3. Participatieplan transitie tankstations - maart 2025.pdf

Vastgesteld door: [Wethouder Van der Horst, Verkeer Vervoer en Luchtkwaliteit], op datum: 3 maart 2025 Opdrachtgever: Team Uitstootvrije Mobiliteit Directie: Ruimte en Duurzaamheid

Participatieplan Transitie Tankstations Wat gaan we doen? Door de transitie naar uitstootvrije mobiliteit zien we in het hele land dat de vraag naar fossiele brandstoffen elk jaar minder wordt. Tegelijk groeit de vraag naar laadpunten voor elektrische auto’s en waterstofvulpunten. In Amsterdam wordt dit kracht bijgezet door de invoering van de uitstootvrije zones per 2025 en het plan om deze steeds verder uit te breiden. Hoewel deze geleidelijke ontwikkeling noodzakelijk is voor een duurzame stad, brengt ze ingrijpende veranderingen mee voor tankstation-exploitanten. Zij zien hun inkomsten uit fossiele brandstoffen afnemen en moeten gaan nadenken over de toekomst van hun onderneming. Tankstations blijven belangrijk en nodig in de stad, maar we moeten ook kijken naar de toekomstige behoefte. We maken daarom een strategie voor de transitie van tankstations in Amsterdam. Een belangrijk uitgangspunt hierbij is een transparant proces waarin nieuwe toetreders gelijke kansen krijgen om geschikte locaties voor bijvoorbeeld snellaadstations te exploiteren. In dit participatieplan staat hoe en met wie we hierover gaan participeren. Parallel aan dit project zoekt de gemeente ook naar ruimte voor onderstations voor Liander en TenneT. Enkele tankstationlocaties kunnen ook geschikt zijn voor de plaatsing van een onderstation.

Dit wordt momenteel onderzocht samen met netbeheerders Liander en TenneT. Als dit haalbaar is, gaan we hierover met de betrokken exploitanten in overleg in een apart participatietraject. Hiervoor maken we ook een apart participatieplan.

Waarom doen we dit samen en wat is uw invloed? Meerdere tankstation-exploitanten hebben aangegeven behoefte te hebben aan duidelijkheid en toekomstvisie vanuit de gemeente. Dit geldt vooral voor de tankstation-exploitanten waarvan het huurcontract binnen enkele jaren afloopt. Door waar mogelijk nu al inzicht te geven in lange termijnplannen, kunnen exploitanten tijdig inspelen op ontwikkelingen en wel of juist geen investeringsbeslissingen meer nemen. Daarnaast is het belangrijk dat de exploitanten nu al weten wie vanuit de gemeente aanspreekpunt is en aan wie zij vragen kunnen stellen. Ook is het van belang om bij het schrijven van de strategie de wensen, behoeften, zorgen en aandachtspunten van de betrokkenen en belanghebbenden op te nemen. Een zorgvuldig participatieproces met de exploitanten en branche- en marktpartijen is daarom belangrijk. In dit participatieproces geldt het participatieniveau Adviseren: Amsterdammers geven advies aan de gemeente en delen nuttige ideeën of suggesties. Voor de besluitvorming geldt: het bestuur beslist uiteindelijk. Adviezen/voorstellen worden meegewogen en het besluit wordt toegelicht.

Onder elk participatieniveau ligt altijd het niveau van Informeren en luisteren. Dit is de basis van elk participatietraject. In dit geval gaat het specifiek over het informeren over:  De ontwikkelingen in de markt.  De plannen van de gemeente voor de komende jaren op het gebied van uitstootvrije mobiliteit.  De verwachte invloed hiervan op de tankstations.  De mogelijkheden voor tankstations op de korte en lange termijn.  Wat de gemeente doet om te komen tot een strategie voor de transitie van tankstations. Zie voor meer uitleg over de verschillende participatieniveau ’s deze pagina.

Wat staat al vast? Het college van burgemeester en wethouders heeft de beleidsdocumenten ‘Actieplan Schone Lucht’ (2019) en ‘Strategisch plan Laadinfrastructuur: Laad me (2020)’ vastgesteld. Afwegingskader Op basis van dit beleid is een afwegingskader gemaakt. Hiermee toetsen we in hoeverre tankstationlocaties geschikt kunnen zijn om op termijn een snellaadstation of waterstofvulpunt te worden. Het afwegingskader heeft verschillende onderdelen op basis waarvan de afweging wordt gemaakt, zoals:    

Locatie van het tankstation In wat voor gebied het tankstation ligt Hoeveel verkeer er in de buurt rijdt Grootte en eigenaarschap van het perceel

Gelijkheidsbeginsel Wat ook vaststaat, is dat de gemeente zich moet houden aan het gelijkheidsbeginsel. Overheden moeten, voordat zij een kavel verhuren of in erfpacht uitgeven, openbaar aankondigen dat de grond beschikbaar komt. Dit moet op een objectieve en toegankelijke manier gebeuren, bijvoorbeeld via een openbare publicatie of inschrijvingsprocedure. Dit betekent dat zowel de huidige tankstation-exploitant als nieuwe partijen zich kunnen inschrijven op de nieuwe functie van een locatie.

Wie doen er mee?   

De 61 exploitanten en eigenaren van tankstations binnen de gemeentegrenzen. Brancheorganisaties, zoals VEMOBIN en Drive. Andere belangstellenden, zoals exploitanten van laadstations of waterstofvulpunten.

Omdat een nieuwe bestemming van een tankstation en de route hiernaartoe per locatie verschilt, verschilt per locatie ook de mogelijke participatie met de omgeving. We participeren daarom op dit moment nog niet met de mensen die in de buurt van een tankstation wonen of werken. Wanneer hierover meer duidelijk is, volgt een nieuw participatieplan.

Hoe en wanneer kunt u meedoen? We organiseren de participatie in verschillende vormen. Het verschilt per vorm wie er meedoen: 1. Brede informatiebijeenkomst De gemeente organiseert een informatiebijeenkomst voor de relevante partijen die te maken hebben met de transitie van tankstations. De genodigden bestaan uit alle 61 exploitanten en eigenaren van tankstations binnen de gemeentegrenzen, de brancheorganisaties en andere belangstellenden. Tijdens de bijeenkomst delen we informatie over: De ontwikkelingen in de markt.  De plannen van de gemeente voor de komende jaren op het gebied van uitstootvrije mobiliteit.  De verwachte invloed hiervan op de tankstations.  De mogelijkheden voor tankstations op de korte en lange termijn.  Wat de gemeente doet om te komen tot een strategie voor de transitie van tankstations. Ook gaan we hier in gesprek met de tankstation-exploitanten over hun ideeën, wensen, zorgen en aandachtspunten. Alle partijen die worden uitgenodigd voor de brede informatiebijeenkomst, krijgen ook een link naar de online vragenlijst van de marktconsultatie (zie punt 3 hieronder). 

Wanneer: we verwachten de brede informatiebijeenkomst in april 2025 te organiseren. 2. Individuele gesprekken Met tankstation-exploitanten waarvan het huurcontract binnen enkele jaren afloopt en die op termijn strategisch interessant kunnen zijn voor transformatie naar een snellaadstation of waterstofvulpunt voeren we individuele gesprekken. Dit gaat om 16 tankstation-exploitanten. De potentie voor transformatie is gebaseerd op een afwegingskader waarin meerdere aspecten zijn afgewogen (zie Wat staat al vast). Dit doen we specifiek met deze groep omdat zij aankijken tegen een huurcontract dat binnen enkele jaren afloopt en dus extra behoefte hebben aan duidelijkheid op korte termijn. In die individuele gesprekken wordt daarom met de exploitant gesproken over de toekomstplannen van hun locatie. Door waar mogelijk nu al inzicht te geven in lange termijnplannen, kunnen exploitanten tijdig inspelen op ontwikkelingen en wel of juist geen investeringsbeslissingen (meer) nemen. Het kan ook zijn dat een exploitant overweegt te stoppen met het bedrijf. Dit kan in het geval van afloop van het huurcontract, bij erfpacht of wanneer het privaat eigendom betreft. In dat geval leggen we de contacten met de meest geschikte gemeentelijke afdeling voor de juiste vervolgstappen. Wanneer: we verwachten de individuele gesprekken in maart/april 2025 te organiseren. 3. Marktconsultatie

De gemeente start een marktconsultatie met bedrijven in de laadinfrastructuur- en waterstofsector en relevante branchepartijen en stakeholders. Dit biedt inzicht in de uitdagingen en interesse van marktpartijen voor toekomstige exploitatie van laad- en waterstofstations. De marktconsultatie heeft de vorm van een online vragenlijst. Alle partijen die worden uitgenodigd voor de brede informatiebijeenkomst, krijgen ook een link naar de online vragenlijst. Hierin kunnen zij hun ideeën, wensen, zorgen en aandachtspunten ook met de gemeente delen. Wanneer: we verwachten de marktconsultatie in april/mei 2025 te organiseren.

Wat gebeurt er met uw inbreng? Alle opgehaalde wensen, ideeën, zorgen en aandachtspunten onderzoeken we op haalbaarheid en verwerken we waar nodig en mogelijk in de strategie. Wanneer we aanvullende vragen hebben, nemen we contact op met de betreffende inbrenger. Van alle ingebrachte punten maken we ook een anoniem verslag, waar ook in staat wat we met de reacties doen. Deelnemers die hebben aangegeven het verslag te willen ontvangen, krijgen deze per mail. Voor de besluitvorming bij participatieniveau Adviseren geldt: het bestuur beslist uiteindelijk. Adviezen/voorstellen worden meegewogen en het besluit wordt toegelicht.

Vooruitblik De transformatie van tankstations is een gefaseerd proces, verspreid over meerdere jaren. De gemeente draagt gedurende het hele proces zorg voor transparante en tijdige communicatie. Mochten er wijzigingen in het traject of de planning plaatsvinden, dan leggen we dit uit. Planning  Input ophalen voor strategie  Strategie schrijven  Strategie voorleggen aan college van B en W  Strategie vaststellen door college van B en W

April en mei 2025 Tot en met september Na de zomer Na de zomer

Het besluit van het college en de vervolgstappen communiceren wij actief aan de deelnemers van het participatieproces.