3. Onderzoek woningeigenaren programma Aardgasvrij

Online onderzoek naar de informatie en ondersteuningsbehoefte van Amsterdammers bij duurzaam verbouwen. Afdeling: Ruimte & Duurzaamheid, Programma Aardgasvrij, Communicatie

Sinds 2018 communiceert Gemeente Amsterdam actief over de ambitie van de rijksoverheid aangaande aardgasvrij wonen in uiterlijk 2050. Er is gestart met campagnes met diverse communicatiemiddelen en -momenten om de awareness over aardgasvrij Nederland onder Amsterdammers te vergroten. In 2018 werd de Amsterdamse ambitie aangescherpt tot een aardgasvrije stad in 2040. Inmiddels en zodoende wordt de communicatiestrategie Amsterdam Aardgasvrij zowel stadsbreed als buurtgericht uitgerold. Desalniettemin zijn er signalen via de landelijke pers, uit sommige buurten en via sociale media dat onze informatie en ondersteuning niet voldoende zou zijn. Dit is de aanleiding geweest om een brede peiling onder Amsterdamse woningeigenaren te houden en daarin behoeften en voorkeuren wat betreft informatievoorziening en ondersteuning door de gemeente over aardgasvrij wonen op te halen. De belangrijkste bevindingen vindt u terug in dit beknopte overzicht van de onderzoeksresultaten.

Onderzoeksvraag: Wat is de behoefte aan informatie en ondersteuning van woningeigenaren bij duurzaam verbouwen? Methode voor dataverzameling Online enquête via Facebook Looptijd Twee weken in oktober 2020 Bereik 223.621 unieke personen Doelgroep Woningeigenaren in Amsterdam Steekproefgrootte 4.272 Algemene kenmerken respondenten Woningeigenaren en lid van een VvE (42,8%), woningeigenaren (33,8%) en huurders (23,4%) Het onderzoek richt zich primair op woningeigenaren met of zonder VvE, huurders konden geen antwoorden geven op de vragen voor woningeigenaren. Vertegenwoordiging stadsdelen Ieder stadsdeel is vertegenwoordigd in de steekproef. West (19,2%), Nieuw-West (16,4%), Oost (15,3%), Noord (15,3%), Zuidoost (12,4%), Zuid (11,8%) en Centrum (9,6%). Bouwjaar woningen De meeste mensen bezitten een huis van voor 1946 (39,9%), en de minste mensen hebben een huis met een bouwjaar tussen 1981- 1990 (12,7%). Overige bouwjaren van de woning zijn als volgt vertegenwoordigd in de steekproef: 1946-1980 (17,7%), 2001 – heden (15,7%), 1991 – 2000 (3,1%). Aantal jaren wonend in woning Ruim 47% woont langer dan tien jaar in de woning (bijna 18% zelfs langer dan twintig jaar). 20,8% van de respondenten woont tussen de vijf en tien jaar in de woning.

1

Resultaten Verbouwingsplannen Vraag: Ben je van plan om binnenkort iets te gaan verbouwen in je woning? 30,0% Geen plannen Badkamer Keuken Vloer Uitbouw Kozijnen CV-ketel Over 5 jaar Dak Elektra Over 10 jaar Anders

25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0%

De meeste mensen zeggen geen plannen te hebben om iets te verbouwen (24,7%), gevolgd door mensen met verbouwingsplannen aan de badkamer(24,5%) en/of keuken (22,8%). Bijna 15% van de gegeven antwoorden was het vernieuwen van de CV-ketel. > inzicht: Bij de mogelijke verbouwingsplannen die woningeigenaren hebben kan voor duurzaam aanpassingen worden gekozen.

Vraag: Als ik nadenk over toekomstige verbouwingen, dan denk ik aan: 35,0% 30,0%

Zonnepanelen

25,0%

Inductie

20,0%

(drie)dubbel glas

15,0%

Denk ik niet aan

10,0% 5,0% 0,0%

Isolatie Volledig van gas af HR-ketel Warmtepomp Zonneboiler warm water Anders

De meeste mensen denken aan zonnepanelen bij een toekomstige verbouwing (30,3%). Ook denken mensen na over het aanbrengen van een inductieplaat (27,8%), isoleren (27,8%) en volledig aardgasvrij worden (24,4%). > inzicht: Het speelt in het hoofd van de mensen om duurzame aanpassingen te doen aan hun woning, zoals zonnepanelen en inductieplaat en isolatie. Dat bevestigt ook de volgende vraag.

2

Vraag: Wat is voor jou een reden om iets te verbouwen in je huis? 60,0% Huis verduurzamen Zorgen om klimaatverandering Geld over hebben Energierekening omlaag Huis nieuwe look CV-ketel stukgaat Omdat er subsidie is Omdat huis tocht Omdat partner het wil Door corona heb ik tijd Omdat buren verbouwen

50,0% 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0%

Ongeveer de helft van de mensen ziet woning verduurzamen als voornaamste reden om iets te verbouwen (50,1%). En meer dan een kwart maakt zich zorgen om klimaatverandering (28,5%) en 24,1% zou verbouwen om de energierekening omlaag te brengen door bv isolatie. Ruim een kwart van de mensen geeft op dat ze zouden verbouwen als er geld over is (25,5%). > inzicht: Verduurzaming is een hot topic als het gaat over verbouwen.

Vraag: Ik vind het fijn om met mijn (toekomstige) duurzame verbouwing een steentje bij te dragen aan het tegengaan van klimaatverandering. 100,0%

Ja

0,0%

Nee

> inzicht: Mensen willen graag hun impact op het klimaat verkleinen bij een verbouwing.

Betaalbaarheid (duurzame) energierekening Vraag: Vind je je energierekening betaalbaar? 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0%

Ja, prima betaalbaar Ja, maar wel veel geld Ja, maar heb mijn verbruik omlaaggebracht Nee, ik vind het te hoog Nee, ik vind het veel geld maar pas me niet aan Ik weet niet wat mijn energierekening is Nee, ik heb het geld niet

De meeste mensen vinden hun energierekening prima betaalbaar (35,8%), gevolgd door een groep mensen die het betaalbaar vindt maar het maandelijks wel veel geld vindt (31%). Maar liefst 15% heeft de rekening omlaag gebracht door gedrag aan te passen. En 12,5% vindt de rekening te hoog. > inzicht: Mensen vinden de kosten voor hun huidige energie verbruik over het algemeen betaalbaar, maar de uitkomsten doen vermoeden dat men het liever niet ziet stijgen.

3

Individuele definitie van ondersteuning en informatievoorziening Vraag: Wat zou jij precies bedoelen met goede ondersteuning? 60,0% 40,0%

Hulp bij subsidie aanvraag Energieadviser die je gratis kunt bellen Direct telefoonnummer Energie infocentrum

20,0%

Energieloket in buurt Gemeente aanbellen Contact met buurtbewoners

0,0%

Anders

Maar liefst de helft van de woningeigenaren heeft behoefte aan hulp bij de subsidieaanvraag voor verduurzaming (52,8%). Een grote groep mensen (36,4%) zou gratis met een energie-adviseur willen bellen en net zo’n grote groep wil een direct telefoonnummer voor vragen (36,3%). Een energieloket in de buurt is door een groep ook gewenst (19,9%). Opvallende en veelgenoemde open antwoorden:  VvE ondersteuning  Subsidie  Goedwerkende en duidelijke website > inzicht: Mensen hebben veel behoefte aan ondersteuning bij het aanvragen van subsidies en aan direct contact met experts dan wel informatie adviseurs.

Open vraag: Heb je iets nodig van de gemeente voor het duurzaam verbouwen van je huis? Meest genoemde en opvallende open antwoorden:  Subsidie en hulp bij de aanvraag  Ondersteuning bij technisch en bouwkundig advies  Advies op maat  Referentie naar betrouwbare aannemers  Informatie over warmte alternatieven en de voor en nadelen van die opties  Haalbaar plan  Tips en kortingen  Direct telefoonnummer en/of warm (fysiek) loket > inzicht: Men wil ontzorgd en goed geadviseerd worden. Er is behoefte aan subsidie.

Open vraag: Wat zou je precies bedoelen met goede informatie? Meest genoemde en opvallende open antwoorden:  Informatievoorziening op platformen (forum, blog) en social media accounts (online)  Offline communicatie d.m.v. brieven en folders  Duidelijke vormgeving en betere indeling van de aardgasvrij pagina op Amsterdam.nl  Een persoonlijke portal op de website met info, afspraken, procesaanvraag en advies  Een overzicht met informatienummers & e-mailadressen

4

 

Online doorverwijzing naar aannemers & (financieel) adviseurs Engelse vertaling

> inzicht: Er is behoefte aan zowel online als offline communicatie, als het maar overzichtelijk, transparant, herkenbaar en ondersteunend is.

Conclusie: Woningeigenaren die nadenken over een toekomstige verbouwing willen heel graag duurzame keuzes maken zoals het aanbrengen van zonnepanelen en/of koken op inductie. Men heeft daar veel ondersteuning en informatie van de gemeente bij nodig, vooral in de vorm van ontzorging, financiële hulpmiddelen en/of advies. Daarnaast vindt men het fijn als er een overzichtelijke website is en toegang tot contactgegevens van adviseurs en betrouwbare aannemers. Opvallend  De respondenten noemen de communicatiemiddelen die de gemeente al inzet om inwoners te bereiken  Woningeigenaren in de stadsdelen West, Oost, Zuid en Centrum ervaren meer problemen met een vergunningsaanvraag of andere vorm van gemeentelijke toestemming  Een klein deel van de woningeigenaren onderneemt geen actie uit onwetendheid over aardgasvrij of zijn in afwachting van een aanbod van de gemeente

Aanbevelingen        

Algemene kostenberekeningen en kostprijzen voor minimale verduurzaming b.v. woningisolatie Aardgasvrij boodschap vereenvoudigen Basisvoorlichting over TVW en einddoelen (stadsbreed en buurtgerichte planningen) Informatie over gespikkelde VvE en hoe daarmee om te gaan Financieel stappenplan (individueel/VvE) Handleiding om draagvlak te creëren binnen een VvE Stappenplan voor het verduurzamen voor vrijstaande woning of individu in wooncomplex Informatie op website beter vindbaar en overzichtelijker maken

December 2020 Amsterdam Aardgasvrij Team communicatie

5