag geen publiek bij zijn vanwege de coronamaatregelen. De heer VROEGE wijst erop dat de knip Weesperstraat overdag en de Michiel de Ruytertunnel in de nacht dicht gaan. Dan blijft er een gat van één uur over waarin de ene dicht is en de andere nog niet open. Kan men de twee tijden aan elkaar koppelen? Wethouder DIJKSMA vindt dat een verstandig voorstel. Het wordt al bekeken. Het uitgangspunt is dat de omklaptijden dezelfde zijn. De heer BOUTKAN gaat in op de deelscooters die vaak op trottoir worden achtergelaten. Dat betekent dat de doorstroming voor de voetganger wordt gehinderd. Wat valt daaraan te doen? De aanbieders zijn zelf verantwoordelijk voor hoe de gebruikers omgaan met de deelscooters. Wethouder DIJKSMA antwoordt dat de gesprekken met de aanbieders lopen. Hun vergunning voor twee jaar is gerelateerd aan het zich houden aan goed beheer in de openbare ruimte. De gemeente zet vooral in op het snel afhandelen van de binnenkomende meldingen. Er is bewust een aantal gebieden aangewezen waar deze scooters niet mogen worden geparkeerd.

Overigens gaat het om maximaal twee keer 350 deelscooters in de stad. De gesprekken over de vergunningsvoorwaarden worden scherp gevoerd. Mevrouw DE JAGER vraagt naar de vele half-gezonken bootjes in de gracht. Jaarlijks worden 300 scheepswrakken gelicht. Op 15.000 bootjes is dat niet veel. Voor de handhaving is er de digitale gracht. Krijgen de scheepswrakken er een stevige plek in? Wethouder DIJKSMA geeft aan dat de digitale gracht enkel informatie over bewegende vaartuigen oplevert. Als een vaartuig een vignet heeft, is die te identificeren. Er is echter nog steeds geen juridische basis om tegen scheepswrakken te kunnen opereren, tenzij de bootjes een gevaar vormen voor de scheepvaart. Dan worden ze direct verwijderd. De bewaarhaven wordt grotendeels gebruikt voor vaartuigen die worden verwijderd. Het is een lastig onderdeel van de inzet van het THOR, waarbij de schaarse capaciteit goed moet worden verdeeld. De digitale gracht is voor deze vraag geen panacee. De heer NIJSSEN dankt de wethouder voor haar inzet en wenst haar succes in Utrecht. In de brief van gisteren over de knip Weesperstraat staat aangegeven dat de categorie verkeer tot 30 ton zoveel mogelijk op de brede doorgaande wegen moet rijden. Hoe verhoudt die maatregel zich tot de knip in de brede Weesperstraat? Wethouder DIJKSMA antwoordt dat er goed naar wordt gekeken.

Er zijn altijd alternatieve routes beschikbaar zoals de S100 of de IJtunnel. Mocht het voor zeer zwaar verkeer nodig zijn, kan er altijd een uitzondering worden gemaakt om de kades en bruggen te ontzien.

3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer MIEDEMA dankt de wethouder voor de stukken van de evaluatie en de aanscherping van het meerjarenplan verkeersveiligheid. Financiën 10. De Begroting 2021 Commissie tweede termijn De heer ERNSTING gaat in op de motie van DENK over de twee tramhaltes Der Kinderenstraat en Huizingalaan, die een negatief preadvies kreeg. De twee tramhaltes zijn niet bereikbaar voor mensen met een fysieke beperking omdat er geen lift is aangelegd. Het collegebesluit uit 2008 is ooit ingetrokken, maar spreker vindt het niet meer terug. Kan dat stuk weer worden verstrekt? De heer VAN DEN HEUVEL vraagt hoe GroenLinks gaat stemmen over die motie. De CU zal voor stemmen. De heer ERNSTING zal tegenstemmen omdat de oplossing van een lift midden in het dijklichaam niet erg efficiënt is. Hij pleit voor een lift aan de buitenkant, waarbij men met een zebrapad de tramhalte kan bereiken. Daarmee maakt men de Huizingalaan meer een normale stadstraat. De heer VROEGE trekt zijn motie 1347 in. Die vroeg om de extra parkeersubsidie aan grachtbewoners in te zetten voor het promoten van fietsparkeren. Hij komt er later op terug want er zijn meer buurtstallingen in de rest van Amsterdam nodig. Beantwoording Wethouder DIJKSMA is benieuwd naar de oplossing die de heer Ernsting voorstaat voor de tramhalte en lift in het dijklichaam. Zij zal het eerdere besluit boven water proberen te halen.

Het voorstel van DENK over die lift is erg kostbaar en heeft gevolgen voor andere ingrepen in de buurt. Het is een lastige puzzel. Motie 1347 is niet zo simplistisch als de heer Vroege aangeeft. Er zijn veel parkeerplekken aan de gracht nodig voor de aanpak van kades en bruggen en het autoluw maken van de stad. Dan is er wel een alternatief voor de binnenstadbewoners nodig. De heer VROEGE vindt fietsen en parkeren voor bewoners even belangrijk. Hij stelt voor de subsidie voor de autobezitter in de grachtengordel af te bouwen. Wethouder DIJKSMA is het met hem eens dat meer nodig is voor de fietsstallingen in de buurten. In het eerste kwartaal 2021 is er een nieuwe subsidieregeling voor. Het tegenover elkaar zetten van bewonersparkeren in de binnenstad en het fietsparkeren is niet de goede weg. De VOORZITTER geeft aan dat de begroting naar de raad kan. Water 11. Voortgang pilot Nieuwe Sanitatie Buiksloterham en verlenen van aanvullend krediet voor meerkosten en aanleg van vacuümriool voor Cityplot Buiksloterham. Akkoord. 12. Instemmen met een krediet voor 2021 inzake uitvoering van de vervanging en uitbreiding van de drinkwaterdistributie van 24,85 miljoen euro

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

Akkoord. 13. Instemmen met krediet van 24 miljoen euro (prijspeil 2020, exclusief BTW) renovatie riolering Akkoord. 14. Vaststellen van de Eerste wijzigingsverordening BHG verordening Pleziervaart 2020 De heer BOUTKAN is blij dat de betaaltermijnen worden teruggebracht naar vier. De heer VAN LAMMEREN blijft bij het standpunt dat ook deze verhoging ongewenst is in verband met de vele andere prijsstijgingen voor Amsterdammers. De heer KREUGER vraagt of de verhoging ook samenhangt met geld voor de aanpak van de kades en bruggen. Zo ja, voor welk deel? Wethouder DIJKSMA geeft aan dat deze tarieven juist niet verder stijgen en dat hybride voertuigen dit jaar milieukorting krijgen. Er is geprobeerd tegemoet te komen aan de bezwaren. Het onderhoud van kades en bruggen is in de begroting deel van de grote uitgaven. Zij kan niet aangeven voor welk deel de opbrengst uit de pleziervaart daaraan bijdraagt. De VOORZITTER stelt vast dat de verordening naar de raad kan. 15. Wijziging

VOB

16. Uitvoeringsplan transport over water Inspreker De heer HEIJN spreekt in namens E-Boats met een rijmend Sinterklaasgedicht over het jaar 2020, waarin de Raad van State de gemeente terechtwees. Zijn vaarvergunningen werden echter ingetrokken en voor een ligplaats moet hij 200 euro per vierkante meter gaan betalen. Dit jaar had hij een omzetverlies van enkele tonnen. Spreker werkt nu op een diesel-transportboot en daarvoor geldt een vergunning voor onbepaalde tijd. De elektrische historische boten zouden overlast veroorzaken, maar dat is niet waar. De horeca en andere bedrijven krijgen corona-noodsteun maar de reder niet, integendeel. Die moet hoge V&R, precario en leges betalen voor een geheime tombola, boven op de ingetrokken vergunningen. Het hartvochtige beleid van de gemeente moet stoppen. Commissie De heer VROEGE geeft aan dat stadslogistiek en water twee belangrijke onderwerpen zijn. Het plan blijft vaag. Er staan geen concrete stappen vermeld. Hij pleit ervoor vooral focus te houden op de zware en grote ladingen en te zorgen voor tempo maken bij de horeca, bouwlogistiek en afval. Aan discussies over het vervoer over water met pakjes moet men geen energie verspillen Vreemd genoeg staat het oude overzichtstaatje met drukte op de gracht weer in dit beleidsdocument. Hij stelt voor dat plaatje te schrappen.

Op zomerdagen is het drukker op de grachten met veel pleziervaartuigen. Hoe zorgt men ervoor dat er dan geen grote vrachtboten gaan varen en juist wel op momenten dat het rustig is?

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer VAN LAMMEREN vraagt of D66 ditmaal gaat tegenstemmen. De druktemonitor was en is onderdeel van de nota varen, waarmee men de reders kapot maakt, en zeker de hospitality-branche. De heer VROEGE baseert zijn stem niet op dit staatje over drukte op de gracht. Gelden de venstertijden enkel in de nacht? Moet men overdag toestemming aanvragen? De heer KREUGER vraagt waarom de heer Vroege eerder steeds instemde met beleidsdocumenten waar dit staatje wordt gebruikt. Bij het water ging het om drukte en overlast. De heer VROEGE vindt dat het staatje niets toevoegt aan de onderbouwing van het beleid. Het kan weg. Vandaag spreekt de commissie over de logistiek over water en niet opnieuw over de nota varen. De discussie over drukte en overlast is al vele malen gevoerd. Op veel momenten is die drukte er niet zodat vervoer over water mogelijk is. Dat is goed voor de leefbaarheid. De heer VAN DEN HEUVEL begrijpt niet waarom de heer Vroege geen antwoord geeft op een terechte vraag. Bij het ene beleid is het staatje de onderbouwing van het beleid dat de reders kapot maakt en bij het andere beleid mag hetzelfde staatje niet meer worden gebruikt. De heer VROEGE neemt de positie van de CU in dit dossier niet erg serieus omdat die fractie ooit voorstelde tol te heffen aan de rand van de stad. Hij heeft de vraag al eerder beantwoord.

Mevrouw MARTTIN vindt het transport over water een goed idee en is blij met het uitvoeringsplan. Zorgen zijn er over de venstertijden in de nacht tot 10.00 uur in de ochtend, twaalf maanden per jaar. Waarom is dat nodig? De rondvaart en de pleziervaart pieken alleen in de zomermaanden. Transport en rondvaart moeten samen kunnen optrekken met de pleziervaart, zodat venstertijden in het grootste deel van het jaar niet nodig zijn. Voor de piekdagen is dan een passende oplossing mogelijk. Daarnaast zijn er zorgen over de laadinfrastructuur voor de gewenste elektrificering. Daar is extra aandacht voor nodig. Vindt de wethouder dat ook? Kijkt Amsterdam ook naar voorbeelden van transport over water in andere Nederlandse steden zoals Utrecht? De heer VAN LAMMEREN vindt het een goed plan. Het is de vraag wat de gevolgen zullen zijn voor de vermeende of echte overlast en drukte. Het is zonde dat D66 telkens tegen de hospitality-branche stemt. Moet het transport 100% elektrisch zijn? Zo ja, vanaf wanneer? Mag een transportboot diesel gebruiken? Veel bewoners klagen nu al over stankoverlast. De laadinfrastructuur vraagt om een stroomnetwerk. Hoe wordt dat geregeld? De heer KREUGER sluit zich aan bij de punten van de VVD wat betreft de venstertijden omdat het een groot deel van het jaar niet druk op het water is.

De gemeente is partner van een hybride boot geworden, voor passagiers en transport. Moet die boot ook een vergunning aanvragen en mee loten? Blijft de cap van 550 boten overeind, ook bij het toelaten van allerlei transportboten? Het is goed dat men meer gaat inzetten op distributie over water, al blijven de tegenstrijdigheden in het beleid vreemd. De heer BOUTKAN vindt het plan een goede uitwerking van het coalitieakkoord. Water is onderbenut als logistieke optie om ruimte op de weg te creëren en de belasting van bruggen en kades tegen te gaan. Hoe complex wordt de opzet van het vergunningstelsel? Hoe kan de gemeente de bouwlogistiek extra stimuleren qua projectontwikkeling en aanbesteding? Ondernemers hebben het moeilijk en vervoer over water is niet altijd makkelijk. Het is ook duurder.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer KREUGER waarschuwt ervoor dat de laad- en lostijden overlast in de late avond zullen gaan veroorzaken. Blijkbaar vindt de PvdA bevoorrading minder problematisch dan de passagiersvaart. Mevrouw MARTTIN vraagt of de overlast en drukte er niet zijn gedurende een groot deel van het jaar. De venstertijden overdag kunnen worden gehandhaafd. De heer BOUTKAN geeft aan dat de venstertijden in overleg met de branche en de buurt moeten worden afgesproken om overlast te voorkomen of te verminderen. Bevoorrading hoort bij het wonen in de stad. Nu is de logistiek over water aan de orde en niet de nota varen. Men moet de knelpunten op het water oplossen, per locatie. De commissie FEZ spreekt deze middag over de havenvisie. Het Havenbedrijf wil zich meer gaan bemoeien met het binnenwater en de logistieke stromen. Hoe gaan economische zaken en watermanagement daarop aansturen? De heer VAN DEN HEUVEL merkt op dat het beleid veel ambities bevat maar weinig concreets, bijvoorbeeld bij de afvalinzameling. Er wordt daarmee een pilot uitgevoerd, en pas in 2022 volgt wellicht een bestedingsvoorstel voor de uitvoering. Dit uitvoeringsplan moet alvast de nodige faciliteiten bevatten, zoals de laadinfrastructuur en ophaalplekken. Dat mist de CU in het plan. Wellicht kan de wethouder komend half jaar een concreter plan voor de afvalinzameling opstellen? Mevrouw WIJMENGA is positief over het plan.

Zijn er fysieke belemmeringen voor de uitvoering? In 2025 moet men emissievrij varen, maar hoe reëel is dat? De heer ERNSTING vindt het van eminent belang het vervoer over de weg te verminderen. Er is daarom een fijnmazig netwerk nodig waar boten worden geladen en gelost, maar dat vereist ook voldoende ruimte aan de wal. Dat laatste is vaak het probleem geweest. Er is wel aandacht voor in deze nota, maar er zal ook weerstand bij de omwonenden ontstaan. Daarom is het belangrijk te komen tot een gedragen beleidsvoorstel om de stimulerende maatregelen af te kunnen wegen tegen de weerstand. Spreker kijkt uit naar het vervolg van dit plan. De heer KREUGER begrijpt dat GroenLinks ruimte op de wal en de weg wil vrijmaken voor het transport. Waarom geldt die wens niet voor de passagiersvaart? De heer VAN LAMMEREN vraagt hoe een fijnmazig netwerk van laadplekken eruit moet zien. In het kader van het belangenconflict vraagt hij GroenLinks: Mogen die laad- en losplekken ook bomen gaan kosten of liever parkeerplaatsen? De heer ERNSTING merkt op dat het lopen van toeristen andere gevolgen heeft dan het transport met een vrachtwagen. Hij wijst op de inventarisatie met 120 plekken, vooral in het centrum. Vroeger had stadsdeel Centrum een steigerplan met elk een laaden losvoorziening, maar dat is nooit gelukt.

Het zal inderdaad weerstand aan de wal opleveren, maar keuzes maken is nodig in dit belangenconflict. Kiezen tussen bomen of parkeerplaatsen is echter geen zwart-wit-tegenstelling. Het behoud van bomen is voor GroenLinks belangrijk, ook bij transport over water en de aanpak van de kades en bruggen. Beantwoording Wethouder DIJKSMA dankt voor de steun bij een groot deel van de raad om de logistieke stromen van bouwverkeer en afval over het water te laten plaatsvinden. Zij is het eens met de heer Vroege over het houden van focus op de hoofdstromen. Amsterdam is met dit beleid aan het pionieren. Vervoer over water heeft nu een klein aandeel in het transport. De ruimte op het water is schaars. De passagiersvaart kent een cap van een maximumaantal vergunningen en de logistiek over water krijgt een soort cap in de vervoerstijden, zodat er voldoende ruimte blijft bestaan voor de passagiersvaart. Daarmee

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

krijgt groei de ruimte. Er zijn uitzonderingen voor individuele vrachtschepen mogelijk. Een en ander wordt goed gemonitord. De heer VROEGE merkt op dat de drukte bij mooi weer vooral door de pleziervaart ontstaat. Juist daar is maatwerk nodig. Wethouder DIJKSMA wijst op de vele werkzaamheden in het centrum waardoor veel rakken zullen worden afgesloten. De bereikbaarheid over water zal onder grote druk komen te staan. Daarom moeten de stromen elk hun eigen plek en zo maximaal mogelijke ruimte krijgen. Met deze venstertijden moet dat kunnen lukken, maar mocht het tot problemen leiden dan is in 2022 een evaluatie voorzien voor de beoordeling. Tussentijds kan men ook ingrijpen. Het overzichtstaatje is eerder gebruikt in andere stukken en ook in deze nota, omdat drukte en overlast onderdeel uitmaken van de beleidsvorming. De uitgangspunten van het transportbeleid zijn echter veel breder dan het veelbesproken staatje. Elektrisch transport is het uitgangspunt vanaf 2025. Men is erover met de branche in gesprek, ook over eventuele problemen met grote kranen. De komende tijd moet men ook daarmee meer ervaring opdoen. Het hangt mede af van wat in de markt beschikbaar is aan apparatuur. Het kan ook betekenen dat er ontheffingen nodig zijn voor specifieke voertuigen. Dat gesprek met de branche loopt.

De laadinfrastructuur wordt door de ondernemer meestal zelf op de ligplaats georganiseerd, los van de gemeentelijke openbare plekken. Er loopt al een pilot met afvalinzameling om te bekijken wat wel of niet mogelijk is. Ook dat is een kwestie van pionieren. Er zijn veel fysieke belemmeringen, zeker in het centrumgebied vanwege de staat van de kades en bruggen. Dat kan betekenen dat niet alles zal lukken. Ook rond de elektrificatie van het vervoer zijn er belemmeringen, zoals daarnet al is aangegeven. Het kan zijn dat niet alle voertuigen tijdig elektrisch beschikbaar zijn. Het doel is het zware verkeer over de weg te vervangen met transport over water. Tweede termijn Mevrouw MARTTIN is blij met het nadenken over oplossingen voor de laadinfrastructuur en met de mogelijkheid van maatwerk bij de venstertijden. Kijkt de wethouder ook naar ervaringen in andere Nederlandse steden? De heer VAN LAMMEREN en de heer BOUTKAN merken op dat hun vragen niet zijn beantwoord. De heer KREUGER vraagt of ook hybride vormen, zoals de boot van de gemeente, een aanvraag voor een vergunning moeten doen. De heer VROEGE merkt op dat de ambities hoog zijn en dat er nog veel werk moet worden verricht. Hij vraagt of hetzelfde team als bij de passagiersvaart zich gaat buigen over het transport over water.

Beantwoording Wethouder DIJKSMA geeft aan dat in steden zoals Utrecht sprake is van een andere situatie omdat daar meer ruimte is en de kades lager liggen. Gent lijkt wat dat betreft meer op Amsterdam. Er wordt naar andere steden gekeken. Vanaf 2025 vaart men in principe elektrisch, al blijven uitzonderingen mogelijk, afhankelijk van het type vervoermiddel en de beschikbaarheid in de markt. De heer VAN LAMMEREN stoort zich aan de omschrijving ‘in principe elektrisch’. Er worden harde eisen aan de passagiersvaart gesteld maar hier blijven uitzonderingen toegestaan. Daarmee is de investeringsdwang vanuit de gemeente niet aanwezig. Ook bij de pleziervaart heeft dat geleid tot langer uitstel. Wethouder DIJKSMA wijst erop dat de norm is dat al het vervoer in 2025 elektrisch is. De situatie in de transportsector is anders dan in andere sectoren waar al voldoende

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

elektrische voertuigen voorhanden zijn. In 2022 is er beter inzicht in wat mogelijk is, zodat dan ook een politieke afweging mogelijk is. Zij is optimistisch over de elektrificeringsmogelijkheden. De verschillende sectoren passagiersvaart en transportsector worden gelijk behandeld, tot en met het kantelpunt in 2025. Het vergunningstelsel voor vervoer over water bestaat al, maar dat is veel algemener en enkel projectmatig in de bouwsector. Er zijn al vergunningen maar de criteria zijn nu voor de dagelijkse praktijk gedefinieerd. De havenvisie van wethouder Everhardt is onlangs verschenen. Er wordt gekeken naar mobility-hubs en in de toekomst zal dat ook op water plaatsvinden. Daar werkt de haven al aan. Een van de pilots is een bouwpilot. Er werken verschillende teams rond varen en stadslogistiek. Als een boot passagiers vervoert, zo is al eerder besproken, moet men een vergunning hebben. De heer VAN LAMMEREN vindt dat de wethouder concreet moet maken welke vormen van vervoer over water niet-elektrisch kunnen worden. Wethouder DIJKSMA zal die voorbeelden aan de commissie doen toekomen. De heer VROEGE vindt het vreemd dat vergunningen voor vervoer over water voor onbepaalde tijd worden verstrekt.

Hoe voorkomt men een verstoring van de markt, omdat een kleine groep ondernemers geen ruimte overlaat voor nieuwkomers? Wethouder DIJKSMA merkt op dat het vervoer over water nu nog geen markt is. De VOORZITTER constateert dat het stuk naar de raad kan. Zij schorst de vergadering kort. Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 17. Instemmen met UKB ingang fietsenstalling en krediet PFAS en indexering De heer MIEDEMA vindt meerkosten in een lopend project niet gewenst. De overkapping is nodig, maar waarom was dat niet eerder bekend? Het daadwerkelijke besluit over de kosten is nu nog niet te overzien. Kan de wethouder meer vertellen over deze trapsgewijze besluitvorming? Wethouder DIJKSMA geeft aan dat zaken soms niet goed gaan. Als dat was te voorzien dan was het ook eerder aan de commissie voorgelegd. De Entree is een van de moeders van alle projecten in de stad, waarbij de spelregels tijdens de rit zijn gewijzigd door de toevoeging van een enorme scope. Dat was verstandig door de mogelijkheid van werk met werk te maken. Het plan van de Entree is oud zodat het niet vreemd is dat er actuele inzichten ontstaan, en tegenvallers. Het principebesluit voor de overkapping wordt nog aan de raad voorgelegd. De beschikbare risicoreservering begint uitgeput te raken. Bij de volgende voortgangsrapportage in het voorjaar wordt een en ander helder gemaakt.

Bij dit soort grote projecten blijft het lastig van tevoren in te schatten, ook omdat de markt zich ontwikkelt en er sprake is van prijsopdrijving, al dan niet door vertraging of technische problemen. De VOORZITTER stelt vast dat het stuk naar de raad als hamerstuk. 18. Beschikbaar stellen van een investeringskrediet van 31,3 miljoen euro voor Programma Aanpak Wegtunnels Amsterdam – overkoepelende programmadeel – tranche 2 Akkoord. 19. Beschikbaar stellen van een investeringskrediet van 19,8 miljoen euro voor de

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

voorbereiding en realisatie van het project Renovatie Amsterdam Arenatunnel tranche 2 Akkoord. 20. Beschikbaar stellen van een investeringskrediet van 30,2 miljoen euro voor afronding voorbereidingsfase project Vernieuwing Verkeerscentrale Amsterdam en realisatie ‘Proof of Concept’ - tranche 2 Mevrouw DE JAGER vindt dat de plannen er goed uitzien. 30 miljoen euro is veel geld en het zal meer worden bij de voorjaarsnota. In de voordracht staat dat er nog keuzes zijn te maken, die bepalen hoe hoog het uiteindelijke bedrag zal worden. Kan de wethouder die keuzes inzichtelijk maken, nu of in de volgende kwartaalrapportage? Het afgesproken werkbezoek aan de verkeerscentrale is vanwege corona nog niet doorgegaan. Kan de griffie bekijken wat er wel zou kunnen? Zal deze wethouder haar opvolger wijzen op de aandachtspunten bij het programma wegtunnels? Wethouder DIJKSMA geeft aan dat bij de voorjaarsnota een aanvraag wordt ingediend voor de resterende scope. Grote projecten worden voortaan behapbaar gemaakt in financiële zin door ze in mootjes te hakken, jaar voor jaar. Dat gebeurt om problemen in de eigen systematiek te voorkomen. Er zijn nog keuzes wat betreft de mate en wijze van een back-up-voorziening. Bij een storing moeten de tunnels lokaal worden bediend en daarnaast moet men aangetroffen asbest verwijderen in de huidige verkeerscentrale.

in de volgende voortgangsrapportage is over die keuzes een duidelijker beeld te geven. Het werkbezoek kan in verband met corona alleen digitaal plaatsvinden omdat de verkeersleiders een vitaal beroep zijn. Er zijn in de centrale allerlei voorzieningen ingebouwd om ziekte te voorkomen. Een alternatief is een nachtelijk werkbezoek aan het project aanpassingen Michiel de Ruytertunnel in combinatie met een presentatie over de verkeerscentrale. De wethouder zal haar opvolger wijzen op dit complex dossier met speciale aandacht voor de beheer- en onderhoudscyclus, de tegenvallers en de voorwaarden vanuit Europa. Mevrouw DE JAGER kiest voor het werkbezoek de tweede optie. De VOORZITTER constateert dat de commissie instemt met een werkbezoek aan de Michiel de Ruytertunnel. Zij geeft aan dat het stuk naar de raad kan als hamerstuk. Vervolgens worden de agendapunten 21, 26, 27 en stuk ter kennisname 14 gevoegd behandeld. 21. Beschikbaar stellen van een investeringskrediet van 32,1 miljoen euro voor uitbreiding scope project Signalling & Control en 30,5 miljoen euro voor scope project S&C M7 26. Rapportages Vierde kwartaal 2019 en Eerste kwartaal 2020 Programma Lightrail 2020-2040 27.

Rapportages Eerste en Tweede kwartaal 2020 Programma Signalling & Control TKN-stuk 14 Kwartaalrapportage Q2 2020 Programma Lightrail 2020-2040 Commissie De heer VROEGE wilde alle agendapunten van de metro gezamenlijk behandelen. Er moet vanuit het Rijk geld komen voor de noodzakelijke uitbreiding, met complimenten

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

voor de voortvarende inzet van de wethouder. Het programma signalling & control verloopt minder voortvarend. Alle stoplichten staan op oranje of rood en er wordt opnieuw om extra geld gevraagd, twee keer ruim 30 miljoen euro. Hoeveel geld is men in totaal kwijt aan dit project? Spreker heeft dit project voorgedragen om nader onderzoek naar te doen. Worden de extra kosten voor een toekomstige update van de software meegenomen, of pas in het project van de aanpassing? Hij wijst op een oude motie van mevrouw Van Pinxteren over projecten hoger dan 100 miljoen euro, zodat de raad dan kan beschikken over een budget om een second opinion te vragen. Vaak beginnen dit soort projecten klein maar ze eindigen in de loop de jaren als groot, maar dan heeft de raad er geen onderzoeksbudget voor. Daarom dient D66 een voorstel aan de raad in om die motie uit te breiden naar dit soort projecten die uiteindelijk meer geld vragen. Dan is er budget om extern onderzoek te laten doen. Het helpt ook om deze regeling bekender te maken bij de raad zelf. Dat is goed voor de controlerende taak van de raad. De heer ERNSTING vindt het een interessant voorstel. De betreffende motie was ingediend naar aanleiding van de enquête over de Noord/Zuidlijn en dateert uit 2009. De heer VROEGE geeft aan dat die mogelijkheid de laatste tien jaar nooit is gebruikt. De raad moet er zijn voordeel mee doen.

Ook de rekenkamer heeft hij gevraagd erover na te denken. De heer ERNSTING gaat in op het bod vanuit de nationale alliantie metrouitbreiding. Wat is de uitkomst van het Mirt-overleg? Beantwoording Wethouder DIJKSMA geeft aan dat ook de metro een complex project is. Het beveiligingssysteem is verouderd en moet vervangen worden, zo is een aantal jaren geleden al besloten. Er is voor deze systemen niet een grote markt voorhanden zodat er wereldwijd slechts één of twee aanbieders zijn. Daarnaast is het Amsterdamse systeem uniek vanwege de koppeling. Bij de Noord/Zuidlijn functioneert het S&C-systeem al, maar bij de rest van het netwerk nog niet. IT is supergevoelig en lastig vanwege het inbouwen in het spoorsysteem en de voertuigen. Er gaan soms zaken mis, terwijl vanwege corona er minder kan worden getest. Er is niet te zeggen dat er geen extra geld voor nodig zal zijn. Als een nieuw project een specifieke aanpassing van de software vraagt, dan moet het geld uit het project zelf komen. Er is in totaal 260 miljoen euro beschikbaar, inclusief de kredietaanvragen. 110 miljoen euro komt uit de VRA, het meerjaren-vervangingsplan draagt 90 miljoen euro bij en vanuit de Noord/Zuidlijn bijna 40 miljoen euro, de gemeente 16,8 miljoen euro, externe projecten 7 miljoen en het GVB bijna 0,5 miljoen euro.

De raad wordt met voortgangsrapportages zo goed mogelijk geïnformeerd over het programma. Dat de raad een en ander goed wil kunnen controleren, is begrijpelijk in verband met het belang van het systeem. De metro is de ruggengraat van het ov-systeem. De wethouder beschrijft het managen van dit programma als een complexe evenwicht-act van een Chinese acrobaat. De nationale alliantie met zeven partners heeft een bod van 1 miljard euro neergelegd voor twee metrolijnen. Hopelijk is een bijdrage uit het groeifonds van het Rijk mogelijk, evenals in de nieuwe Mirt-ronde voor de lightrail-projecten. In het Mirt-overleg worden naar verwachting procesafspraken gemaakt, omdat het budget van het ministerie nu op is. Mocht het lukken geld uit het groeifonds te bemachtigen voor de twee metrolijnen, dan hoeft de gemeente niet te wachten tot de Mirt-ronde in november 2021 met afspraken met het ministerie om over te gaan op een daadwerkelijke verkenning. Dat zal een belangrijke stap worden op weg naar de uitvoering, maar daarvoor is wel 75% zicht op financiering nodig. Zo ver is het nog niet, maar het begin is er. Het overgaan op een verkenning van de twee metrolijnen is volgens Amsterdam hard nodig om de fileproblematiek op het spoor aan de westkant aan te pakken en om in 2030 Havenstad beter te kunnen ontsluiten.

De VOORZITTER constateert dat de stukken naar de raad kunnen, waar moties door D66 worden ingediend.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

22. Instemmen met een aanvullend voorbereidingskrediet voor de uitwerking van het ontwerp van de Nieuwe Zijde Noord (herinrichting Nieuwezijds Voorburgwal noordkant) Akkoord. 23. Vaststellen van het Uitvoerings- en Kredietbesluit voor de bijbestelling Oostertoegang om deze centrale onderdoorgang breder, hoger en aantrekkelijker te maken De heer MIEDEMA begrijpt dat dit project een kans van één keer in de tachtig jaar betekent. Een grote bijbestelling is grondig onderzocht en de ruimtewinst ervan is aanzienlijk, maar nu kiest het college toch voor een kleine bijbestelling. De komende vijftig jaar gaan zaken zeker veranderen. Waarom gaat het college niet nu al over op de grote bijbestelling? De heer ERNSTING vindt vanwege het enorme knelpunt bij de Oderbrug de gemaakte keuzes begrijpelijk. Hoe gaat het fietspad over de Oderbrug lopen? Levert dat geen problemen op het kruispunt van de Geldersekade en Prins Hendrikkade op? Wethouder DIJKSMA antwoordt dat er voor de bijbestelling weinig tijd was in verband met de werkzaamheden van het Rijk. Het project biedt extra ruimte en ruimtelijke kwaliteit voor de komende tachtig jaar. De aanleg van hoogfrequent spoor biedt die kans nu. Er is niet voorzien dat er nog meer ruimte nodig zal zijn in de toekomst. Het project kost veel geld.

Het fietspad en de Oderbrug komen in de raad aan de orde in januari 2021 met de nota van uitgangspunten, waarna de inspraak start. Het voornemen is het fietspad aan de rechterkant aan te leggen, aan de oostkant, zodat er een brede en veilige route ontstaat. De kruising Geldersekade wordt dan versimpeld en door de fietsers in één keer schuin overgestoken. De uitwerking staat in de nota van uitgangspunten. Na afronding van de inspraak vindt het debat in de raad plaats. De VOORZITTER stelt vast dat het kredietbesluit naar de raad kan als hamerstuk. 24. Vaststellen van Wijzigingsverordening subsidieverordening sloop en schoon alternatief vervoer Amsterdam (verlenging looptijd) Akkoord. 25. Vaststellen Verordening Parkeerbelastingen 2021 Commissie De heer VROEGE heeft complimenten voor het voorstel om bewoners gelegenheid te geven hun eigen parkeervergunning te laten delen. Mevrouw MARTTIN vindt de anti-automaatregelen jammer. De lastenverhogingen stapelen zich op voor de Amsterdamse autobezitter. De tweede vergunning is in veel stadsdelen niet mogelijk, maar waar dat wel kan wordt die veel duurder. Ook is spreekster tegen betaald parkeren op zondag in de Pijp en het Museumkwartier. Er zijn daar problemen vanwege gratis bezoekersparkeren, maar de regeling voor bezoekers aan bewoners is niet altijd voldoende. Sommige bewoners zullen daardoor minder bezoek gaan ontvangen.

Gaat de wethouder nog in gesprek met die bewoners?

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer VROEGE vraagt wat de marktwaarde van een tweede parkeervergunning is. Wat is voor de VVD een normale prijs? Mevrouw MARTTIN weet dat de marktwaarde vrij hoog is, maar voor sommige mensen is een tweede vergunning belangrijk vanwege hun werk of andere omstandigheden. De nu voorgestelde verhoging is enorm. De VVD is voor een meer geleidelijke verhoging voor een tweede vergunning. De heer KREUGER wijst erop dat de VVD eerder een Tesla-vergunning met korting voorstelde. Dat is vreemd. Ook de VVD’ers in het land waren verbaasd over dit voorstel van de Amsterdamse fractie. Mevrouw MARTTIN wil graag meedenken aan de elektrificering, zonder de mensen de auto uit te jagen. Daarom is een tegemoetkoming voor de aanschaf van een elektrische auto logisch. Het gaat daarbij overigens niet alleen om de dure Tesla. De VVD zal er echter nu geen motie voor indienen, al blijft het voorstel de moeite waard. De heer YILMAZ vindt het bijzonder dat de VVD wil opkomen voor de autogebruikers maar in de tegenbegroting toch ook kiest voor een parkeeropbrengst van 5,5 miljoen euro voor de tweede vergunning en het betalen op zondag. Hoe zou volgens de VVD de verhoging eruit moeten zien? Mevrouw MARTTIN komt op voor de autobezitter.

De tegenbegroting van de VVD kiest voor ondergronds parkeren, het niet opheffen van parkeerplaatsen en het meer beschikbaar maken en betaalbaar houden van parkeervergunningen. Spreekster is niet tegen het verhogen van de kosten voor een tweede vergunning maar wil er meer voorspelbaarheid inbouwen. Ook biedt de tegenbegroting alternatieve inkomsten zonder bewoners uit hun auto te jagen. Betaald parkeren op zondag in de Pijp en het Museumkwartier is geen goed idee, omdat daardoor weer nieuwe problemen zullen ontstaan. De nu voorgestelde verhoging gaat te ver. Dat kan men niet in één keer van de bewoners vragen. Er is meer geleidelijkheid nodig. De heer YILMAZ is tegen de verhoging van de tarieven, ook die bij de tweede bewonersvergunning. Het vergemakkelijken van bezoekersparkeren is niet gelukt, al is het goed dat de bezoekersvergunning voor klusbedrijven nu wordt geregeld. Is een bezoekersregeling met korting als experiment mogelijk? Veel mensen hebben het financieel erg moeilijk in deze crisistijd. Een gedeelde bewonersvergunning gaat evenveel kosten als het hoogste gebiedstarief. Waarom niet het laagste tarief? Daarmee maakt men autodelen aantrekkelijker. De heer BOUTKAN vraagt of DENK wel akkoord gaat met twee positieve elementen, namelijk de bewonersvergunning bij autodelen en de bezoekersvergunning zonder korting, zeker voor klusjesmensen.

De heer YILMAZ antwoordt dat DENK de plannen van het college ditmaal waarschijnlijk niet zal steunen. Klusbedrijven moeten met korting kunnen parkeren. De heer BOUTKAN vindt het goede voorstellen. Hij hoopt dat DENK de voorstellen toch zal steunen. Mevrouw MARTTIN is in het kader van de VVD-tegenbegroting benieuwd naar de mening van DENK over de verhoging voor de tweede vergunning. De heer VROEGE wijst op het risico van misbruik of het slim gebruikmaken van de mogelijkheden van autodelen met het laagste parkeertarief. In Noord betaalt iemand 12.50 euro per halfjaar in plaats van 300 euro in centrumgebieden. Dat stimuleert niet het autodelen maar wel het drukken van de kosten. Dat is ongewenst.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer ERNSTING vindt het begrijpelijk dat men zal gaan kiezen voor de laagste tarieven bij autodelen en parkeren. Parkeerregulering is verstandig en effectief op veel gebieden, en zeker om meer ruimte op straat en schonere lucht te realiseren. Dat is ook beter voor vergunninghouders die makkelijker een parkeerplek kunnen vinden, qua luchtkwaliteit vanwege minder bezoekersparkeren, meer ruimte op straat en veiligheid op de weg. Al die zaken hangen met elkaar samen. De heer YILMAZ is tegen elke verhoging van parkeertarieven. De gemeente moet bij autodelen niet meteen uitgaan van het negatieve. Meer vertrouwen in de Amsterdammers is nodig. Nu al uitgaan van frauderen is ongewenst. Hij is het niet eens met dit GroenLinks-beleid. Veel bewoners eisen een goed toegankelijke stad zonder knips, omdat die voor nog meer vuile lucht en verkeersoverlast zorgen. Nu gaat het over het voorstel voor de verhoging van de parkeertarieven. Het aantal naheffingsaanslagen zal naar maximaal 431.000 gaan en het tarief gaat omhoog naar 65,30 euro. Hoe is het aantal aanslagen tot stand gekomen? Het aantal is fors lager dan in voorgaande jaren, maar de kosten dalen vreemd genoeg niet. Waarom niet? De heer KREUGER vindt het vreemd dat het tarief van de naheffingsaanslag wordt verhoogd omdat Amsterdammers zich te goed aan de regels houden.

Beantwoording Wethouder DIJKSMA wijst erop dat de verordening veel discussie oproept maar ook bijval krijgt. Een wens vanuit de raad was een experiment met autodelen met bewonersvergunningen, waarvoor het hoogste tarief is gekozen om een reële prijs te vragen voor de schaarse ruimte in de stad. Het is niet uit te leggen als een bewoner uit Noord een gedeelde auto tegen goedkoop tarief zou kunnen parkeren in het centrum. De tweede bewonersvergunning geeft invulling aan het op orde houden van de begroting, inhoudelijk in lijn met wat verstandig is. Een verhoging ervan is voor veel fracties begrijpelijk, al verschilt men van mening over het tempo waarop dat gebeurt. In het centrum betaalt men veel, namelijk nu bijna 300 euro en dat wordt 700 euro, maar in Zuid-Oost betaalt men nu 34,40 euro voor een vergunning en voor een tweede parkeervergunning straks 86,20 euro. Het ministerie stelt het tarief voor de naheffingsaanslag vast en de kosten ervoor zijn overigens nog hoger dan de opbrengst. Het aantal te verwachten aanslagen hangt samen met ervaringen uit het verleden, gecorrigeerd met die tijdens de pandemie. Het blijft een inschatting. De redenering dat de aanslag omhoog omdat mensen zich gedragen, klopt niet. De argumentatie is dat het tarief niet aantrekkelijk moet zijn om gewoon niet te betalen. De heer KREUGER vindt die redenatie niet in de stukken terug.

Er staat dat de naheffingskosten gelijk blijven, maar er worden minder boetes uitgeschreven zodat het boetebedrag omhoog moet vanwege de kostendekkendheid. Wethouder DIJKSMA wijst op de tekst. Het ministerie stelt het tarief vast en indexeert het. De kosten zijn altijd hoger dan de opbrengst. Men wil voorkomen dat mensen de boete niet gaan betalen. Een experiment met een bezoekersvergunning met korting is niet verstandig. De huidige parkeerduurbeperking bijvoorbeeld in Buitenveldert is voor klussers en aannemers problematisch. Daarom kan men voortaan langer parkeren voor het normale tarief zoals dat ook voor anderen geldt. De heer KREUGER vraagt waarom een parkeerduurbeperking in Buitenveldert met een variabel tarief niet mogelijk zou zijn. Blijkbaar is een digitale blauwe zone wel mogelijk, terwijl de vorige keer is beweerd dat het onmogelijk zou zijn. Wethouder DIJKSMA geeft aan dat de regeling valt binnen het fiscaal parkeerregime en de handhaving op kenteken. Een blauwe zone is niet fiscaal. Dat is de kern van het verschil. Het fiscale systeem is niet fraudegevoelig.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer KREUGER geeft de suggestie van fiscaal parkeren tegen een nultarief of voor een tarief van 0,01 euro. Dan is het zeker fiscaal parkeren. Voor de eerste drie uur kan men 3 euro vragen en daarna het bedrag langzaam verhogen. De VOORZITTER constateert dat het stuk naar de raad kan, waar moties worden ingediend 26. Rapportages Vierde kwartaal 2019 en Eerste kwartaal 2020 Programma Lightrail 2020-2040 Al besproken (zie boven). 27. Rapportages Eerste en Tweede kwartaal 2020 Programma Signalling & Control Al besproken (zie boven). 28. Principebesluit fietspad Vliegenbos Insprekers Mevrouw STEENHART spreekt in namens Stichting Vliegenbos en is tegen een fietspad dwars door het bos. Blijkbaar is 1 minuut omrijden over de al bestaande fietspaden te veel moeite. In 2019 zijn twee goed bezochte participatieavonden georganiseerd. De uitkomst was dat het bos behouden moest blijven, naast het beter aangeven van de bestaande fietsroutes. Het Vliegenbos is onderdeel van de Schellingwouderscheg. Het bos in twee knippen verstoort het ecosysteem. De portefeuillehouder zette echter door. Dit voorjaar bleek dat fietsers over het wandelpad mogen gaan rijden. Het bos is een natuurgebied met zeldzame vogels en andere dieren. De recreatieve waarde ervan hangt samen met de rust en de natuurbeleving. Langsrazende fietsers passen daar niet bij.

Na een WOB-verzoek bleek dat het plan allang in de maak was. In juni 2020 is het participatieproces door het DB-besluit afgebroken. Waarom het besluit niet kon wachten, is niet duidelijk gemaakt. 1000 bewoners vormden een actiegroep. De plannen uit Genereus Verbonden zijn nog niet definitief, de nieuwe woonwijken zijn nog niet in aanbouw en het ministerie werkt aan een scherpere juridische definitie van het begrip fiets, met transportfietsen, elektrische bakfietsen en racefietsen. Die zouden allemaal met de voetgangers het kronkelende en smalle bospaadje gaan gebruiken. Nieuwe fietsroutes kunnen forse tijdwinst opleveren voor grote aantallen fietsers. Dat gaat over mobiliteit en niet over recreatie. Er zijn genoeg alternatieven, zo vinden ook tien van de twaalf stadsdeelcommissieleden in een ongevraagd advies. De gemeente moet kiezen voor de rust. De heer ERNSTING vraagt of omrijdroutes om het bos heen gewenst zijn als aantrekkelijke snelfietsroutes. De meeste fietsers zullen dan die route kiezen en niet een kronkelpaadje door het bos. Mevrouw STEENHART vindt dat die optie beter zichtbaar moeten worden, maar de recreatieve route door het bos blijft de kortste weg, ook volgens Google Maps. Er ligt nu asfalt op de paden, maar het Vliegenbos is een wandelgebied. Spreekster is niet tegen recreatief fietsen.

Het probleem van de fietsforenzen met haast op weg naar de pont neemt toe, ten koste van de wandelaars en de rust. Mevrouw MULLER spreekt in als bewoner op de hoek van de Nieuwedammerkade en -dijk. Het fietspad is er erg smal terwijl steeds meer fietsers steeds sneller rijden, zodat de voetganger en bewoner in gedrang komen. Met het Oostveer is er ook de NoordZuidverbinding bijgekomen. Dagelijks kruisen de oost-west- met de noord-zuid-routes

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

elkaar. De verkeerssituatie ter plekke is onoverzichtelijk, zodat er vaak bijna-ongelukken plaatsvinden, zeker in de zomer. Een dijkweg van 2,85 m breed kan al dat fietsverkeer niet aan. De recreatieve fietsvoorziening wordt nu door te veel mensen gebruikt, maar onderzoek is achterwege gebleven. Het rapport Genereus Verbonden geeft aan dat men moet gaan rekenen op 30.000 fietsbewegingen per dag, deels over de smalle dijk. Vanuit het Vliegenbos rijdt de fietser naar Oost. Daarom moet worden onderzocht de aanlegplek van de pontverbinding te verplaatsen, bijvoorbeeld bij de Oranjewerf. De heer BOUTKAN vraagt naar het aantal geregistreerde ongelukken. De heer VROEGE vraagt of een brugverbinding naar Oost en Centrum ook een probleem zal gaan vormen. Mevrouw MULLER antwoordt dat bijna-ongelukken niet worden onderzocht. De fietsstroom is enorm toegenomen, qua oost-west- en noord-zuidverbinding. Op de smalle dijk met een haakse hoek is het verkeerskundig niet veilig. Wat er ook in de toekomst gebeurt, een drukke verkeersstroom richting de Nieuwedammerdijk is niet mogelijk. De opties moeten eerst goed worden onderzocht. Commissie De heer VAN LAMMEREN wil deze stadsdeelbevoegdheid ook in de raad aan de orde laten komen. Heeft de raad iets te zeggen over deze kwestie? Het Vliegenbos is prachtige natuur in Noord en belangrijk voor de rust en recreatie, ook voor fietsers.

Maar dit voorgenomen fietstracé loopt dwars door het bos en over de te smalle Nieuwedammerdijk. Wat is de inschatting van het college voor het toekomstige gebruik door fietsers en bezoekers? Mevrouw VAN SOEST wijst erop dat er ook autoverkeer over die dijk rijdt. De heer VAN LAMMEREN kent de situatie daar. De dijk is te smal voor alle verkeersstromen, zeker in de zomer. De raad moet het groen beschermen. De omrijdroute gaat aan twee zijden om het Vliegenbos heen. Die route moet worden verbeterd. Spreker ziet de noodzaak van een fietspad door het Vliegenbos heen niet in. De heer ERNSTING merkt op dat er geen stuk voorligt. De kwestie is aan het stadsdeel Noord. Pas als er voldoende informatie voorhanden is, kan de raad besluiten deze fietsroute zelf te bespreken en te beoordelen. De heer VAN LAMMEREN had begrepen dat het dagelijks bestuur zou komen inspreken. Is hij verkeerd geïnformeerd? Ligt er een principebesluit door het Vliegenbos heen? Dat moet worden voorkomen vanwege de benadeling van de ecologische waarde. Er liggen al twee fietsroutes om het bos heen. Kan de wethouder reageren op de participatie en het WOB-verzoek? Mevrouw VAN SOEST wil de kwestie agenderen in de raad en de achterliggende stukken bespreken. Zij denkt na over een motie die om onderzoek vraagt naar de voorgeschiedenis en de verschillende opties.

De heer VAN LAMMEREN beaamt dat ook hij het onderwerp in de raad wil bespreken, maar daarvoor moet de laatste informatie door de wethouder worden verstrekt. De heer MIEDEMA pleit voor zorgvuldige participatie en besluitvorming in het stadsdeel. Mevrouw VAN SOEST bewaart haar bijdrage voor de raad. Beantwoording

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

Wethouder DIJKSMA geeft aan dat de discussie aan het stadsdeel is. Het stadsdeelcommissiebestuur heeft een voorkeursbesluit genomen voor een voetpad waar de fietser te gast is. Insprekers waren positief of negatief over het voorstel en ook de ombudsman is betrokken bij het traject. Die laatste beraadt zich nu of hij een rol zou moeten spelen om het participatieproces en de besluitvorming te beoordelen. Er is twee keer een participatieavond geweest, een derde lukte niet meer vanwege Covid, en er is een bewonersbrief verstuurd, naast de technische sessies en de bespreking in de stadsdeelcommissie. De wethouder stelt voor dat proces af te wachten, waarna de gemeenteraad aan het woord kan komen. De heer VAN LAMMEREN had de indruk dat het stadsdeelbestuur vandaag zou komen inspreken. Wat is de juridische basis van ‘de fietser te gast’? De participatie is teleurstellend. Het gaat hier om stedelijke infrastructurele problemen. Daarom piept hij de stukken naar de raad. Kan de wethouder die aanleveren? Wethouder DIJKSMA vindt de bijdrage van de PvdD ingewikkeld. Er is geen toezegging gedaan over het inspreken van de stadsdeelbestuurder, wel is die optie besproken. Zij is het eens met de doelstelling om groen te beschermen. Kennelijk is dat in dit geval nodig tegen fietsers, maar de wethouder heeft er zelf nog geen oordeel over kunnen vormen. Het ligt bij het stadsdeel.

De stadsdeelbestuurder zal aanwezig moeten zijn bij de behandeling in de raad. De ombudsman is er ook nog aan bezig. De VOORZITTER geeft aan dat het stuk voldoende is besproken en is gepiept naar de raad van 20 januari 2021. 29. Eerste invulling Doorbraak 3: digitaal heeft prioriteit uit het Masterplan Handhaving en Reiniging Akkoord. Water 30. Voortgangsbrief Nota Varen Deel 1 Inspreker De heer VAN RIET spreekt in namens de VRA en als kleine reder. Afgelopen vrijdag is de loting geweest waarmee nu ook de cijfers van het inschrijven bekend zijn geworden. Kleinere rederijen maken een veel lagere kans en leggen het af tegenover nieuwkomers en kapitaalkrachtige partijen. Dat beleid staat haaks op de doelstellingen rond goed ondernemerschap en het tegengaan van monocultuur in de stad. Van de VRA vaart 98% al elektrisch en daar worden alle werknemers goed betaald. De kans in veel segmenten ligt tussen de 9% en 24%. Wil een reder zijn risico beperken dan moet deze vier keer zoveel vergunningen aanvragen als die men moet inleveren. Een reder moet echter kunnen aantonen dat men die aanvragen ook kan financieren. Voor een grote reder zal dat geen probleem zijn. Die kan makkelijk 55 of meer vergunningen aanvragen en ze zullen evenveel vergunningen terug loten dan ze moeten inleveren. Veel kleine reders kunnen geen extra aanvraag indienen, ook de nieuwe kleine reders niet.

Het lijkt of de wethouder ook is geschrokken van het aantal aanvragen. Een aantal VRA-leden ontving een afwijzing vanwege onbenullige fouten in de aanvraag. Die hebben geen professioneel team van juristen voor de ondersteuning. Al die afgewezen aanvragers gaan in bezwaar en naar de rechter. Hoe komt het ooit nog goed, en wel vóór 9 maart 2021? De heer KREUGER vraagt naar voorbeelden van de reden waarom vergunningen worden afgewezen. Hoe beoordelen de reders het coronasteunpakket van de gemeente?

17

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

De heer VAN RIET geeft aan dat een reder kansloos is omdat deze een papier van verbondenheid niet goed had ingevuld. Het betreft een eenmanszaak en die heeft nu eenmaal geen verbondenheid. Andere reders kregen geen vergunning omdat de tekening van bak- en stuurboord identiek zijn. Spreker voelt zich in de steek gelaten door de gemeente. Contact opnemen met wethouders verloopt moeizaam, de horeca krijgt kwijtschelding van de precario en er worden terrassen vergroot maar de reders moeten gewoon precario en huur betalen, terwijl de vermakelijkheidsretributie is verhoogd naar 1,50 euro. Vorig jaar kregen zij korting op de eerste 250 passagiers maar die is nu verminderd tot één keer per jaar in plaats van vier keer. Er is geen contact met de gemeente mogelijk. Dat is teleurstellend. Commissie Mevrouw MARTTIN wijst op de zorgen bij de kleinere reders. Zij is benieuwd naar de stand van zaken. Hoe verlopen de contacten en waar liggen de grootste problemen? Kan de wethouder aan de bezwaren tegemoetkomen? De heer VAN DEN HEUVEL vindt het verhaal van de inspreker helder en schrijnend. De nota varen is een pijnlijk dossier die deze wethouder doorgeeft aan haar opvolger. Juist de kleinere ondernemers ondervinden veel onzekerheid.

Hoe gaat de wethouder de kleine reders ondersteunen, zeker in verband met de coronacrisis en het doorbetalen van de huur, precario en vermakelijkheidsretributie aan de gemeente? Gaat zij met hen in gesprek? De heer KREUGER vindt de gang van zaken niet goed, de afgelopen twee jaar. De kleine reders en historische boten zijn niet beschermd, in tegenstelling tot wat de bedoeling van de coalitie was. Wat doet de wethouder voor die reders? Is kwijtschelding van de huur of precario mogelijk? De heer ERNSTING gaat in op de brief van 3 november 2020 over 712 vergunningaanvragen. Kan de wethouder een analyse geven over dat hoge aantal? Sommige partijen zijn enorm snel gegroeid of partijen hebben meer aanvragen ingediend om een hoger lotnummer te realiseren. Ontstaat er geen wildgroei aan het aantal passagiersvaartuigen? Wat voor geldstromen zitten er achter het hoge aantal aanvragen? Kan de Bibob er duidelijkheid over verschaffen? De heer VAN DEN HEUVEL is ook benieuwd naar de achtergrond van de inschrijvingen. Kapitaalkrachtige partijen duwen de kleine reders uit de markt. Welke consequentie verbindt de heer Ernsting aan die mogelijke conclusie over het systeem? De heer ERNSTING merkt op dat de discussie al jaren wordt gevoerd. Hij is benieuwd naar wat er van de 712 inschrijvingen overblijft, nadat de checks over de financiering en Bibob zijn gedaan.

Daarop vooruitlopen is nu te vroeg. Beantwoording Wethouder DIJKSMA merkt op dat het een lastige tijd is voor alle reders. Zij heeft onlangs nog een bestuurlijk overleg gehad met de reders, inclusief de inspreker. Er is dus contact met hen, al kan dat niet altijd bevredigend zijn. Over de uitkomst van de loting wordt er veel verondersteld, maar duidelijkheid ontstaat pas in het voorjaar. Het gaat om meerdere fases, naast de aanvragen en afwijzingen gaat het om de loting zelf. De gemeente vraagt om een formulier van verbondenheid. Die toets is ingebracht volgens een raadsbesluit om stromanconstructies te vermijden. Er is een uitgebreide beschrijving beschikbaar gesteld over wat een reder moet inleveren. Zij kan geen uitspraak doen over de huidige stand van zaken. Er is een noodrem in het systeem mogelijk, maar niet nu. Men moet afwachten tot maart 2021 en de analyse, ook van de Bibob-toets. Komend jaar wordt de V&R juist niet verhoogd. De wethouder begrijpt dat er behoefte aan meer financiële steun is, maar de gemeente heeft er niet voldoende geld voor. De noodkas is inmiddels leeg. Zij is nog in

18

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Verkeer, Vervoer, Luchtkwaliteit en Water

MLW

Concept Raadscommissieverslag, donderdag 10 december 2020

gesprek met haar collega over het niet heffen van precario. Dat wordt de komende weken duidelijk. In het voorjaar kan worden beoordeeld of het systeem onrechtvaardig uitpakt. De VOORZITTER geeft aan dat voortgangsbrief is besproken. 31. Vaststellen van de Verordening Rioolheffing 2021 Akkoord. De VOORZITTER dankt namens de commissie wethouder Dijksma voor haar inzet, de afgelopen jaren. Wethouder DIJKSMA dankt alle raadsleden voor de samenwerking. De VOORZITTER sluit de laatste MLW-commissievergadering van 2020 om 12.50 uur.

19