3. Factsheet Drugscriminaliteit in Amsterdam 2020.pdf

Drugscriminaliteit in Amsterdam 2020 Deze factsheet is onderdeel van de voortgangsrapportage van het programma Weerbare Mensen, Weerbare Wijken en geeft inzicht in de trends en ontwikkelingen van drugscriminaliteit in Amsterdam. Gebruikte bronnen zijn registraties van overheidinstanties of meldingen van burgers, aangevuld met kwalitatieve informatie van professionals. Colofon Uitgave: Gemeente Amsterdam Actiecentrum Veiligheid en Zorg Contact: Amstel 1, 1011 PN Amsterdam http://www.amsterdam.nl/acvz

Kenmerken, spreiding en trends Conclusie Exacte cijfers over de omvang van drugscriminaliteit in Amsterdam zijn niet te geven. Drugscriminaliteit speelt zich voor een groot deel af onder de radar, van productie tot handel en gebruik. De verschijningsvorm van de drugsproblematiek verschilt sterk per gebied en daarmee ook de zichtbaarheid voor opsporings- en handhavende instanties, de ervaren overlast voor omwonenden en de impact die het heeft op het veiligheidsgevoel.

Onderstaande cijfers laten zien dat drugscriminaliteit verschillende gevolgen heeft in de stad en niet alleen speelt in het centrum: Sluitingen van panden na een drugsvondst zijn verspreid over de hele stad. Straathandel en daarmee gepaarde overlast concentreert zich in het centrum en rond andere hotspots met toeristen of verslaafde gebruikers verspreid over de stad. In de kwetsbare gebieden in Nieuw-West, Noord en Zuidoost is er sprake van (drugs)overlast en voelen bewoners zich relatief onveilig.

Drugshandel

Drugsbezit

november 2020

Wat ziet de politie? Drugshandel vooral zichtbaar in de binnenstad en Zuidoost Geregistreerde incidenten zijn sterk afhankelijk van de bestuurlijke prioriteit en de (gebiedsgerichte) capaciteit en inzet van de politie op straat. Drugs dat op bestelling thuis of op locatie wordt geleverd is veelal buiten zicht, de pakkans is laag. 2020 De eerste cijfers van 2020 lijken te wijzen op een dalende trend als gevolg van de corona-maatregelen. Het is niet te zeggen of dit vooral komt doordat de handel minder zichtbaar heeft plaatsgevonden. In de Monitor Corona en Ondermijning zijn scenario’s en trends in de drugseconomie beschreven tijdens de corona-crisis.

Minder sluitingen, meeste sluitingen vanwege hennepkwekerij in woning De burgemeester kan bij het aantreffen van een hennepplantage of een handels- hoeveelheid hard- of softdrugs besluiten een woning of bedrijfsruimte te sluiten op basis van artikel 13b van de Opiumwet.

Aandeel jongeren klein, maar neemt iets toe Cijfers over verdachten van drugshandel zijn niet representatief voor de omvang en spreiding van de drugshandel in de stad. De pakkans van personen die drugs verhandelen op straat is het grootst.

aantal incidenten, excl. nepdope bron: Politie Eenheid Amsterdam

617

harddrugs

'16

'17

'18

aantal incidenten bron: Politie Eenheid Amsterdam

122 Centrum-West 75 Centrum-Oost 48 De Pijp, Rivierenbuurt

197 Centrum-West 96 Centrum-Oost

harddrugs

705

softdrugs

107

43 Bijlmer-Centrum

71

softdrugs

Oud-West, De Baarsjes 45

'19

'16

'17

'18

94 Bijlmer-Centrum

'19

In de binnenstad gaat het vaak gepaard met straatroof en handel van nepdope.

Drugsvervaardiging

aantal incidenten 14 Noord-Oost bron: Politie Eenheid Amsterdam Geuzenveld 19 Osdorp 21 13 Slotervaart softdrugs harddrugs '16 '17 '18

Aantreffen drugs aantal incidenten bron: Politie Eenheid Amsterdam

378

13 Bijlmer-Oost

202 16

'16

'19

'17

'18

Dit gaat om het aantreffen van drugs, zonder dat er sprake is van een verdachte. De hoeveelheid aangetroffen drugs verschilt sterk per incident.

'19

Sluitingen en waarschuwingen na drugsvondst

bron: OOV, Gemeente Amsterdam

naar aanleiding, 2016-2019 hennepkwekerij harddrugs softdrugs voorbereidingshandelingen Opiumwet hennepkwekerij niet in werking

2020 De eerste cijfers van 2020 laten weinig verandering zien. Alleen in juli is er een kleine toename in vergelijking met 2019.

58

naar type pand en spreiding, 2019

4%

9%

87%

53 2116 6 '16 '17 '18 '19 Bestuurlijke rapportages waarbij geen maatregel is opgelegd zijn buiten beschouwing gelaten.

woning publiek toegankelijk niet publiek toegankelijk

niet publiek toegankelijk publiek toegankelijlk woning

Verdachten drugshandel misdrijven naar leeftijd , 2016-2019

bron: Politie Eenheid Amsterdam/bewerking OIS

67%

25+

29%

18-24 jr

bron: Ministerie BZK, Citydeal, Dashboard Zicht op Ondermijning

28%

De verhouding tussen de leeftijdscategorieën is al jaren stabiel

41%

4% (61 misdrijven met

12-17 jr '16

verdachten naar geslacht en naar familierelaties, 2015-2018

'17

'18

'19

een verdachte van 12-17 jaar)

91%

Drugsverdachte met minimaal één andere verdachte in de familie

38% 28% 33%

Amsterdammers verantwoordelijk voor tweederde van drugsdelicten in de stad Onderzoek binnen de Citydeal Zicht op Ondermijning geeft o.a. inzicht in achtergrondkenmerken van drugsverdachten. Voor meer informatie, zie het online dashboard

Woon- versus pleeggemeente van drugsverdachten, 2012-2018 Import 36% 64% van de gepleegde drugsdelicten in Amster- Aandeel drugsdelicten 68% in de gemeente dat is dam is gepleegd door 67% gepleegd door een een verdachte uit 88% verdachte uit een Amsterdam. 64% andere gemeente 61% 72% van de verdachten uit Amsterdam pleegt in de eigen gemeente.

https://www.zichtopondermijning.nl

Wat zien en ervaren bewoners? Veiligheidsbeleving stabiel, overlast neemt iets toe Het voorkomen van drugsgebruik- en handel in een buurt hoeft niet gepaard te gaan met overlast of onveiligheidsbeleving onder bewoners. Subtiele en minder subtiele aanwijzingen voor drugscriminaliteit (van samenkomende jongeren, ongure types en buurtbewoners in dure auto’s tot liquidaties) kunnen in sommige buurten meer impact hebben op de veiligheidsbeleving dan openlijk drugsgebruik of drugshandel aan specifieke doelgroepen.

Hotspots drugshandel Straatdealers zijn op plekken waar relatief veel toeristen zijn, zoals de binnenstad en goedkope hotels in West en Nieuw-West en in buurten waar relatief veel verslaafden zijn, zoals opvanglocaties.

Drugsgebruik/handel komt voor in de buurt

aandeel bewoners, 2016-2020 Geuzenveld 13% Osdorp 13%

6% '17

'18

16% Centrum-West 12% Centrum-Oost

58% Centrum-West 53% Centrum-Oost Oud-West, De Baarsjes 42%

34%

49%

37%

'19 '20-I

'16 '16

'17

'18

'17

'18

'19 '20-I '19

'20-I

bron: OOV/OIS, Veiligheidsmonitor

bron: OOV/OIS, Veiligheidsmonitor

Personenoverlast

Onveiligheidsbeleving index, 2016-2020

index, 2016-2020

333 Centrum-West 201 Centrum-Oost al jaren onveiliger 145 dan in 2014 (=100) kleine toename in afgelopen jaar '16

'17

'18

'19 '20-I

'16

Meldingen drugsoverlast

386

'17

'17

'18

117 Bijlmer-Oost

94

Bijlmer-Centrum 118

'19 '20-I

bron: OOV/OIS, Veiligheidsmonitor

bron: OOV/OIS, Veiligheidsmonitor

Slotervaart 21

Osdorp 133

al jaren stabiel (en veiliger dan in 2014 (=100)

Bijlmer-Centrum 154

Oud-West, De Baarsjes 22

118 Noord-Oost

Geuzenveld 129

150 Oud-Oost

aantal meldingen, 2017-2019

Oud-Oost

Bijlmer-Centrum 45%

Bijlmer-Centrum 13%

lichte toename '16

aandeel bewoners, 2016-2020

12% Oud-Oost

8%

bron: Ministerie BZK, Citydeal, Dashboard Zicht op Ondermijning

Top 5 Almere 2,4% Dronten 2,1% Haarlemmermeer 2,0% Zaanstad 2,0% Amstelveen 1,3%

Export 28% Aandeel dat in de 73% gemeente woont en in 67% een andere gemeente 84% een drugsdelict 66% 69% pleegt

Ervaren drugsoverlast

Top 5 2,4% 2,1% 1,6% 1,4% 1,4%

Almere Zaanstad Utrecht Den Haag Rotterdam

Mogelijke verklaringen voor de stijgende trend sinds 2018 zijn de toegenomen bekendheid van de meldingsplatforms en het gegeven dat melden makkelijker is geworden door verbeteringen aan het systeem, maar mogelijk is er (ook) sprake van daadwerkelijk toegenomen overlast.

112 Centrum-West 53 Centrum-Oost 26 De Pijp-Rivierenbuurt

vergelijkbaar met 2018 '18 '19

2020

De eerste cijfers van 2020 suggereren een sterke toename in vergelijking met dezelfde periode in 2019. Een mogelijke verklaring kan zijn dat iedereen thuis is, en er veel meer melding wordt gemaakt van mensen die samenkomen dan voorheen, waardoor vooral het aantal meldingen van overlast personen en groepen sterk is gestegen.

bron: Meldingen Openbare Ruimte, MORA Het aantal meldingen van drugsoverlast zegt behalve iets over de mate van de ervaren overlast ook iets over de meldingsbereidheid. Rond locaties waar structureel sprake is van jeugdoverlast kunnen bewoners ‘meldingsmoe’ raken, waardoor het aantal meldingen afneemt, terwijl de overlast hetzelfde blijft (of toeneemt).

Welke gebieden zijn kwetsbaar? Bijlmer relatief kwetsbaar als potentiele voedingsbodem Een kwetsbare buurt vormt een potentiële voedingsbodem voor drugscriminaliteit door de aantrekkingskracht van geld, macht en status.

Kwetsbaarheid

aandeel meest kwetsbaar, 2016

Gebieden met een hoog aandeel kwetsbare 0-17 jarigen, 2016 6% Stedelijk gemiddelde

16 Geuzenveld

Bijlmer-Centrum Bijlmer-Oost Geuzenveld Slotervaart Bos en Lommer Noord-Oost Oud-Noord Oud-Oost

16 Oud-Noord kwetsbaar op minstens drie hulpbronnen: 15 Bijlmer- - werk Centrum - opleiding Bijlmer-Centrum 15 - inkomen - gezondheid

15 Osdorp

Het aandeel meest kwetsbare bewoners op de bevolking op basis van de kwetsbaarheidsscore. De Kwetsbaarheidsscore geeft aan op hoeveel van de vier hulpbronnen iemand kwetsbaar is. Vanwege de gebruikte bronnen is op dit moment alleen de Kwetsbaarheidsscore van 2016 beschikbaar. In het najaar van 2020 komt de Kwetsbaarheidsscore van 2018 beschikbaar.

0

1

2

3

4

5

6

7

8

0-17

9 10 11 12

Bij jongeren t/m 17 jaar wordt de score ook mede berekend op basis van werk of opleiding van de ouder(s), het huishoudinkomen en ziektekosten van de ouder(s).