3. Gemeenteraad Voordracht.pdf

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Portefeuille

Economische Zaken

Agendapunt

17

Datum besluit

College van B&W 14 november 2023 Onderwerp

Vaststellen Strategie Innovatiedistricten De gemeenteraad van Amsterdam besluit

1. De aangepaste Strategie Innovatiedistricten Amsterdam vast te stellen, inclusief het bijbehorende actieplan en de financiën voor een selectie overkoepelende acties, gericht op het versnellen van valorisatie van kennis en het verbreden van de maatschappelijke impact naar omliggende buurten en voor de ‘Amsterdammer’ 2. Kennis te nemen van de Nota van Beantwoording Inspraak Strategie Innovatiedistricten Amsterdam, zoals vastgesteld door het college van B&W; 3. Kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met de selectie en het opstarten van 8 van de 18 acties van het overkoepelende actieplan van de Strategie Innovatiedistricten Amsterdam die het meest urgent zijn voor het bereiken van meer maatschappelijke impact; 4. Kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met het uitvoeren van 4 voorbereidende werkzaamheden om de geselecteerde overkoepelende acties en andere acties van het actieplan van de Strategie Innovatiedistricten effectief te kunnen uitvoeren. Wettelijke grondslag

Artikel 108 jo artikel 147, tweede lid, van de Gemeentewet De gemeenteraad is bevoegd tot regeling en bestuur inzake de huishouding van de gemeente. Artikel 160, eerste lid, aanhef en onder b, Gemeentewet Het college bereidt de beslissingen van de raad voor en voert ze uit

Bestuurlijke achtergrond

Op 8 juli 2021 is de Omgevingsvisie Amsterdam 2050 vastgesteld door de Gemeenteraad van Amsterdam. Het Amsterdam AMC, de Hogeschool van Amsterdam, de Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit hebben als inspraakreactie aangegeven dat de kennisinstellingen daar niet in staan. In de Uitvoeringsagenda van de Omgevingsvisie is de Strategie Innovatiedistricten aangekondigd. De Strategie Innovatiedistricten is daarmee een uitwerking van de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Onderbouwing besluit

Ad 1.De aangepaste Strategie Innovatiedistricten Amsterdam vast te stellen, inclusief het bijbehorende actieplan en de financiën voor een selectie overkoepelende acties, gericht op het

Gegenereerd: v1.20

1

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

versnellen van valorisatie van kennis en het verbreden van de maatschappelijke impact naar omliggende buurten en voor de ‘Amsterdammer’ Op 14 november 2023 heeft het college van B&W ingestemd met de Nota van Beantwoording Inspraak Strategie Innovatiedistricten. En heeft een positief advies uitgebracht over de aangepaste Strategie Innovatiedistricten met het bijbehorende actieplan en de financiën voor een selectie overkoepelende acties. De focus in de uitvoering van de Strategie Innovatiedistricten ligt op het: • Versterken en stimuleren van samenwerking rond veelbelovende innovatiekansen; • Verstevigen van governance en netwerken op en tussen innovatiedistricten nodig voor valorisatie en de doorontwikkeling van de innovatiedistricten; • Verbeteren zichtbaarheid van en focus op het realiseren van concrete maatschappelijke impact voor omliggende wijken en de ‘gewone Amsterdammer’. Invloed op de ruimtelijke en fysieke randvoorwaarden gaat via de lopende gebiedsontwikkelingsprojecten. Focus ligt op het bevorderen van interactie tussen partrijen op de innovatie districten en met de omliggende wijken. Daarbij is de openbare ruimte en zijn voorzieningen belangrijk. Daarnaast wordt er ingezet op het mogelijk maken van experiment om innovatieve oplossingen te testen en te verbeteren. Daarvoor wordt er gekeken naar de mogelijkheden van ‘regelluwe zones’.

Op dit moment wordt er gewerkt aan de (voorgestelde) prioriteiten voor de uitvoering van de Strategie Innovatiedistricten. Zie beslispunt 3 voor de voorgestelde prioriteiten. Er is een inschatting gemaakt van de budgetten die nodig zijn voor deze prioriteiten. Deze kunt u vinden in de financiële onderbouwing. Daarnaast wordt er gekeken hoe uitvoering wordt gegeven aan andere overkoepelende acties en hoe district-specifieke acties worden opgepakt. Hiervoor kunnen in een later stadium middelen worden aangevraagd. De middelen voor de prioriteiten van de overkoepelende acties komen uit het budgetten Ruimte voor Werk en Voorzieningen en Versterken Innovatie en Impact Ecosystemen van Economische Zaken & Cultuur. Met de MBO Agenda van Onderwijs, Jeugd en Zorg wordt samen gekeken naar de uitwerking op de Strategie Innovatiedistricten voor het MBO, en of hier middelen uit de MBO agenda aan gekoppeld moeten worden. Daarnaast investeren de directies R&D en G& O in de gebiedsontwikkeling van de innovatiedistricten. Uitgangspunt vanuit de gemeente bij het beschikbaar stellen van deze middelen is dat de kennisinstellingen globaal dezelfde investering doen hetzij in capaciteit, hetzij financieel of een combinatie daarvan. De kennisinstellingen staan hier welwillend tegenover. Er lopen gesprekken om dit concreet handen en voeten te geven.

U wordt gevraagd de aangepaste Strategie Innovatiedistricten Amsterdam vast te stellen, inclusief het bijbehorende actieplan en de financiën voor een selectie overkoepelende acties, gericht op het versnellen van valorisatie van kennis en het verbreden van de maatschappelijke impact naar omliggende buurten en voor de ‘Amsterdammer’. Ad 2. Kennis te nemen van de Nota van Beantwoording Inspraak Strategie Innovatiedistricten Amsterdam, zoals vastgesteld door het college van B&W; Het college van B&W heeft op 17 januari 2023 de Strategie Innovatiedistricten vrijgegeven ter inspraak. Van 13 december 2022 tot en met 7 februari 2023 heeft de Strategie innovatiedistricten ter inzage gelegen. Van 19 partijen zijn reacties ontvangen. Meeste reacties waren overwegend positief. Het overgrote deel van de reacties kwamen van partijen die betrokken zijn bij de innovatie districten en de verschillende stadsdelen: ca. 95%.

Gegenereerd: v1.20

2

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

Er zijn weinig reacties ontvangen van bewoners. Uitzondering daarop zijn de bewoners die in de omgeving van het Marineterrein wonen. De meest inspraakreacties van deze bewoners gingen over de gebiedsontwikkeling van het Marineterrein en daarmee over de Nota van Uitgangspunten (NvU) Marineterrein. Bij de beantwoording van deze inspraakreacties is verwezen naar de NvU Marineterrein. Voor de rest hadden de inspraak reacties vooral betrekking op tekstuele detailaanpassingen. Uitzondering hierop is de onderstreping van het belang van de koppeling met het MBO door verschillende stadsdelen. Belangrijkste aanpassingen in de strategie is dan ook een extra paragraaf geweid aan het belang van de koppeling met het MBO. U wordt gevraagd kennis te nemen van de Nota van Beantwoording Inspraak Strategie Innovatiedistricten Amsterdam, zoals vastgesteld door het college van B&W. Ad 3. Kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met de selectie en het opstarten van 8 van de 18 acties van het overkoepelende actieplan van de Strategie Innovatiedistricten Amsterdam die het meest urgent zijn voor het bereiken van meer maatschappelijke impact; Het college van B&W doet het volgende voorstel om uitvoering te geven aan de Strategie Innovatiedistricten. Prioriteit wordt gegeven aan een select aantal overkoepelende acties uit het actieplan in de Strategie.

Daarnaast worden district-specifieke acties opgepakt door gebiedsontwikkeling in samenwerking met de partijen in de districten. Belangrijke bijdrage van de innovatiedistricten aan brede welvaart is de valorisatie van kennis (omzetten van kennis naar bruikbare producten en diensten voor de Amsterdammer). Door produceren van producten en diensten hebben deze gebieden nu al grote maatschappelijke impact. Maar maatschappelijke impact is breder. Er zijn ook kansen om het MBO beter te betrekken bij de innovatiedistricten, om te zorgen dat de innovatiedistricten toegankelijk zijn en van toegevoegde waarde voor het leven van de omwonenden, en om de districten integraal onderdeel te maken van de stad en de omliggende buurten. Daarmee wordt zichtbaar wat er in de districten gebeurt, hun bijdrage aan de grote maatschappelijke en stedelijke vraagstukken, en de innovaties voor de duurzame, digitale en sociale transities. Opgaven en uitwerking zijn in samenwerking met de innovatiedistricten en kennisinstellingen tot stand gekomen. Er is een splitsing gemaakt tussen overkoepelende opgaven die in meerdere innovatie districten spelen en district-specifieke acties. Er is gekozen om de uitvoering van de strategie te starten met een beperkt aantal overkoepelende acties.

Dit zijn overkoepelende actie die het meest urgent zijn om meer maatschappelijke impact te bereiken in termen van het versnellen van valorisatie en het verbreden van de voordelen van innovatiedistricten naar buurt en bewoners. Het college stelt voor om in de uitvoering te starten met de volgende 8 acties uit het actieplan: 1. 2. 3. 4.

Gegenereerd: v1.20

Onderzoek permanente flexibiliteit/Verkenning mogelijkheden regelluwe zones in innovatiedistricten (actie 2 & 3 van de actieagenda: eigenaar gemeente Amsterdam); Relatie tussen MBO en innovatiedistricten versterken (actie 4 van de actieagenda: eigenaar EZC/MBO-Agenda in samenspraak met MBO-instellingen en innovatiedistricten); Vergroten impact door valorisatie (actie 6 van de actieagenda: eigenaar kennisinstellingen Amsterdam UMC, HvA, UvA en VU); Versterken startup vestigingsklimaat in innovatiedistricten (actie 7 van de actieagenda: eigenaar Gemeente Amsterdam in samenwerking met de kennisinstellingen Amsterdam UMC, HvA, UvA en VU en de innovatiedistricten);

3

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

5. 6. 7.

Campus Amsterdam vervolg (actie 12 van de actieagenda: eigenaar HvA); Samenwerking tussen innovatiedistricten stimuleren (actie 13 van de actieagenda: eigenaar kennisinstellingen Amsterdam UMC, UvA en VU); Governance structuur opbouwen (actie 18 van de actieagenda: eigenaar Gemeente Amsterdam en ankers van de innovatiedistricten).

U wordt gevraagd om kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met de selectie en het opstarten van 8 van de 18 acties van het overkoepelende actieplan van de Strategie Innovatiedistricten Amsterdam die het meest urgent zijn voor het bereiken van meer maatschappelijke impact. Ad 4. kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met het uitvoeren van 4 voorbereidende werkzaamheden om de geselecteerde overkoepelende acties en andere acties van het actieplan van de Strategie Innovatiedistricten effectief te kunnen uitvoeren.KOm deze prioriteiten uit te voeren wordt er gewerkt aan het opzetten van de projectorganisatie waar nodig en leggen van verbindingen met trajecten die al lopen. Er wordt ingezet op het professionaliseren van Campus Amsterdam (aanvullend op actie 12 van de actieagenda). Er wordt gekozen om voor het MBO een volledige uitwerking te doen i.p.v. MBO betrekken bij innovatiedistricten (aanvullend op actie 4 van de actieagenda). Er wordt beslisinformatie opgehaald om snel en effectief te starten met de uitvoering. En er wordt nagegaan hoe maatschappelijke impact zichtbaar en concreet wordt gemaakt. De volgende voorbereidende werkzaamheden worden opgepakt: 1.

Professionaliseren Campus Amsterdam Er wordt met Campus Amsterdam en kennisinstellingen gesproken over concrete overkoepelende vraagstukken en uitwerkingsopgaven van de innovatiedistricten. Dan valt er te denken aan governance, zichtbaar maken van impact en innovatie, en het betrekken van omliggende buurten bij innovatiedistricten (ook wel ‘outreach’ genoemd). In plaats van alleen het onderhoud van het netwerk, krijgt Campus Amsterdam daarmee de mogelijkheid om concreet meerwaarde toe te voegen voor de innovatie districten en relevante expertise op te bouwen die vervolgens elders (binnen Amsterdam of de regio) kan worden ingezet. Voor het onderhoud van het belangrijke netwerk wordt gekeken of er andere partijen zijn die dit (tijdelijk) willen financieren. 2. Uitwerken voorstel Strategie Innovatiedistricten voor MBO Er wordt samen met de MBO agenda gewerkt aan een aparte uitwerking op de Strategie Innovatiedistricten voor het MBO. Daarmee wordt recht gedaan aan de gelijkwaardige positie van het MBO in de ‘waaier’ WO-HBO-MBO. En sorteren we voor dat bij een herziening van de strategie dat het MBO integraal kan worden meegenomen. Aan deze actie wordt invulling gegeven in afstemming met de MBO-Agenda (Onderwijs) en Arbeidsmarkt (EZC). Het BO MBO heeft hiermee ingestemd. 3.

Ophalen beslisinformatie voor bepalen startpunt en volgorde uitvoering: Er wordt gesproken met een aantal partijen die kunnen helpen met het bepalen van het startpunt van de uitvoering per innovatie district. Er wordt gesproken met een bureau om de ontwikkelingsfase en de belangrijkste vervolgstap per innovatiedistrict te bepalen. Er wordt gesproken met een partij die de innovatieve bedrijven en netwerken in kaart brengt. En wordt er gekeken hoe concreet vorm te geven aan de ‘regelluwe zones’. 4. Zichtbaar en concreet maken maatschappelijke impact Er is geconstateerd dat brede welvaart en maatschappelijke impact nog onvoldoende een plek heeft in de actieagenda van de strategie ondanks dat dit een bestuurlijke prioriteit is en veelvuldig wordt

Gegenereerd: v1.20

4

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

genoemd in het eerste deel van de strategie. De capaciteit tot leveren van maatschappelijke impact en het inschatten van slagingskansen is een belangrijke succesfactor van innovatiedistricten. Daarom wordt er voorgesteld om ‘impactkracht’ (werktitel) alsnog expliciet mee te nemen in de analyse van de innovatiedistricten en nader uit te werken voor de uitvoeringsfase. Als onderdeel daarvan wordt voorgesteld om een kaart te maken met innovatieve initiatieven (ook wel ‘use-cases’ genoemd) die dit ondersteunen. Door het maken van de kaart wordt duidelijk op welke plekken concrete innovatie plaatsvindt o.b.v. van welke kennis, technologie en toepassingsgebied en welke samenwerkingsverbanden er zijn ontstaan of mogelijk zijn. U wordt gevraagd kennis te nemen van het collegebesluit waarin is ingestemd met het uitvoeren van 4 voorbereidende werkzaamheden om de geselecteerde overkoepelende acties en andere acties van het actieplan van de Strategie Innovatiedistricten effectief te kunnen uitvoeren. Financiële onderbouwing Tabel 2: Financiële consequenties van de beslispunten BATEN Product Uitvoering eerste prioriteiten

I/S

Jaar T

Jaar T+1

Jaar T+2

Jaar T+3

S

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

€ 0,00

I/S

Jaar T

Jaar T+1

Jaar T+2

Jaar T+3

S

€ 175.000,00

€ 250.000,00

€ 250.000,00

€ 250.000,00

€ 175.000,00

€ 250.000,00

€ 250.000,00

€ 250.000,00

LASTEN Product Uitvoering eerste prioriteiten Totaal

I=Incidenteel S=Structureel Consequenties gedekt?

Ja

Overige toelichting

Dekking begroting Voor jaar T (2023) is €175.000 beschikbaar. Hiervan is €150.000 gedekt uit het budget Versterken Innovatie en Impact Ecosystemen (opgave 2) en €25.000 gedekt uit het budget Ruimte voor Werk en Voorzieningen (opgave 3). Voor de jaren 2024, 2025 en 2026 worden de uitgaven gedekt uit de budgetten Versterken Innovatie en Impact Ecosystemen (opgave 2) en Ruimte voor Werk en Voorzieningen (opgave 3, programmaonderdeel 3.1 Economie). De exacte uitgaven per jaar worden nog bepaald. Naar schatting gaat het om ongeveer €750.000 verdeeld over deze budgetten. Dit is een maximale variant. Dit is buiten het geld en de inzet vanuit de directies R&D en G& O voor de gebiedsontwikkeling van de innovatiedistricten. G& O ziet daarmee toe op de in de strategie benoemde specifieke acties voor de afzonderlijke gebieden. Door stadsbreed teruglopende inkomsten in de gebiedsontwikkeling is heroverweging van de mate van ambtelijke capaciteitsinzet ook op de innovatiedistricten noodzakelijk. Dit kan leiden tot het uitstellen of bijstellen van district-specifieke

Gegenereerd: v1.20

5

Gemeenteraad

VN2023-022297 Economische Zaken

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 20 december 2023

acties. Daarnaast wordt samen met de MBO agenda gekeken of er middelen nodig zijn voor de MBO uitwerking en zo ja in hoeverre hiervoor budget beschikbaar is vanuit de MBO agenda. Er wordt continu over de risico’s het gesprek gevoerd met onze partners. Daarmee zijn deze risico’s in beeld en onder controle. Conclusie

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben wel financiële consequenties en deze zijn reeds geraamd in de begroting (100% dekking). Geheimhouding

n.v.t.

Welke stukken treft u aan Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2023-087594

1. Strategie Innovatiedistricten Amsterdam; december 2023.pdf (pdf)

AD2023-086280

2. Concept NvB strategie innovatiedistricten 13-10-23.pdf (pdf)

AD2023-076768

Gemeenteraad Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Economische Zaken & Cultuur, Lucas Mol, +31 6 38 59 77 69, lucas.mol@amsterdam.nl/ Arjen van Nieuwenhuizen, +31 6 51 53 76 77, a.van.nieuwenhuizen@amsterdam.nl

Gegenereerd: v1.20

6