3. RIB afdoening motie 057.22 (TA2022-000780TA2022-000134).pdf

Raadsinformatiebrief Afdoening motie

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 6 december 2023 Dierenwelzijn Zita Pels Ruimte & Duurzaamheid (bestuurszaken.rd@amsterdam.nl Afdoening motie 057.22 van het lid Bakker van de Partij voor de Dieren inzake verkenning op welke manier aandacht voor dierenwelzijn goed belegd kan worden bij andere gemeentelijke domeinen.

Geachte leden van de gemeenteraad, Met deze brief informeert het college u over de afdoening van motie 057.22 van het lid Bakker (Partij voor de Dieren) over de verkennen op welke manier dierenwelzijn goed belegd kan worden bij andere gemeentelijke domeinen. In de vergadering van de gemeenteraad van 26 januari 2022 heeft uw raad bij de behandeling van Evaluatie Agenda Dieren, motie 057.22 aangenomen. Dierenwelzijn in Amsterdam Amsterdam heeft dierenwelzijn hoog in het vaandel staan. Door de aanwezigheid van dieren kunnen Amsterdammers gezond leven en ervaren Amsterdammers welzijn en steun. Naast deze inhoudelijke meerwaarde hebben dieren ook hun eigen intrinsieke waarde. Dierenwelzijn gaat over de kwaliteit van het leven zoals het door het dier wordt ervaren. Een goed welzijn voor dieren betekent dat voldaan1 wordt aan de natuurlijke behoeftes van het dier en deze vrij is van honger, dorst, ongemak, pijn en stress. De wet2 stelt dat een ieder een zorgplicht heeft naar dieren. Onder de zorgplicht wordt (het inschakelen van) hulp aan dieren in acuut gevaar verstaan, maar ook aan dieren die worden beperkt in hun vrijheden. Voor de gemeente als rechtspersoon geldt die zorgplicht ook. De omgang met dieren en verantwoordelijkheid op uitvoering van de zorgplicht zit verweven in al onze leefdomeinen. Dat maakt dierenwelzijn een collegebreed en dus integraal product.

Met deze motie wordt die integraliteit benadrukt. Aanleiding van de motie: Evaluatie Agenda Dieren 2021 Aangezien er steeds meer aandacht is voor dierenwelzijn binnen fysieke3 opgaven en die samenwerkingen ook goed verlopen, is benoemd dat voor de huidige bestuursperiode de grootste winst zit om de relatie met Handhaving Openbare Ruimte (hierna: Handhaving)4 en de meer preventieve relatie met domeinen die over sociale problematiek gaan te versterken. Met de komst 1

Zie volledige omschrijving van de vijf vrijheden, artikel 1.3 lid 3 Wet Dieren

2

Artikel 2.2 Wet Dieren en artikel 1.11 Wet Natuurbescherming

3

Denk aan de inrichting van de stad, het oplossen van ecologische knelpunten en het verbeteren van de fysieke woonomgeving van de gehouden dieren. 4 Voor samenwerking op het gebied van fysieke opgaven zoals verbeteren openbare ruimte zijn reeds juiste relaties gelegd

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 2 van 9

van de ADAM-regeling en de aandachtsfunctionaris Veilig Thuis-Dierenwelzijn is al via de huidige Agenda Dieren geïnvesteerd in relatieopbouw met sociale thema’s, zoals armoede, zorg en welzijn. Echter, vanwege de toename in stadspashouders en de verwachte toename in armoede en de risico’s daarvan op prettig en gezond leven, is er sinds de evaluatie uit 2021 nog meer aanleiding ontstaan om deze sociale verbinding te versterken. Niet alleen vanwege de intrinsieke waarde van de dieren zelf, maar óók omdat de aanwezigheid van een huisdier een beschermende factor bij sociale problematiek kan zijn. Het is namelijk aangetoond dat het zorgen voor een huisdier eenzaamheid/isolatie5 tegen gaat, dat de aanwezigheid van het dier hulptrajecten bespoedigt en dat er een relatie is tussen gezond gewicht van de eigenaar en die van diens huisdier6. Een onnodige breuk tussen inwoner en diens huisdier (escalatie) kan voor beiden tot ongemak, verdriet en/of stress leiden7. Gekozen afbakening voor uitvoering van de motie Aangezien de motie stelt: “uit de Evaluatie Agenda Dieren 2015-2021 een duidelijke wens blijkt om de verbinding met het Sociaal Domein, Veiligheid (hierna: Huiselijk Geweld), Welzijn (hierna: Sociaal Domein) en Handhaving te versterken”, is gekozen om de motie met deze genoemde domeinen uit te voeren. Daarnaast vraagt de motie om een verkenning van manieren.

Daarom is gekozen voor het ophalen van theoretische kansen om de samenwerking te versterken. Het college omarmt deze motie omdat de resultaten uit de verkenning een dialoog faciliteren over wat prioriteit moet hebben in de nieuwe Agenda Dieren. Niet alle theoretische kansen zijn namelijk direct bij alle beleidsvelden uitvoerbaar (zie tabel 1 p.5). Daadwerkelijke uitvoering van de theoretische kansen vraagt namelijk om voldoende beschikbare capaciteit. En in een wereld met belangrijke prioriteiten op bijvoorbeeld energiearmoede, opvang voor vluchtelingen en andere kwetsbare doelgroepen, en inwoners met (dreiging op) een stadspas, moet voor een aantal beleidsvelden nog worden bezien of en hoe de kansen daadwerkelijk kunnen worden opgepakt. Deze mogelijkheid wordt op directieniveau afgestemd. Afsluitend is in de verkenning met Sociaal Domein en Huiselijk Geweld gekozen voor de focus op vroegsignalering. Met vroegsignalering wordt bedoeld: de herkenning van voortekenen of risicofactoren die passende dierverzorging kunnen verhinderen. Er is dus niet gesproken over kansen rondom daadwerkelijke escalatie (acute verwaarlozing/geweld).

Bij escalatie lijken de dierketen en de betrokken domeinen elkaar goed te vinden en bovenal lijkt vooral het onvermogen van de eigenaar leidend in geëscaleerde problematiek8 rondom crisisdieren, in beslagname van dieren, afstandsdieren, zwerfdieren en de toegenomen complexiteit in gedragsproblematiek bij deze dieren vanwege bijvoorbeeld te weinig aandacht, te stressvolle thuissituatie of trauma. Juist dit onvermogen benadrukt het belang voor zorgpartners en de dierenpartners om elkaar vroegtijdiger te betrekken.

5

Enders-Slegers, Petronella (2000). Een leven lang goed gezelschap: empirisch onderzoek naar de betekenis van gezelschapsdieren voor de kwaliteit van leven van ouderen. Universiteit Utrecht; H.Stanley (2014) Pet Ownership may Attenuate Loneliness Among Older Adult Primary Care Patients Who Live Alone 6 Universiteit Utrecht (2016) Dikke hond heeft vaak dikke baas 7

Barbara King (2013) How animals grieve

8

De schatting vanuit de opvangketen is dat circa 30 procent van de opgevangen honden en 15 procent van de opgevangen katten uit een verwaarloosde of gewelddadige situatie is gekomen. De eigenaren konden in deze gevallen niet meer voldoende voor zichzelf konden zorgen, waardoor ook het dier of groep dieren die in het huis aanwezig zijn niet de zorg krijgen die nodig is.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 3 van 9

Het college heeft de volgende verkenningen gedaan om uitvoering te geven aan de motie: 1. Hoe wij kunnen leren van andere gemeenten? 2. Welke diertrends zijn bekend bij, Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving? 3. Welke kansen zijn er om de uitvoering van de zorgplicht te versterken binnen Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving,? 1. Hoe wij kunnen leren van andere gemeenten? Ondanks dat de focus op vroegsignalering rondom dieren binnen hulpverlening (bij socialeproblematiek) of handhaving een vrij nieuwe transitie is, is er een aantal gemeenten die beleid heeft op het versterken van deze verbinding. Gemeente Zwolle9, Zaandstad10 en Den Haag11 zijn hier voorbeelden van. Uit de gesprekken met deze gemeenten zijn de volgende uitgangspunten naar voren gekomen die inspiratie boden voor de verkenning met Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving. o

o o

o o o

De ambtenaren van de gemeente en werknemers van aangesloten (zorg)partners zijn de ogen en oren op straat of achter de voordeur, daarom spelen zij een belangrijke rol in de signalering van sociale problematiek en andere zorgvragen zoals dierenwelzijn. De gemeente biedt de eerste (laagdrempelige) ingang naar passende zorg indien er sprake is van sociale problematiek Omdat dieren steun bieden en het voorkomen van een scheiding tussen huisdier en eigenaar het welzijn van beiden dient, ligt er bij maatschappelijke instanties en de gemeente een inspanningsverplichting om signalen van verminderd12 dierenwelzijn te kunnen herkennen en te weten welke partner dit signaal kan oppakken Informatie over hoe het met het huisdier gaat, geeft ook informatie over hoe het met de eigenaar gaat. Het verzamelen en analyseren van lokale data is belangrijk om in de praktijk (wijk)gerichte acties uit te kunnen voeren, of het nu gaat om preventie, zorg of handhaving. Regelmatige afstemming tussen partners die zich bezighouden met dierenwelzijnsproblemen en/of mensenzorg is onmisbaar, beiden voeren een zorgtaak uit.

2. Welke diertrends zijn bekend bij Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving? In Amsterdam is er bij Handhaving, Sociaal Domein (incl Wonen en Welzijn) en Veiligheid (hierna: Huiselijk Geweld) geen cijfermatig zicht op dierenwelzijnsproblematiek binnen hun eigen domein. Dat komt omdat de aanwezigheid van het dier (bij contact achter de voordeur) niet standaard wordt uitgevraagd, deze informatie niet wordt geregistreerd en beperkte kennis in huis is hoe een verstoorde omgang/verzorging eruit kan zien13. Die kennis lijkt persoonsafhankelijk en wordt niet 9

Zie 3 “Dierenwelzijn/mensenzorg” en p.27 “Toezicht en Handhaving”: https://www.zwolle.nl/sites/default/files/actualiseringbeleidskader-dierenwelzijn-2020---zwolle.pdf. 10 Zie 3.4 “Preventie en maatschappelijke ondersteuning”: Zaanstad.nl - Heeft de gemeente een dierenwelzijnsbeleid? - Heeft de gemeente een dierenwelzijnsbeleid? 11 Zie 5 “Dierenmishandeling”: https://denhaag.raadsinformatie.nl/document/9908145/1/20210304RIS307253_Nota_dierenwelzijn_DEF_(na_raad)_maart_2021 & Zie huisdieren binnen GGZ: http://nieuwsbriefparnassia.blogspot.com/2011/03/dierenpensions-binnen-de-ggz.html 12 Bijvoorbeeld: niet kunnen bieden van passende zorg of voeding aan het huisdier door financiële tekorten, beperkte aandacht voor de verzorging van het dier bij fysieke of psychische problemen eigenaar met kans op gedragsproblematiek bij het huisdier. 13 Met uitzondering van Veiligheid (Huiselijk Geweld)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 4 van 9

vanuit de opdrachtgever aangeboden of gestimuleerd. Geëscaleerde situaties zoals inbeslagname en acute onveiligheid worden gemeld. Echter, hoe vaak escalatie is voorgekomen, is niet in beeld. Dat wat door Sociaal Domein en Huiselijk Geweld voornamelijk bij inwoners thuis wordt gezien, zijn de volgende belevingen: o Dieren bieden steun; o Dieren weten vaker een band met iemand op te bouwen dan dat mensen kunnen; o Er vaak huisdieren aanwezig zijn, geregeld meer dan één; o Inwoners (ongeacht financiële situatie) beter voor diens huisdier zorgen dan voor zichzelf; o De aanwezigheid van huiselijk geweld en dierenmishandeling vaak met elkaar correleren; o Slachtoffers van huiselijk geweld vaak langer bij hun gewelddadige partner blijven indien er huisdieren in het spel zijn; o Inwoners soms extramurale zorg uitstellen wegens angst om hun huisdier te verliezen; o Zeer incidenteel dieren worden gehoard; o Het huisdier van inwoners die minder mobiel zijn soms hun behoefte in huis doet o Bij circa 1/4 overlastcasuïstiek er huisdieren aanwezig zijn; 3.Welke kansen zijn er om de uitvoering van de zorgplicht te versterken binnen Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving ? Sociaal Domein en Huiselijk Geweld Gezien de meerwaarde die dieren in het leven van de mens hebben, is er vanuit Sociaal Domein en Huiselijk Geweld de intentie om - zo lang het veilig en verantwoord kan - eigenaar

en huisdier samen te laten leven. Wat er daarom al gebeurt o Contact tussen hulpverleners en dierketen bij escalatie (t.b.v. directe opvang of vervoer) o Subsidie voor Dier & Vriend tot 2023 (opvang huisdier bij acute opname eigenaar) o Subsidie voor OPOOEH (hondenuitlaatservice door ouderen aan werkenden huisdiereigenaren ten behoeve van beweging voor ouderen) o Hulp bij het Huishouden (WMO), er is in beginsel geen beperking op het doen van diergerelateerde boodschappen en schoonmaken van katten en voederbakken. Echter, het is geen recht en in de praktijk is er vaak geen tijd om boodschappen te doen. o Ondanks dat de eigenaar verantwoordelijk is voor pensionkosten van het huisdier, betaalt GGD geregeld de eerste drie weken opvangkosten om de drempel voor tijdige hulp voor de eigenaar lager te maken. Daarna zijn de kosten voor de eigenaar.

o Blijfgroep (Opvang voor slachtoffers van huiselijk geweld) biedt huisdiertoegankelijke opvang zodat de drempel lager wordt voor slachtoffers om passende hulp te aanvaarden o Veilig Thuis werkt met een aandachtsfunctionaris Dierenwelzijn, heeft een relatie opgebouwd met de dierenpolitie, registreert de casus op dierenmishandeling bij binnenkomst van de melding als dit direct duidelijk14 is, neemt informatie over het huisdier op in overdracht als duidelijk is dat dier een beschermende/risicofactor biedt en benoemt in trainingen over huiselijk geweld de correlatie15 tussen huiselijk geweld en 14

Anders wordt er op dit moment enkel over geregistreerd in het kader van risico/beschermende factoren.

15

Enders-Slegers, Verheggen en Eshuis (2016) Awareness Can Change a Society: The Link Between Animal Abuse and Domestic Violence in the Netherlands

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 5 van 9

dierenmishandeling. De versterkingskansen die in tabel 116 staan bij Veilig Thuis, vormen een verdieping op de huidige inzet. Waar er daarom nog behoefte aan is De acties hierboven zijn gericht op samenwerking bij (dreigende) escalatie. In de verkenning naar kansen voor een vroegtijdigere samenwerking is het streven om tot een situatie te komen waarin hulpverleners worden ontzorgd en dieren tijdiger worden geholpen. Elkaar kennen en het kunnen signaleren van een verstoorde omgang met- of verzorging van dieren wordt hierbij als belangrijke quick-win beschouwd. Concreet betekent dat: als Sociaal Domein en Huiselijk Geweld onze dierpartners kennen en weten wat deze dierpartners kunnen bieden, kunnen zij hun twijfels eerder bij de dierpartners neerleggen waarop de dierpartners eerder en actiever in de casus kunnen ondersteunen. Een extra voordeel van een sterke samenwerking aan de voorkant, is dat informatie over de verzorging en omgang met het huisdier ook nuttige informatie geeft over hoe het met de gezinsleden als individu gaat en over wat de omgang/verzorging zegt over aanwezige bescherming/risicofactoren in het gezin als systeem. Aandacht voor het dier levert dus ook meer hulpverleningsinformatie op, wat het traject kan bespoedigen.

Nagenoeg unaniem is de wens geuit om de signaleringsvaardigheid in ieder geval zo laag mogelijk in de hulpverleningsketen te borgen, dus bij de eerste ingang voor de inwoner. De lokale teams zoals de welzijnsorganisaties onder de Sociale Basis, het buurtteam en Ouder en Kind Team vormen in Amsterdam zo’n ingang. Het buurtteam heeft aangegeven de gewenste koppeling te herkennen en te erkennen dat het buurtteam en dierenwelzijn in de ideale wereld samenwerken. Gezien de huidige opbouw in de wijken en prioriteiten die het buurtteam hier momenteel bij moet stellen, focust zij zich tot en met 2023 op de eigen primaire dienstverlening. Daarna kan het buurtteam opnieuw afwegen of aandacht voor dierenwelzijn past binnen hun opdracht. De Sociale Basis stelt eenzelfde principe- afspraak: in de ideale wereld is er in de sociale basis ook op de juiste manier aandacht voor dierenwelzijn. Het minimale dat op korte termijn mogelijk is, is om samen in gesprek te zijn en kennis uit te wisselen. Dat betekent dat als er organisaties binnen de sociale basis zijn die alvast willen starten met samenwerkingskans 1, 2 en 3, zij hier de ruimte voor krijgen. Uit deze behoefte voor een sterkere vroegtijdige samenwerking, zijn de volgende 15 theoretische samenwerkingskansen opgehaald (zie tabel 1). Tabel 1: Inventarisatie kansen per gesproken beleidsveld.

Zie x voor welk beleidsveld binnen de domeinen interesse heeft én ruimte ziet om te gaan starten met de samenwerking bij de genoemde kans, zie y waar een theoretische kans wordt gezien, maar waarvan de haalbaarheid voor dat beleidsveld nog op directieniveau moet worden besproken. Theoretische Kans Benoemd door beleidsveld/uitvoeringspartner 1 Dierenwelzijn organiseert een ontmoetingsplek (bijvoorbeeld Sociaal Domein jaarlijks overleg) zodat dierpartners en partijen uit recht Schulden / Vroeg erop af (x) kolom elkaar kunnen leren kennen en banden met elkaar PIT basisschool (x) kunnen versterken Sociale Basis: Regenbooggroep (x) GGD Hygiënisch toezicht (y)

16

Als nadere opvolging van: Beantwoording_sv_BloembergIssa_toename_adviezen_door_Veilig_Thuis_en_vroegtijdige_signalering_van_huiselijk_geweld_en_kindermishandeling (raadsinformatie.nl)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

2

Dierenwelzijn biedt een overzicht welke dierpartners de partij uit rechter kolom kan raadplegen indien er zorgen zijn over omgang/verzorging van het dier ten behoeve van stimuleren vroegtijdiger contact

3

Dierenwelzijn geeft een presentatie aan partij uit rechter kolom over zorgelijke signalen rondom omgang/verzorging van dieren en waar deze kunnen worden gemeld

4

Partij uit rechter kolom heeft de intentie om aanwezigheid van- en omgang met het huisdier in het traject uit te vragen

5

Partij uit rechter kolom heeft de intentie om aanwezigheid van- en omgang met het dier in het traject te registreren

6

Indien een inwoner met schulden te maken heeft en een budgetplan wordt opgesteld, worden kosten voor verzorging van het dier hierin als noodzakelijke kosten meegerekend. Dit om te voorkomen dat er niet genoeg maandbudget is voor verzorging. Huiselijk Geweld neemt in diens trainingen (aan professionals en organisaties) over huiselijk geweld, ook informatie mee over zorgelijke signalen rondom omgang/verzorging van dieren en waar deze zorgen kunnen worden gemeld.

7

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Datum 6 december 2023 Pagina 6 van 9

GGD Vangnet (x) Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (x) Veilig Thuis (x) Sociaal Domein GGZ (x) Maatschappelijk wonen (x) Beschermd wonen (x) Schulden / Vroeg erop af (x) PIT basisschool (x) Sociale Basis: DOCK (x) Sociale Basis: Regenbooggroep (x) Stedelijk Overleg: Hygiëne & Overlast (x) GGD Vangnet (x) Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (x) Sociaal Domein Schulden / Vroeg erop af (x) PIT basisschool (x) Sociale Basis: DOCK (x) Sociale Basis: Regenbooggroep (x) Stedelijk Overleg: Hygiëne & Overlast (x) GGD Vangnet (x) Volkshuisvesting (y) Huiselijk Geweld Veilig Thuis (x) Sociaal Domein PIT basisschool (x) Sociale Basis: DOCK (y) Sociale Basis: Regenbooggroep (y) Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (x) Veilig Thuis (x) Sociaal Domein Sociale Basis: Regenbooggroep (y) Huiselijk Geweld Veilig Thuis (y) Sociaal Domein Schulden / Vroeg erop af (x)

Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (x) Veilig Thuis (x)

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

8

9

10 11

12

13

14

15

Dierenwelzijn stemt met Dierenbescherming af of de huidige subsidie voor voorlichting bij scholen kan worden omgezet naar hun buddyproduct (stimuleren contact dierketen achter voordeur). Dierenwelzijn verkent waarom huisdiertoegankelijke opvang wel werkt bij ondersteuning door COA Oekraïne (Amsterdam), Blijf Groep (Amsterdam) en GGZ Parnassia (Den Haag) en welke lessen daaruit toepasbaar zijn voor lokale huisdiertoegankelijke opvang GGZ, maatschappelijken beschermd wonen17 Dierenwelzijn verkent met partij uit rechter kolom óf/hoe dierenartsen kunnen worden betrokken bij 1 Dierenwelzijn verkent met partij uit rechter kolom of behoud van Dier&Vriend een aanvulling is op vergelijkbaar aanbod vanuit dierpartners Loes voor Dieren en Dierenvangnet18 Dierenwelzijn en partij uit rechter kolom stimuleren dat professionals sneller hun zorgen melden over verwaarlozing/geweld naar dieren in een gezin (bij Veilig Thuis) of onderbuikgevoel toetsen bij helpdesk hulpverleners van Dierenbescherming Dierenwelzijn en partij uit rechter kolom verkennen of het van meerwaarde is om aard en omvang (zorgen rondom) huisdieren toe te voegen aan jaarlijkse raadsrapportages Veilig Thuis over huiselijk geweld Wanneer Dierenwelzijn een publicatie/folder/flyer over verantwoord houderschap van huisdieren heeft, verspreidt de partij uit de rechter kolom deze informatie richting diens inwonerdoelgroepen.

Bijvoorbeeld: op website, in een nieuwsbrief of bieb In beleid, meldcodes, aanbestedingen en overige gemeentelijke opdrachten wordt het huisdier als onderdeel van het gezin/huishouden benoemd

Datum 6 december 2023 Pagina 7 van 9

Dierenwelzijn

Sociaal Domein Sociale Basis: Regenbooggroep (y) GGD Hygiënisch Toezicht (y) Blijfgroep (x)

Huiselijk Geweld Veilig Thuis (x) Sociaal Domein Sociale Basis: Regenbooggroep (y) Huiselijk Geweld Veilig Thuis (x)

Huiselijk Geweld Veilig Thuis (y)

Sociaal Domein Ouderen (x) Sociale Basis: DOCK (y) Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (y) Sociaal Domein Sociale Basis: algemeen (y) Huiselijk Geweld Preventie: Stedelijk Overleg (y)

Handhaving Openbare Ruimte Gemeentelijke handhavers zijn de ogen en oren op straat. Bij gebrek aan handhavende bevoegdheden (want dierenwelzijn is juridisch landelijk geregeld), wordt de zorgplicht voor lokale boa’s door de Raad voor Dierenaangelegenheden (202219) vooral als een signaalfunctie geïnterpreteerd. Concreet betekent de signaalfunctie dat bij constatering van een zorg, deze zorg bij de juiste partner wordt geadresseerd. Momenteel is er een structureel tekort aan handhavers binnen de gemeente. Dat betekent dat de inzet moet worden afgewogen en geprioriteerd. Hierbij 17

Gezien beleving (p.4) dat inwoners soms extramurale zorg uitstellen wegens angst hun huisdier te verliezen

18

Vanaf 2023 houdt deze subsidie vanuit de Sociale Basis op omdat Dier&Vriend geen collectieve voorziening betreft. Dier&Vriend biedt net zoals Loes voor Dieren en Dierenvang tijdelijke opvang voor huisdieren om te zorgen dat de drempel voor diens eigenaar kleiner wordt om intramurale zorg te accepteren. Doel is voorkomen dat problemen van eigenaar groter worden omdat die passende zorg afhoudt. 19 https://www.rda.nl/publicaties/publicaties/2022/03/30/zienswijze-dieren-in-het-huis-van-thorbecke

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 8 van 9

is de aandacht voor dieren vooralsnog (m.u.v. in 2018) niet als thema geprioriteerd20. Indien dierenwelzijn een prioriteit wordt in het handhavingsplan, wordt op dat moment gekeken wat er per gebied nodig is en of daar eventueel extra kosten aan verbonden zijn. Vanuit Dierenwelzijn21 worden de volgende twee theoretische opties gezien om af te wegen binnen het toekomstige Handhavingsplan, waarbij de eerste mogelijkheid als meest noodzakelijk, reëel en praktisch haalbaar wordt geacht. Tabel 2: Inventarisatie kansen bij Handhaving Theoretische kans 16 Signalering versterken en dus het doorbreken van onaandachtigheidsblindheid22: oftewel: “Als je niet weet wat je kan zien, zie je het niet”. Dierenwelzijn geeft één keer per jaar een presentatie aan de BOA’s over welke signalen zij kunnen tegen komen en waar zij deze signalen kunnen melden Door te investeren in kennis over wat handhavers op straat kunnen tegenkomen én bij welke instantie zij deze signalen kunnen melden, kunnen dieren door de juiste dierpartner worden geholpen. 17 De inzet op diergerelateerde APV-artikelen wordt logisch23 gekoppeld aan inzet op vergelijkbare vastgestelde prioriteiten in het handhavingsplan. Hierbij gaat het niet om structurele inzet op de diergerelateerde artikelen, maar wanneer het opportuun is en direct verband heeft met een vastgestelde prioriteit.

Hoe? Bijvoorbeeld: in straat x wordt op 1 november gecontroleerd op de vastgestelde prioriteit ‘overlastgevende personen’ en in de straat om de hoek (straat y) woont een persoon met een muilkorfgebod (bijtprotocol), handhavers pakken straat x en y samen mee tijdens de actie van 1 november.

Kanttekening Handhaving Handhaving (toezicht en boa’s) staan open voor de jaarlijkse presentatie. Vanuit het Actieplan Handhaving Openbare Ruimte is er geen ruimte om de wijze van adresseren op te nemen in de werkplannen.

Indien dierenwelzijn een prioriteit wordt in het handhavingsplan, wordt op dat moment24 gekeken wat er per gebied nodig is en of daar eventueel extra kosten aan verbonden zijn.

Conclusie Dieren zijn een belangrijk deel in ons leven. Bij escalatie (verwaarlozing of mishandeling van dieren) weten de domeinen de dierpartners goed te vinden. Echter, voor escalatie gaan subtielere signalen vooraf en dáár zit de kans voor eerdere herkenning en samenwerking tussen dierenwelzijn en de overige domeinen. Als je niet weet wat je kan zien, zie je het niet. En dat je het niet ziet, betekent niet dat het er niet is. Door in preventie te investeren, kunnen beginnende 20

Actieplan Handhaving Openbare Ruimte 2022.

21

Deze ruimte wordt niet door Handhaving erkend, gelet op de vastgestelde prioritering in het jaarlijks Actieplan

22

Jensen, Yao, Street, Simons (2011) Change blindness and inattentional blindness.

23

Namelijk: Inzet vergunningsplicht evenementen met dieren bij prioriteit Evenementen, opruimplicht hondenpoep bij prioriteit Afval&Milieu, voerverbod en geboden gevaarlijke honden (bijtprotocol) bij inzet prioriteit Overlastgevende Personen. 24 Het is voor Handhaving niet mogelijk om nu een kostenindicatie op te leveren.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Datum 6 december 2023 Pagina 9 van 9

(sociaal maatschappelijke) problemen klein blijven en escalatie voor dier en eigenaar zo lang mogelijk worden voorkomen. Met een opbrengst van 17 kansen hoe Dierenwelzijn in theorie een plek kan krijgen binnen Sociaal Domein, Huiselijk Geweld en Handhaving, beschouw ik de motie als afgehandeld. Het vervolg op deze verkenning, dus de uitvoering van enkele kansen, wordt door de dierketen en het merendeel van de gesproken beleidsthema’s als een relevante opgave gezien. Vanwege de beperkte en daarmee kostbare capaciteit die de gemeente heeft en vanwege diverse belangrijke prioriteiten binnen de andere domeinen, is het goed om te zoeken naar een balans. Niet alles kan (direct) worden opgepakt en niet alles heeft op korte termijn de meeste impact. Niet alleen op lokaal niveau, maar ook op landelijk niveau is de inzet op vroegsignalering van zorgen rondom verzorging/omgang van huisdieren binnen sociaal maatschappelijke hulpverlening een opkomend thema. We mogen dus experimenteren en gaan uit van een lerende aanpak. Door samen (met de beleidsvelden die hier ruimte voor hebben) te starten met de uitvoering van:  kans 1, 2, 3 en 14 (samengevat: elkaar leren kennen en kennis op doen)  de kansen met Veilig Thuis25  kans 6, 7 en 8 (samengevat: inzichten over quick wins vanuit uit het veld zelf) maken we een sprong vooruit.

Met de beleidsvelden die in theorie kansen zien, maar waarvan de haalbaarheid nog op directieniveau moet worden afgestemd, blijven we in gesprek. De nieuwe Agenda Dieren zie ik als de plek om de gemaakte afwegingen en ambities te borgen. Wij beschouwen de motie met nummer 057.22 van het lid Bakker (Partij voor de Dieren) over de verkennen op welke manier dierenwelzijn goed belegd kan worden bij andere gemeentelijke domeinen hiermee afgehandeld. Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Wethouder Dierenwelzijn, Zita Pels

25

Als nadere opvolging van: Beantwoording_sv_BloembergIssa_toename_adviezen_door_Veilig_Thuis_en_vroegtijdige_signalering_van_huiselijk_geweld_en_kindermishandeling (raadsinformatie.nl)

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl