Document · PDF

3. Aanvulling OER actualisatie Omgevingsvisie 2050 .pdf

RAAD 12 november 2025, gemeente AmsterdamBij agendapunt: Vaststellen van de Omgevingsvisie Amsterdam 2050 – actualisatie 2025 (VN2025-012779)54.215 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 6 van 7

blad 72 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Figuur: Voorbeeld Westerdokskade van herinrichting die ook leidt tot een veiligere verkeerssituatie Bron: Streetsmart Cyclomedia

Omgevingsveiligheid Voor de mate van omgevingsveiligheid is in de fase van de OVA (2021) vooral aandacht besteed aan risicovolle activiteiten in de industriegebieden in relatie tot woningen en stedelijke ontwikkelingsplannen. Vanuit de actualisatie is voornamelijk van belang dat de gemeente een minder strikte norm dan aangekondigd in de OVA (2021) gaat hanteren voor kwetsbare objecten nabij (snel)wegen. Door deze keuze is bebouwing dichter op de snelwegen mogelijk, tot 150 meter. Daarmee komen eventuele woningbouwplannen binnen het explosieaandachtsgebied te liggen van de autosnelwegen rondom Amsterdam. Door deze beleidskeuze verslechtert de beoordeling ietwat ten opzichte van de beoordeling in het OER OVA (2021). Waterveiligheid Op het vlak van waterveiligheid spelen geen aanvullende risico’s ten opzichte van de beoordeling van de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Er zijn ook geen maatregelen in de actualisatie opgenomen die leiden tot andere veiligheidsrisico’s. De beoordeling van deze kernwaarde verandert daardoor niet ten opzichte van de Omgevingsvisie.

4.9

Klimaatbestendig Definitie kernwaarde De kernwaarde klimaatbestendig omvat drie onderwerpen. De criteria, streefwaarde/ambitie en gewenste beweging zijn opgenomen in onderstaande tabel. Kernwaarde

Criteria • Wateroverlast

Streefwaarde/Ambitie Schade en overlast door extreme buiten voorkomen (bij een bui van 60 mm in 1 uur tijd)

Gewenste beweging Minder plekken waar na een extreme bui het water tot schade leidt.

blad 73 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria •

Klimaatbestendig

Droogte • Hitte

Streefwaarde/Ambitie Schade aan gebouwen, groen, infrastructuur, water en dijken door droogte zoveel mogelijk voorkomen en overlast beperken. Schade en overlast veroorzaakt door hitte in zowel het fysieke als het sociale domein zoveel mogelijk voorkomen en beperken

Gewenste beweging Minder schade na een lange periode van droogte

Minder plekken waar hittestress ontstaat en meer plekken die verkoelend op de omgeving werken.

Beschrijving effecten OER De situatie van klimaatbestendigheid in de gemeente is redelijk. Er bestaan knelpunten en aandachtspunten op het vlak van wateroverlast, maar deze zijn beheersbaar. In toenemende mate is hittestress een aandachtspunt. Stedelijke hitte-eilanden doen zich voornamelijk in het centrum en langs de infrastructuur voor. Beleidsmatig wordt ingezet op het verder aanpakken van klimaatverandering. Klimaatverandering is wel een proces dat autonoom verder doorzet. Het voorkeursalternatief kan een grote verbetering op het gebied van klimaatadaptiviteit betekenen. Door vergroening en het klimaatbestendig ontwerpen van nieuwe woonlocaties worden er mogelijkheden voor klimaatadaptatie gecreëerd. Effecten actualisatie Omgevingsvisie Sinds de publicatie van de OVA (2021) zijn er meerdere warmterecords gevestigd. Dit getuigt van de door wetenschap bewezen stelling dat het klimaat verandert, en perioden van droogte, hitte en extreem weer vaker voorkomen. Onderstaande figuur onderstreept deze stelling, waarin de trend die in 2021 beschreven is verder doorgetrokken kan worden. Dit vraagt om meer investeringen in de omgang met het klimaat: klimaatbestendigheid.

De gemeente Amsterdam heeft invulling aan deze noodzaak gegeven door klimaatadaptatie nadrukkelijker te profileren in de actualisatie van de Omgevingsvisie. In de actualisatie wordt vastgelegd dat klimaatverandering meer ruimte vraagt. De gemeente heeft de klimaatopgave nader geconcretiseerd door deze als onderdeel van de ambitie ‘groeien binnen grenzen’, volwaardig naast andere opgaven als woningbouw, verduurzaming en bedrijvigheid te plaatsen. Dit veronderstelt een grotere ruimtevraag dan in de huidige situatie, en ook meer ruimte dan alleen in de bestaande groenstructuren. Dit vraagt om ruimte voor waterberging en – afvloei en blad 74 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

verkoeling. Daarnaast vraagt schone energie om ruimte voor nieuwe infrastructuur. De gemeente heeft niet in kaart geduid waar (grootschalig) ruimte gemaakt gaat worden voor klimaatadaptatie, maar verwacht wordt wel dat de ruimte voor openbaar groen groter moet worden dan vastgelegd in de OVA (2021). Dit leidt op zichzelf tot een positieve score voor het aspect klimaatbestendigheid. In de aanpak van de actualisatie omgevingsvisie wordt nog niet concreet gemaakt op welke wijze de stad op grote schaal klimaatbestendiger gemaakt wordt. Dit vraagt om een meer ruimtelijke vertaling van de ambities. De score voor klimaatbestendigheid is licht positiever dan in het OER OVA (2021) is beschreven, maar kan wel tot knelpunten voor andere thema’s leiden.

4.10

Ruimtelijke kwaliteit Definitie kernwaarde De kernwaarde ruimtelijke kwaliteit omvat twee onderwerpen. De criteria, streefwaarde/ambitie en gewenste beweging zijn opgenomen in onderstaande tabel. Kernwaarde

Criteria Cultuurhistorie

• •

• Ruimtelijke kwaliteit

Landschap, stedenbouw en architectuur

• • •

Streefwaarde/Ambitie Identiteit versterken; Kwaliteit waarderen; Met erfgoed transformeren; Een duurzaam en met de stad verbonden landschap van hoge kwaliteit. Hoge stedenbouwkundige kwaliteit van de stad; Hoge kwaliteit architectuur.

Gewenste beweging Instandhouding cultuurhistorische waarden. Erfgoed een volwaardige plek geven in ruimtelijke ontwikkelingen. Behoud en ontwikkeling van kernkwaliteiten niet-stedelijk landschap, stedenbouwkundige kwaliteit en architectonische kwaliteit.

Beschrijving effecten OER De gemeente Amsterdam heeft kwalitatief (zeer) hoog erfgoed. Zo is de grachtengordel van internationale waarde. Daarnaast heeft de gemeente een grote culturele en sociale diversiteit. Dit komt o.a. tot uiting in vrijplaatsen, plekken waar onafhankelijke cultuurproductie mogelijk is. Op fysiek vlak vraagt de hoge, huidige erfgoedwaarde om erfgoed als onderdeel in te zetten van de (her)ontwikkelingsopgaven naar de toekomst toe. Daarnaast zijn er ook op het sociale vlak ontwikkelingen die de erfgoedwaarde onder druk kunnen zetten. De stad wordt steeds meer het ‘speelterrein’ van de hogere middenklasse en toerisme. Het voorkeursalternatief biedt kansen voor de ruimtelijke kwaliteit van Amsterdam. De Omgevingsvisie biedt de mogelijkheid om naar stadsdelen als geheel te kijken en vanuit dat perspectief een impuls aan de ruimtelijke kwaliteit te geven. Binnen het voorkeursalternatief wordt verspreid over de stad ruimte gegeven aan ontwikkeling, waardoor een evenwichtige ontwikkeling van de stad plaatsvindt. Effecten actualisatie Omgevingsvisie De actualisatie besteedt veel aandacht aan hoogbouw in relatie tot de stedenbouwkundige opzet van de gemeente. Op hoofdlijnen is het beleid echter zeer vergelijkbaar: hoogbouw is goed mogelijk op plekken waar de druk op ruimte hoog is en die goed zijn ontsloten via openbaar vervoer en fiets.

En belangrijk: onder voorwaarde van een zorgvuldig samenspel met gebieden van bijzondere waarde. Dit maakt hoogbouw binnen de ring ten zuiden van het IJ, op IJburg en Buitenveldert zeer beperkt mogelijk. Dit is in lijn met het hiervoor geldende beleid, maar vastgelegd in een nieuw beleid. Voor Weesp zijn specifiek regels opgenomen die hoogbouw beperken tot een maximaal aantal bouwlagen van vijf. Zodoende wordt aansluiting gevonden bij het stedelijk weefsel van Weesp. De beoordeling van ruimtelijke kwaliteit wijzigt door deze wijzigingen niet ten opzichte van het OER OVA (2021). In het OER bij de OVA (2021) werd tevens gesignaleerd dat “door toerisme culturele plekken met historische waarde slachtoffer van hun eigen succes kunnen worden.” Met de nota’s Varen ligt de nadruk op de aanpak van drukte en beperking van overlast. Dit geeft aanleiding om de effectbeoordeling iets positiever te scoren. Voor archeologie zijn de ambities rondom geothermie relevant: aardwarmtesystemen kunnen negatief uitpakken in hun effect op archeologische en cultuurhistorische waarden. Met name in de historische binnenstad ligt hier blad 75 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

een complexe opgave. Een mitigerende actie hierin is het toepassen van maatwerk. Monumenten en andere erfgoed vragen om een individuele aanpak, waarbij ook het isoleren al een belangrijke opgave is. Dit kan bijvoorbeeld door een traject te ondernemen voor de inpassing van transformatorhuisjes of warmteoverdrachtstations in beschermde stadsgezichten of werelderfgoed, inpassing van het warmtenet in de ondergrond van het grachtengordelgebied of het ontwikkelen van een beoordelingsmethodiek en/of handvatten voor de aankomende isolatieopgave. Op hoofdlijnen verandert de effectscore niet ten opzichte van het OER (2021). Op accenten kunnen zowel licht negatievere als positievere effecten optreden.

4.11

Economisch vitaal Definitie kernwaarde De huidige en referentiesituatie voor de kernwaarde economische vitaliteit wordt afgemeten langs de volgende criteria, zie ook onderstaande tabel. • Ontwikkeling van het bruto regionaal product (brp); • De werkgelegenheid en werkloosheid; • Bijdragen van sectoren aan economische groei en werkgelegenheid. Kernwaarde

Criterium

Streefwaarde/Ambitie Goede positie in wereldeconomie bestendigen Groei in werkgelegenheid en daling werkloosheid in praktisch geschoolde sectoren bestendigen

Ontwikkeling brp Economisch Vitaal

Werkgelegenheid en werkloosheid

• •

Gewenste beweging Doorontwikkeling van het brp binnen de grenzen van Amsterdam Verdere groei van werkgelegenheid en verdere daling van werkloosheid

Beschrijving effecten OER Amsterdam scoort voor wat betreft economische vitaliteit hoger dan het Nederlands gemiddelde, de MRA en andere Europese hoogstedelijke regio’s. Economische voorspoed is onvoorspelbaar. Wel is het mogelijk dat, doordat Amsterdam steeds krapper in haar jas komt te zitten, dat er verdringingseffecten op gaan treden. Uitgangspunt van de Omgevingsvisie is dat er ruimte wordt geboden aan 200.000 banen. Het evenwichtig spreiden van deze werkgelegenheid heeft de voorkeur. Lokaal doen er wel risico’s voor. Bijvoorbeeld bij de transformatie van bestaande industrieterreinen. Door de omgevingsvisie neemt de efficiëntie van het ruimtegebruik toe. Desondanks kan verdringing van bedrijvigheid plaatsvinden. Effecten actualisatie Omgevingsvisie De gemeente heeft uitvoering aan de ambities uit de OVA (2021) gegeven door onder meer een Strategie Innovatiedistricten Amsterdam (2023) vast te stellen. In deze strategie zijn wat nuances aangebracht in de beleidsuitgangspunten die al waren opgenomen in de OVA (2021). De effectscore verandert niet wezenlijk door de uitwerking in programmatisch beleid.

4.12

Klimaatneutraal Definitie kernwaarde Het beoordelingskader voor deze kernwaarde is eenduidig, namelijk de emissie van broeikasgassen. Kernwaarde

Criteria •

Klimaatverandering

Emissie broeikasgassen (in CO2-equivalenten) •

Streefwaarde/Ambitie 2030: reductie 55% ten opzichte van 1990 op grondgebied van de gemeente, geen CO2-emissie meer door mobiliteit; gemeentelijke organisatie klimaatneutraal; 2040: Amsterdam aardgasvrij;

•

Gewenste beweging Vooral in de periode tot 2030 is een forse reductie noodzakelijk

blad 76 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria •

Streefwaarde/Ambitie 2050: reductie 95% ten opzichte van 1990, alle energie uit duurzame bronnen

Gewenste beweging

Beschrijving effecten OER In de afgelopen 30 jaar is de uitstoot van CO2 equivalenten met ongeveer 30 procent gestegen. De afgelopen jaren is wel een dalende trend ingezet. De doelstelling van 95 procent reductie ten opzichte van 1990 is dus nog ver weg. Met de routekaart naar een CO2 neutraal Amsterdam worden stappen gezet om de Amsterdamse energietransitie verder handen en voeten te geven door acties op het vlak van de gebouwde omgeving, mobiliteit, elektriciteit en haven en industrie. Ook de RES en de warmtetransitievisie geven handvaten om gestelde ambities waar te maken. Uit de beschrijving van het voorkeursalternatief in het OER Omgevingsvisie Amsterdam 2050 komt het volgende naar voren: Door een verwachte lichte stijging van het aantal autobewegingen neemt de CO2 uitstoot op dit vlak licht toe. Door verschuiving in het mobiliteitsbeeld neemt de CO2 uitstoot licht af. Het verdwijnen van de industrie draagt bij aan een afname van de totale CO2 uitstoot. Dit komt door de mindere uitstoot van de woningen die hiervoor in de plaats komen. In de gemeente liggen verschillende zoekgebieden voor windenergie. Effecten actualisatie Omgevingsvisie In de actualisatie van de omgevingsvisie is veel aandacht voor maatregelen die CO 2-emissies voorkomen. Dit gaat voornamelijk over de opwek van duurzame energie ten koste van fossiele energie (door windenergie en geothermie).

Hoewel de potentie voor windenergie is afgenomen ten opzichte van de OVA (2021) vanwege het schrappen van een aantal zoekgebieden, zijn de projecten wel concreter geworden. Met deze projecten kan invulling gegeven worden aan de streefwaarde. Deze uitwerking bevestigt dus de positieve effectscore uit het OER OVA (2021). Er is geen aanleiding om deze effectscore negatiever te scoren dan in het OER bij de OVA (2021), omdat ook toen al het uitgangspunt was dat er zoekgebieden zouden vervallen. Voor de aanleg van warmtenetten schrijft de actualisatie meer voor dan de oorspronkelijke omgevingsvisie. Hoewel de aanleg van warmtenetten in potentie negatieve effecten hebben, leidt deze beleidskeuze tot belangrijke positieve milieueffecten doordat deze keuze veel CO2-emissies voorkomt. Dit leidt tot een positieve score ten opzichte van de beoordeling in het OER bij de OVA (2021).

4.13

Natuurlijk Definitie kernwaarde Het beoordelingskader voor de kernwaarde Natuur bestaat uit drie criteria, die nog verder kunnen worden geconcretiseerd. Dit geldt vooral voor het onderdeel biodiversiteit. Op basis van informatie over het voorkomen van soorten (zowel doelsoorten als overige soorten) per km-hok kan bijvoorbeeld een ambitie of doel worden geformuleerd, dat ook goed is te monitoren. Voor wat betreft stikstofdepositie geldt dat in aansluiting bij landelijke ontwikkelingen de beoordeling plaatsvindt op basis van de emissie en niet de depositie. Het monitoren van de emissie is eenvoudiger en maakt ook een connectie mogelijk met de monitoring voor andere kernwaarden (verontreiniging, luchtkwaliteit, klimaatverandering) waar ook emissies worden beoordeeld. Kernwaarde

Criteria •

Streefwaarde/Ambitie Geen achteruitgang oppervlak natuurgebied

Oppervlak natuur Natuurlijk

Mate van biodiversiteit

•

Alle delen van de stad dragen bij aan de biodiversiteit

Gewenste beweging Constant houden, waar nodig verlies compenseren • Vergroten van de biodiversiteit •

blad 77 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria Emissie van stikstofverbinding en (NOx, NH3)

• •

Streefwaarde/Ambitie Geen achteruitgang ten opzichte van 2020 Stikstofneutraal ontwikkelen

Gewenste beweging •

Forse reductie van emissie

Beschrijving effecten OER De biodiversiteit in Nederland staat onder druk, al is er in de gemeente Amsterdam wel sprake van een lichte positieve ontwikkeling. De natuurwaarde van de stad neemt toe. Op het vlak van stikstofdepositie speelt er nog wel een overspannen situatie in Natura 2000-gebieden. Binnen het voorkeursalternatief in de Omgevingsvisie Amsterdam 2050 worden verouderde bedrijventerreinen getransformeerd. Inwoners van Amsterdam komen zo dichterbij de scheggen wonen. Ook worden bestaande natuurgebieden versterkt. Biodiversiteit wordt aangetrokken, bijvoorbeeld door natuurinclusief te bouwen. Effecten actualisatie Omgevingsvisie De ambities voor het groen in de stad vastgelegd in Rigoureus vergroenen en de Groenvisie. De gemeente vertaalt deze ambities naar de belangrijkste opgaven voor de korte en middellange termijn. De Opgavekaart Groen geeft in woord en beeld weer waar de prioriteit ligt voor verbetering en aanleg van groen op alle schaalniveaus. Hierbij is wel relevant dat de oude Hoofdgroenstructuurkaart vigerend is (en dus niet compleet naast deze Groenvisie). Hoewel de beleidsintentie vanuit de Groenvisie positief, maar wordt deze belemmerd door de Hoofdgroenstructuur. Binnen dit kader is verslechtering mogelijk, waardoor deze kernwaarde licht negatiever gescoord is ten opzichte van de OER OVA (2021).

4.14

Milieukwaliteit ecologisch plafond: lucht, bodem en water Definitie kernwaarde Het beoordelingskader voor deze kernwaarde staat in onderstaande tabel. Kernwaarde

Milieukwaliteit ecologisch plafond

Criteria Mate van luchtverontreiniging (emissie naar de atmosfeer) Mate van bodemverontreiniging (emissie naar de bodem) Mate van waterverontreiniging (emissie naar oppervlaktewater)

• • •

• •

Streefwaarde/Ambitie NOx, PM10 : emissieloos verkeer en vervoer 2030 Afname emissies overige bronnen (haven, industrie etc). Standstill en verbetering algehele bodemkwaliteit

Afname waterverontreiniging Geen verontreinigingen

van ‘nieuwe’

•

Gewenste beweging Reductie van emissie van verontreinigende stoffen

•

Afname reinigingen

•

Verbreden zuiveringscapaciteit RWZI’s (nieuwe stoffen) en minder verontreiniging

bodemveront-

Beschrijving effecten OER Emissies naar het water en de lucht zijn al verschillende jaren aan het dalen. Hier bestaan ook geen aandachtspunten voor in de gemeente. Ook op het vlak van bodemverontreiniging speelt een positieve ontwikkeling. Beleid is gericht op het voorkomen van nieuwe verontreinigingen en het saneren waar nodig. Naast de loodgehaltes in de binnenstad zijn er geen aandachtspunten bekend. Voor alle emissies geldt dat beleid dat genomen wordt om klimaatverandering tegen te gaan sterk bijdraagt aan de vermindering van uitstoot en verontreiniging. De verouderde bedrijventerreinen die worden getransformeerd in het voorkeursalternatief hebben te maken met verontreinigingen en vervuilde gronden. Door de transformatie kunnen deze verontreinigingen aangepakt worden. Dit verbetert niet alleen de bodemkwaliteit, maar werkt ook door in de waterkwaliteit. Door het verdwijnen van vervuilende bedrijvigheid en het verminderen van de vervuiling van andere bedrijvigheid neemt daarmee de luchtverontreiniging af. Effecten actualisatie Omgevingsvisie blad 78 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Op het vlak van lucht spelen geen aanvullende risico’s ten opzichte van de beoordeling van de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Er zijn ook geen maatregelen in de actualisatie opgenomen die leiden tot andere verslechteringen van de luchtkwaliteit als geheel: autonoom verbetert deze al sterk. De beoordeling van deze kernwaarde verandert daardoor niet ten opzichte van de Omgevingsvisie. Voor de onderdelen bodem en water kan de gebruik van geothermie belangrijk zijn voor de kwaliteit van de bodem/grondwater. De volgende risico’s bestaan: • Bij toepassing van een open bodemenergiesysteem (OBES) kan de grondwaterkwaliteit beïnvloed worden door menging van verschillende watertypen, wat leidt tot verstoppingen of verspreiding van verontreiniging. In stedelijke gebieden kan dit snel gebeuren doordat er veel systemen in elkaars invloedssfeer staan, maar hier is verdunning vaak groot. OBES kunnen ook verontreinigingen naar diepere watervoerende lagen brengen, wat drinkwaterbronnen kan bedreigen. Daarnaast kunnen OBES de grondwaterstand verlagen, wat verdroging en zettingen veroorzaakt, met gevolgen voor vegetatie en monumenten. Grootschalig gebruik kan merkbare veranderingen in de grondwaterstanden veroorzaken, afhankelijk van de bodemgesteldheid.

Gezien de grote hoeveelheid OBES nodig om aan de warmtevraag te voldoen zijn dit risico’s op negatieve effecten waar aandacht aan moet worden besteed. • Door het aanleggen van gesloten bodemenergiesystemen (GBES) ontstaan risico’s op verontreiniging van het grondwater. Door het doorboren van de bodemlagen wordt de kans op lekkages tussen de verschillende watervoerende pakketten vergroot. Dit betekent dat de kans op verontreinigingen in schaars zoetwater vergroot wordt. Dit is specifiek aan de orde bij individuele GBES-oplossingen. In vergelijking met OBES is het aantal boringen voor GBES 100 tot 150 keer meer voor hetzelfde aantal woningequivalenten (WEQ) en in vergelijking met geothermie is dit zelfs 5.000 keer meer. Om deze reden scoort het aspect bodem en (grond)water licht negatiever dan in het OER bij de OVA beoordeeld.

4.15

Circulair Definitie kernwaarde Kernwaarde

Criteria Voedsel en organische reststromen

Circulair

Consumptiegoederen

Gebouwde omgeving

Streefwaarde/Ambitie - mate van afzet regionale producten in de stad - ruimte voor korte ketens logistiek - ruimte voor stadslandbouw - mate van voedselverspilling - bijdrage sluiten nutriëntenkringloop - mate waarin organische reststromen hoogwaardig hergebruikt worden

- winkelaanbod dat hoogwaardig hergebruik consumptiegoederen ondersteunt - ruimte vrijgemaakt voor faciliteren deelconcepten (o.a. mobiliteit) - ruimte voor reparatie consumptiegoederen - ruimte voor inzameling, opwaardering, verwerking afgedankte producten - mate van circulair ontwerpen - mate van circulair renoveren - ruimte voor circulair slopen - mate van circulair onderhoud & beheer

- Vermindering van de consumptie/aankoopfrequen tie van goederen - voorkomen gebruik van primaire grondstoffen in de productie van consumptiegoederen - Alle ontwerpen voor de verbouw en nieuwbouw zijn volgens circulaire principes uitgevoerd en bevorderen multifunctioneel ruimtegebruik - Gebouwen en bouwwerken worden demontabel en adaptief

blad 79 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria

Streefwaarde/Ambitie

Gewenste beweging gebouwd, om levensduur te vergroten en destructieve sloop te voorkomen - Gebouwen en bouwwerken zijn gedigitaliseerd met behulp van materiaalpaspoorten en andere relevante tools voor onderhoud, beheer en hergebruik doeleinden om waarde te behouden - waardeinventarisaties (kwalitatief en kwantitatief). Aanwezige waarden (fysiek en immaterieel) die behouden kunnen blijven in de voorziene ontwikkeling

Beschrijving effecten OER Er bestaat een positieve trend op het vlak van hergebruik en het scheiden van grondstoffen die vrijkomen bij (nieuw)bouw en sloopprojecten. Er valt nog veel winst te behalen bij de circulaire voedselvoorzieningen en hergebruik van afgedankte producten. Met het ingezette beleid wordt er verder gewerkt aan een verdere circulariteit. Het voorkeursalternatief wordt als positief beoordeeld, omdat er ingezet wordt op een compacte stad met beperkt ruimtegebruik, een versterking van de kringloop van consumptie goederen en voor ruimte voor lokale voedselproductie. Effecten actualisatie Omgevingsvisie Voor het onderwerp circulariteit geldt dat het beleid sterk geconcretiseerd is. De grote onzekerheidsmarge die in het OER van 2021 geconstateerd is kan daardoor kleiner gemaakt worden. Nieuw is de ambitie om in 2030 20% minder materiaal te gebruiken dan in 2018. De concretisering van deze behoefte doet ze onder meer door: • In de actualisatie heeft de gemeente Amsterdam de circulariteitsambitie geconcretiseerd door onder meer de indicatoren uit Het Nieuwe Normaal (HNN) te omarmen. Daarnaast heeft ze de voorwaarden voor inkoop tot 100% in 2030 geconcretiseerd. • De gemeente vergroot de inzet op de ambitie voor circulaire woningbouw, in lijn met de Green Deal Houtbouw.

De ambitie (jaarlijks minimaal 20% van de gehele woningbouwproductie in de MRA (en dus gemeente Amsterdam) in houtbouw) blijft gelijk, maar de gemeente geeft nu aan hogere ambitieniveaus te accepteren. • De gemeente heeft een routekaart voor een circulaire textielsector opgesteld en verwerkt in de omgevingsvisie. Deze routekaart bevat o.a. een forse opschaling van recycling. Dit versterkt de mate van circulariteit. Voor het onderdeel circulariteit is vanwege bovenstaande wijzigingen sprake van een licht positief effect ten opzichte van de beoordeling in 2021 (niet in zodanige mate dat de destijds met een ‘+’ beoordeelde score hoger wordt), en is de onzekerheidsmarge wat naar beneden bijgesteld.

blad 80 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Overzicht van de effecten door de fusie met Weesp Na de fusie van Weesp met Amsterdam is Weesp tijdens de actualisatieslag onderdeel gemaakt van de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Dit is gedaan op basis van de bestaande Omgevingsvisie voor Weesp. In dit hoofdstuk worden de effecten van de samengevoegde Omgevingsvisies voor Weesp in beeld gebracht. Dit wordt gedaan aan de hand van het beoordelingskader dat voor het OER Amsterdam is gehanteerd. Per kernwaarde is op basis van openbaar beschikbare informatie bekeken in hoeverre de conclusies en beoordelingen uit het (geactualiseerde OER), zoals beschreven in hoofdstuk 4, ook van toepassing zijn op Weesp.

5.1

Inclusief en betaalbaar Definitie kernwaarde Binnen de kernwaarde Inclusief en betaalbaar is aandacht voor de mate van segregatie, vervoersarmoede en ontmoeten. Kernwaarde

Criterium

Mate van segregatie

Inclusief en betaalbaar

Vervoersarmoede

Ontmoeten

Streefwaarde/Ambitie Een stad waar de plek waar je opgroeit niet bepalend is voor je ontplooiingskansen

• •

Een 30-minutenmetropool voor kwetsbaren, praktisch en middelbaar geschoolden

•

Een stad waarin ontmoetingen met anderen aangemoedigd wordt door de inrichting van de ruimte

•

Gewenste beweging Meer koopwoningen dan nu op plekken waar dat betaalbaar kan Relevant werk en hoge kwaliteit van voorzieningen naar (of in bereik van) kwetsbare wijken brengen Meer knooppunten waar clusters van midden- en praktisch opgeleide banen en werknemers samen komen Middenbanen naar de perifierie, ontsluiten centraal gelegen praktische en middenbanenclusters Beter bereikbaar maken groene gebieden rondom stedelijk gebied. Groene plekken voor ontmoeting en spelen vergroten sociale interactie en verminderen eenzaamheid.

Effecten Weesp Net is als in de rest van de Randstad, zijn ook de huizenprijzen in Weesp de afgelopen jaren gestegen. Toch valt de stijging ten opzichte van andere delen van de gemeente Amsterdam mee, waardoor de prijs per vierkante meter in Weesp ten opzichte van Amsterdam in de huidige situatie relatief laag is (zie figuur hieronder). Nieuwbouw woningen aan de noordzijde van Weesp zijn daarin duurder dan bestaande bouw aan de zuidzijde van het spoor. Kijkende naar het aantal corporatiewoningen in Weesp, dan valt op dat er in de periode 2008 tot 2023 relatief weinig sociale huurwoningen zijn gerealiseerd. Dit ondanks het relatief grote aantal nieuwe woningen in Weesp, zoals op uitbreidingslocaties in Weespersluis. Voor ontmoeting kent Weesp een sterke relatie met het buitengebied, waar gerecreëerd en ontmoet kan worden. Deze binding is, door het kleinschalige en landelijke karakter van Weesp, groter dan in andere delen van de gemeente Amsterdam. Daarnaast kent Weesp verschillende voorzieningen die zich lenen voor ontmoeten, zoals horeca, buurthuizen en sportvoorzieningen. Deze concentreren zich in het centrum en in het westen van Weesp. Aan de noordzijde van het spoor bestaan nog weinig mogelijkheden voor ontmoeting.

blad 81 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Figuur 2: Woningwaarde in euro/m2 in 2024, vergelijking Gemeente Amsterdam (links) en Weesp (rechts) (Maps Amsterdam, 2024)

Figuur 3 Woningen naar eigendom (CBS, 2024)

Tot 2030 wordt in Weesp flink bijgebouwd in de nieuwe wijk Weespersluis, aan de noordzijde van het spoor. Na 2030 worden voor Weesp in de Omgevingsvisie geen grote gebiedsontwikkelingen verwacht. De focus ligt op binnenstedelijke verdichting en transformatie, met nadruk op goed bereikbare ov-locaties. De vraag voor Weesp zal, net als voor andere delen van de gemeente echter hoog blijven. De woningprijzen in Weesp zullen als gevolg van minder bijbouw na 2030 daardoor naar verwachting verder stijgen. Daarnaast bestaat, ten opzichten van de rest van de gemeente, een relatief groot deel van de woningen in Weesp uit koopwoningen en kent Weesp-Noordwest een relatief grotere hoeveelheid corporatiewoningen dan de binnenstad van Weesp. Om tot meer inclusie en betere betaalbaarheid van de woningmarkt in Weesp te komen, is een betere functiemix dan ook een aandachtspunt. blad 82 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

5.2

Leefbaar Definitie kernwaarde Binnen de kernwaarde Leefbaar is aandacht voor de leefbaarheid. Kernwaarde Leefbaar

Criterium Score leefbaarheidssituatie

Streefwaarde/Ambitie Een score ‘goed’ (Vanaf 7,5)

•

Gewenste beweging Afname van het aantal slecht scorende wijken/buurten Stijging van de gemiddelde score

Effecten Weesp De buurttevredenheid van Weesp en andere delen van de gemeente Amsterdam zijn weergegeven in de figuur hieronder. Te zien is dat Weesp met een score van 7,8 relatief goed scoort en voldoet aan de ambitie van de gemeente. Op buurtniveau is te zien dat bewoners van het centrum van Weesp iets minder tevreden zijn over de eigen buurt dan bewoners van de buurten er om heen. Volgens het rapport Wonen in Amsterdam ervaren inwoners van Weesp weinig overlast en criminaliteit en ervaart men de buurt als schoon en veilig. Het enige aandachtspunt is het onderhoud van straten en stoepen. Weesp behoort daarmee tot de hoogst scorende stadsdelen van Amsterdam, waardoor Weesp de gemiddelde score voor Amsterdam iets opkrikt. Het oordeel over de huidige en referentiesituatie verandert door de toevoeging niet.

Figuur 4: Tevredenheid met eigen buurt 2001-2023 (Wonen in Amsterdam, Gemeente Amsterdam, 2024)

In de geactualiseerde Omgevingsvisie worden geen extra maatregelen genomen t.b.v. de leefbaarheid van Weesp. Er zijn ook geen maatregelen in Weesp gepland die de leefbaarheid onder druk zetten. Er worden dan ook geen noemenswaardige effecten verwacht.

5.3

Bereikbaar Definitie kernwaarde Binnen de kernwaarde Bereikbaar is aandacht voor een betrouwbare reistijd en de modal shift. Kernwaarde

Criteria

Streefwaarde/Ambitie Hoogwaardig OV bij iedereen in de buurt • Betrouwbare reistijd in de spits • Lager aandeel autogebruik in verplaatsingen dan nu en een optimale inrichting voor •

Betrouwbare reistijd

Bereikbaar Modal shift

Gewenste beweging Toename HOV in de gemeente Minder vertraging bij kruisingen en voldoende OV-aanbod Afname van het aandeel autogebruik ten opzichte van fiets, lopen en OV. Hogere kwaliteit (ongehinderd fietsen en lopen) en sneller OV.

blad 83 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria

Streefwaarde/Ambitie voetgangers, fietsers en het OV

Gewenste beweging

Effecten Weesp De meest recente analyse van de bereikbaarheid van Weesp is gedaan in het kader van het Mobiliteitsplan, opgesteld in 2021. Hierin wordt geconcludeerd dat er geen grote knelpunten zijn in de doorstroming. Wel wordt geconstateerd dat de OV-netwerk in het stadsgebied niet dekkend is: er zijn slechts twee assen (een spoor as en een bus-as), waar alle OV-lijnen gebruik van maken. Daarnaast worden ook de parkeerdruk en de (fiets)verkeersveiligheid op kruispunten geïdentificeerd als aandachtspunten. Er zijn geen recente cijfers bekend over de modal split van Weesp. Wel blijkt uit gegevens van het RIVM uit 2022 dat 50,1% van de inwoners van Weesp fietst of loopt naar het werk. Dit is significant minder dan de rest van Amsterdam, waar 66,8% van de bewoners loopt of fietst naar het werk, hoewel dit deels te verklaren is door het verschil in woonmilieus tussen Weesp en Amsterdam. In de Omgevingsvisie zijn de ambities rondom het verkeersnetwerk in Weesp beschreven. De realisatie van de rondweg heeft een belangrijk verkeerskundig probleem opgelost. Om die reden kunnen de Korte Muiderweg en Weesperweg afgewaardeerd worden. Daarnaast zijn in de omgevingsvisie maatregelen beschreven die de positie van de fiets versterken en de overlast door verkeersdruk beperken. De uitvoering van deze maatregelen draagt positief bij aan de onderdelen van het beoordelingskader.

Naar verwachting ontstaan er geen nieuwe knelpunten door stedelijke ontwikkeling. De effectscore (zeer positief) verandert hierdoor niet.

5.4

Milieukwaliteit sociaal fundament: geluid Definitie kernwaarde Binnen de kernwaarde Milieukwaliteit sociaal fundament: geluid is aandacht voor de mate van geluidhinder van verschillende bronnen. Kernwaarde Milieukwaliteit Geluid

Criteria Mate van geluidhinder van (weg)verkeer, vliegtuigen, rail en industrie

• • •

Streefwaarde/Ambitie Voldoen aan de WHOadvieswaarden voor geluid Alle (nieuwe) woningen hebben een stille zijde Percentage ernstig geluidgehinderen daalt bij elke nieuwe GGD monitor

• • •

Gewenste beweging Afname van de geluidsbelasting Toename van het percentage woningen met een stille zijde Afname van het aantal ernstig geluidgehinderden

Effecten Weesp De cumulatieve geluidsbelasting voor Weesp is weergegeven in de figuur hieronder. Te zien is dat de voornaamste bronnen in bebouwd gebied het Van Houten Industriepark, de spoorlijn AmsterdamHilversum/Lelystad en de Gooilandseweg zijn. Geluid afkomstig van vliegverkeer speelt slechts een beperkte rol in Weesp ten opzichte van andere delen van de gemeente Amsterdam. De streefwaarde van 55 dB wordt slechts in een beperkt deel van Weesp gehaald, waardoor de huidige situatie in Weesp onder gemiddeld scoort ten opzichte van de rest van de gemeente Amsterdam. In de referentiesituatie zal geluidsproductie eerder toenemen dan afnemen vanwege een toename in verkeer (waaronder intensivering van vervoer over spoor) en de toevoeging van nieuwe geluidsbronnen vanuit de energietransitie (waaronder de plannen voor windturbines in de Diemerscheg).

blad 84 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Figuur 5: Cumulatief geluid Weesp (RIVM, 2022)

De maatregelen die genomen worden in de geactualiseerde Omgevingsvisie hebben naar verwachting een klein effect op geluidhinder in Weesp, omdat de aard van de geluidhinder in Weesp anders is dan in andere delen van Amsterdam. Waar in Amsterdam geluidhinder voornamelijk afkomstig is van weg- en vliegverkeer, is deze in Weesp voornamelijk afkomstig van industrie en spoor. De transformatie van wegen met bijbehorende snelheidsverlaging naar 30 km per uur en de aanleg van een nieuwe ontsluitingsweg tussen de Hogeweyselaan en de A1 zullen daarom lokaal zorgen voor een lichte verlichting van een geluidshinder, maar zijn geen oplossingen voor spoor -en industriegeluid. Wel zal het geluid afkomstig van het spoor maar in beperkte mate toenemen, doordat de verbreding van het spoor als onderdeel van OV-SAAL geen doorgang vindt. Voor de industriegebieden in Weesp wordt in de Omgevingsvisie gesteld dat gestreefd wordt naar intensivering en modernisering. Echter wordt niet geconcretiseerd welke maatregelen er concreet genomen worden en wat de gevolgen zijn voor geluidhinder afkomstig van deze gebieden. Daarmee vormt de kernwaarde geluid een blijvend aandachtspunt voor Weesp.

5.5

Milieukwaliteit sociaal fundament: geur en stof Definitie kernwaarde Binnen de kernwaarde Milieukwaliteit sociaal fundament: geur en stof is aandacht voor het aantal gehinderden. Kernwaarde Milieukwaliteit

Criteria Geur en stof

•

Streefwaarde/Ambitie Geen ernstig geur- en stofgehinderden

Gewenste beweging Afname van het aantal geuren stofgehinderden

Effecten Weesp Ook voor Weesp geldt dat er weinig informatie beschikbaar is op het gebied van geur en stof. Met uitzondering van enkele veehouderijen en kleine bedrijven langs de Vecht en het Amsterdam-Rijnkanaal, zijn er geen grote geurbronnen in of rondom Weesp. Naar verwachting is geur dan ook geen issue in Weesp. Hetzelfde geldt voor stof.

blad 85 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

De situatie in Weesp m.b.t. geur en stof sluit daarbij aan bij de rest van de gemeente Amsterdam (m.u.v. de Coen- en Vlothaven in het Westelijk Havengebied). De maatregelen zoals beschreven in de geactualiseerde Omgevingsvisie hebben dan ook naar verwachting een vergelijkbaar effect. Er worden in de geactualiseerde Omgevingsvisie voor deze kernwaarde geen specifieke maatregelen genomen voor Weesp.

5.6

Milieukwaliteit sociaal fundament: luchtkwaliteit Definitie kernwaarde De kernwaarde luchtverontreiniging heeft impact op het welzijn van mensen (en dieren). Daarmee is het onderdeel van het sociaal fundament. De criteria waarop de luchtverontreiniging beoordeeld zijn, zijn de concentraties NO2 en PM10/PM2.5. In de tabel is naast deze criteria ook de streefwaarde en beoogde beweging opgenomen. Kernwaarde Milieukwaliteit Luchtkwaliteit

Criteria NO2 PM10 PM2,5

Streefwaarde/Ambitie 40 μg/m3 Maximaal 20 μg/m3 Maximaal 10 μg/m3

Gewenste beweging Afname van de concentraties NO2, PM10 en PM2.5

Effecten Weesp Voor Weesp geldt dat de concentraties NO2, PM10 en PM2.5 lager liggen dan in de rest van de gemeente. In tegenstelling tot Amsterdam liggen de concentraties in -en rondom Weesp overal onder de WHOstreefwaarden. NO2 concentraties liggen tussen de 12 en 16 μg/m3, waarbij de hogere concentraties in het centrum van Weesp te vinden zijn. Uitzondering hierop zijn de gebieden aan weerszijden van de snelwegen A1 en A9, waar wel concentraties te vinden zijn boven de WHO streefwaarde, met maxima tot 25 μg/m3. Eenzelfde beeld is te zien op het gebied van fijnstof en zeer fijnstof (PM 10 en PM2.5). Ook de concentraties van deze stoffen liggen onder de WHO-streefwaarden, met iets lichtere concentraties in de wijken en buitengebied en iets hogere concentraties in het centrum van Weesp. De concentraties fijnstof (PM 10) variëren tussen de 14 en 16 μg/m3; de concentraties zeer fijnstof (PM2.5) variëren tussen de 7 en 9 μg/m3. De effecten van de Omgevingsvisie op luchtkwaliteit zijn in Weesp vergelijkbaar met de effecten in de rest van gemeente, zoals beschreven in het OER. Het verschil zit voornamelijk in de urgentie van te nemen maatregelen: waar in Amsterdam nog locaties te vinden zijn die niet voldoen aan de streefwaarde, die de gemeentelijke ambitie vormt voor 2030, zijn deze locaties in Weesp niet te vinden en is de urgentie dus lager.

Daarnaast hebben de maatregelen uit de Omgevingsvisie m.b.t. luchtkwaliteit vergelijkbare effecten op Weesp als op de rest van de stad. Zo leidt het terugdringen van nachtvluchten op Schiphol tot een vermindering van de uitstoot van (zeer) fijnstof, terwijl de ontwikkeling van woningen binnen 300 meter van (snel)wegen juist kan leiden tot meer woningen in gebieden met een slechtere luchtkwaliteit (hoewel bouw in deze gebieden voor Weesp op dit moment niet voorzien is). In de geactualiseerde Omgevingsvisie zijn voor deze kernwaarde geen specifieke maatregelen opgenomen voor Weesp.

5.7

Gezond Definitie kernwaarde De criteria waarop de mate van gezondheidsbevordering beoordeeld zijn, zijn bewegen, overgewicht, gezond voedselaanbod en een rookvrije omgeving. Voor bewegen is een norm vastgelegd die uitgaat van: op vijf of meer dagen per week minimaal een half uur matig lichamelijk actief zijn. Voor mensen van 55 jaar en ouder is deze beweegnorm minder streng. Voor overgewicht geldt dat specifiek gekeken is naar het percentage obesitas (een BMI van meer dan 30) en het percentage overgewicht (een BMI tussen de 25 en 30). Kernwaarde Gezond

• • • •

Criteria Beweegvriendelijke omgeving Overgewicht Gezond voedselaanbod Rookvrije omgeving

Streefwaarde/Ambitie Overgewicht lager dan gemiddeld in Nederland • Minstens 50% van het voedselaanbod is gezond •

• •

Gewenste beweging Afname van het percentage overgewicht Toename percentage gezond voedselaanbod

blad 86 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria

Streefwaarde/Ambitie 70% Amsterdammers voldoen aan de beweegnorm • Minstens 50% van de openbare ruimte voldoet aan de bouwstenen van de beweeglogica • Het percentage rokers is lager dan gemiddeld in Nederland •

• • • •

Gewenste beweging Toename percentage mensen (kinderen) dat voldoet aan beweegnorm Toename mensen die aan de beweegnorm voldoen Afname van het percentage rokers Toename van het oppervlak rookvrij gebied

Effecten Weesp In de tabel hieronder is weergegeven hoe Weesp zich verhoudt tot Amsterdam en de rest van Nederland met betrekking tot de ambities op het gebied van gezondheid, gebaseerd op uitslagen van de Gezondheidsmonitor van het GGD, het CBS en het RIVM uit 2022. Te zien is dat bewoners van Weesp zich gezonder voelen dan bewoners van de rest van de gemeente. Daarnaast telt Weesp minder rokers dan Amsterdam. Wel zijn er meer mensen met overgewicht en minder mensen die voldoen aan de beweegrichtlijn. Weesp

Amsterdam

Nederland

Ervaren gezondheid

71,2%

66,8%

69%

Overgewicht

48,3%

43,0%

51,6%

Rokers

16,2%

23,6%

18%

Voldoet aan beweegrichtlijn

47,6%

53,8%

46,8%

In de Omgevingsvisie staan plannen om de sportparken te intensiveren om voldoende ruimte te bieden om te sporten. Dit kan ervoor zorgen dat meer mensen in Weesp voldoen aan de beweegrichtlijn en een afname van overgewicht. Daarnaast worden geen noemenswaardige verschillen verwacht ten opzichte van de effecten beschreven voor Amsterdam in het OER.

5.8

Veilig Definitie kernwaarde De kernwaarde veiligheid omvat drie onderwerpen. De criteria, streefwaarde/ambitie en gewenste beweging zijn opgenomen in onderstaande tabel. Kernwaarde

Veiligheid

Criteria Aantal ernstige slachtoffers en doden bij verkeersveiligheid Omgevingsveiligheid Waterveiligheid

• • •

• •

Streefwaarde/Ambitie 90 ernstige slachtoffers per 100.00 inwoners in 2020 0 verkeersdoden in 2050 Geen nieuwe extra kwetsbare functies nabij risicobronnen Zo laag mogelijke overstromingskans Niet bouwen op plekken die een extra waterveiligheidsrisico hebben

Gewenste beweging Afname (25% reductie tussen 2010-2020) van het aantal slachtoffers door verkeersongevallen • •

Geen nieuwe risicobronnen bewoond gebied Afname risicobronnen

Effecten Weesp

blad 87 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

De veiligheidsrisico’s voor Weesp zijn weergegeven in de figuur hieronder. Voornaamste veiligheidsrisico’s vinden plaats op de bedrijventerreinen en over het spoor.

In de Omgevingsvisie worden geen specifieke maatregelen genomen met betrekking tot omgevingsveiligheid van Weesp. Ook worden er geen ontwikkelingen voorzien nabij risicobronnen. Er worden om deze reden geen noemenswaardige verschillen verwacht ten opzichte van de effecten zoals beschreven in het OER.

5.9

Klimaatbestendig Definitie kernwaarde De kernwaarde klimaatbestendig omvat drie onderwerpen. De criteria, streefwaarde/ambitie en gewenste beweging zijn opgenomen in onderstaande tabel. Kernwaarde

Criteria • Wateroverlast •

Klimaatbestendig

Droogte • Hitte

Streefwaarde/Ambitie Schade en overlast door extreme buiten voorkomen (bij een bui van 60 mm in 1 uur tijd) Schade aan gebouwen, groen, infrastructuur, water en dijken door droogte zoveel mogelijk voorkomen en overlast beperken. Schade en overlast veroorzaakt door hitte in zowel het fysieke als het sociale domein zoveel mogelijk voorkomen en beperken

Gewenste beweging Minder plekken waar na een extreme bui het water tot schade leidt. Minder schade na een lange periode van droogte

Minder plekken waar hittestress ontstaat en meer plekken die verkoelend op de omgeving werken.

Effecten Weesp Voor elk van de aspecten onder het beoordelingsthema Klimaatbestendig, heeft de gemeente Amsterdam een risico inschatting gemaakt per wijk in de gemeente. De resultaten hiervan zijn weergegeven in onderstaande figuur. Te zien is dat door de ligging van Weesp nabij veel waterwegen, waaronder de Vecht en het AmsterdamRijnkanaal, Weesp gevoeliger is voor overstromingen dan andere de delen van de gemeente. Het risico is daarbij blad 88 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

het grootst in het buitengebied, Weesp-West en Weespersluis. (Hemel)wateroverlast komt om dezelfde reden in het buitengebied juist minder voor: daar is immers voldoende ruimte voor waterberging. Wateroverlast vormt echter wel een risico in de binnenstad van Weesp. Voornamelijk in Hogewey Midden en de Schildersbuurt is het risico hoog en vormt wateroverlast een aandachtspunt. Op het gebied van hitte worden weinig problemen verwacht in Weesp: Weesp is gemiddeld minder versteend en juist groener dan de rest van de gemeente. Hoewel het risico op droogte groter is dan op hitte, scoort Weesp in dit opzicht gemiddeld ten opzichten van de rest van de gemeente.

Figuur 6 Klimaatrisico's voor Weesp: overstromingen, wateroverlast, hitte en droogte (Dashboard Klimaatadaptatie, gemeente Amsterdam, 2023)

In tegenstelling tot de rest van Amsterdam vormt niet hitte, maar wateroverlast het voornaamste risico in Weesp. Hoewel dit in de actualisatie van de Omgevingsvisie erkend wordt, worden er voor Weesp geen specifieke maatregelen aangekondigd om deze risico’s te verminderen. Toch lijkt de grootte van het probleem in Weesp te overzien en is de integrale aanpak voor vergroening en Weerproof zoals beschreven in de geactualiseerde Omgevingsvisie naar verwachting toereikend om de knelpunten op te lossen.

5.10

Criteria Cultuurhistorie

• •

• Ruimtelijke kwaliteit

Landschap, stedenbouw en architectuur

• • •

blad 89 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Effecten Weesp Weesp wordt gekenmerkt Weesp door haar historische binnenstad (met ruim tweehonderd Rijksmonumenten), de nieuwe wijk Weespersluis en een uitgestrekt buitengebied met landschappelijk waardevolle polders (die deels deel zijn van het bijzonder provinciaal landschap Noord-Holland). Daarnaast ligt Weesp in de UNESCO beschermingszone voor de Stelling van Amsterdam. De historische binnenstad, de relatie met het landschap en de ligging in UNESCO werelderfgoed, maken dat ruimtelijke kwaliteit een belangrijk aandachtspunt is voor Weesp. De waarde van deze landschappelijke -en cultuurhistorische waarde wordt onderstreept in de actualisatie van de Omgevingsvisie. Er wordt ingezet op behoud en versterking van deze waarden. Zo maakt de gemeente de keuze om niet verder uit te breiden, maar binnenstedelijk te verdichten. Bestaande cultuurhistorische waarden gelden daarbij als inspiratiebron. In het buitengebied wordt de agrarische identiteit zoveel mogelijk behouden en de landschappelijke -en ecologische waarden waar mogelijk versterkt, onder andere door de ontstaansgeschiedenis beter zichtbaar te maken. Betere verbindingen tussen de stad en het buitengebied moeten de beleefwaarde van het buitengebied verbeteren.

De aangekondigde maatregelen voor Weesp in aanvulling op de maatregelen die voor de gemeente Amsterdam als geheel zijn genomen, zorgen voor een positief effect op de ruimtelijke kwaliteit in Weesp.

5.11

Criterium Ontwikkeling brp

Economisch Vitaal

Werkgelegenheid en werkloosheid

Streefwaarde/Ambitie Goede positie in wereldeconomie bestendigen Groei in werkgelegenheid en daling werkloosheid in praktisch geschoolde sectoren bestendigen

•

Gewenste beweging Doorontwikkeling van het brp binnen de grenzen van Amsterdam Verdere groei van werkgelegenheid en verdere daling van werkloosheid

Effecten Weesp Werkgelegenheid in Weesp vindt plaats op verschillende plaatsen: Weesp kent drie formele (IBIS) bedrijventerreinen: Noord, Nijverheidslaan en Van Houten Industriepark; naast station Weesp zijn verschillende kantoren te vinden en tot slot is in het centrum kleinschalige horeca en toerisme te vinden. Er zijn geen recente cijfers bekend voor het aantal banen in Weesp. Wel is bekend dat de werkloosheid met 3% onder het Amsterdams gemiddelde ligt en de arbeidsparticipatie in het stadsgebied met ca. 71% vergelijkbaar is met het Amsterdams gemiddelde (CBS, 2023). Bovendien is de arbeidsparticipatie in Weesp de afgelopen jaren stabiel gebleven. De afgelopen jaren stijgt het aantal vestigingen in Weesp zich licht, waarbij de grootste stijging te zien is in het aantal gevestigde kantoren.

blad 90 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Op basis van de beschrijving van de huidige situatie is te zien dat er in Weesp meer ruimte voor groei en minder kans op verdringing is dan in de rest van de gemeente. Toch is ook hier de ruimte beperkt, omdat gekozen is voor verdichting en niet voor verder buiten stedelijk uitbreiden. In de geactualiseerde Omgevingsvisie worden verschillende maatregelen genomen om de werkgelegenheid en lokale economie van Weesp te bevorderen. Dit wordt in de eerste plaats gedaan door investeringen in de bereikbaarheid van Weesp en door modernisering en intensivering van de drie bedrijventerreinen. In de tweede plaats hebben ook andere maatregelen naar verwachting een positief effect op de economische vitaliteit van Weesp. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om versterking van landschappelijke -en cultuurhistorische waarde, welke toerisme kunnen bevorderen. Aandachtspunt bij de aangekondigde maatregelen is de diversiteit van de werkgelegenheid. In de huidige trends is namelijk te zien dat het aantal kantoren sneller groeit dan bijvoorbeeld het aantal winkels en horeca.

5.12

Klimaatneutraal Definitie kernwaarde Het beoordelingskader voor deze kernwaarde is eenduidig, namelijk de emissie van broeikasgassen. Kernwaarde

Criteria •

Klimaatverandering

Emissie broeikasgassen (in CO2-equivalenten) • •

•

Gewenste beweging Vooral in de periode tot 2030 is een forse reductie noodzakelijk

Effecten Weesp Er zijn geen recente cijfers bekend over de CO2-uitstoot van Weesp. Wel worden in de Omgevingsvisie verschillende maatregelen aangekondigd om de uitstoot te beperken. Er wordt vooral gekeken naar mogelijkheden voor energiebesparing, bijvoorbeeld door isolatie en de aanleg van warmtepompen. Er worden geen windturbines in Weesp voorzien (m.u.v. de Diemerscheg aan de overzijde van het Amsterdam-Rijnkanaal). In plaats daarvan wordt duurzame energie opgewekt door de aanleg van zonnepanelen (op daken en parkeerplaatsen) en een mogelijk warmtenet. De maatregelen zijn daarmee vergelijkbaar met die in de rest van de gemeente. Dit geldt ook voor de effecten.

5.13

Natuurlijk Definitie kernwaarde

blad 91 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Het beoordelingskader voor de kernwaarde Natuur bestaat uit drie criteria, die nog verder kunnen worden geconcretiseerd. Dit geldt vooral voor het onderdeel biodiversiteit. Op basis van informatie over het voorkomen van soorten (zowel doelsoorten als overige soorten) per km-hok kan bijvoorbeeld een ambitie of doel worden geformuleerd, dat ook goed is te monitoren. Voor wat betreft stikstofdepositie geldt dat in aansluiting bij landelijke ontwikkelingen de beoordeling plaatsvindt op basis van de emissie en niet de depositie. Het monitoren van de emissie is eenvoudiger en maakt ook een connectie mogelijk met de monitoring voor andere kernwaarden (verontreiniging, luchtkwaliteit, klimaatverandering) waar ook emissies worden beoordeeld. Kernwaarde

Criteria •

Streefwaarde/Ambitie Geen achteruitgang oppervlak natuurgebied

•

Alle delen van de stad dragen bij aan de biodiversiteit Geen achteruitgang ten opzichte van 2020 Stikstofneutraal ontwikkelen

•

Oppervlak natuur Natuurlijk

Mate van biodiversiteit Emissie van stikstofverbinding en (NOx, NH3)

• • •

Gewenste beweging Constant houden, waar nodig verlies compenseren • Vergroten van de biodiversiteit Forse reductie van emissie

Effecten Weesp Weesp kent geen grootschalige beschermde natuurgebieden. Wel maken delen van de oevers van de Vecht deel uit van het Natuurnetwerk Nederland (NNN). In de figuur hieronder is de groenkaart van Weesp te zien. Op de kaart is te zien dat er voornamelijk groen te vinden is aan de randen van Weesp. Gebieden met opvallend minder groen zijn de bedrijventerreinen Noord en Nijverheidslaan en het (nog in aanbouw zijnde) Weespersluis.Voor stikstofdepositie door ontwikkelingen in Weesp geldt een vergelijkbare conclusie als voor stikstofdepositie vanuit de andere stadsdelen van Amsterdam. Weesp ligt dichter bij het Natura 2000-gebied Naardermeer, maar dit leidt naar verwachting niet tot meer verstoring door ontwikkelingen in dit onderdeel van de gemeente. Wel kunnen individuele stikstofeffecten daar vanwege de geringe afstand sneller optreden. Daarentegen zijn de opgaven, ook kleiner dan bijvoorbeeld in Zuidoost of rondom het IJ/Noordzeekanaal. De situatie in Weesp is iets negatiever dan de andere stadsdelen van Amsterdam, maar scoor niet negatiever.

Over het algemeen genomen is de situatie met betrekking tot groen in Weesp vergelijkbaar met die in de rest van Amsterdam. Er worden in de actualisatie van de Omgevingsvisie dan ook weinig aparte maatregelen genomen t.b.v. de natuur in Weesp. Wel wordt toegewerkt naar versterking van ecologische waarden in het buitengebied, maar voor de rest van de maatregelen sluit Weesp aan bij de integrale maatregelen voor Amsterdam. Gezien de vergelijkbare situatie en de vergelijkbare maatregelen, zijn de verwachte effecten voor Weesp ook vergelijkbaar met die voor de rest van de gemeente zoals beschreven is in het OER.

blad 92 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

5.14

Milieukwaliteit ecologisch plafond: lucht, bodem en water Definitie kernwaarde Het beoordelingskader voor deze kernwaarde staat in onderstaande tabel. Kernwaarde

Milieukwaliteit ecologisch plafond

Criteria Mate van luchtverontreiniging (emissie naar de atmosfeer) Mate van bodemverontreiniging (emissie naar de bodem) Mate van waterverontreiniging (emissie naar oppervlaktewater)

• • •

• •

Streefwaarde/Ambitie NOx, PM10 : emissieloos verkeer en vervoer 2030 Afname emissies overige bronnen (haven, industrie etc). Standstill en verbetering algehele bodemkwaliteit

Afname waterverontreiniging Geen verontreinigingen

van ‘nieuwe’

•

Gewenste beweging Reductie van emissie van verontreinigende stoffen

•

Afname reinigingen

•

Verbreden zuiveringscapaciteit RWZI’s (nieuwe stoffen) en minder verontreiniging

bodemveront-

Effecten Weesp De situatie in Weesp wijkt op de volgende punten af: Luchtkwaliteit: Qua NO2-concentratie is de situatie langs de A1 in Weesp iets negatiever dan langs snelwegen in Amsterdam. De invloed van Schiphol is kleiner in Weesp dan Amsterdam. Luchtkwaliteit: Qua fijn stof-concentraties is de situatie in Weesp positiever dan in Amsterdam. Dit heeft met de industriegebieden in Amsterdam te maken. Bodem: er zijn in Weesp geen significante knelpunten ten opzichte van de Amsterdamse situatie. Ook in Weesp speelt de aanwezigheid van lood in de bodem. Water: Er zijn geen specifieke aandachtspunten voor Weesp ten aanzien van de oppervlaktewaterkwaliteit. In de geactualiseerde omgevingsvisie zijn geen maatregelen opgenomen die specifiek ingaan op de onderdelen luchtkwaliteit, bodem en water voor Weesp. Er worden geen noemenswaardige verschillen verwacht tussen de effecten voor Weesp en de effecten voor de rest van de gemeente Amsterdam zoals beschreven in het OER.

5.15

Circulair Definitie kernwaarde Kernwaarde

Criteria Voedsel en organische reststromen

Circulair

Consumptiegoederen

Gewenste beweging - streefwaarde is om minstens 25% regionaal, gezond voedsel van boer naar bord in Amsterdam te verwezenlijken in 2030 - voedselverspilling 50% afgenomen in 2030 - nutriëntenkringloop volledig gesloten - regionale partijen versterken samenwerkingsverbanden om korte ketens te stimuleren - Vermindering van de consumptie/aankoopfrequen tie van goederen - voorkomen gebruik van primaire grondstoffen in de productie van consumptiegoederen

blad 93 van 111

Aanvulling OER Omgevingsvisie Amsterdam In het kader van actualisatie OVA 2050 projectnummer 0502331.100 23 september 2025 Gemeente Amsterdam

Kernwaarde

Criteria

Gebouwde omgeving

Streefwaarde/Ambitie opwaardering, verwerking afgedankte producten - mate van circulair ontwerpen - mate van circulair renoveren - ruimte voor circulair slopen - mate van circulair onderhoud & beheer

Gewenste beweging

- Alle ontwerpen voor de verbouw en nieuwbouw zijn volgens circulaire principes uitgevoerd en bevorderen multifunctioneel ruimtegebruik - Gebouwen en bouwwerken worden demontabel en adaptief gebouwd, om levensduur te vergroten en destructieve sloop te voorkomen - Gebouwen en bouwwerken zijn gedigitaliseerd met behulp van materiaalpaspoorten en andere relevante tools voor onderhoud, beheer en hergebruik doeleinden om waarde te behouden - waardeinventarisaties (kwalitatief en kwantitatief). Aanwezige waarden (fysiek en immaterieel) die behouden kunnen blijven in de voorziene ontwikkeling

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16177426/2