3 matrix voortgang PvA wachtlijsten Hbh 12maart 2024 tbv raad.docx

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH Maatregel

Ontwikkelingen tot maart 2024

Volgende Stap

Verwacht tijdspad

1. Flexibele omgang met budgetplafonds

Budgetplafonds zijn voorjaar 2023 opgehoogd voor de aanbieders voor wie ze knellend werden. De herschikking van budgetplafonds in november 2023 op basis van de realisatie in de eerste helft van 2023 heeft gezorgd dat alle partijen voorlopig voldoende ruimte hebben binnen budgetplafond 2024. De oorzaken van de verschillen tussen de wachtlijsten van de acht aanbieders en van de gemeente zijn achterhaald. Het volledig wegwerken van de verschillen blijft een punt van aandacht. De feitelijke wachtlijsten blijven bij de aanbieders, maar vanuit de gemeentelijke systemen is er nu grotendeels overzicht over. Met de actie Grote Schoonmaakt wordt een extra slag gemaakt in het actualiseren van het overzicht van wachtlijstcliënten bij aanbieders en bij gemeente. De gemeente stimuleert op verschillende manieren de overdracht van wachtlijstcliënten van aanbieders met weinig ruimte naar aanbieders met meer ruimte: met het beleid, met daartoe ingerichte mailgroepen en met fysieke bijeenkomsten per stadsdeel die uitwisseling met elkaar en met de buurtteams bevorderen. De gemeentelijke website wordt regelmatig geactualiseerd, o.a. over de juiste wijze van klachten indienen. De wachttijd waar men rekening mee moet houden is ook op de website opgenomen. De gezamenlijke campagne ‘Zorg voor Amsterdam’ geeft hier vorm aan.

Blijven volgen of de budgetplafonds niet knellen en zonodig weer een tussentijdse bijstelling bieden. De verwachting op grond van beschikbaar budget is dat maximale groei in 2024 nog steeds binnen financiële kaders past. De gemeente zal actief voorstellen lang wachtende wachtlijstcliënten van aanbieders bij een aanbieder te plaatsen met een kortere wachtlijst. Cliënten houden hierbij keuzevrijheid: zij mogen kiezen voor langer wachten om bij een aanbieder van hun voorkeur in zorg te komen.

2024, eventueel opnieuw in 2025

Organisatie van fysieke bijeenkomsten wordt voortgezet: na een aftrap in Zuid is nu West aan de beurt, en daarna Oost en NieuwWest.

2024: West Q2, Oost Q3, NieuwWest Q4

Communicatieplan opstellen voor verwachtingsmanagement cliënten

2024 Q3

Het Werkgevers Service Punt (WSP) zal gezamenlijke sollicitatiebijeenkomsten met

2024 Q2

2. Gemeente pakt regie op centrale wachtlijst

3. Aanbieders nemen cliënten van elkaars wachtlijst over

4. Communiceren aan cliënten wat ze kunnen verwachten

5. Groepsgerichte werving van personeel

1

2024

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH

6.Aanbrengbonus voor werven nieuwe collega’s

Betreft een bonus van € 50 betaald door de gemeente voor de aanbrenger van een nieuwe medewerker die wordt aangenomen en nogmaals € 50 voor zowel de aanbrenger als de nieuwe medewerker wanneer die een half jaar in dienst is. Wordt al sinds zomer 2023 uitgevoerd; sommige aanbieders hebben hier groot succes mee.

7. Aanbieders leveren ook buiten kantooruren hulp 8. Aanbieders bieden een breed palet aan arbeidscontracten 9. Kritische evaluatie zodat cliënten niet onnodig verlengd worden

geïnteresseerde Hbh-aanbieders organiseren. Er zal daarna nog worden besproken met aanbieders hoe er eventueel ook buiten het WSP om samengewerkt kan worden met gezamenlijke sollicitatiebijeenkomsten. Verlenging van de aanbrengbonusactie tot eind 2024 is aangekondigd.

2024 Q3/Q4

loopt

Door aanbieders breder onder de aandacht te brengen Door aanbieders breder onder de aandacht te brengen Opnemen met aanbieders hoe de gemeente een kritische evaluatie kan ondersteunen

Q3/Q4

Implementatie 2024 Q3/Q4 Start nieuwe werkwijze 2025 Q1 Pilot najaar 2024

10. Controle op huisgenoten bij BRP

Verschillende mogelijke werkwijzen zijn ontworpen en onderzocht en een ranking van opties is bepaald.

Implementatie van de verschillende opties wordt in Q2 nader uitgewerkt.

11. Invoering van een huishoudcoach

Ervaringen hiermee in andere gemeenten zijn bestudeerd. Voorbereidingen worden getroffen om najaar 2024 een pilot te lanceren in één stadsdeel om ervaringen op te doen.

Samenwerking zoeken met aanbieders en met Zvw partners. Opzetten pilot in een bepaald gebied met één of meer aanbieders.

2

Q3/Q4 Q3/Q4

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH 12. Nieuwe cliënten (die van de wachtlijst komen) ontvangen standaard eens in de veertien dagen hulp om te beginnen

13. Vroeg communiceren over inkomensafhankelijke bijdrage

14. Werk aantrekkelijker maken en inzet van medewerkers vergroten: I. Onderzoek elementen die het vak (on)aantrekkelijk maken (zie ook maatregel 19)

In de zomer 2023 van start gegaan met het leveren van hulp eens in de veertien dagen aan cliënten die van de wachtlijst komen. Urgente cliënten krijgen sowieso de volledige ondersteuning die ze nodig hebben, evenals sommige wachtlijstcliënten waarvan op voorhand duidelijk is dat ze op termijn toch niet genoeg zullen hebben aan eens in de veertien dagen hulp. Conform plan wordt na een half jaar geëvalueerd of cliënten er voldoende aan hebben. Daaruit blijkt dat er inderdaad een heel aantal cliënten zijn die genoeg hebben aan eens in de veertien dagen hulp. De eigen bijdrage per maand is in Amsterdam per 1 januari 2024 verhoogd van € 14,10 naar € 20,60. Per 1 januari 2026 wordt verwacht dat het Rijk de inkomsensafhankelijke eigen bijdrage zal herinvoeren, waarmee de eigen bijdrage tot naar verwachting maximaal € 255 verhoogd zou kunnen worden. Dit zal waarschijnlijk leiden tot een daling in het aantal aanmeldingen voor WmoHbh vanuit huishoudens die niet alleen voldoende middelen hebben om particuliere huishoudelijke hulp in te huren maar ook voldoende zelfredzaam zijn om dat te organiseren. I. Onderzoek is uitgevoerd, resultaten zijn verwerkt in voorbereiding van de nieuwe campagne van ‘Zorg voor Amsterdam’, gelanceerd op 29 februari 2024 II. Train-de-trainers - trainingen zijn najaar 2023 uitgevoerd: coördinatoren van aanbieders zijn getraind.

Inhoud is voor sommige huishoudelijk medewerkers te hoog gegrepen (vraagt te veel in

De opbrengst in uren die vrijkomen voor ander cliënten is nog niet te becijferen. In de loop van 2024 willen we hier een beter beeld van krijgen.

loopt

Communicatieplan ter aankondiging van komst inkomensafhankelijke eigen bijdrage inzetten najaar 2024 (indien landelijke besluitvorming ver genoeg gevorderd is).

Najaar 2024

I. Doorloop nieuwe campagne ‘Zorg voor Amsterdam’ eerste helft 2024

I. 2024

II. Aanbieders geven de trainingen aan (deel van) eigen medewerkers (eerste helft 2024) en krijgen daar vergoeding voor.

II. 2024

3

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH II.

III.

Trainingen gericht op omgaan met cliënten met lastig gedrag

begeleiding/ omgang met cliënten) dus training zal worden gegeven aan slechts een deel van de medewerkers (die dan worden ingezet bij de moeilijkere cliënten).

Onderzoek naar vergroten van inzet van anderstaligen

III. Verschillende aanbieders werken met succes met buitenlandse medewerkers die ondanks beperkte beheersing NL’s goed worden ontvangen door cliënten. Eén aanbieder verzorgt zelf taaltrainingen voor eigen medewerkers.

15. Contracteren van extra partijen als tijdelijke oplossing.

16. ‘Strippenkaart’ of dienstencheque

De juridische mogelijkheden voor het contracteren van extra partijen zijn verkend. 1 Een aanvullende aanbesteding Hbh is een optie voor niet ingevulde cliëntplekken. 2 De enige andere manier om andere Hbhaanbieders te betrekken is in onderaanneming. Dat vergt vertrouwen van de hoofdaanbieders die immers volledige verantwoordelijkheid dragen voor alles wat hun onderaannemers doen. De gemeente kan dat niet afdwingen. Er is nu sprake van enkele onderaannemers die samen enkele honderden cliënten helpen. 3 Inzet van een andere dienstverlening (zoals louter schoonmaak) maar dit geldt nooit als vervangende Wmo-ondersteuning en mag alleen worden ingezet als er uitzicht is op wanneer de eigenlijke Wmo-ondersteuning ingezet zal worden. De uitvoering van de motie Grote Schoonmaak geeft gelegenheid ervaring op te doen met schoonmaakpartijen bij onze cliënten. Ervaringen elders met dienstencheques zijn in kaart gebracht en geanalyseerd. Hier zijn geen interessante mogelijkheden in gevonden. Ze zijn

III. Nader onderzoeken hoe de ervaringen van sommige aanbieders door andere overgenomen kunnen worden. Ook: nader verkennen wat de mogelijkheden zijn met medewerkers die weliswaar weinig Nederlands spreken, maar die bijvoorbeeld door gebruik van Engels toch goed kunnen werken.

III. 2024

Na bespreking met de raad bepalen welke koers in te zetten om aan extra cliëntplekken te komen. Daarbij is ook van belang of de raad bij de Voorjaarsnota instemt met het vrijmaken van het gevraagde extra budget voor Hbh.

Najaar 2023

Een aanvullende aanbesteding Hbh zou naar verwachting per 1 januari 2025 tot aanvullende contracten kunnen leiden (op z’n vroegst). Een aanbesteding voor inzet van schoonmaakpartijen zou ook niet eerder dan 1 januari 2025 tot aanvullende capaciteit leiden.

Op basis van het gedane onderzoek krijgt deze maatregel geen vervolg.

4

-

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH

17. Verhoging salaris medewerkers

18. Medewerkers bewegen meer uren te werken

19. Campagne gericht op imago van Hbh-werk (zie ook maatregel 14 I.) 20. Verbeteren toekomstperspectief door aanbieden van gevarieerde taken

21. Faciliteren van onderling contact tussen medewerkers in de wijk 22. Aanbieden robotstofzuigers aan cliënten op de wachtlijst

gewoonlijk gericht op ontzorging van mantelzorgers en stammen uit een tijd dat er geen personeelstekorten speelden. Bij allemaal was de verzilvering georganiseerd bij de gecontracteerde aanbieders . Alternatieven daarvoor maken de dienstencheque tot ofwel een overbodig alternatief voor een Pgb, ofwel een fraudegevoelige inrichting waarmee levering van adequate Wmo-zorg niet te garanderen is. Zonder inspanning van de gemeente is een CAO verhoging van (ruim) 10% gerealiseerd van 1 okt 2023 tot 1 okt 2024. Een grotestadsbonus voor één tak van zorg is niet goed te rechtvaardigen zonder andere takken van zorg iets vergelijkbaars te bieden, maar daarvoor ontbreekt de dekking. Eén aanbieder heeft een actie gezet op ondersteuning van medewerkers met financiële huishouding zodat zij meer uren willen en kunnen werken. Herstart campagne ‘Zorg voor Amsterdam’ februari 2024 Aanbieders geven aan een onderscheid op prijs te stellen tussen lichtere en zwaardere vormen van Hbh, waarbij de zwaardere beter beloond worden

Bijeenkomst in Zuid van Hbh-aanbieders met elkaar en met lokale buurtteam heeft plaatsgevonden. Bijeenkomst in West in voorbereiding. Uitkomsten pilotonderzoek (van sept ’22- juni ’23) naar robotstofzuiger in Amsterdam en Den Haag

Dekking van de CAO verhogingen is voor de gemeente al een hele opgave, terwijl het vak Hbh door de CAO verhoging in ieder geval niet minder aantrekkelijk is geworden. Verdere salarisverhoging lijkt momenteel niet opportuun. Na evaluatie van de actie zal de werkwijze met andere aanbieders worden gedeeld zodat zij de bruikbare elementen kunnen implementeren.

-

Herformuleren van de (per 2021 afgeschafte) voorziening “ondersteuning bij huishouden” + onderzoeken draagvlak en uitvoerbaarheid Na West uitrollen naar in ieder geval Oost en NieuwWest.

Vanaf Q2 204

Inzet koppelen aan de huishoudcoach.

Vanaf najaar 2024

5

Uitkomsten voorjaar 2024, verdere uitrol daarna. Loopt (2024)

2024

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH

23. Huisvesting en Hbh combineren

24. Samenwerkingsafspraken gemeente, Hbh-aanbieders en buurtteams

25. Herformulering en introductie urgentiecriteria

26. Aanbieders maken afspraken over plek voor urgente cliënten.

gepubliceerd. Er is geen simpele succesformule. Robotstofzuigers kunnen in sommige gevallen een bijdrage leveren. Inzet is maatwerk, kan niet overal en succes is niet gegarandeerd. In het kader van de uitvoeringsagenda Ouderenhuisvesting 2024-2027 wordt aan verschillende projecten gewerkt die een efficiëntere organisatie van Hbh meenemen in de ontwikkeling van vastgoed: de Lang Leven Thuisflats, woonzorgcirkels en geclusterde ouderenwoningen nabij zorgvoorzieningen. Buurtteams nemen het initiatief in hoe de onderlinge informatie-uitwisseling verbeterd kan worden tussen buurtteams en Hbh-aanbieders. Fysieke kennismaking van Hbh-aanbieders met buurtteam in Zuid heeft plaatsgevonden en was leerzaam ten aanzien van verschillende visies op werkwijze. Uitkomsten ook besproken met contractmanagers buurtteams. Urgentiecriteria in september 2023 definitief geherformuleerd zonder wezenlijke inhoudelijke veranderingen. Geplaatst op website, aanpassingen verkondigd in Nieuwsbrief Professionals in de Wmo. De uitwisseling tussen aanbieders functioneert goed, zodat urgente cliënten allemaal snel kunnen worden ondergebracht.

Nader overleg met pilot-uitvoerders Tzorg en Cordaan Thuisdiensten welke mogelijkheden zij zien. Verder uitrol van de uitvoeringsagenda Ouderenhuisvesting 2024-2027

Lopend

Uitbreiding juni 2023 Uitbreiding fysieke kennismaking naar andere stadsdelen. Zie ook onder 29, Gebiedsgericht werken

Afgerond.

--

Blijven volgen of hier extra actie op nodig is.

Juni / juli 2023

Eén aanbieder heeft toestemming gekregen voor gebiedsuitbreiding in NieuwWest om te kunnen bijdragen aanmet het opnemen van urgente cliënten daar. 6

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH 27. Tijdelijke ondersteuning voor maaltijden

28. Aanbieders monitoren situatie van wachtlijstcliënten

Buurtteams zorgen in principe voor het organiseren van boodschappen/maaltijden. Aanbieders Hbh vinden hier in de praktijk oplossingen voor wanneer dit om een of andere reden niet (meteen) loopt. Inzet ten behoeve van maaltijden is zelden nodig, vaak nemen Zvw partijen ondersteuning bij maaltijden op zich. In goed overleg met aanbieders standaardperiode van monitoringsfrequentie vastgelegd voor “potentieel urgente “ cliënten op de wachtlijst: minimaal eens in de 3 maanden contact maken.

Afgerond.

Najaar 2023

Aanvullend leidt de uitvoering van de motie ‘Grote Schoonmaak’ in de periode maart-juni 2024 tot eenmalige monitoring van alle wachtlijstcliënten tot en met 2023.

Juni / juli 2023

(NB ca. 10% van de wachtlijst wordt “potentieel urgent” genoemd).

29. Inzet op preventie door gebiedsgerichte samenwerking

Aanbieders hebben januari 2024 plannen voor gebiedsgericht werken ingediend.

Q1/Q2 2024 gaat gemeente met aanbieders in gesprek over vormgeving van gebiedsgericht werken voor Hbh.

Uitvoering v.a. juli 2024

Uitvoering motie Grote Schoonmaak

Met Hbh-aanbieders zijn afspraken gemaakt, en uit aanbesteding zijn twee schoonmaakbedrijven gecontracteerd die tussen 1 maart en 1 juli alle klanten op de wachtlijst moeten bedienen. Klanten worden in vier groepen eerst per brief geïnformeerd door de gemeente, vervolgens gebeld door de Hbh-aanbieder bij wie ze op de wachtlijst staan met de vraag of ze een grote schoonmaak willen. Daarna worden ze gebeld door het schoonmaakbedrijf en worden twee schoonmaakmomenten ingepland.

Monitoren uitvoering maart tot juli 2024

Uitvoering schoonmaak tussen 1 maart en 1 juli 2024

De motie “Grote Schoonmaak” is in juli 2023 door de raad aangenomen. Hiermee is het college verzocht alle cliënten op de wachtlijst tot en met 2023 een eenmalige grote schoonmaak van maximaal 2x3 uur aan te bieden

7

MAATREGELEN PLAN VAN AANPAK WACHTLIJSTEN HBH Kosten De raad heeft de € 500.000 voor verlichting wachtlijst uit amendement begroting 2023 deels nader bestemd voor uitvoering van de motie Grote Schoonmaak (verwachte kosten ca € 250.000).

Kosten zijn voor ongeveer € 200.000 in 2023 uitgegeven (voor campagne € 150.000 en training ca € 45.000).

Er is in 2024 in voldoende incidenteel budget om alle verwachte kosten in 2024 te financieren (begroting ca € 500.000 voor 2024).

Totaal begrote kosten nu 285K + 160K + 250K = 695 K oftewel € 195.000 overschrijding. *Excl. campagnekosten € 30.000; dekking uit Aanpak Personeelstekorten Tekortberoepen

8

2024