4. Brief gemeenteraad onderzoeken energietransitie v3

Raadsinformatiebrief

Aan:

Portefeuillehouder(s): Behandeld door

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 13 april 2021 Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid Marieke van Doorninck Ruimte & Duurzaamheid, bestuurszaken.RD@amsterdam.nl

Onderwerp

Onderzoeken over kennis, houding en gedrag ten aanzien van energietransitie

Datum Portefeuille(s)

Geachte leden van de gemeenteraad, In 2019 heb ik de resultaten van het onderzoek van Onderzoek, Informatie en Statistiek (OIS) naar de houding van Amsterdammers ten aanzien van de energietransitie met u gedeeld. Uit het onderzoek bleek destijds dat driekwart van de Amsterdammers de overstap naar duurzame energie een goede zaak vindt. In de Routekaart Klimaatneutraal is aangegeven dat we dit onderzoek jaarlijks herhalen als onderdeel van het jaarlijkse proces van leren, monitoren en bijsturen dat is beschreven in de Routekaart. In september 2020 is het onderzoek over de kennis, houding en gedrag ten aanzien van de energietransitie door OIS voor de tweede keer uitgevoerd onder bewoners. Aanvullend hierop zijn vergelijkbare vragen gesteld aan ondernemers en maatschappelijk instellingen. Daarnaast is er vanuit het programma Aardgasvrij specifiek onderzoek uitgevoerd naar de behoeftes van woningeigenaren bij het aardgasvrij(-ready) maken van hun woning. Via deze brief wil ik u informeren over de belangrijkste uitkomsten van de onderzoeken en de conclusies die we daaruit trekken. Nog steeds veel draagvlak voor duurzame energie Driekwart van de Amsterdammers (78%) vindt de overstap naar duurzame energie een goede zaak. In 2019 lag dit aandeel op 75%. Onder bedrijven en maatschappelijke instellingen is 81% het hiermee eens.

Het college is blij dat het draagvlak voor de energietransitie onder Amsterdammers net als vorig jaar hoog is. Daarnaast is er gevraagd naar een aantal specifieke onderwerpen en maatregelen, zoals het aardgasvrij maken van woningen. Ruim de helft van de bewoners (54%) en de helft van de organisaties (50%) vindt het positief dat Amsterdam in 2040 van het aardgas af zal gaan. Over de houding van bewoners ten aanzien van windenergie heb ik u eerder geïnformeerd. Daar was te zien dat de meerderheid van de Amsterdammers positief is over 17 extra windmolens in Amsterdam, terwijl bewoners er negatiever over zijn als het gaat om het plaatsen van windmolens in hun eigen omgeving. Ook zien we dat het deel van de bewoners dat biomassa als duurzaam ziet, afgelopen jaar is gedaald van 36% naar 13%. We hebben er begrip voor dat bewoners zich zorgen maken als maatregelen over hun directe woonomgeving of eigen woning gaan. Mede naar aanleiding van de resultaten van de onderzoeken wil ik dit jaar bijeenkomsten gaan organiseren met Amsterdammers om verder het

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 april 2021 Pagina 2 van 3

gesprek aan te gaan over de maatregelen die ons te wachten staan rondom de energietransitie, de impact die er op de eigen omgeving is en hoe we daar samen uit moeten komen. Aangeboden informatie over duurzame maatregelen Bij het nemen van duurzame maatregelen in de woning of het pand hebben bewoners en organisaties voornamelijk behoefte aan hulp van de gemeente bij subsidies, financiering en informatieverstrekking. De gemeente Amsterdam biedt een uitgebreid palet aan financiële regelingen aan (zowel subsidies als leningen). We kijken daarnaast continue naar waar het nodig en mogelijk is om als gemeente verder te ondersteunen. Ten aanzien van de communicatie vanuit de gemeente over de mogelijkheden van duurzame maatregelen voor het huis was ongeveer vier op de tien bewoners (38%) neutraal over deze communicatie. Tegelijkertijd gaf 6% van de bewoners in 2020 aan de communicatie goed te vinden. Degenen die de communicatie slecht vonden (32%), hebben vaker dan gemiddeld behoefte aan persoonlijk contact, bijvoorbeeld met een energiecoach. In het OIS-onderzoek is niet gevraagd naar de houding van bewoners ten aanzien van specifieke communicatie-uitingen, noch naar de mate waarin bewoners zelf op zoek zijn gegaan naar informatie.

Uit het onderzoek vanuit het programma Aardgasvrij blijkt dat woningeigenaren tevreden zijn over subsidies, gratis adviezen en over de websites, maar dat ze behoefte hebben aan simpeler, efficiëntere communicatie en meer persoonlijk maatwerk. Uit die aanbevelingen blijkt dat informatie op de website beter vindbaar en overzichtelijker moet worden. Daar zijn de afgelopen tijd ook stappen in gezet. Eind 2020 is de eerste versie van de Duurzame Wegwijzer gelanceerd op www.nieuwamsterdamsklimaat.nl/wegwijzer. Deze online tool helpt bewoners, VvE’s, ondernemers en organisaties die aan de slag willen met bijvoorbeeld het verduurzamen van hun woning makkelijk op weg naar de juiste informatie en mogelijke financiering hiervoor. In een paar klikken ziet men een overzicht van de advies- en financieringsmogelijkheden die bij hun situatie passen. Dit jaar werken we de Duurzame Wegwijzer verder uit en zorgen we voor nog relevantere informatie per doelgroep. Verder gaan we de vindbaarheid verbeteren door aansluiting bij amsterdam.nl en zetten we in op verdere verbetering van de vindbaarheid in zoekmachines.

Voor het onderwerp aardgasvrij zal de aanpak worden gecontinueerd waarbij zoveel als mogelijk sprake is van persoonlijk contact met bewoners, maatwerk communicatie in de buurtaanpakken en gedurende het jaar wordt ingezet op social media content ter verbetering van de bekendheid van dit onderwerp. Obstakels wegnemen bij verduurzaming Uit de OIS-onderzoeken komen ook enkele obstakels bij het verduurzamen van woningen en overige gebouwen naar voren. Om te beginnen zegt een deel van de organisaties (33%) en een minderheid van de bewoners (13%) duurzame maatregelen uit te willen stellen als gevolg van de coronacrisis. Een kwart van de bewoners heeft plannen om in de komende twaalf maanden duurzame maatregelen te nemen. Het programma “Duurzaam herstel” dat is gelanceerd, is erop gericht om bewoners en organisaties te ondersteunen om duurzaam uit de crisis te komen.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 13 april 2021 Pagina 3 van 3

Daarnaast blijkt uit de OIS-onderzoeken dat huurders in mindere mate bezig zijn met verduurzaming dan woningeigenaren of organisaties die in bezit zijn van hun pand. De verhuurder wordt bij het nemen van duurzame maatregelen regelmatig door de huurder als obstakel gezien. Mogelijk is hier sprake van een mismatch van belangen, waarbij de investeringen voor rekening van de eigenaar komen en de lagere energierekening ten bate van de huurder is. Het wonen in een VvE-woning en de monumentale status van een pand worden soms ook ervaren als belemmeringen. We willen daarom dit jaar een beter beeld krijgen van verhuurders en hun houding, behoeftes en barrières ten aanzien van de verduurzaming van hun panden en een gerichte benadering ontwikkelen. Bij organisaties lijkt het erop dat een eerste stap zetten cruciaal is bij het nemen van verduurzamingsmaatregelen. Als die genomen is, lijken organisatie ook sneller de volgende stap(pen) te zetten. Gemak en ontzorging zijn belangrijk om de eerste stap te nemen. Denk hierbij aan het gratis energieadvies dat de gemeente Amsterdam aanbiedt. In 2021 schalen we gratis energieadvies verder op en bekijken we de mogelijkheden voor ‘light’ (online) adviezen met als doel om meer organisaties te kunnen ondersteunen bij hun verduurzaming.

Klimaatrapportage In de Klimaatrapportage (de voortgangsrapportage van de Routekaart Amsterdam Klimaatneutraal, die gelijktijdig met u wordt gedeeld) ontvangt u een breder inzicht in de acties en maatregelen die we nemen op weg naar een klimaatneutrale stad in 2050.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Marieke van Doorninck Wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling en Duurzaamheid

Bijlagen 1. ‘Routekaart Klimaatneutraal Draagvlak Energietransitie, 2e meting’ (OIS, 2020) 2. ‘Draagvlak energietransitie bedrijven en maatschappelijke instellingen’ (OIS, 2020) 3. ‘Onderzoek woningeigenaren programma Aardgasvrij’

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl